CÁC PHÉP TOÁN TRÊN TẬP HỢP SỐ PHỨC Mục tiêu+ Thành thạo phép nhân hai số phức và vận dụng vào giải được một số bài toán liên quan.. + Thành thạo phép toán chia hai số phức và vận dụng và
Trang 1CHUYÊN ĐỀ BÀI 2 CÁC PHÉP TOÁN TRÊN TẬP HỢP SỐ PHỨC Mục tiêu
+ Thành thạo phép nhân hai số phức và vận dụng vào giải được một số bài toán liên quan
+ Thành thạo phép toán chia hai số phức và vận dụng vào giải được một số bài toán liên quan.+ Vận dụng các phép toán đã học để giải quyết một số bài toán tổng hợp
Trang 2 , hay 1 2
1
z
Thương của phép chia số phức z cho số phức z khác 0,
Ví dụ:
5 4 i 3 2 i 8 2 i
Ví dụ:
257
° Các hằng đẳng thức của các số thực cũng đúng đối với các số phức.
Trang 6A w 3 2 i B w 2 3 i C w 3 2 i D w 2 3 i
Bài tập nâng cao
Câu 6: Cho số phức zthỏa mãn 1z 1i 5 i 0 Số phức w 1 z bằng
Dạng 2: Xác định các yếu tố của số phức qua các phép toán
Bài toán 1 Tìm phần thực, phần ảo của số phức
Trang 9 , .
z a bi a b
Trang 10Ví dụ 2: Gọi z z lần lượt có điểm biểu diễn là1, 2
A là điểm biểu diễn của số phức 4 3i nên A4; 3
B là điểm biểu diễn của số phức 1 2 i i 2 i nên B 2;1
C là điểm biểu diễn của số phức 1 i
i nên C0; 1 Điều kiện để ABCD là hình bình hành là AD BC
Trang 11Ví dụ 5: Cho tam giác ABC có ba đỉnh , ,A B C lần lượt là điểm biểu diễn hình học của các số phức
Ví dụ 6: Cho các số phức z z thoả mãn 1, 2 z1 3,z2 4, z1 z2 5 Gọi ,A B lần lượt là các điểm biểu
diễn số phức z z trên mặt phẳng toạ độ Diện tích 1, 2 S của OAB (với O là gốc toạ độ) là
Câu 3: Cho số phức z2a b4 a b 6 ,i với ,a b , i là đơn vị ảo Biết rằng z là số thuần
ảo và z 2 i là số thực Giá trị của S a 2b2 là
Câu 4: Cho số phức z3a 2a 1 i với a , i là đơn vị ảo Biết rằng z2 là một số phức có phầnthực bằng 8, giá trị của a là
Trang 12Câu 7: Cho số phức z thoả mãn 2i z 10 5 i Hỏi điểm biểu diễn
số phức z là điểm nào trong các điểm M N P Q ở hình bên?, , ,
A Điểm Q
B Điểm M
C Điểm P
D Điểm N
Câu 8: Biết điểm M trong hình vẽ bên biểu diễn cho số phức z.
Điểm biểu diễn số phức iz là
Câu 10: Cho số phức z thỏa mãn z2 2 i 2 iz 2 7 i
Trong hình bên, điểm biểu diễn số phức z 5 là i
A M
B .Q
C P
D N
Bài tập nâng cao
Câu 11: Cho số phức zcó phần thực là số nguyên và z thỏa mãn z 2z 7 3i z Môđun của sốphức w 1 z z 2 bằng
Câu 12: Cho số phức z thỏa mãn 3 2 i z 2 i2 4 i Mô đun của số phức wz1z bằng
Trang 13Câu 13: Cho hai số phứcz z thỏa mãn 1, 2 z1 6, z2 2.Gọi M N là các điểm biểu diễn cho , z và 1 iz 2.Biết MON Giá trị của 60 T z129z22 là
z w z
là
Câu 16: Cho số phức z thỏa mãn 2
2
z và điểm A trong hình vẽ bên
là điểm biểu diễn của z Biết rằng trong hình vẽ bên, điểm biểu diễn của số phức
Câu 18: Cho , , ,A B C D là bốn điểm trong mặt phẳng tọa độ theo thứ tự biểu diễn các số phức
1 2 ; i 1 3 1; 3 ; 1 2 i BiếtABCD là tứ giác nội tiếp tâmI TâmIbiểu diễn số phức nào sau đây?
Trang 14Vì I I1 2 R1R2 (I I là tâm của các đường tròn 1, 2 C1 , C ) nên 2 C và 1 C tiếp xúc nhau).2
Suy ra: Có một số phức zthỏa mãn yêu cầu.
Trang 15Đường thẳng y cắt đồ thị hàm số 4 f a tại hai điểm nên phương trình a 3 13a2 có hai4 0nghiệm khác 1 (do f 1 0) Thay giá trị môđun của z vào giả thiết ta được 3 số phức thỏa mãn điều
Khi đó điểm biểu diễn số phức zcũng nằm trên đường thẳng : 2 x8y11 0
Có đúng hai số phức z thỏa mãn nếu đường thẳng cắt đường tròn C tại 2 điểm phân biệt.
Trang 16Phương trình a2b2 là đường tròn tâm ,1 O bán kính R 1.
Phương trình a 32b12 m2 là đường tròn tâm I 3; 1 , bán kính R m
Có duy nhất số phức thỏa mãn đề bài
Trang 17a b
Bài tập nâng cao
Câu 5: Có bao nhiêu số phức z thỏa mãn 2 1 3 0?
Câu 9: Có bao nhiêu số phức z thỏa mãn z516i z 0?
Trang 18Câu 10: Có bao nhiêu số phức z thỏa mãn đồng thời hai điều kiện z2 z z 1 và z 2 z1
Cho trước các điểm cố định I F F F F, , ;1 2 1 2 2c c 0
Tập hợp các điểm M thoả mãn MI R R 0 là đường
tròn tâm I bán kính R
Tập hợp các điểm M thoả mãn MF1MF2 2a a c
là elip có hai tiêu điểm là F F1, 2
Tập hợp các điểm M thoả mãn MF1 MF2 là đường
trung trực của đoạn thẳng F F1 2
Ví dụ:
Trên mặt phẳng Oxy tập hợp các điểm
biểu diễn số phức z thoả mãn
z i là đường tròn tâm I 2;5 ,bán kính R 2
có tâm I a b và bán kính ; 0
Trang 19Ví dụ 4: Trong mặt phẳng tọa độ Oxy tập hợp các điểm biểu biễn các số phức , z
thỏa mãn z 1 2i z 1 2i là đường thẳng có phương trình
A x 2y 1 0 B x2y0
Trang 20Ví dụ 5: Gọi M là điểm biểu diễn số phức zthỏa mãn 3z i 2z z 3 i
Tập hợp tất cả các điểm M như vậy là
Ví dụ 6: Cho số phức z thỏa mãn điều kiện 3 z 3 1 5.i Tập hợp các
điểm biểu diễn của z tạo thành một hình phẳng Diện tích của hình phẳng
Chú ý: Phần hình phẳng
cần tính diện tích là hìnhvành khăn màu xám tronghình vẽ dưới đây:
Trang 21diễn của zlà hình vành khăn giới hạn bởi hai đường tròn A;3và A;5,
kể cả các điểm nằm trên hai đường tròn này
Biết rằng wlà một số thuần ảo và tập hợp diễn số phức
zlả một đường tròn Bán kính r của đường tròn đó là
Câu 4: Cho số phức z thỏa mãn z1 z 1 i 3 Tập hợp các điểm biểu diễn số phức z là
A Một đường thẳng B Một elip C Một đường tròn D Một hypebol.
Câu 5: Cho số phức zthỏa mãn z 2i z 2z1 Tập hợp các điểm biểu diễn của zlà
A Một đường tròn B Một elip C Một parabol D Một hypebol.
Câu 6: Cho số phức zthỏa mãn z 2i 2 z 2 i Tập hợp các điểm biểu diễn của zlà
A Một đường tròn B Một elip C Một parabol D Một đường thẳng Câu 7: Cho số phức z thỏa mãn z Biết tập hợp các điểm biểu diễn số phức 1 2 w 1 i 3z2
là một đường tròn Bán kính r của đường tròn đó là
Câu 8: Gọi , , ,A B C D lần lượt là các điểm biểu diễn của các số phức 1 2 ,1 i 3i,1 3 i,1 2 i trênmặt phẳng tọa độ Biết tứ giác ABCD nội tiếp được trong một đường tròn, tâm của đường tròn đó biểudiễn số phức có phần thực là
Trang 22Câu 10: Diện tích hình phẳng giới hạn bởi các điểm biểu diễn các số phức thỏa mãn
z i z i là
Câu 11: Biết các số phức z thỏa mãn (z+2i z) ( - 2) là số thuần ảo Trên mặt phẳng tọa độ, tập hợp tất cả
các điểm biểu diễn các số phức z là một đường tròn có bán kính bằng
Câu 13: Cho z z là hai trong các số phức 1, 2 zthỏa mãn z 5 3 i 5 và z1 z2 8 Tập hợp các điểmbiểu diễn số phức w z 1 z2 là đường tròn có phương trình nào dưới đây?