tiet 37,38- dai so 9.2010-2011

Mục tiêu: -Kiến thức:  Học sinh nắm đợc quy tắc thế, biết biến đổi để giải hệ phơng trình theo quy tắc thế.. -Kỹ năng:  Học sinh nắm vững cách giải hệ phơng trình bậc nhất hai ẩn bằng

Giáo án

đại số kì 2

Ngày soạn Lớp dạy Ngày dạy

18 / 12/ 2010 9D4

Tiết 37

Đ 3 - Giải hệ phơng trình

bằng phơng pháp thế

I Mục tiêu:

-Kiến thức:

 Học sinh nắm đợc quy tắc thế, biết biến đổi để giải hệ phơng trình theo quy tắc thế

-Kỹ năng:

 Học sinh nắm vững cách giải hệ phơng trình bậc nhất hai ẩn bằng

ph-ơng pháp thế, không bị lúng túng khi gặp các trờng hợp đặc biệt (hệ

có vô số nghiệm, hệ vô nghiệm)

- T

duy, thái độ :

+ Biết đa những kiến thức, kĩ năng mới , kĩ năng quen thuộc vận dụng các

hệ thức trên để giải bài tập chủ động

+ Cẩn thận, tỉ mỉ, chính xác, linh hoạt khi học bài Chủ động phát hiện, chiếm lĩnh tri thức mới

II Chuẩn bị:

GV: - Bài soạn, bài tập áp dụng, bảng phụ

- Thớc thẳng, êke, phấn màu

HS: - Làm bài tập ở nhà, đọc trớc bài mới, bảng phụ nhóm.

III- Ph ơng pháp :

+ Thuyết trình, giảng giải, gợi mở, vấn đáp, nêu vấn đề

+ Tổ chức các hoạt động của học sinh, rèn phơng pháp tự học,

+Luyện tập và thực hành, tăng cờng học tập cá thể, phối hợp với hoạt động hợp tác

Iv Tiến trình bài học:

1,

ổ n định lớp

- Kiểm tra sĩ số, kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh

2, Kiểm tra bài cũ: * Hoạt động 1:Kiểm tra bài cũ (8’)

HS1: Đoán nhận số nghiệm của các hệ phơng trình sau?

3,Bài mới * Hoạt động 1:Tiếp cận và nắm quy tắc

thế (10’)

Hoạt động của thầy – của trò Ghi bảng

- GV giới thiệu quy tắc thế sgk, treo

bảng phụ nội dung quy tắc

- Lần lợt 2 HS đọc lại quy tắc thế

- GV đa ví dụ, hớng dẫn hs thực hiện

các bớc giải theo quy tắc thế

- HS chú ý theo dõi, kết hợp sgk, trả lời

câu hỏi của GV để nắm cách giải

?Từ p/t (1) hãy biểu diễn ẩn x theo ẩn

y?

- HS trả lời: x = 3y + 2

- GV chốt lại ghi bảng

- HS theo dõi, ghi vở

?Hãy thế x = 3y + 2 vào phơng trình

(2)?

?Nhận xét về dạng của p/t mới thu đợc

sau khi thế?

- HS tiến hành làm và trả lời p/trình

mới thu đợc

- GV chốt lại, yêu cầu hs lập hệ p/t mới

gồm 1 pt cũ và phơng trình mới thu

đợc

- HS lập ra hệ pt mới và hiểu đợc p/t

mới tơng đơng với hệ p/t đã cho

- GV chốt lại, giới thiệu cách trình bày,

yêu cầu hs giải và tìm nghiệm

- HS giải p/t bậc nhất tìm y và thay

vào p/t (1) để tìm x và kết luận

nghiệm

- GV chốt lại và nêu: cách giải trên gọi

là giải hệ p/t bằng phơng pháp thế

- HS chú ý, hiểu đợc cách giải

1, Quy tắc thế:

<Bảng phụ nội dung quy tắc thế>

Ví dụ 1: Xét hệ phơng trình B

ớc 1:

Từ p/t (1) ta có , thay vào p/t (2) ta có:

B

ớc 2 : lập hệ phơng trình mới :

Ta có thể giải hệ nh sau:

Vậy hệ (I) có nghiệm duy nhất là (-13; -5)

* Hoạt động 2: Vận dụng quy tắc thế để giải hệ phơng trình (20’)

- GV yêu cầu HS đọc ví dụ 2 sgk, tìm

hiểu cách giải

- HS đọc ví dụ 2 sgk, hiểu đợc cách

giải

?ở ví dụ 2 đã áp dụng quy tắc thế nh

thế nào?

- 1 HS đứng tại chổ trả lời, HS khác

nhận xét

- GV nhận xét chốt lại, nêu cách giải

biểu diễn ẩn x theo ẩn y

- HS chú ý theo dõi cách giải

?Qua đó ta nhận xét gì về cách biểu

diễn ẩn này qua ẩn kia?

- HS hiểu đợc trong một hệ p/t ta có

thể chọn ẩn nào để biểu diễn cũng

đợc

- GV nêu 2 hệ p/t, yêu cầu HS hoạt

động theo nhóm làm vào bảng phụ

nhóm trong 5 phút

- HS hoạt động theo nhóm 4 em:

2, á p dụng

Ví dụ 2: Giải hệ p/t

Vậy nghiệm của hệ là: (2; 1)

?1: Giải các hệ phơng trình:

a, b, Giải:

<Bảng phụ nhóm>

VD3.Giải hệ phơng trình:

Giải

Nhóm1;3;5;7: Giải hệ III

Nhóm2;4;6;8: Giải hệ IV

- GV thu bảng phụ 2 nhóm để hớng

dẫn nhận xét sửa sai

- 2 nhóm nộp bài, các nhóm khác đổi

bài nhận xét

- GV hớng dẫn cả lớp nhận xét sửa sai,

đa ra bài giải mẫu

- Cả lớp tham gia nhận xét, căn cứ bài

giải mẫu để đánh giá bài bạn

- GV thu kết quả đánh giá

- Từ kết quả hai hệ đó, GV dẫn dắt

đi đến chú ý nh sgk

- HS đọc chú ý sgk

- Gv yêu cầu hs đọc ?2, ?3 sgk, hđ

theo nhóm vẽ vào bảng phụ đã có hệ

tọa độ đã chuẩn bị

- HS hđ theo nhóm làm vào bảng phụ

đã chuẩn bị

Nhóm1;3;5;7: Ktra hệ III có vô số

nghiệm

Nhóm2;4;6;8: Ktra hệ IV

- GV thu bảng phụ đại diện 2 nhóm

để nhận xét sửa sai

- 2 nhóm nộp bài, các nhóm khác cùng

nhận xét

- Gv nhận xét chốt lại

?Hãy tóm tắt cách giải hệ p/t bằng

ph-ơng pháp thế? HS trả lời

- GV nhận xét chốt lại

- HS đọc sgk

Ta có

Vì pt (*) có nghiệm với mọi x R nên

hệ pt có vô số nghiệm Nghiệm tổng quát là:

 Chú ý: (sgk)

-3 -2 -1 1 2 3

-2 -1

1 2 3

x f(x)

?2 ?3

<Bảng phụ nhóm>

* Tóm tắt cách giải hệ phơng trình bằng phơng pháp thế

(sgk)

? Chửựng toỷ heọ voõ

nghieọm

? Coự maỏy caựch chửựng minh heọ

(IV) voõ nghieọm

-HS: Coự 2 caựch: Minh hoùa baống

ủths vaứ phửụng phaựp theỏ

4, Củng cố luyện tập:(5’)

Neõu caực bửụực giaỷi heọ phửụng

trỡnh baống phửụng phaựp theỏ

? Yeõu caàu hai HS leõn baỷng giaỷi

baứi 12(a,b) Tr 15 SGK

- GV gọi 2 hs lên bảng giải 2 hệ p/t:

a, b,

-HS: Traỷ lụứi nhử SGK a) ẹS: x = 10; y = 7 b) ẹS: x = 11/19; y = -6/19

5, H ớng dẫn về nhà (2’)

- Học sinh học và nắm khác cách giải hệ p/t bằng phơng pháp thế

- Làm các bài tập 12, 13, 14, 15, 16, 17 sgk,

- Chuẩn bị tốt các bài tập cho tiết sau luyện tập

V.Rút kinh nghiệm:

Ngày soạn Lớp dạy Ngày dạy

19 / 12/ 2010 9D4

Tiết 38

Luyện tập

I Mục tiêu:

-Kiến thức: Qua bài này HS cần nắm vững các kiến thức sau :

+ Giuựp HS cuỷng coỏ caựch bieỏn ủoồi heọ phửụng trỡnh baống quy

taộc theỏ

-Kỹ năng:

+ Reứn kyừ naờng giaỷi heọ phửụng trỡnh baọc nhaỏt hai aồn baống phửụng phaựp theỏ

- T

duy, thái độ :

+ Biết đa những kiến thức, kĩ năng mới , kĩ năng quen thuộc vận dụng các

hệ thức trên để giải bài tập chủ động

+ Cẩn thận, tỉ mỉ, chính xác, linh hoạt khi học bài Chủ động phát hiện, chiếm lĩnh tri thức mới

II Chuẩn bị:

GV: - Giaựo aựn, baỷng phuùù, phaỏn maứu, thửụực, maựy tớnh boỷ tuựi

- Thớc thẳng, êke, phấn màu

HS: - Chuaồn bũ, baỷng nhoựm, buựt vieỏt, maựy tớnh boỷ tuựi, thửực

keỷ

III- Ph ơng pháp :

+ Thuyết trình, giảng giải, gợi mở, vấn đáp, nêu vấn đề

+ Tổ chức các hoạt động của học sinh, rèn phơng pháp tự học,

+Luyện tập và thực hành, tăng cờng học tập cá thể, phối hợp với hoạt động hợp tác

Iv Tiến trình bài học:

1,

ổ n định lớp

- Kiểm tra sĩ số, kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh

2, Kiểm tra bài cũ:

* Hoạt động 1: kiểm tra bài cũ (7’)

? Toựm taột caựch giaỷi HPT baống phửụng phaựp theỏ

? Aựp duùng: Giaỷi phửụng trỡnh :

-GV: Cho HS nhaọn xeựt baứi laứm cuỷa baùn vaứ cho ủieồm

3,Bài mới

* Hoạt động 2: Luyện tập ( 35)

HOAẽT ẹOÄNG CUÛA GV VAỉ HS NOÄI DUNG

-

Bài 13 ( 15 –sgk): Giải hệ ph ơng

trình bằng ph ơng pháp thế;

a, b,

Baứi 16 (a, c) SGK Tr 16 Giaỷi HPT

sau baống phửụng phaựp theỏ.

? Hai HS leõn baỷng, moói em moọt

caõu

? ẹoỏi vụựi caõu a neõn ruựt x hay y

Bài 13 ( 15 –sgk):

a, Từ phơng trình thứ nhất, ta có y

= lấy kết quả này thế vào chỗ của y trong phơng trình thứ hai ta có:

4x – 5 =3 <=> -7x =- 49<=> x =7

từ đó y = 5

Nghiệm của hệ phơng trình đã cho

là (7; 5)

b, Đáp số: ( 3; )

Baứi 16 (a, c) SGK Tr 16

? ẹoỏi vụựi caõu c thỡ y = … (tổ leọ

thửực)

-GV nhaọn xeựt, ủaựnh giaự vaứ cho

ủieồm

Baứi 18: a) Xaực ủũnh heọ soỏ a, b

bieỏt raống heọ phửụng trỡnh :

? Heọ coự nghieọm (1; -2) <=> …

? Haừy giaỷi HPT theo bieỏn a vaứ b

b) Neỏu heọ phửụng trỡnh coự nghieọm (

) thỡ sao?

-GV: Cho HS hoaùt ủoọng nhoựm trong

thụứi gian 7 phuựt

-GV: Quan saựt HS hoaùt ủoọng nhoựm

-GV: Lửu yự HS ruựt goùn keỏt quaỷ

tỡm ủửụùc.

-GV: Treo baỳng phuù vaứ nhaọn xeựt

baứi laứm tửứng nhoựm, sửỷa sai, uoỏn

naộn (neỏu coự)

-GV:

Cho ủieồm vaứ tuyeõn dửụng, khieồn

traựch (neỏu coự)

( Đối với học sinh khá giỏi có thể

gợi ý để về nhà làm )

Baứi 19: ẹa thửực P(x) chia heỏt cho

ủa thửực (x-a) <=> P(a) = 0

Haừy tỡm caực giaự trũ cuỷa m, n

sao cho ủa thửực sau ủoàng thụứi

chia heỏt cho x + 1 vaứ x – 3;

a,

Vaọy nghieọm cuỷa heọ phửụng trỡnh ủaừ cho laứ

(x; y) = (3; 4) c,

<=>

Vậy hệ phửụng trỡnh ủaừ cho coự nghieọm laứ

(x; y) = (4; 6)

Baứi 18:

a) Xaực ủũnh heọ soỏ a, b bieỏt

raống heọ phửụng trỡnh

a) Vỡ heọ coự nghieọm (1; -2)

<=>

Vaọy a = -4 vaứ b = 3 b) Vỡ heọ coự nghieọm ( )

Vaọy

P(x) =mx 3 +(m-2)x 2 –(3n-5)x-4n

GV: P(x) (x-a) <=> P(a) = 0

? P(x) (x-3) <=> …………

? P(x) (x+1) <=> P(…) = … ? P(3) = … ; ? P(-1) = …

Bài 19 -Giải- Theo đề bài ta có : (HS tự giải) 4, Cđng cè luyƯn tËp:(2’) Nêu các bước giải hệ phương trình bằng phương pháp thế -HS: Trả lời như SGK 5, H íng dÉn vỊ nhµ (1’) - Xem lại các bài tập đã chữa và - Xem trước bài mới giải hệ pt bằng phương pháp cộng đại số V.Rĩt kinh nghiƯm: