Rút gọn như vậy làm cho cách nói của câu tục ngữ trở nên cô đọng, súc tích hơn, làm cho thông tin được nhanh hơn và có ý nhắc chung mọi người. Bài tập 2 :[r]
Trang 1Ngày giảng:
TIẾT 78 : RÚT GỌN CÂU
I Mục tiêu:
- Hiểu thế nào là rút gọn câu và tác dụng của việc rút gọn câu.
- Nhận biết được câu rút gọn trong văn bản.
- Biết cách sử dụng câu rút gọn trong nói và viết
- Nhận biết phân tích câu rút gọn.
- Rút gọn câu phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp
II/ Chuẩn bị:
- Giáo viên: SGK, giáo án, tài liệu tham khảo
- Học sinh: soạn bài
III Tiến trình :
1 Ổn định :
2 Kiểm tra bài cũ : Kiểm tra việc chuẩn bị bài của Hs
3 Bài mới : GV giới thiệu bài
- Trong cuộc sống hàng ngày trong khi nói hoặc viết chúng ta nhiều
khi dùng câu rút gọn nhưng chúng ta không biết Vậy câu rút gọn là gì ? rút
gọn như thế nào và có tác dụng gì ? Hôm nay, thầy cùng các em sẽ đi tìm hiểu
?Tìm CN trong các câu trong VD?
?Vì sao CN trong các câu đc lược
bỏ?
? Qua phân tích vd em hiểu thế nào
là câu rút gọn ? ( Sgk)
? Rút gọn như thế có tác dụng gì ?
? Em hãy lấy một vài câu rút gọn
mà chúng ta đã học trong các bài
trước ?
? Những từ in đậm trong ví dụ thiếu
thành phần nào ? có thể rút gọn câu
như vậy không ? Vì sao ?
? Trong ví dụ 2 cần thêm những từ
ngữ nào vào câu rút gọn in đậm để
thể hiện được thái độ lễ phép ?
I Thế nào là câu rút gọn ?
1 Ví dụ.
a Học ăn, học nói, học gói, học mở
b.Chúng ta học ăn, học nói, học gói, học mở
=> Là lời khuyên chung cho tất cả mọi người
- Là lược bỏ một số thành phần của câu mà vẫn hiểu được ý nghĩa của nó
+Lược bỏ CN +Lược bỏ VN +lược bỏ cả CN, VN
* Tác dụng :
- Làm cho câu gọn hơn, thông tin nhanh hơn, tránh được lặp từ
- Ngụ ý hành động đặc điểm nói ở trong câu là của chung mọi người
2 Kết luận:
Ghi nhớ SGK
II Cách dùng câu rút gọn :
1.VD
*VD 1: Rút gọn thành phần chủ ngữ
- Không nên rút gọn câu như vậy vì trong trường hợp này nội dung câu không được thông báo đầy
đủ Người nghe chưa hiểu rõ ai “chạy loăng quăng,
ai nhảy dây, ai chơi kéo co
*VD 2 -Cần them từ : Thưa mẹ … ạ !
Trang 2? Từ hai bài tập trên, hãy cho biết
khi rút gọn câu cần chú ý những
điều gì
1 Bài tập 1:
? Bài tập 1 yêu cầu điều gì ?
- Hs: Làm việc độc lập.
- GV: Chốt ghi bảng
2 Bài tập 2:
? Bài tập 2 yêu cầu điều gì ?
- Hs: Làm việc độc lập.
- GV: Chốt ghi bảng
3 Bài tập 3:
? Bài tập 3 yêu cầu điều gì ?
- Hs: Thảo luận trình bày bảng.
- GV: Chốt
1 Bài tập 4:
? Bài tập 4 yêu cầu điều gì ?
- Hs: Thảo luận trình bày bảng.
- Gv: Chốt ghi bảng
+ Không làm cho người nghe, người đọc hiểu sai hoặc hiểu không đầy đủ nội dung câu nói
+ Không biến câu nói thành 1 câu cộc lốc khiếm nhã
2 Kết luận:
*Ghi nhớ :
III LUYỆN TẬP : Bài tập 1: Những câu rút gọn là:
- b, c hai câu đều lược bỏ chủ ngữ Rút gọn như vậy làm cho cách nói của câu tục ngữ trở nên cô đọng, súc tích hơn, làm cho thông tin được nhanh hơn và có ý nhắc chung mọi người
Bài tập 2 :
a Tôi bước tới …
- ( thấy ) cỏ cây ;…… lom khom …….;……lác đác ………
- ( Tôi như ) con quốc quốc đau lòng nhớ nước
- ……… Cái gia gia mỏi miệng thương nhà
- ( Tôi ) dừng chân ……
b - Thiên hạ đồn rằng …
- Vua khen …
- Vua ban …
- Quan tướng …
- Quan tướng ……
+ Trong thơ ca thường gặp rất nhiều câu rút gọn
vì thơ,ca chuộng lối diễn đạt súc tích, vả lại số chữ
1 dòng rất hạn chế
Bài tập 3:
+ Vì : Cậu bé khi trả lời người khách, đã dùng câu rút gọn khiến người khác hiểu sai ý nghĩa
+ Qua bài này cần rút ra được bài học : phải cẩn thận khi dùng câu rút gọn, vì dùng câu rút gọn không đúng chỗ sẽ gây ra hiểu lầm
Bài tập 4 : Trong truyện việc dùng câu rút gọn
của anh phàm ăn đều có tác dụng gây cười và phê phán , Vì rút gọn đến mức không hiểu được và rất thô
IV Củng cố :
- Thế nào là câu rút gọn ?
- Rút gọn như vậy có tác dụng gì ?
- Khi rút gọn câu chúng ta cần chú ý những điều gì ?
V HDVN
- Học thuộc ghi nhớ
Trang 3- Làm hết bài tập còn lại :
- Soạn bài tiếp theo” Đặc điểm của văn nghị luận”
**************************************