HÓA SINH MẬT - Bàitiếtmậtlàmộthìnhthứcganđàothảicácsảnphẩmnội, ngoạibàonhư HEM, BILIRUBIN vàođườngmậtvàđườngmật - Gansảnxuấtmậtliêntục, dựtrữmật ở túimậtvàbàitiếttừngđợtvàokhúc II tátràn
Trang 1HÓA SINH MẬT
- Bàitiếtmậtlàmộthìnhthứcganđàothảicácsảnphẩmnội,
ngoạibàonhư HEM, BILIRUBIN vàođườngmậtvàđườngmật
- Gansảnxuấtmậtliêntục, dựtrữmật ở
túimậtvàbàitiếttừngđợtvàokhúc II tátràng
- Sốlượngmật:
+ sảnxuất: 3L/24h
+ bàitiết: 1L/24h
I Thànhphầnhóahọccủamật:
Trang 2Thànhphầnhóahọcchínhcủadịchmậtlàmuốimật, acid mật, sắctốmật, cholesterolvàmộtsốchấtkhácđượclọctừmáu
II Quátrìnhhìnhthànhdịchmật:
1 Quátrìnhhìnhthànhvàchứcnăngmuốimật:
Trang 42 Quátrìnhhìnhthànhsắctốmật:
Trang 53 Cholesterol
Trang 6III Sỏimật:
1 Thànhphầncủasỏimật:
gồm 3 loạichính
- Sỏi cholesterol:
+chiếm khoảng 35% đến 90%
+
sỏithườngcómàuvàngnhạtđếnxanhđậmhoặcnâuhoặctrắngvàhìnhb ầudụcthườngđơnđộc, kíchthước 2-3 cm
+ thànhphầncó 80% là cholesterol
- Sỏi bilirubin:
+ thườngrấtnhiều, cómàuđen
+ thànhphầnbaogồmchủyếulà bilirubin (bilirubin pigment polymer khônghoà tan)canxivàmuối
+ chúngchứa 20-30% cholesterol
+ chiếmkhoảng 2% đến 30%
- Sỏihỗnhợp:
+chứa 20-80% cholesterol
+thànhphầnkhácnhưcanxicacbonat ,palmitat phosphate, bilirubin
vàcácsắctốmật
+ chúngthườngphátsinhthứphát do nhiễmtrùngđườngmật
+ chiếm 4% đến 20%
Trang 92 Cơchếhìnhthànhsỏimật
2.1 Cơchếhìnhthànhsỏi cholesterol:
+ ganđàothải cholesterol vàomật
+muốimật cótácdụnghòa tan cholesterol vàotrongmậtvìvậymà cholesterol cóthểđượcvậnchuyểntrongcácốngdẫnmật
+ Sỏimậtsẽ đượchìnhthànhkhivìmộtlý do
nào đócósựmấtcân đốigữasốlượng cholesterol
vàmuốimật Nếuganbàitiếtquánhiều cholesterol thìlượng acid mậtvà lecithin khôngđủđểhòa tan cholesterol làmchomộtlượng cholesterol sẽkhôngđượchòa tan Tươngtựnhưvậy, nếulượng cholesterol đượcgantiếtbìnhthường, nhưnggankhôngtiếtđủ acid mậtvà lecithin, mộtlượng cholesterol cũngkhôngđượchòa
tan.Trongcảhaitrườnghợp, lượng cholesterol khôngđượchòa tan
Trang 10sẽgắnkếtvớinhauvàhìnhthànhcáchạt cholesterol,
pháttriểnkíchthướcvàcuốicùngtạothànhsỏimật
+ Cóhaiquátrìnhkhácthúcđẩysựhìnhthànhsỏi cholesterol
Đầutiênlàmộtsốcánhâncósựhìnhthànhvàpháttriểnnhanhchóngmộtcách bấtthườngcáchạt cholesterol đểtạothànhsỏimật Do đó,
vớicùngmộtnồngđộ cholesterol, acid mậtvà lecithin trongmật,
nhữngbệnhnhâncósỏimậthìnhthànhcáchạt cholesterol nhanhhơn so vớinhữngcánhânkhôngcósỏimật
Quátrìnhthứhaithúcđẩysựhìnhthànhvàpháttriểncủasỏimậtlàkhảnăng co bópvàtốngmậtrakhỏitúimậtgiảm,
chophépmậtlưulạitúimậtlâuhơnbìnhthườngvà do
đócónhiềuthờigianhơnchocáchạt cholesterol hìnhthànhvàpháttriển
2.2 Cơchếhìnhthànhsỏisắctố:
Cơchếhìnhthànhsỏisắctốlà do
sựcómặtquánhiềusốlượngbilirulinkhôngkếthợptrongdịchmật Sựcómặt bilirubin khôngkếthợpnày (mono vàdigluconat) là do bởicácenzymnội β gluronidasehoặccóthểdo thuỷphânancalin,
mànhữngtìnhtrạngnàycóthểxảyratrongquátrìnhnhiễmtrùngmạntính