LÝ THUYẾT LÂM SÀNG CHỮA RĂNG

Bài giảng dành cho sinh viên y khoa, bác sĩ đa khoa, sau đại học. ĐH Y Dược TP Hồ Chí Minh.1. Định nghĩa được môn học chữa răng 2. Nhận biết được phạm vi thực hành chữa răng 3. Chẩn đoán được sâu răng, mòn răng 4. Nhận biết được các thủ thuật trám răng đơn giản

ThS Đinh T Khánh Vân

BM Chữa Răng

MỤC TIÊU THỰC TẬP

CHỮA RĂNG

1 Định nghĩa được môn học chữa răng

2 Nhận biết được phạm vi thực hành chữa răng

3 Chẩn đoán được sâu răng, mòn răng

4 Nhận biết được các thủ thuật trám răng đơn giản

ĐỊNH NGHĨA CHỮA RĂNG

Là một chuyên ngành của nha khoa thực hành nhằm duy trì, tái tạo, sửa chữa các răng bị khiếm khuyết do sâu răng, chấn thương, mòn răng, các bất thường của

răng… để mang lại trạng thái lành mạnh, chức năng và thẩm mỹ cho hàm răng trên

cơ sở hiểu biết không ngừng đổi mới về

sinh học, bệnh học, kỹ thuật và vật liệu.

PHẠM VI THỰC HÀNH

CHỮA RĂNG

1 Dự phòng và điều trị các tình trạng bệnh thường gặp( bệnh sâu răng)

- Trám phòng ngừa

- Trám răng sâu

2 Điều trị thẩm mỹ

3 Điều trị mòn răng

4 Điều trị nhạy cảm mặt chân răng

5 Sửa chữa miếng trám

6 Thay thế miếng trám

ĐIỀU TRỊ CHỮA RĂNG

CHẨN ĐOÁN SÂU RĂNG

1 Sự thay đổi:

 Màu sắc

 Cấu trúc bề mặt

 Độ trong của răng

2 Phim tia X

3.Phương pháp rọi sáng

4 Cảm giác vướng, kẹt khi khám bằng thám trâm

CÁC DẠNG SÂU RĂNG

1.Hố, rãnh mặt nhai răng cối nhỏ, cối lớn

2.Đỉnh múi

3 2/3 nhai mặt ngoài, trong các răng cối lớn

4 Mặt trong răng cửa hàm trên



Sâu răng ở hố rãnh

1.Sâu răng mặt bên  Răng trước

 Răng sau

2 Mặt ngoài, trong của răng

3 Sâu chân răng



Sâu răng ở mặt nhẵn

Sâu chân răng

 Người cao tuổi

 Bệnh nhân đã

trải qua phẩu thuật

nha chu.

BIỂU HIỆN SÂU R TRÊN LÂM SÀNG

1 Cấu trúc R có màu trắng đục như

phấn, mềm

2 Răng đổi màu nâu , xám

3 Phim tia X: có vùng thấu quang bên dưới bề mặt men, xê-măng

CHẨN ĐOÁN SÂU RĂNG

 Khám lâm sàng cẩn thận

 Xác định lại bằng phim tia X

KHÁM LS CÁC KHIẾM KHUYẾT

KHÁC

 Mòn răng

 Thiểu sản men

 Răng nhiễm Fluor

 Răng mòn

 Thiểu sản men R nhiễm Fluor

MÒN RĂNG

• Mòn răng do nguyên nhân cơ học

 Nhai mòn (Attrition)

 Mài mòn (Abrasion)

• Mòn răng do nguyên nhân hóa học

 Xoi mòn (Erosion)

• Mòn răng do nhiều nguyên nhân kết hợp

Phân loại MÒN RĂNG

• Mất chất mô cứng R do các lực cơ học sinh lý hoặc bệnh lý, do tác nhân hóa học nội sinh hay ngoại sinh, không liên quan đến vi khuẩn.

• Bệnh căn: đa yếu tố

MÒN RĂNG CƠ HỌC

(Nhai mòn)

 Mòn do sự tiếp xúc trực tiếp R –R

 Kết quả của lực nhai sinh lý (nhai mòn) hay hoạt động cận chức năng (Nghiến mòn)

 Vị trí : mặt nhai, mặt cắn các răng

MÒN RĂNG DO SỰ CỌ SÁT

(Mài mòn)

 Mòn cơ học do sự cọ sát giữa răng với các vật bên ngoài

 Nguyên nhân:

 Chải R không đúng phương pháp

 Thói quen xấu: cắn vật cứng

 Răng giả

 Vị trí :Mòn ở cổ R, mặt nhai, mặt cắn

MÒN R DO HÓA CHẤT (AXIT)

(Xoi mòn)

 Mất cấu trúc ở bề mặt R do tác nhân hóa học nội hoặc ngoại sinh, không liên quan đến vi khuẩn

• Ngoại sinh: thức ăn, uống có chứa nhiều chất axit

• Nội sinh: chất tiết của dạ dày ( trào

ngược dịch vị)

MÒN R DO HÓA CHẤT (AXIT)

(Xoi mòn)

MÒN RĂNG DO LỰC UỐN

 Lực căng khi nhai gây sự uốn ở vùng cổ

răng làm nứt các lăng trụ men, kết hợp với tác động của chải răng, chất axt trong thức ăn, uống  mất cấu trúc răng

MÒN RĂNG PHỐI HỢP

KHẢO SÁT R & MT TRÊN PHIM TIA X

Phim quanh chóp Phim cắn cánh

PHIM QUANH CHÓP

 R có bệnh sử đau, chấn thương

 R đã có miếng trám

 R có lỗ sâu lớn

 R có lỗ dò

 R đã được điều trị nội nha

 R ngầm, R dư…

PHIM CẮN CÁNH

 Chiều cao và độ nguyên vẹn của mô nha chu

 Sâu R mặt bên

 MT dư phía nướu

 MT có đường vòng ngoài chưa đủ

 Sâu R tái phát

CÁC THỦ THUẬT TRÁM RĂNG

1 Trám răng phòng ngừa: trám bít hố rãnh bằng sealant

CÁC THỦ THUẬT TRÁM RĂNG

2 Điều trị phục hồi:

• Trám bằng vật liệu giống màu răng (trám thẩm mỹ)

- Composite

- Compomer,

- Glass ionomer cement

• Trám vật liệu amalgam

CÁC THỦ THUẬT TRÁM RĂNG

• Trám bằng vật liệu giống màu răng: trám thẩm mỹ Composite

MT BỊ MÒN

MT COMPOSITE ĐỔI MÀU

MT COMPOSITE DƯ & CÓ BỜ VIỀN

GỒ GHỀ

ĐỔI MÀU Ở VIỀN MT

CÁCH XỬ TRÍ

 Sửa chữa: Mài chỉnh, đánh bóng MT

Trám thêm.

 Thay thế MT.

TRÁM AMALGAM

Không thực hiện MT khi R đang có tình trạng viêm nướu