ngữ văn 9 tiet 122

Mục tiêu cần đạt : Giúp học sinh : - Cảm nhận đợc tình cảm thắm thiết của cha mẹ đối với con cái , tình yêu quê hơng sâu nặng cùng niềm tự hào với sức sống mạnh mẽ , bền bỉ của dân tộc m

Ngày soạn……….

Tiết 122

Nói với con

Y Phơng

I Mục tiêu cần đạt :

Giúp học sinh :

- Cảm nhận đợc tình cảm thắm thiết của cha mẹ đối với con cái , tình yêu quê hơng sâu nặng cùng niềm tự hào với sức sống mạnh mẽ , bền bỉ của dân tộc mình qua lời thơ của Y Pơng

- Bớc đầu hiểu đợc cách diễn tả độc đáo , giàu hình ảnh cụ thể , gợi cảm của thơ ca miền núi

- Bồi dỡng tâm hồn yêu gia đình , tự hào quê hơng , dân tộc

II Chuẩn bị đồ dùng dạy học

GV : Tìm các câu thơ diễn tả lối nói dân tộc

HS : Su tầm những câu thơ, ca dao các dân tộc

III hoạt động dạy học :

1 ổ n định tổ chức :

2

Kiểm tra bài cũ :

- Đọc thuộc lòng bài thơ " Sang thu " Nêu cảm nhận của em về hai câu cuối

3

Bài mới :

Hoạt động 1: Gv giới thiệu bài:

Tình yêu thơng con cái , mơ ớc thế hệ sau nối tiếp xứng đáng , phát huy truyền thống của tổ tiên , quê hơng vốn là tình cảm cao đẹp của con ngời Việt Nam ta suốt bao

đời nay " Nói với con " của Y Phơng - nhà thơ dân tộc Tày - là một trong những bài thơ hớng vào đề tài ấy với cách nói riêng , xúc động và chân tình bằng hình thức ngời cha nói với con tâm tình , dặn dò trìu mến , ấm áp và tin cậy

Hoạt động 2 : H ớng dẫn tìm hiểu

chung về tác giả , tác phẩm

GV : Nêu câu hỏitìm hiểu tác giả tác

phẩm, HS lần lợt trả lời độc lập

? Nêu những nét khái quát về tác giả ,

đặc điểm thơ của Y Phơng ?

? Hoàn cảnh ra đời của tác phẩm ?

? Nhận xét thể thơ ? ( Tự do )

Giáo viên hớng dẫn đọc ( nhẹ nhàng ,

thiết tha nh lời tâm tình thủ thỉ )

Học sinh đọc

? Bài thơ viết về điều gì ?

? Giáo viên kiểm tra việc nhớ chú thích

của học sinh ?

? Nêu bố cục của bài thơ ?

I Tìm hiểu chung

1 Tác giả :

- Dân tộc Tày ( Cao Bằng )

- Đặc điểm thơ : Chân thật, mạnh mẽ, trong sáng, giàu hình ảnh của con ngời Miền núi

2 Tác phẩm :

Trích từ : Thơ Việt Nam 1945 - 1985

3 Đọc , tìm hiểu chú thích

* Bài thơ là lời ngời cha nói với con về

cội nguồn , sức mạnh quê hơng

4 Bố cục :

- Gồm 2 đoạn

- Từ đầu trên đời : Con lớn lên trong tình yêu thơng , sự nâng đỡ của cha mẹ trong cuộc sống lao động nên thơ của quê hơng

- Còn lại : Lòng tự hào về sức sống mạnh mẽ , bền bỉ , về truyền thống cao

đẹp của quê hơng và niềm mong ớc con hãy kế tục xứng đáng truyền thống ấy

? Em có nhận xét gì từ bố cục này ?

Hoạt động 3 : H ớng dẫn phân tích

Học sinh đọc đoạn đầu

? 4 câu thơ đầu cho em cảm nhận đợc

điều gì ?

HS: Độc lập trả lời, lớp nhận xét

GV: Đánh giá, kết luận

Nêu vấn đề thảo luận nhóm

? Hãy phân tích hình ảnh thơ để thấy

con đợc trởng thành trong cuộc sống

lao động , trong thiên nhiên thơ mộng ,

nghĩa tình của quê hơng ?

HS: Thảo luận nhóm học tập, viết ra

giấy A4, dán lên bảng

GV: Đánh giá quá trình hoạt động của

HS và so sánh kết quả của các

nhóm.Rồi định hớng đáp án cho HS

Hoạt động 4: H ớngdẫn HS tìm hiểu

những đức tính cao đẹp của " ng ời

đồng minh " và mơ ớc của ng ời cha

về con mình

Học sinh đọc đoạn thơ còn lại

GV: Nêu câu hỏi, HS lần lợt trả lời độc

lập

? Ngời cha đã nói với con về những

đức tính gì của ngời đồng mình ?

HS: Độc lập trả lời, lớp nhận xét gv kết

luận

? Trong cách nói ấy ngời cha muốn

truyền cho đứa con tình cảm gì với quê

hơng ?

HS: Trao đổi nhóm bàn, độc lập trình

bày, gv nhận xét

? Giải thích các câu thơ :" Sống trên

phong tục " Cho biết trong các câu thơ

ấy tác giả đã sử dụng nghệ thuật gì?

Tác dụng của NT ấy?

-> Từ tình cảm gia đình mở rộng ra tình cảm quê hơng , từ những kỉ niệm gần gũi , thiết tha mà nâng lên lẽ sống

II Phân tích :

bọc của quê h ơng đối với co n

* 4 câu đầu : Con lớn lên trong tình

yêu thơng, nâng đón, mong chờ của cha mẹ

- Hình ảnh : Chân bớc -> cha Chân bớc -> mẹ

=> Không khí gia đình đầm ấm, quấn quýt

-> T duy đặc trng của ngời miền núi

- Từng bớc đi, tiếng nói, tiếng cời đợc cha mẹ chăm chút, vui mừng đón nhận

* Con lớn khôn, trởng thành trong cuộc

sống lao động, thiên nhiên thơ mộng, nghĩa tình quê hơng

- Ngời đồng mình : -> sự mộc mạc của ngời dân tộc Tày

- Hình ảnh : Đan lờ Vách nhà ken

=> Miêu tả cụ thể, nói lên sự gắn bó, quấn quýt

-> Cuộc sống lao động cần cù, êm

đềm, tơi vui

- Hình ảnh : Rừng cho hoa Đờng tấm lòng

=> Nhân hoá -> thiên nhiên che chở nuôi dỡng con ngời cả về tâm hồn , lối sống

2 Những đức tính cao đẹp của " ng ời

đồng mình " và mơ ớc của ng ời cha về con mình

- Đức tính cao đẹp của ngời đồng : mình :

+ Vất vả mà mạnh mẽ, khoáng đạt, bền

bỉ, gắn bó với quê hơng dẫu còn cực nhọc , đói nghèo

+ Mộc mạc, giàu chí khí, niềm tin, cần

cù, nhẫn nại đã làm nên quê hơng với truyền thống, phong tục tập quán tốt

đẹp

Phép lặp từ ngữ " Ngời đồng mình "

-> dặn dò con : + Phải có tình nghĩa thuỷ chung với quê hơng, biết chấp nhận và vợt qua gian nan, thử thách bằng ý chí, niềm tin của mình

+ Muốn con tự hào với truyền thống quê hơng -> tự tin vững bớc trên đờng

HS: Trao đổi nhóm bàn, độc lập trình

bày

? Nhận xét gì về tình cảm của ngời cha

dành cho con ?

Hoạt động 5 : H ớng dẫn tổng kết

? Nhận xét về nghệ thuật của bài

( Hình ảnh cụ thể mộc mạc , có sức

khái quát , giàu chất thơ )

? Qua bài thơ em cảm nhận đợc tình

cảm gì của ngời cha dành cho con ?

? Điều lớn nhất ngời cha muốn truyền

cho con , giáo dục con là gì ?

Học sinh đọc to ghi nhớ

đời

=> Ngời cha thể hiện tình cảm yêu

th-ơng, trìu mến thiết tha và niềm tin tởng của ngời cha vào ngời con

III Tổng kết

tha , cách nói dùng nhiều hình ảnh dân tộc miền núi

2 Nội dung :

- Là thơng yêu tha thiết và tin tởng

- Tự hào về gia đình , quê hơng

- Tự tin ở bản thân khi bớc vào đời

IV Củng cố :

- Phân tích một hình ảnh thơ gây ấn tợng nhất trong em

V H ớng dẫn học bài ở nhà

Học bài cũ, làm hoàn chỉnh bài tập phần luyện tập

Chuẩn bị bài “ Nghĩa tờng minh và