hồi hương ngẫu thư

Trẻ đi, già trở lại nhà, Giọng quê không đổi, sương pha mái đầu.. Trần Trọng San dịch Dịch nghĩa Rời nhà từ lúc còn trẻ, già mới quay về, Giọng quê không đổi, nhưng tóc mai đã rụng Tr

Chào mừng các thầy cô giáo

về dự giờ thăm lớp 7A2

KiÓm tra bµi cò

Quan s¸t bøc tranh sau:

TiÕt 38 HỒI HƯƠNG NGẪU THƯ

(Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê)

-H¹ Tri

Chương-I Tỡm hiểu chung

• Tác giả:

-Hạ tri chương (659-744)

- Quờ: Vĩnh Hưng-Việt Chõu (tỉnh

Chiết Giang)

- Đỗ Tiến Sĩ năm 695,làm quan trờn 50 năm

-Phong cỏch thơ:nhẹ nhàng,thanh

đạm,gợi cảm,biểu lộ một trỏi tim hồn hậu đỏng yờu.

-Sự nghiệp:ễng cũn để lại 20 bài thơ,

trong đú bài Hồi hương ngẫu thư là nổi tiếng nhất

* §äc:

Giäng chËm buån, c©u 3 giäng h¬i ng¹c nhiªn , c©u 4 giäng cao h¬n ë c©u hái

2.Tác phẩm

Phiên âm

Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi,

Hương âm vô cải, mấn mao tồi.

Nhi đồng tương kiến, bất tương thức

Tiếu vấn: Khách tòng hà xứ lai?

Trẻ đi, già trở lại nhà, Giọng quê không đổi, sương pha mái đầu Gặp nhau mà chẳng biết nhau

Trẻ cười hỏi: Khách từ đâu đến làng?

(Trần Trọng San dịch)

Dịch nghĩa

Rời nhà từ lúc còn trẻ, già mới quay về, Giọng quê không đổi, nhưng tóc mai đã rụng Trẻ con gặp mặt, không quen biết,

Cười hỏi: Khách ở nơi nào đến?

Dịch thơ

Khi đi trẻ, lúc về già

Giọng quê vẫn thế, tóc đà khác bao.

Trẻ con nhìn lạ không chào

Hỏi rằng: Khách ở chốn nào lại chơi?

( Phạm Sĩ Vĩ dịch)

• Bài thơ Hồi Hương Ngẫu Thư (nguyên tác)

*Thể thơ :- Nguyên tác: thất ngôn tứ tuyệt Đường luật.

- Dịch thơ: lục bát

* Hoàn cảnh sỏng tỏc: Sau hơn 50 năm làm quan ở kinh đụ Trường

An,nay cỏo quan trở về quờ,sự việc và cảm xỳc dõng trào khi vừa đặt chân lên m nh ả quờ nhà

vi t b i th ế à ơ

*Phương thức biểu đạt: Biểu cảm (tự sự,miờu tả)

II Phân tích văn bản:

1/ Hai câu thơ đầu:

Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi, Hương âm vô cải, mấn mao tồi.

Phiên âm

Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi,

Hương âm vô cải, mấn mao tồi

Dịch nghĩa

Rời nhà từ lúc còn trẻ, già mới quay về,

Giọng quê không đổi, nhưng tóc mai đã rụng

Dịch thơ

Khi đi trẻ, lúc về già

Giọng quê vẫn thế, tóc đà khác bao

( Phạm Sĩ Vĩ dịch)

Trẻ đi, già trở lại nhà,

Giọng quê không đổi, sương pha mái đầu

(Trần Trọng San dịch )

- DÞch ch­a s¸t nghÜa:mấn mao tồi

II Phân tích văn bản:

Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi,

Hương âm vô cải, mấn mao tồi.

(Rời nhà từ lúc còn trẻ, già mới quay về,

Giọng quê không đổi, nhưng tóc mai đã rụng.)

-Nghệ thuật: Đối (tiểu đối),cặp từ trỏi nghĩa,phương thức

kể, tả

=> Khái quát ngắn gọn cuộc đời xa quê; sự thay đổi v à khụng thay đổi của nhà thơ

=> Làm nổi bật tình cảm gắn bó, son sắt, thuỷ chung của tác giả đối với quê nhà.

2/ Hai câu thơ cuối:

Nhi đồng tương kiến, bất tương thức, Tiếu vấn: Khách tòng hà xứ lai ?

(Trẻ con gặp mặt, không quen biết, Cười hỏi: Khách ở nơi nào đến?)

-Phiên âm

Nhi đồng tương kiến, bất tương thức

Tiếu vấn: Khách tòng hà xứ lai?

Dịch nghĩa

Trẻ con gặp mặt, không quen biết,

Cười hỏi: Khách ở nơi nào đến?

Dịch thơ

Trẻ con nhìn lạ không chào

Hỏi rằng: Khách ở chốn nào lại chơi?

( Phạm Sĩ Vĩ dịch )

Gặp nhau mà chẳng biết nhau

Trẻ cười hỏi: Khách từ đâu đến làng?

(Trần Trọng San dịch)

-Dịch chưa sát nghĩa từ “bất tương thức”,bản dịch của Trần Trọng San bỏ mất đối tượng-nhi đồng, bỏ mất động từ “cười”

2/ Hai câu thơ cuối:

Nhi đồng tương kiến, bất tương thức,

Tiếu vấn: Khách tòng hà xứ lai ?

(Trẻ con gặp mặt, không quen biết,

Cười hỏi: Khách ở nơi nào đến?)

-Nghệ thuật:giọng điệu bi hài,tự sự,biểu cảm

=> Tâm trạng: Lúc đầu ngạc nhiên bất ngờ  buồn tủi và tự trỏch mỡnh đau đớn,xót xa cùng ập đến

III Tổng kết:

1 Nghệ thuật:

- Sử dụng phép đối.

- Giọng điệu vừa khách quan, hóm hỉnh, vừa ngậm

ngùi.

2 Nội dung:

Bài thơ thể hiện tình yêu thắm thiết của tác giả với quê hương.

3 Ghi nhớ:

Bài thơ biểu hiện một cách chân thực mà sâu sắc, hóm hỉnh mà ngậm ngùi tình yêu quê hương thắm thiết của một người sống xa quê lâu ngày, trong khoảnh khắc vừa mới đặt chân trở về quê cũ.

So sánh điểm giống nhau và khác nhau về chủ

đề và phương thức biểu đạt của hai bài thơ:

“Tĩnh dạ tứ“ và “Hồi hương ngẫu thư“.

a, Giống nhau:

- Chủ đề: tình yêu quê hương sâu nặng

- Phương thức biểu đạt: biểu cảm

b, Khác nhau

- Cách thức thể hiện chủ đề :

+ Bài “Tĩnh dạ tứ”: từ nơi xa nghĩ về quê hương

+ Bài “Hồi hương ngẫu thư“: từ quê hương nghĩ về

quê hương

Bài tập

Câu 1: Bài thơ Hồi hương ngẫu thư được tác giả viết trong “ ”

hoàn cảnh nào?

A Mới rời quê ra đi

B Xa nhà xa quê đã lâu

C Xa quê rất lâu nay mới trở về

D Sống ở ngay quê nhà

Câu 2: Tâm trạng của tác giả trong bài thơ là gì?

A Vui mừng, háo hức khi trở về quê

B Buồn thương trước cảnh quê

hương nhiều đổi thay

C Ngậm ngùi, hẫng hụt khi trở thành khách lạ giữa quê

hương

D Đau đớn, luyến tiếc khi phải xa chốn kinh thành

Hướng dẫn về nhà:

- Học thuộc lòng bài thơ.

- Viết đoạn văn phát biểu cảm nghĩ của em về quê hương.