Cổng trường mở ra LÝ Lan A –Mục tiêu cần đạt: 1, Kiến thức : Cảm nhận được và hiểu được những tình cảm thiêng liêng đẹp đẽ của cha mẹ đối với con cái.. B©y giê nhí l¹i ta thÊy thËt ng©[r]
Trang 1Ngữ văn 7 – kì I
Soạn :
Giảng : Bài 1 – Tiết 1
Tiết 1
( Lí Lan )
A –Mục tiêu cần đạt:
B – Chuẩn bị :
1, Đồ dùng : Bảng phụ
trình Ngữ văn 7
C – Hoạt động dạy học :
1, ổn định lớp: Sĩ số: Vắng:
2, Kiểm tra: Sự chuẩn bị sách vở của học sinh
xúc xao xuyến , bồi hồi và cả lo lắng nữa Bây giờ nhớ lại ta thấy thật ngây thơ ngọt ngào hôm nay sẽ phần nào giúp chúng ta hiểu điều đó …
chậm rãi đôi khi thì thầm , có khi xa
vắng , hơi buồn
- Đọc mẫu – 2 hs đọc
- Hs giải nghĩa các từ khó cần tìm hiểu
theo thể loại nào ?
Hỏi : Văn bản có thể chia mấy phần ? ý
mỗi phần ?
và trong đêm ko ngủ ấy ?
I – Đọc - Tìm hiểu chú thích – Thể loại
– Bố cục :
* Đọc :
* Giải thích từ khó :
* Thể loại : Bút kí – Biểu cảm
* Bố cục : 2 phần
- P1: Từ đầu -> năm học : Tâm trạng
ngày khai giảng
II – Tìm hiểu văn bản :
* Tâm trạng của () mẹ :
- Mẹ hồi hộp , bồn chồn , suốt đêm
Trang 2thể ntn ?
- Hs tìm kiếm , phát hiện
Hỏi : Câu văn Đi đi con , hãy can đảm
lên , thế giới này là của con , 2(0 qua
cánh cổng %() là một thế giới sẽ mở
ra
- Hs trao đổi
+ Vai trò to lớn và cực kì qtrọng của
Hỏi : Bà mẹ nói với ai ? Có phải trực
tiếp nói với con ko ? Cách viết này có
tác dụng gì ?
- Hs trao đổi
+ Mẹ độc thoại - > Nội tâm nhân vật
chân thực hơn
thơ ấu của mẹ + Mẹ giúp con ch/ bị đồ dùng học tập , quần áo , sách vở …
- > Thực ra tất cả những việc đó chẳng khó khăn gì chủ yếu là tình cảm nỗi lòng của mẹ
ko định làm việc đó tối nay Bao nhiêu
(: mặt thanh thoát của con tựa nghiêng trên gối mềm , đôi môi hé mở và thỉnh thoảng lại chúm lại ( đang mút kẹo
- Lời văn trong Tôi đi học của Thanh Tịnh cứ ngân nga , rạo rực lòng mẹ
…và mẹ muốn truyền cái rạo tực , xao xuyến ấy cho con
vào con yêu của mẹ
* Ghi nhớ : sgk – T9
* Luyện tập : Viết một đoạn văn ngắn về
VI – 7! dẫn học sinh học bài :
- Soạn : Mẹ tôi
D Rút kinh nghiệm :
………
………
………
Soạn :
Trang 3Giảng : Bài 1 – Tiết 2
Tiết 2
mẹ tôi
( ét -môn-đô đơ A-mi-xi )
A –Mục tiêu cần đạt:
3, Thái độ : Yêu kính , biết ơn tôn trọng cha mẹ
B Chuẩn bị :
1, Đồ dùng : Bảng phụ
trình Ngữ văn 7
C – Hoạt động dạy học :
1, ổn định lớp: Sĩ số: Vắng:
2, Kiểm tra:
- Bài học sâu sắc mà em rút ra sau khi học văn bản Cổng %() mở ra là gì ?
tình cảm thiết tha , có khi xa vắng , hơi
buồn
- Đọc mẫu – 2 hs đọc
- Hs giải nghĩa các từ khó cần tìm hiểu
theo thể loại nào ?
Hỏi : Xác định vị trí của ĐV và ngôi kể
lầm của con ntn ? Tại sao nhà văn viết :
Sự hỗn láo của con ( một nhát dao
đâm vào tim bố vậy ?
- Hs trao đổi
I – Đọc - Tìm hiểu chú thích – Thể loại
* Đọc :
* Giải thích từ khó :
* Thể loại
II – Tìm hiểu văn bản :
Nhật kí Giới thiệu ngnhân và mđích
rất bực bội , đau đớn Ông nghiêm khắc phê bình con
nhát dao …-> Muốn thể hiện tâm
- Ông vẽ ra nỗi buồn thảm nhất của
Trang 4Hỏi : Ông chỉ cho con thấy tình yêu
thiêng liêng hơn cả Vì sao ?
- Hs thảo luận nhóm ( tìm những câu
ca quen thộc nói vè vấn đề này )
vai trò to lớn ntn ?
- Hs tìm và hệ thống hoá dẫn chứng ,
phát biểu
mẹ tha thứ ? Em hiểu chi tiết chiếc hôn
của mẹ sẽ xoá đi dấu vết vong ơn bội
nghĩa trên trán con ntn ?
rằng ko có con còn hơn là thấy con bội
bạc với mẹ là thái độ quá cứng rắn, cực
đoan , thiên lệch ý kiến của em ntn ?
- Hs trao đổi theo nhóm
Hỏi : Theo em , chủ đề của đoạn văn là
gì ? Tập trung ở câu nào ? Vì sao ?
Hỏi : Em đã bao giờ mắc lỗi với cha mẹ
bài học gì ?
mẹ là tình cảm thiêng liêng hơn cả
Công cha … đạo con
Dẫu khôn lớn vẫn là con của mẹ
Đi suốt đời lòng mẹ vẫn theo con
- Chiếc hôn của mẹ : có ý nghĩa thứ * Viết cha tỏ ra tế nhị ,kín đáo ko làm con động vô cùng: Tôi đã (W một bài học thấm thía và kịp thời từ () cha của mình * Luyện tập : VI – 7! dẫn học sinh học bài : - Soạn : Cuộc chia tay của những con búp bê D Rút kinh nghiệm : ………
………
………
………
………
Soạn :
Trang 5Giảng : Bài 1 – Tiết 3
Tiết 3
Từ ghép
A –Mục tiêu cần đạt:
1, Kiến thức : Cấu tạo của hai loại từ ghép : Đẳng lập và chính phụ
- Cơ chế tạo nghĩa của từ ghép Tiếng Việt
B Chuẩn bị :
1, Đồ dùng : Bảng phụ
nghĩa của từ ghép
C – Hoạt động dạy học :
1, ổn định lớp: Sĩ số: Vắng:
2, Kiểm tra: Thế nào là từ ghép ? Có mấy loại từ ghép ?
3, Bài mới:
- Gv ghi ví dụ vào bảng phụ
Hỏi : Trong các từ ghép Bà ngoại , thơm
phức tiếng nào là tiếng chính , tiếng nào
là tiếng phụ bổ sung ý nghĩa cho tiếng
chính ? Em có nhận xét gì về trật tự của
các tiếng trong những từ ấy ?
Hỏi : S2 hai nhóm từ : Bà ngoại , thơm
phức với Quần áo , trầm bổng ?
Hỏi : Tìm 5 từ ghép theo mẫu : Bà ngoại
, quần áo ?
Hỏi : S2 nghĩa của từ : bà ngoại với
nghĩa từ bà ; Thơm phức với thơm ?
+ Phạm vi biểu vật của từ : Bà và Thơm
rộng hơn
Hỏi : S2 nghĩa của từ : quần áo với quần
I – Các loại từ ghép :
1, Ví dụ :
2, Nhận xét :
- Tiếng phụ :Ngoại, phức -> Đứng sau
* Giống nhau : Đều là từ có 2 tiếng
* Khác nhau :
- Bà ngoại , thơm phức : có tiếng
- Quần áo , trầm bổng : Có 2 tiếng bình đẳng về ngữ pháp , ko phân biệt tiếng chính , tiếng phụ
* Ghi nhớ 1: sgk – T14
II – Nghĩa của từ ghép :
nữ lớn tuổi , đáng kính phụ nữ sinh ra mẹ mình
sinh ra cha , mẹ mình
* 1b: - Giống : Cùng chỉ t/c của sự vật ,
- Khác : +Thơm phức chỉ mù
+ Thơm : Chỉ mùi thơm chung
* 2a: Quần áo : chỉ chung cả quần áo ;
Trang 6,áo : Trầm bổng với trầm , bổng ?
Hỏi: Em có nhận xét gì về nghĩa của từ
ghép so với các tiếng tạo nên nó ?
- chia lớp thành 2 nhóm (dãy) dãy 1 làm
bài tập 1,3 ; dãy 2 làm bài tập 2,3
- Trình bày , nhận xét
- Bài tập 4, 5 hs trao đổi
quần , áo : Chỉ từng sự vật riêng lẻ
* 2b : Trầm bổng : Chỉ âm thanh lúc cao , lúc thấp khi rõ , khi văng vẳng ; Trầm , bổng :chỉ từng độ cao cụ thể
- > Nghĩa của từ ghép khái quát hơn ,
nên nó
* Ghi nhớ 2: sgk – 14
III – Luyện tập :
1, Bài tập 1,2,3 :
2, Bài tập 4 :
- Sách vở : Từ ghép đẳng lập có ý nghĩa khái quát , tổng hợp nên ko thể
3, Bài tập 5:
- Hoa hồng : Tên 1 loại hoa ; Ko phải hoa nào màu hồng cũng gọi là hoa hồng
VI – 7! dẫn học sinh học bài :
- Hoàn chỉnh các bài tập
- Chuẩn bị bài : Liên kết trong đoạn văn
D Rút kinh nghiệm :
………
………
………
**********************************************************
Soạn :
Giảng : Bài 1 – Tiết 4
Tiết 4
Liên kết trong văn bản
A –Mục tiêu cần đạt:
1, Kiến thức : Khái niệm tính liên kết
B Chuẩn bị :
1, Đồ dùng : Bảng phụ
thực hành
Trang 7C – Hoạt động dạy học :
1, ổn định lớp: Sĩ số: Vắng:
2, Kiểm tra: Văn bản là gì ? Tính chất của văn bản
3, Bài mới:
- Gv ghi ví dụ vào bảng phụ – Hs đọc –
Trao đổi các câu hỏi trong phần , rút ra
vai trò của tính liên kết
- Chia 2 dãy – dãy 1 trả lời yêu cầu a ;
dãy 2 trả lời yêu cầu b
Hỏi : Cụm từ Còn bây giờ có vai trò gì ?
- Gv: Cụm từ Còn bây giờ nối với cụm
từ một ngày kia ở câu 1 từ con lặp lại ở
Sự gắn bó ấy gọi là tính mạch lạc của vb
Bài 1,2,3 : Hs hoạt động cá nhân
- Sắp xếp - đọc -nhận xét
Bài tập 4,5 hs trao đổi theo nhóm (bàn )
I - Liên kết và trong văn bản :
1, Tính liên kết của văn bản :
a, Ví dụ :
b, Nhận xét :
- Tách các câu ra khỏi đv thì hiểu
hiểu vì đv thiếu tính liên kết
2, e(: tiện liên kết trong văn bản
:
a, Vb ko liên kết bởi thiếu 1 cái dây
( (9 (Ng Công Hoan ) - > Liên kết
diện nội dung ý nghĩa
b, So với nguyên bản thì :câu 2 thiếu
cụm từ Còn bây giờ ; Câu 3 chép sai từ con thành đứa trẻ
tiện liên kết
* Ghi nhớ : sgk – T18
III – Luyện tập :
1, Bài tập 1:
2, Bài tập 2:
ko nói về cùng một nội dung
3, Bài tập 3
bà, bà ,cháu, bà , bà , cháu , thế là
4, Bài tập 4 :
- Tách 2 câu ra khỏi vb thì có vẻ rời rạc( câu 1chỉ nói về mẹ ; câu 2 chỉ nói
thể thống nhất
5, Bài tập 5 :
- Vai trò của tính liên kết
VI – 7! dẫn học sinh học bài :
- Hoàn chỉnh các bài tập
- Soạn : Cuộc chia tay của những con búp bê
Trang 8D Rút kinh nghiệm :
………
………
………
**********************************************************
Soạn :
Giảng : Bài 2 – Tiết 1+2
Tiết 5 -6
Cuộc chia tay của những con búp bê
A –Mục tiêu cần đạt:
cảnh bất hạnh
2, Kĩ năng :Rèn kỹ năng kể chuyện ở ngôi thứ nhất Kỹ năng miêu tả , phân tích tâm
lí nhân vật
3, Thái độ : Biết cảm thông và chia sẻ nỗi đau mất mát với các bạn gặp cảnh ngộ đáng
B Chuẩn bị :
1, Đồ dùng : Bảng phụ
2, L ý: - Đây là văn bản nói về quyền trẻ em
C – Hoạt động dạy học :
1, ổn định lớp: Sĩ số: Vắng:
2, Kiểm tra: Bài học sâu sắc mà em rút ra sau khi học văn bản Mẹ tôi ?
3, Bài mới:
Thành và Thuỷ lại phải đau đớn chia tay với những con búp bê khi cha mẹ chúng ko sống
lên điều gì ? Chúng ta cùng tìm hiểu câu chuyện Cuộc chia tay của những con búp bê
đọc
- 1 hs kể tóm tắt truyện
- Hs giải nghĩa các từ khó và xác định
thể loại , ngôi kể
Hỏi : Truyện có thể chia mấy phần ? ý
mỗi phần ?
I - Đọc- Kể và tìm hiểu ngôi kể, bố cục
:
* Đọc – kể :
* Thể loại : Tự sự – kể chuyện
* Ngôi kể : Thứ nhất
* Bố cục : 3phần
a, Tâm trạng của 2 anh em trong đêm
chia đồ chơi
b, Thành Thuỷ đến lớp chào chia tay cô giáo cùng các bạn
c, Cuộc chia tay đột ngột ở nhà
Trang 9Hỏi: Thái độ và tâm trạng của bé Thuỷ
đồ chơi ? Tại sao các em lại có tâm
- Hs đọc đoạn tiếp theo và giải thích vì
sao tg lại tả cảnh thiên nhiên , sinh hoạt
điều gì về nghệ thuật kể chuyện xen
miêu tả và biểu cảm ?
Hỏi :Tìm thêm chi tiết chứng tỏ hai anh
làm em cảm động nhất , vì sao ?
- Hs trao đổi
Hỏi : Trong truyện có mấy cuộc chia tay
? Cuộc chia tay nào làm em cảm động
nhất , vì sao ? tại sao tg lại đặt tên
truyện là Cuộc … búp bê ?
- Hs bàn luận
Hỏi : Nét đặc sắc của nghệ thuật kể
chuyện ở đây là gì ?
Hỏi : Theo em , từ câu chuyện đau xót
và cảm động trên có thể rút ra những bài
học gì ?
- Đọc : Trách nhiệm của bố mẹ
- Kể sáng tạo truyện
- Hs trao đổi câu hỏi : Tính thời sự của
II – Tìm hiểu chi tiết truyện :
1, Hai anh em và những cuộc chia tay :
- Khi nghe mẹ giục chia đồ chơi : + Bé Thuỷ : kinh hoàng , sợ hãi , đau
đớn run lên bần bật , nức nở suốt đêm
đẫm cả gối và hai tay áo
Vì : Chia đồ chơi là giờ chia tay của 2
nhau , ko muốn rời nhau
xót , trách sự vô trách nhiệm của cha mẹ chúng
- Miêu tả cảnh buổi sáng với cảnh vật ,
Trong truyện có nhiều cuộc chia tay
- Cuộc chia tay giữa bố và mẹ
- Cuộc chia tay của các đồ chơi
- Cuộc chia tay giữa cô giáo và bạn bè
- Cuộc chia tay giữa 2 anh em
- > Cuộc chia tay giữa 2 anh em là cảm
động nhất Còn cuộc chia tay giữa những con búp bê là 1 cách tạo tình huống bất ngờ , hấp dẫn phù hợp với tâm lí trẻ thơ
2, Nghệ thuật kể chuyện :
- Kể xen miêu tả , đối thoại linh hoạt
- Ngôi kể thứ nhất
3, Bài học rút ra từ truyện :
- Vai trò của gia đình đối với sự phát triển của tuổi thơ
- Vai trò trách nhiệm của cha mẹ đối với con cái
em
* Luyện tập :
VI – 7! dẫn học sinh học bài :
- Viết đoạn văn nêu cảm nghĩ của em sau khi học vb
- Soạn : Ca dao –dân ca : Những câu hát về tình cảm gia đình
Trang 10D Rút kinh nghiệm :
………
………
………
**********************************************************
Soạn :
Giảng : Bài 2 – Tiết 3
Tiết 7
Bố cục trong văn bản
A –Mục tiêu cần đạt:
2, Kĩ năng : Rèn kỹ năng xây dựng bố cục khi viết văn bản
B Chuẩn bị :
1, Đồ dùng : Bảng phụ
2, L ý: - Trong thực tế nhiều hs ko quan tâm tới bố cục khi viết văn bản , gv cần
hiểu nguyên nhân gây nên tình trạng đó
C – Hoạt động dạy học :
1, ổn định lớp: Sĩ số: Vắng:
cục ko ?
3, Bài mới:
- Hs đọc kỹ yêu cầu của bài tập và suy
nghĩ trả lời các yêu cầu
- Trao đổi
Hỏi : Theo em , trong một văn bản có
cần phải bố trí ,sắp đặt các nội dung ,ý
tứ cho hợp lí ko ? Vì sao ?
Hỏi : Việc sắp xếp nội dung các phần
trong văn bản theo 1 trình tự hợp lí là Bố
cục Em hãy cho biết vì sao khi xây
dựng văn bản cần quan tâm tới bố cục ?
- Hs đọc kĩ ví dụ
Hỏi : Hai câu chuyện đã có bố cục hợp lí
ở chỗ nào ? Theo em nên sắp xếp bố cục
I – Bố cục và những yêu cầu về bố cục trong văn bản :
1, Bố cục của văn bản :
-Là sự bố trí, sắp xếp các phần ,đoạn ,các ý tứ muốn biểu đạt thành 1 trình tự
Ví dụ : Bố cục 1 lá đơn xin gia nhập
Đội thiếu niên tiền phong HCM
2, Những yêu cầu về bố cục trong văn bản :
a, Ví dụ :
b, Nhận xét:
- Các ý trong vb1,2 lộn xộn vì : + Bố cục ko hợp lí , ko theo đúng trình tự thời gian, sự việc trở nên tối
Trang 112 câu chuyện trên ntn ?
- Hs trao đổi
- Hs đọc kĩ các câu hỏi – Trao đổi
Hỏi : bố cục của 1 văn bản ? Nhiệm vụ
của từng phần trong văn bản Tự sự và
Miêu tả ?
- 1 hs đọc phần ghi nhớ
- Bài tập 1,2,3 hs trao đổi theo bàn - Đại
diện trình bày – Các nhóm nhận xét –
Kết luận
nghĩa , vô lí
3, Các phần của bố cục :
a, Bố cục gồm 3 phần
b, Nhiệm vụ :
* VB tự sự
- Mở bài: Giới thiệu chung về nhân vật và sự việc
- Thân bài : Diễn biến và phát triển của sự việc , câu chuyện
- Kết bài : Kết thúc của câu chuyện
* VB miêu tả :
- Mở bài: Giới thiệu và tả khái quát
- Thân bài : Tả chi tiết
cảm nghĩ
* Ghi nhớ : sgk – 30
II – Luyện tập :
* Bài tập 3 :
, hợp lí Các điểm 1,2,3 ở thân bài mới
trình bày kinh nghiệm học tập tốt , trong khi đó điểm 4 lại ko phải nói về việc học
VI – 7! dẫn học sinh học bài :
- Hoàn chỉnh các bài tập
- Soạn : Ca dao –dân ca : Những câu hát về tình cảm gia đình
D Rút kinh nghiệm :
………
………
**********************************************************
Soạn :
Giảng : Bài 2 – Tiết 4
Tiết 8
Mạch lạc trong văn bản
A –Mục tiêu cần đạt:
1, Kiến thức : Thấy rõ hơn vai trò của bố cục và mạch lạc trong văn bản
2, Kĩ năng :Biết xây dựng bố cục khi viết văn bản Tập viết văn bản có mạch lạc
B Chuẩn bị :
Trang 121, Đồ dùng : Bảng phụ
liên kết hay bố cục
C – Hoạt động dạy học :
1, ổn định lớp: Sĩ số: Vắng:
cục ko ?
rành mạch mà lại ko mất đi sự liên kết chặt chẽ với nhau ? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu qua bài học hôm nay
- Hs đọc kĩ yêu cầu của bài tập và trả lời
- Mạch lạc ? Là mạng (0 về ý nghĩa
nối liền các phần các đoạn , các ý tứ
của vb
- Chia lớp thành 3 nhóm – Mỗi nhóm
tìm hiểu 1 câu hỏi
- Các nhóm trình bày – Trao đổi – Kết
luận
- 1 hs đọc ghi nhớ
- Hs làm bài tập , trình bày – nhận xét
I – Mạch lạc và những yêu cầu về mạch lạc trong văn bản :
1, Mạch lạc trong văn bản :
a, Tính chất : Cả 3 ý
b, ý kiến là chính xác
2, Các điều kiện để một văn bản có tính mạch lạc :
a, Các sự việc luôn bám sát một đề tài ,luôn xoay quanh sự việc chính , nhân vật chính
b, Mạch văn chính là sự chia tay Hai con búp bê , tình anh em thì ko thể chia tay Tất cả các sự việc trong truyện đều liên quan đến chủ đề ( Vấn đề chủ yếu )
đau đớn và tha thiết đó - > Về mặt này , mạch lạc và liên kết có sự thống nhất với nhau
c, Tất cả - Sự liên hệ ấy là hợp lí
* Ghi nhớ: Sgk – 32
II – Luyện tập :
1, Bài tập 1 :
(2) ý chủ đạo , xuyên suốt toàn bài văn là : Sắc vàng trù phú , đầm ấm của làng quê vào mùa đông , giữa ngày mùa
đọc : Câu dẫn dắt giới thiệu bao quát về
sắc vàng trong thgian ( Mùa đông , giữa ngày mùa ) ; Ko gian (Làng quê ) Tiếp
là những biểu hiện của sắc vàng … 2 câu cuối là nhận xét , cảm xúc -> 3 phần nhất quán , rõ ràng đã làm cho vb mạch lạc thông suốt và bố cục của đv trở nên