“Cuộc chia tay của những con búp bê”thì mạch văn đó chính là cuộc chia tay:hai anh em Thành và Thủy buộc phải chia tay.Nhưng hai con búp bê của các em,tình anh em của các em thì không th[r]
Trang 1TUẦN 01
VĂN BẢN
Bài 01 tiết 01
CỔNG TRƯỜNG MỞ RA
I Mục đích yêu cầu :
Giúp HS :
_ Cảm nhận và hiểu được những tình cảm thiên liêng,đẹp đẽ của cha mẹ đối với con cái
_ Thấy được ý nghĩa lớn lao của nhà trường đối với ý nghĩa con người
II Phương pháp và phương tiện dạy học
- Đàm thoại , diễn giảng
- SGK + SGV + giáo án
III Nộidung và phương pháp lên lớp
1 Ổn định lớp :1-2’
2 Kiểm tra bài cũ :5-7 phút
3 Giới thiệu bài mới.1phút
5 phút
6phút
GV nhắc lại đặc điểm về văn bản nhật dụng
giúp HS liên hệ bài mới.
Văn bản nhật dụng không phải là khái
niệm chỉ thể loại,kiểu văn bản.Mà là nói
đến tính chất của nội dung văn bản.Đó là
những bài viết có nội dung gần gũi,bức thiết
với cuộc sống
GV đặt câu hỏi gợi mở.
Trong ngày khai trường đầu tiên của
em,ai đưa em đến trườing?Em có nhớ
đêm hôm trước ngày khai trường ấy,mẹ
em đã làm gì và nghĩ gì không?
GVHD HS trả lời.
GV gọi HS đọc văn bản.
Văn bản “cổng trường mở ra”tác giả
viết về ai?Tâm trạng của người ấy như
thế nào?
GV hướng dẫn HS tìm hiểu chú thích SGK
trang 8.
Trong văn bản có mấy nhân vật?Đó
là ai?
Người mẹ có tâm trạng như thế nào
trước ngày khai trường của con?
I.Giới thiệu
“Cổng trường mở ra”là một bài kí được trích từ báo “ yêu trẻ”.Bài văn viết về tâm trạng của người mẹ trong đêm không ngủ trước ngày khai trường lần đầu tiên của con
II.Đọc hiểu.
1.Tâm trạng của hai mẹ con trước ngày khai trường.
a.Người mẹ
Không tập trung vào việc gì
Lên gường và trằn trọc
Trang 25 phút
5 phút
5 phút
Đứa con có tâm trạng như thế nào trước
ngày khai trường của mình?
Tại sao người mẹ không ngủ được?
Người mẹ đang nôn nao suy nghĩ về ngày
khai trường năn xưa của mình và nhiều lí do
khác
Tâm sự của ngưởi mẹ được bộc lộ bằng
cách nào?
Nhà trường có tầm quan trọng như thế
nào đối với thế hệ trẻ?
Nhà trường mang lại cho em điều gì?
Tri thức,tình cảm tư tưởng,đạo lí,tình
bạn,tình thầy trò
Không lo nhưng vẫn không ngủ
Thao thức không ngủ được,suy nghĩ triền miên b.Đứa con
Giấc ngủ đến với con nhẹ nhàng
Háo hức không nằm yên,nhưng lát sau đã ngủ
Thanh thản nhẹ nhàng “vô tư”
2 Tâm sự của người mẹ
Người mẹ không trực tiếp nói với con hoặc ai cả.Người mẹ nhìn con ngủ,như tâm sự với con,nhưng thực ra là đang nói với chính mình,đang ôn lại kỉ niệm riêng
Khắc họa tâm tư tình cảm,những điều sâi thẳm của người mẹ đối với con
3 Tầm quan trọng của nhà trường
“Ai cũng biết sai lầm trong giáo dục sẽ ảnh hưởng đến cả một thế hệ mai sau,và sai lầm một
li có thể đưa thế hệ ấy đi chệch cả hàng dặm sau này”
III.Kết luận.
Như những dòng nhật kí tâm tình,nhỏ nhẹ và sâu lắng,bài văn giúp ta hiểu thêm tấm lòng,yêu thương tình cảm sâu nặng của người mẹ đối với con và vai trò to lớn của nhà trường đối với mỗi cuộc sống mỗi con người
4 Củng cố : 2 phút
4.1 Tâm trạng của người mẹ và đứa con ra sao trước ngày khai trường?
4.2 Tâm sự của ngưởi mẹ được bộc lộ bằng cách nào?
4.3 Nhà trường có tầm quan trọng như thế nào đối với thế hệ trẻ?
5 Dặn dò:1 phút
Học thuộc bài cũ ,dọc soạn trước bài mới “ Mẹ tôi“ SGK trang 10
**********************
Trang 3TUẦN 01
VĂN BẢN
Bài 01 tiết 02
MẸ TÔI
Ét- môn-đô-đơ A- mi-xi.
I Mục đích yêu cầu :
Giúp HS :
_ Cảm nhận và hiểu được tình cảm thiêng liêng,đẹp đẽ của cha mẹ đối với con cái
_ Thấy được ý nghĩa lớn lao của nhà trường đối với ý nghĩa con người
II Phương pháp và phương tiện dạy học
- Đàm thoại , diễn giảng
- SGK + SGV + giáo án
III Nộidung và phương pháp lên lớp
1 Ổn định lớp :1-2’
2 Kiểm tra bài cũ :5-7 phút
2.1 Tâm trạng của người mẹ và đứa con ra sao trước ngày khai trường?
2.2 Tâm sự của ngưởi mẹ được bộc lộ bằng cách nào?
2.3 Nhà trường có tầm quan trọng như thế nào đối với thế hệ trẻ?
3 Giới thiệu bài mới.1phút
7 phút GV gọi HS đọc văn bản và tìm hiểu chú
thích.
Em hãy giới thiệu vài nét về tác giả?
Văn bản được tạo ra dưới hình thức
nào?
Một lá thư của bố gửi cho con
Bài văn chủ yếu là miêu tả.Vậy miêu
tả ai?Miêu tả điều gì?
GV hướng dẫn HS tìm hiểu văn bản
Đây là bức thư của bố gửi cho
con,nhưng tại sao có nhan đề “Mẹ
tôi”?
Nhan đề do tác giả tự đặt cho đoạn
trích
Đọc kĩ ta sẽ thấy hình tượng người
mẹ cao cả và lớn lao qua lời của
bố.Thông qua cái nhìn của bố thấy được
hình ảnh và phẩm chất của người mẹ
Tại sao bố lại viết thư cho En-ra-cô?
Lúccô giáo đến thăm En-ra-cô đã
phạm lỗi là “thiếu lễ độ”
I.Giới thiệu
Ét- môn-đô-đơ A- mi-xi.(1846-1908) nhà văn I-ta-li –a (ý) là tác giả của các cuốn sách:cuộc đời của các chiến binh(1868)những tấm lòng cao cả(1886)cuốn truyện của người thầy(1890)giữa trường và nhà(1892)
Bài văn miêu tả thái độ tình cảm và những suy nghĩ của người bố trước lỗi lầm của con
II.Đọc hiểu.
1.Thái độ của bố đối với En-ri-cô.
Trang 45 phút
8 phút
2 phút
Thái độ của bố như thế nào trước “lời
thiếu lễ độ” của En-ri-cô?
Buồn bã
Lời lẽ nào thể hiện thái độ của bố?
_ Không bao giờ con được thốt ra lời
nói nặng với mẹ
_ Con phải xin lỗi mẹ
_ Hãy cầu xin mẹ hôn con
_ Thà rằng bố không có con,còn hơn
thấy con bội bạc với mẹ
Trong những lời nói đó giọng điệu
của người cha có gì đặc biệt?
Qua lời khuyên của người cha,người
cha muốn con mình như thế nào?
Ngoài tình yêu con,bố còn yêu gì
khác?
Ngoài En-ri-cô và bố truyện còn xuất
hiện hình ảnh của ai?
Tìm những chi tiết nói về hình ảnh
người mẹ?
Trái tim người mẹ ra sao trước sự
hỗn láo của con?
Tâm trạng của En-ri-cô như thế nào
khi đọc thư bố?
Xúc động khi đọc thư bố
Vì sao En-ri-cô lại xúc động?
Tại sao người bố không trực tiếp nói
với con mà phải viết thư?
Tình cảm sâu lắng thường tế nhị kín
đáo,nhiều khi không trực tiếp nói
được.Hơn nữa khi viết thư chỉ nói riêng
cho người mắc lỗi biết,vừa giữ được sự
kín đáo tế nhị vừa làm cho người mắc
lỗi mất lòng tự trọng
_ Ông hết sức buồn bã,tức giận
_ Lời lẽ như vừa ra lệnh vừa dứt khoát,vừa mềm mại như khuyên nhủ
_ Người cha muốn con thành thật, “con xin lỗi mẹ vì sự hối lỗi trong lòng vì thương mẹ,chứ không vì nỗi khiếp sợ ai”
_ Người cha hết lòng thương yêu con nhưng còn là người yêu sự tử tế,căm ghét sự bội bạc
Bố của En-ri-cô là người yêu ghét rõ ràng
2 Hình ảnh người mẹ.
_ “Mẹ thức suốt đêm,khóc nức nở khi nghĩ rằng có thể mất con,sẵng sàng bỏ hết một năm hạnh phúc để cứu sống con”
_ Dành hết tình thương con
_ Quên mình vì con
Sự hỗn láo của En-ri-cô làm đau trái tim người mẹ
3 Tâm trạng của En-ri-cô.
_ Thư bố gợi nhớ mẹ hiền
_ Thái độ chân thành và quyết liệt của
bố khi bảo vệ tình cảm gia đình thiêng liêng làm cho En-ri-cô cảm thấy xấu hổ
III.Kết luận.
Tình cảm cha mẹ dành cho con cái và con cái dành cho cha mẹ là tình cảm thiêng
liêng.Con cái không có quyền hư đốn chà đạp
Trang 5lên tình cảm đó
4 Củng cố : 2 phút
4.1 Thái độ của bố như thế nào trước “lời thiếu lễ độ” của En-ri-cô?
4.2 Tìm những chi tiết nói về hình ảnh người mẹ?
4.3 Tâm trạng của En-ri-cô như thế nào khi đọc thư bố?
5 Dặn dò:1 phút
Học thuộc bài cũ ,dọc soạn trước bài mới “ từ ghép“ SGK trang 13
**********************
TUẦN 01
TIẾNG VIỆT
Bài 01 tiết 03
TỪ GHÉP
I Mục đích yêu cầu :
Giúp HS :
_ Nắm được cấu tạo của hai loại từ ghép:chính phụ và đẳng lập
_ Hiểu được nghĩa của các loại từ ghép
II Phương pháp và phương tiện dạy học
- Đàm thoại , diễn giảng
- SGK + SGV + giáo án
III Nộidung và phương pháp lên lớp
1 Ổn định lớp : 1 phút
2 Kiểm tra bài cũ : 5-7 phút.
2.1 Thái độ của bố như thế nào trước “lời thiếu lễ độ” của En-ri-cô?
2.2 Tìm những chi tiết nói về hình ảnh người mẹ?
2.3 Tâm trạng của En-ri-cô như thế nào khi đọc thư bố?
3 Giới thiệu bài mới.
10
phút GV cho HS ôn lại định nghĩa về từ ghép đã
học ở lớp 6.
GV hướng dẫn HS trả lời câu hỏi mục 1
SGK trang 13.
Trong các từ ghép “bà ngoại,thơm phức”
trong ví dụ,tiếng nào là tiếng chính,tiếng
nào là tiếng phụ bổ sung cho tiếng chính?
_ Bà ngoại: bà : chính
ngoại : phụ
_ Thơm phức: thơm : chính
Phức : phụ
Tại sao”bà ,thơm” là tiếng chính?
Chúng ta còn có “bà nội,bà cô……” có
nét chung về nghĩa là “bà”.Nhưng nội
ngoại dì lại khác nhau do tác dụng bổ sung
nghĩa của tiếng phụ
Thơm phức và thơm ngát lại khác
nhau.Sự khác nhau do tiếng phụ mang lại
Tiếng chính và tiếng phụ tiếng nào đứng
I.Các loại từ ghép.
Trang 615
phút
7 phút
trước tiếng nào đứng sau?
Tiếng chính đứng trước,tiếng phụ đứng
sau
Trong hai từ ghép “ trầm bổng,quần áo”
có phân ra tiếng chính,tiếng phụ không?
“ Quần áo,trầm bổng” không thể phân ra
tiếng chính ,tiếng phụ
GVDG
Từ ghép có mấy loại?gồm những loại
nào?cho ví dụ?
So sánh nghĩa của các từ “bà” với “bà
ngoại”, “thơm” với “thơm phức”?
_ Bà : người sinh ra cha mẹ
_ Bà ngoại : người sinn ra mẹ
_ Thơm : có mùi như hương ha dễ
chịu,làm cho thích ngửi
_ Thơm phức : mùi thơm bốc lên
mạnh,hấp dẫn
Giữa từ bà\bà ngoại với từ thơm\ thơm
phức tiếng nào có nghĩa rộng hơn?
Bà ngoại ,thơm phức có nghĩa hẹp hơn từ
bà,thơm
Giải thích nghĩa từ “quần áo,trầm
bổng”?
_ Quần áo:quần áo nói chung
_ Trầm bổng (âm thanh) có lúc trầm bổng
nghe rất êm
Nếu tách ra quần và áo thì nghĩa của nó
như thế nào so với từ quần áo?
Từ “quần áo” khái quát hơn từ “quần”,
“áo”
Nghĩa của từ ghép được hiểu như thế
nào?
Sắp sếp cáctừ bài tập 1 thành hai loại?
Từ ghép có hai loại:từ ghép chính phụ và từ ghép đẳng lập
_ Từ ghép chính phụ có tiếng chính và tiếng phụ bổ sung cho tiếng chính.Tiếng chính đứng trước tiếng phụ đứng sau
Ví dụ : cây ổi, hoa hồng _ Từ ghép đẳng lập : có các tiếng bình đẳng về ngữ pháp( không phân ra tiếng chính và tiếng phụ)
Ví dụ : bàn ghế,thầy cô
II.Nghĩa của từ ghép.
_ Từ ghép chính phụ có tính chất phân nghĩa.Nghĩa của từ ghép chính phụ hẹp hơn nghĩa của tiếng chính
Ví dụ : hoa > hoa hồng _ Từ ghép đẳng lập có tính chất hợp nghĩa.Nghĩa của từ ghép đẳng lập khái quát hơn nghĩa của các tịếng tạo nên nó
Ví dụ : bàn ghế, cha mẹ
III.Luyện tập
Trang 74 Củng cố : 2 phút
4.1 Từ ghép có mấy loại?gồm những loại nào?cho ví dụ?
4.2 Nghĩa của từ ghép được hiểu như thế nào?
5 Dặn dò:1 phút
Học thuộc bài cũ ,dọc soạn trước bài mới “liên kết trong văn bản”SGK trang 13
**********************
TUẦN 01
TẬP LÀM VĂN
Bài 01 tiết 04
LIÊN KẾT TRONG VĂN BẢN
I Mục đích yêu cầu :
Giúp HS :
_ Muốn đạt được mục đích giao tiếp thì văn bản phải có tính liên kết.Sự liên kết ấy cần được thể hiện trên cả hai mặt: hình thức ngôn ngữ và nội dung ý nghĩa
_ Cần vận dụng liên kết đã học để bước đầu xây dựng được những văn bản có tính liên kết
II Phương pháp và phương tiện dạy học
- Đàm thoại , diễn giảng
- SGK + SGV + giáo án
III Nộidung và phương pháp lên lớp
1 Ổn định lớp : 1 phút
2 Kiểm tra bài cũ : 5-7 phút.
Điền thêm tiếng sau vào bài tập2 tạo từ
ghép chính phụ?
Điền thêm tiếng sau vào bài tập3 tạo từ
ghép đẳng lập?
Giải thích tại sao nói một cuôn sách,một
cuốn vở mà không nói một cuốn sách vở?
1/15 Sắp sếp các từ ghép thành hai loại: _ Chính phụ : lâu đời,xanh ngắy,nhà máy,nhà ăn,nụ cười
_ Đẳng lập :suy nghĩ,chày lưới,ẩm ướt,đầu đuôi
2/15 Điền tiếng sau tạo từ ghép chính phụ:
Bút chì Ăn bám Thước kẻ trắng xóa Mưa rào vui tai Làm quen nhát gan
3/15 Điền tiếng sau tạo từ ghép đẳng lập Núi sông mặt chữ điền Đồi trái xoan Ham mê học tập Thích hỏi Xinh đẹp tươi đẹp Tươi non
4/15 Có thể nói một cuốn sách,một cuốn vở
vì : sách vở là danh từ chỉ sự tồn tại dưới dạng cá thể,có thể đếm được.Còn “sách vở”
là từ ghép đẳng lập có nghĩa tổng hợp chỉ chung cả loại nên không có thể nói một cuốn sách vở
Trang 82.1 Từ ghép có mấy loại?gồm những loại nào?cho ví dụ?
2.2 Nghĩa của từ ghép được hiểu như thế nào?
3 Giới thiệu bài mới.1 phút
8 phút
8 phút
GV hướng dẫn HS tìm hiểu tính liên kết và
phương tiện liên kết trong văn bản.
Đọc đoạn a và trả lời câu hỏi SGK
trang 17?
Trong ví dụ a đó là những câu không thể
hiểu rõ được
Lí do nào để En-ri-cô không hiểu ý bố?
Chúng ta điều hiểu rằng văn bản sẽ
không thể hiểu rõ khi câu văn sai ngữ pháp
Trường hợp trên có phải sai ngữ pháp
không?
Văn bản trên sai ngữ pháp nên không
hiểu được khi nội dung ý nghĩa của các câu
văn không thật chính xác rõ ràng
Muốn cho đoạn văn có thể hiểu được thì
nó phải có tính chất gì?
Chỉ có câu văn chính xác,rõ ràng đúng
ngữ pháp thì vẫn chưa đảm bảo sẽ làm nên
văn bản.Mà các đoạn văn đó phải nối liền
nhau.Như vậy văn bản muốn hiểu được thì
không thể nào không liên kết.Giống như có
100 đốt tre thì chưa thể thành cây tre trăm
đốt.Muốn có cây tre trăm đốt thì trăm đốt
tre phải liền nhau
Thế nào là liên kết trong văn bản?
GV hướng dẫn HS tìm hiểu mục 2 SGK
Đọc đọan văn a mục 1 SGK trang 17 cho
biết do thiếu ý gì mà trở nên khó
hiểu.Hãy sữa lại?
Văn bản sẽ không thể hiểu rõ nếu thiếu
nội dung ý nghĩa văn bản không được liên
kết lại
Đọc đoạn văn b chỉ ra sự thiếu liên kết
của chúng?Giữa đoạn b và đoạn trong
“cổng trường mở ra” bên nào có sự liên
kết,bên nào không có sự liên kết?
Đoạn b không có sự liên kết mà thiếu sót
mấy chữ “ còn bâu giờ” và chép nhằm chữ
“con” thành “đứa trẻ”
Bên cạnh sự liên kết về nội dung,ý nghĩa
văn bản cần phài có sự liên kết về hình thức
ngôn ngữ
I.Tính liên kết và phương tiện liên kết trong văn bản.
1.Tính liên kết trong văn bản.
Liên kết là một trong những tính chất quan trọng nhất của văn bản,làm cho văn bản có nghĩa trở nên dễ hiểu
2.Phương tiện liên kết trong văn bản.
Trang 94 phút
5 phút
4 phút
Để văn bản có tính liên kết phải làm như
thế nào?
Sắp sếp những câu văn bài tập 1 theo trật
tự hợp lí?
Các câu văn bài tập 2 có tính liên kết
chưa?Vì sao?
Điền từ thích hợp vào bài tập 3?
Giải thích tại sao sự liên kết bài tập 4
không chặt chẽ?
Để văn bản có tính liên kết người viết(người nói) phải làm cho nôi dung của các câu,các đoạn thống nhất và gắn bó chặt chẽ với nhau,các đoạn đó bằng phương tiện ngôn ngữ(từ,câu…)thích hợp
II.Luyện tập.
1/18 Sắp sếp các câu theo thứ tự:
(1) – (4) – (2) – (5) – (3)
2/19 Về hình thức ngôn ngữ,những câu liên kết trong bài tập có vẻ rất “liên kết
nhau”.Nhưng không thể coi giữa nhũng câu
ấy đã có một mối liên kết thật sự,chúng không nói về cùng một nội dung
3/ 18 Điền vào chổ trống
Bà ,bà ,cháu ,bà ,bà ,cháu ,thế là
4/ 19 Hai câu văn dẫn ở đề bài nếu tách khỏi các câu khác trong văn bản thì có vẻ như rời rạc,câu trước chỉ nói về mẹ và câu sau chỉ nói về con Nhưng đoạn văn không chỉ có hai câu đó mà còn có câu thứ ba đứng tiếp sau kết nối hai câu trên thành một thể thống nhất làm cho đoạn văn trở nên liên kết chặt chẽ với nhau.Đo đó hai câu văn vẫn liên kết với nhau không cần sửa chữa,
4 Củng cố : 2 phút
4.1 Thế nào là liên kết trong văn bản?
4.2 Để văn bản có tính liên kết phải làm như thế nào?
5 Dặn dò:1 phút
Học thuộc bài cũ ,dọc soạn trước bài mới “cuộc chia tay của những con búp bê”SGK trang 13
**********************
TUẦN 02
VĂN BẢN
Bài 02 tiết 5,6
CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ
I Mục đích yêu cầu :
Giúp HS :
_ Thấy được tình cảm chân thành sâu nặng của hai anh em trong câu chuyện.Cảm nhận được những đau xót của những bạn nhỏ chẳng may rơi vào hoàn cảnh gia đình bất hạnh.Biết thông cảm và chia
sẽ với những người bạn ấy
_ Thấy được cái hay của cốt truyện là ở cách kể rất chân thật và cảm thương
II Phương pháp và phương tiện dạy học
- Đàm thoại , diễn giảng
Trang 10- SGK + SGV + giáo án
III Nộidung và phương pháp lên lớp
1 Ổn định lớp : 1 phút
2 Kiểm tra bài cũ : 5-7 phút.
2.1 Thế nào là liên kết trong văn bản?
2.2 Để văn bản có tính liên kết phải làm như thế nào?
3 Giới thiệu bài mới.1 phút
4 phút
20
phút
4 phút
GV hướng dẫn HS tìm hiểu phần giới
thiệu.
Đọc tiểu dẫn SGK trang 26 cho biết
“cuộc chia tay của những con búp
bê”của tác giả nào?Đạt giải gì?
GV gọi HS đọc văn bản tìm hiểu truyện.
Văn bản này là một truyện
ngắn.Truyện kể về việc gì?Ai là nhân
vật chính?
Truyện kể về cuộc chia tay của hai
anh em ruột khi gia đình tan vỡ.Hai anh
em Thành và Thủy điều là nhân vật
chính
Truyện kể theo ngôi thứ mấy?Tác
dụng của ngôi kể ấy?
Truyện kể theo ngôi thứ nhất.Người
xưng tôi trongtruyện “Thành” là người
chứng kiến sự việc xảy ra,cũng như là
người chịu nổi đau như em gái mình
Cách lựa chọn ngôi kể có tác dụng
giúp cho tác giả thể hiện được một cách
sâu sắc những suy nghĩ tình cảm và tâm
trạng của nhân vật
GV đặt câu hỏi gợi mở cho HS thảo
luận(4’)
1/Những con búp bê gợi cho em
những suy nghĩ gì?
Những con búp bê vốn là đồ chơi của
tuổi nhỏ,thường gợi lên sự ngộ
nghĩnh,trong sáng ngây thơ
2/Trong truyện chúng có chia tay thật
không?
Cuối cúng Thủy đã đặt con Vệ Sĩ
cạnh con Em Nhỏ
3/Tại sao chúng phải chia tay chúng
I.Giới thiệu
Truyện ngắn “cuộc chia tay của những con búp bê”của tác giả Khánh Hoài ,được trao giả nhì trong cuộpc thi thơ- văn viết về quyền trẻ em do viện Khoa học Giáo Dục
và tổ chức cứu trợ trẻ em Rát-đa Béc-men Thụy Điển tổ chức 1992
II Đọc hiểu.
1.Ý nghĩa của tên truyện.