Di Truyền kiên kết tiết thứ 13

Giải thích vì sao dựa vào tỉ lệ kiểu hình 1:1,Moocgan lại cho rằng các gen quy định màu sắc thân và dạng cánh cùng nằm trên một NST liên kết gen?. Giải thích vì sao dựa vào tỉ lệ kiểu hì

1.ThÝ nghiÖm cña Moocgan:

Tômơt Han Moocgan (Thomas Hunt Morgan) sinh ngày

25/9/1866 tại Mĩ Năm 20 tuổi ông tốt nghiệp đại học Năm 24 tuổi đã nhận học vị tiến sĩ khoa học Ông là viện sĩ của các viện hàn lâm Nga, Mĩ Ông được giải thưởng Noben về sinh lí học

năm 1933 Ông mất năm

1945,thọ 79 tuổi

Tômơt Han Moocgan (Thomas Hunt Morgan)

sinh ngày 25/9/1866 tại Mĩ Năm 20 tuổi ông tốt nghiệp đại học Năm 24 tuổi đã nhận học vị tiến sĩ khoa học Lúc đầu Moocgan nghiên cứu về phôi sinh học thực nghiệm, sau đó sang vấn đề di truyền Năm 1910 ông công bố công trình

"Nhân tố di truyền" Năm 1915 ông xuất bản cuốn "Cơ chế của di truyền học

Mendenl" để chứng minh sự đúng đắn của học thuyết Năm 1926 ông có tác phẩm

"Học thuyết về gen" để trình bày rõ và sâu về cơ sở vật chất nhiễm sắc thể và gen của tính di truyền Ông là viện sĩ của các viện hàn lâm Nga, Mĩ Ông được giải thưởng

1.Thí nghiệm của Moocgan :

? Vì sao ông chọn ruồi giấm làm đối t ợng nghiên cứu di truyền ?

- Nú dễ nuụi trong ống nghiệm

- Đẻ nhiều

- Vũng đời ngắn

- Cú nhiều biến dị dễ quan sỏt

- Số lượng NST ớt (2n = 8)

a.Đối t ợng thí nghiệm:

? Đối t ợng thí nghiệm của Moocgan là gì?

TL:Ruồi giấm

? Tr×nh bµy c¸c b íc tiÕn

hµnh thÝ nghiÖm cña Mooc

gan ?

DI TRUyÒn liªn kÕt

DI TRUyÒn liªn kÕt

1.ThÝ nghiÖm cña Moocgan

Pt/c :

F 1 :

P B :

F 2 :

X

(100% xám / dài )

X

Thảo luận nhóm và trả lời câu hỏi:

? Tại sao phép lai giữa ruồi đực F1 với ruồi cái thân đen,cánh cụt đ ợc gọi là phép lai phân tích ?

? Moocgan tiến hành phép lai phân tích nhằm mục đích gì ?

? Giải thích vì sao dựa vào tỉ lệ kiểu hình 1:1,Moocgan lại cho rằng các gen quy định màu sắc thân và dạng cánh cùng nằm trên một NST (liên kết gen) ?

? Hiện t ợng di truyền liên kết là gì ?

? Tại sao phép lai giữa ruồi đực F1 với ruồi cái thân đen,cánh cụt đ ợc gọi là phép lai phân tích ?

TL:Đây là phép lai giữa cá thể mang tính trạng trội và cá thể mang tính trạng lặn

? Moocgan tiến hành phép lai phân tích nhằm mục đích gì ?

TL:Nhằm xác định KG của ruồi đực F1 là thuần

chủng (Đồng hợp) hay không thuần chủng (Dị hợp).

? Giải thích vì sao dựa vào tỉ lệ kiểu hình 1:1,Moocgan lại cho rằng các gen quy định màu sắc thân và dạng cánh cùng nằm trên một NST (liên kết gen) ?

TL:Ruồi cái thân đen ,cánh

cụt chỉ cho 1 loại giao tử

bv và ruồi đực F1dị hợp 2

cặp gen nh ng chỉ tạo ra 2

loại giao tử BV và bv,

chứng tỏ các gen quy

định màu sắc thân và hình

dạng cánh cùng nằm trên

1 NST và đã cùng phân li

trong quá trình phân bào

( liên kết gen)

t/c

Liªn kÕt gen

F 1 100 % xám dài => Xám (B) trội so với đen (b) Dài (V) trội so với ngắn (v)

bv

Giao tử P : BV ; bv

bv (xám / dài )

Lai phân tích :

BV

bv X bv bv

Giao tử P B : BV , bv ; bv

F B : BV

bv

bv bv

:

P B :

? Hiện t ợng di truyền liên kết là gì ?

TL:Di truyền liên kết là

hiện t ợng một nhóm

tính trạng đ ợc di

truyền cùng nhau, đ

ợc quy định bởi các

gen trên một NST

cùng phân li trong

quá trình phân bào

P :

B V

B V

b v

b v

X

Giao tử P :

B V

b v

;

B V

b v B

V

b v

b v

b v

X

F 1

,

b v

;

b v

B V

F 1 :

Lai phõn tớch :

P B : Giao tử P B :

F B :

b

B V

b v

ru i gi m 2n = 8 nh ng t b o cã kho ng 4000 gen

Ở ruồi giấm 2n = 8 nhưng tế bào cã khoảng 4000 gen ồi giấm 2n = 8 nhưng tế bào cã khoảng 4000 gen ấm 2n = 8 nhưng tế bào cã khoảng 4000 gen ưng tế bào cã khoảng 4000 gen ế bào cã khoảng 4000 gen ào cã khoảng 4000 gen ảng 4000 gen VËy sù ph©n bè gen trªn NST nh thÕ nµo ?

II.ý nghÜa cña di truyÒn liªn kÕt:

VËy sù ph©n bè gen trªn NST nh thÕ nµo ?

TL:Mçi NST mang nhiÒu gen,c¸c gen ph©n bè däc chiÒu dµi cña NST vµ t¹o thµnh nhãm gen liªn kÕt.

II ý nghĩa của di truyền liên kết.

- Trong tế bào mỗi NST mang nhiều gen tạo thành nhóm gen liên kết.

Đặc điểm

so sánh Di truyền độc lập Di truyền liên kết

P: Vàng, trơn x Xanh, nhăn Xám, dài x đen, cụt Gp:

F: Kiểu gen

Kiểu hình

1 vàng, trơn; 1 vàng, nhăn

1 xanh, trơn; 1 xanh, nhăn

1 x¸m, dµi

1 ®en ,côt Biến dị tổ hợp

v i di truy n liªn k t khi lai 2 cÆp tÝnh tr¹ng ới di truyền liªn kết khi lai 2 cÆp tÝnh tr¹ng ền độc lập ết khi lai 2 cÆp tÝnh tr¹ng

Đặc điểm

so sánh Di truyền độc lập Di truyền liên kết

P: Vàng, trơn x Xanh, nhăn AaBb aabb Xám, dài đen, cụt BV bv G: ab bv

F: Kiểu gen

Kiểu hình

1 vàng, trơn; 1 vàng, nhăn

1 xanh, trơn; 1 xanh, nhăn

bv bv Biến dị tổ hợp

BV bv

AB, Ab, aB, ab

AaBb ; Aabb ; aaBb ; aabb

1 xám, dài

1 đen, cụt

Xuất hiện nhiều biến dị tổ hợp

Kh«ng xuất hiện biến dị tổ hợp

So sánh di truyền độc lập với di truyền liên kết

Nêu ý nghĩa của di truyền liên kết trong chọn giống?

-DT liên kết đảm bảo sự di truyền bền vững của từng nhóm tính trạng đ ợc quy định bởi các gen cùng nằm trên một nhiễm sắc thể.

- Trong chọn giống ng ời ta có thể chọn đ ợc

những tính trạng tốt luôn di truyền cùng nhau.

Bài tập trắc nghiệm

Chọn đáp án đúng nhất trong các câu sâu đây:

Câu 2: Để phát hiện ra hiện t ợng liên kết gen,Mooc gan đã tiến hành:

A Cho ruồi đực và ruồi cái F 1 thân xám, cánh dài lai với nhau

B Cho ruồi đực F 1 thân xám, cánh dài lai với ruồi cái thân đen, cánh cụt.

C Cho ruồi cái thân xám, cánh dài lai với ruồi đực thân đen, cánh cụt.

D Cho ruồi đực và ruồi cái thân đen, cánh cụt lai với nhau.

Câu 4: Hiện t ợng liên kết gen có ý nghĩa gì?

A Làm tăng tính đa dạng của sinh giới.

B Hạn chế sự xuất hiện biến dị tổ hợp

C Đảm bảo sự di truyền bền vững của từng nhóm gen quý.

Ruồi gấm đ ợc xem là đối t ợng thuận lợi cho việc nghiên cứu vì:

A.Dễ dàng đ ợc nuôi trong ống nghiệm B Đẻ nhiều,vòng đời ngắn

C Số l ợng NST ít,dễ phát sinh biến dị D Cả A, B, C đều đúng.

Câu 3: Hiện t ợng di truyền liên kết là do:

A Các cặp gen qui định các cặp tính trạng nằm trên cùng một NST

B Các cặp gen qui định các cặp tính trạng nằm trên các cặp NST khác nhau

C Các gen phân li độc lập trong giảm phân.

D Các gen tổ hợp tự do trong giảm phân.

CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP SGK

Bµi 4 Cho 2 thứ đậu thuần chủng hạt trơn, không có tua cuốn và

1 hạt trơn, không có tua cuốn : 2 hạt trơn, có tua cuốn : 1 hạt nhăn, có tua cuốn

Kết quả phép lai được giải thích như thế nào? Hãy lựa chọn câu trả lời đúng nhất trong các câu sau :

a Từng cặp tính trạng đều phân li theo tỉ lệ 3 : 1.

b Hai cặp tính trạng di truyền độc lập với nhau.

c Hai cặp tính trạng di truyền liên kết.

d Sự tổ hợp lại các tính trạng ở P.