GIÁO ÁN SINH HỌC 8 Bài 32: CHUYỂN HÓA I/ Mục tiêu chuẩn kiến thức 1/ Kiến thức - Xác định được sự chuyển hóa vật chất và năng lượng trong tế bào gồm 2 quá trình đồng hóa và dị hóa , là
Trang 1GIÁO ÁN SINH HỌC 8 Bài 32: CHUYỂN HÓA
I/ Mục tiêu (chuẩn kiến thức)
1/ Kiến thức
- Xác định được sự chuyển hóa vật chất và năng lượng trong tế bào gồm 2 quá trình đồng hóa và dị hóa , là hoạt động cơ bản của sự sống
- Phân tích được mối quan hệ giữa TĐC với chuyển hóa vật chất và năng lượng
2/ Kĩ năng
- Rèn kĩ năng phân tích ,so sánh
- Kĩ năng hoạt động nhóm
Kĩ năng sống
- Kĩ năng tự tin khi trình bày ý kiến trước nhóm, tổ, lớp
- Kĩ năng tìm kiếm và xử lí thông tin để tìm hiểu sự chuyển hóa vật chất và năng lượng, chuyển hóa cơ bản
- Kĩ năng hợp tác, lắng nghe tích cực
3/ Thái độ
Học sinh yêu thích môn học
II/ Phương pháp / kĩ thuật dạy học tích cực
- Động não
- Vấn đáp – tìm tòi
- Trực quan
- Dạy học theo nhóm
- Giải quyết vấn đề
III/ Chuẩn bị
- GV: Tranh phóng to hình 32.1/SGK
- HS: Xem trước nội dung bài
Trang 2IV/ Tiến trình lên lớp
1/ Ổn định (1’)
2/ Kiểm tra bài cũ (5’)
(?) Ở cấp độ cơ thể và cấp độ tế bào sự trao đổi chất diễn ra như thế nào?
(?) Trao đổi chất ở tế bào có ý nghĩa gì đối với trao đổi chất của cơ thể? Nêu mối quan hệ giữa trao đổi chất ở cấp độ cơ thể với trao đổi chất ở cấp độ tế bào?
3/ Các hoạt động dạy học
a/ Khám phá
Gv: Nêu vấn đề: TB thường xuyên trao đổi chất với môi trường ngoài thông qua các hệ cơ quan của cơ thể ( hệ tiêu hóa, HHH, HTH Vậy vật chất được tế bào sử dụng như thế nào?
b/ Kết nối
17’ Hoạt động 1: Tìm hiểu sự trao đổi chất giũa cơ thể và môi trường ngoài
HS Hiểu được chuyển hoá vật chất và năng lượng bao gồm đồng hoá và dị hoá, từ
đó hiểu được khái niệm chuyển hoá
- Gv: Y/c hs nghiên cứu thông tin /sgk,
kết hợp quan sát hình 32.1-> Thảo luận
nhóm trả lời câu hỏi mục lệnh /sgk (3’)
(?) Chuyển hóa là gì ?
(?) Sự chuyển hóa vật chất và năng
lượng ở tế bào gồm những quá trình nào?
I Chuyển hóa vật chất và năng lượng:
- HS: Tự thu thập thông tin, quan sát sơ
đồ hình 32.1, thảo luận nhóm và thống nhất ý kiến
- HS: Chuyển hóa là quá trình biến đổi chất có tích lũy và giải phóng năng lượng
- HS: Gồm quá trình đồng hóa và dị hóa
Trang 3(?) Phân biệt TĐC ở tế bào với sự
chuyển hóa vật chất và năng lượng?
(?) Năng lượng giải phóng ở tế bào được
sử dụng vào những hoạt động nào?
- Gv: Y/c hs tiếp tục nghiên cứu thông
tin hoàn thành tiếp 2 câu hỏi mục lệnh
/sgk-103
(?) Lập bảng so sánh đồng hóa và dị
hóa?
(?) Nêu mối quan hệ giữa đồng hóa và dị
hóa?
- Gv: Nêu mqh giữa 2 quá trình ĐH và
DH (phần thông tin)
(?) Tỉ lệ giữa đồng hoá và dị hoá ở
những độ tuổi và trạng thái khác nhau
thay đổi như thế nào?
- Gv: Mở rộng thêm
+ Đồng hóa > Dị hóa ∏ cơ thể phát triển
+ Đồng hóa = Dị hóa ∏ cơ thể ổn định
+ Đồng hóa < Dị hóa ∏ già, cơ thể suy
yếu
- HS: Trao đổi chất là biểu hiện bên ngoài của quá trình chuyển hóa trong
tế bào
- HS: Hoạt động co cơ, quá trình sinh
lí, sinh nhiệt
- HS: Tự thu thập thông tin
- HS: lập bảng
Đồng hoá Dị hoá
- Tổng hợp chất
- Tích luỹ năng lượng
- Phân giải chất
- Giải phóng năng lượng
- HS: Lứa tuổi : + Trẻ em : đồng hoá > dị hoá + Người già : Dị hoá > đồng hoá
- Trao đổi chất là biểu hiện bên ngoài của quá trình chuyển hóa vật chất và năng lượng
- Sự chuyển hóa vật chất và năng lượng bao gồm 2 mặt đối lập nhưng thống nhất là quá trình đồng hóa và dị
Trang 4- Gv: Y/c hs tự rút ra kết luận ∏
hóa + Đồng hóa là quá trình tổng hợp từ các chất đơn giản thành các chất phức tạp đặc trưng cho cơ thể và tích lũy năng lượng
+ Dị hóa: là quá trình phân giải các chất phức tạp thành các sản phẩm đơn giản và giải phóng năng lượng
HS Học sinh trình bày được khái niệm chuyển hoá cơ bản
- Gv: Gv cho hs đọc thông tin phần trả
lời câu hỏi sau:
(?) Cơ thể ở trạng thái nghỉ ngơi có tiêu
dùng năng lượng không? Tại sao?
(?) Em hiểu chuyển hóa cơ bản là gì? ý
nghĩa của chuyển hóa cơ bản?
∏ Đơn vị: KJ/h/1kg
II Chuyển hóa cơ bản : (10’)
- HS: Tự thu thập thông tin
- HS: Có tiêu dùng năng lượng nhưng rất ít Vì để cho hoạt động cho hệ tuần hoàn, duy trì thân nhiệt
- Chuyển hóa cơ bản là năng lượng tiêu dùng khi cơ thể hoàn toàn nghỉ ngơi
- Ý nghĩa: Căn cứ vào chuyển hóa cơ bản để xác định tình trạng sức khỏe, trạng thái bệnh lí
8’ Hoat động 3: Tìm hiểu quá trình điều hoà sự chuyển hoá vật chất và năng
lượng
HS Phân tích được mối quan hệ giữa trao đổi chất với chuyển hoá vật chất và
năng lượng
III/ Điều hoà sự chuyển hoá vật chất và năng lượng:
Trang 5- Gv: Y/c hs đọc thông tin và trả lời câu
hỏi sau
(?) Có những hình thức nào điều hòa sự
chuyển hóa vật chất và năng lượng?
- Gv: Y/c hs tự rút ra kết luận ∏
- HS: Tự thu thập thông tin trong SGK
- HS: Nêu được + Sự điều khiển của hệ thần kinh + Do các hoocmôn tuyến nội tiết
Quá trình chuyển hóa vật và năng
lượng được điều hòa bằng 2 cơ chế:
- Cơ chế thần kinh:
+ ở não có các trung khu đi ều khiển
sự trao đổi chất + Thông qua hệ tim mạch
- Cơ chế thể dịch: Do các hooc môn đổ vào máu
- Vì sao nói chuyển hóa vật chất và năng lượng là đặc trưng cơ bản của sự sống ?
- Hãy giải thích vì sao nói thực chất quá trình TĐC là sự chuyển hóa vật chất và năng lượng?
- Học bài theo câu hỏi/sgk
- Làm bài tập 3,4 /sgk
- Đọc mục “ Em có biết? ”
- Chuẩn bị bài sau: Thân nhiệt