- Nêu mối quan hệ giữa trao đổi chất và chuyển hoá.. Kiểm tra bài cũ: 5’- Trình bày vai trò của hệ tiêu hoá, hệ hô hấp, hệ bài tiết và hệ tuần hoàn đối với sự trao đổi chất?. Nêu mối qua
Trang 1GIÁO ÁN SINH HỌC 8
I-Mục tiêu
1 Kiến thức
- Phân tích mối quan hệ giữa đồng hoá và dị hoá: trái ngược nhau, mâu thuẩn nhau nhưng thống nhất với nhau
- Phân biệt trao đổi chất và chuyển hoá
- Nêu mối quan hệ giữa trao đổi chất và chuyển hoá
2 Kĩ năng
- Kĩ năng tìm kiếm và xử lí thông tin khi đọc SGK
- Kỹ năng hợp tác, ứng xử/ giao tiếp trong thảoluận
- Kĩ năng tự tin khi trình bày ý kiến trước nhóm, tổ, lớp
3 Thái độ
- Nghiêm túc trong học tập
II-Phương pháp
- Động não
- Vấn đáp - tìm tòi
- Trực quan
- Dạy học nhóm
- Giải quyết vấn đề
III-Phương tiện
- Sơ đồ chuyển hoá vật chất và năng lượng ở tế bào
- Bảng phụ
IV-Tiến trình dạy – học
1 Ổn định: 1’
- Kiểm tra sỉ số
Trang 22 Kiểm tra bài cũ: 5’
- Trình bày vai trò của hệ tiêu hoá, hệ hô hấp, hệ bài tiết và hệ tuần hoàn đối với sự trao đổi chất?
- Phân biệt trao đổi chất ở cấp độ cơ thể và trao đổi chất ở cấp độ tế bào Nêu mối quan hệ
về sự trao đổi chất ở hai cấp độ này?
3 Bài mới: 30’
a Mở bài: 2’
Tế bào trao đổi chất như thế nào? Vật chất do môi trường cung cấp được cơ thể sử dụng như thế nào?
b Phát triển bài: 28’
Hoạt động 1: Chuyển hoá vật chất và năng lượng
Mục tiêu: HS nắm được khái niệm chuyển hoá, chuyển hoá gồm đồng hoá và dị hoá và nắm được mối quan hệ giữa chúng
- Yêu cầu HS nghiên cứu
thông tin, quan sát H 32.1
và trả lời câu hỏi:
- Sự chuyển hoá vật chất
và năng lượng ở tế bào
gồm những quá trình nào?
- Phân biệt trao đổi chất ở
tế bào với sự chuyển hoá
vật chất và năng lượng?
- Năng lượng giải phóng
trong tế bào được sử dụng
vào những hoạt động nào?
- HS nghiên cứu thông tin quan sát H 32.1 và trả lời
- Thảo luận nhóm và trả lời các câu hỏi:
+ Gồm 2 quá trình là đồng hoá và dị hoá
+ Trao đổi chất ở tế bào
là trao đổi chất giữa tế bào với môi trường trong Chuyển hoá vật chất và năng lượng sự biến đổi vật chất và năng lượng
+ Năng lượng được sử dụng cho hoạt động co
cơ, hoạt động sinh lí và
I-Chuyển hoá vật chất và năng lượng
Quá trình chuyển hoá vật chất và năng lượng diễn ra ở tế bào gồm hai mặt là đồng hoá và dị hoá Đồng hoá, dị hoá là hai mặt đối lập nhau nhưng thống nhất với nhau, cùng song song tồn tại
Trang 3- GV giải thích sơ đồ H
32.1: Sự chuyển hoá vật
chất và năng lượng
- GV yêu cầu HS: Lập
bảng so sánh đồng hoá và
dị hoá Nêu mối quan hệ
giữa đồng hoá và dị hoá
- Yêu cầu HS rút ra mối
quan hệ giữa chúng
- Tỉ lệ giữa đồng hoá và dị
hoá trong cơ thể ở những
độ tuổi và trạng thái khác
nhau thay đổi như thế nào?
sinh nhiệt
- HS dựa vào khái niệm đồng hoá và dị hoá để hoàn thành bảng so sánh
- 1 HS điền kết quả, các
HS khác nhận xét, bổ sung
+ Quan hệ mâu thuẫn ngược chiều
+ Tỉ lệ không giống nhau Trẻ em: đồng hóa lớn hơn dị hoá Người già: đồng hoá nhở hơn dị hoá nam đồng hoá lớn hơn nữ Khi lao động đồng hoá nhỏ hơn dị hóa Khi nghỉ ngơi đồng hoá lớn hơn dị hoá
Hoạt động 2: Chuyển hoá cơ bản
Mục tiêu: HS nắm được lúc nghỉ ngơi cơ thể cũng tiêu dùng năng lượng và cách xác định chuyển hoá cơ bản
- Cơ thể ở trạng thái “nghỉ
ngơi” có tiêu dùng năng
lượng không? Tại sao?
- GV : Năng lượng tiêu
dùng khi cơ thể nghỉ ngơi
- HS vận dụng kiến thức
đã học và nêu được:
+ Có tiêu dùng năng lượng cho các hoạt động của tim, hô hấp, duy trì
II-Chuyển hoá cơ bản
- Chuyển hoá cơ bản là năng lượng tiêu dùng khi cơ thể hoàn toàn nghỉ ngơi: tính bằng
kJ (kilo Jun) trong đơn vị thời
Trang 4gọi là gì? Nêu khái niệm
chuyển hoá cơ bản? đơn vị
và ý nghĩa?
thân nhiệt
- 1 HS trả lời, nêu kết luận
gian là một giờ đối với một kg cân nặng
- Chuyển hoá cơ bản phụ thuộc vào giới tính, độ tuổi, trạng thái cơ thể và điều kiện khí hậu
Hoạt động 3: Điều hoà sự chuyển hoá vật chất và năng lượng ở cấp độ cơ thể với trao đổi chất ở cấp độ tế bào
Mục tiêu: HS nắm được sự điều hoà chuyển hoá vật chất và năng lượng là nhờ cơ chế thần kinh và thể dịch
- Yêu cầu HS đọc thông tin
mục III và trả lời câu hỏi:
- Có những hình thức nào
điều hoà sự chuyển hoá vật
chất và năng lượng?
- HS nghiên cứu thông tin và trả lời
III-Điều hòa sự chuyển hoá vật chất và năng lượng
Quá trình chuyển hoá vật chất
và năng lượng được điều hoà bằng hai cơ chế thần kinh và thể dịch
4 Củng cố: 3’
- Gọi HS đọc khung màu hồng
- GV nhắc lại trọng tâm bài học:
5 Kiểm tra đánh giá: 5’
- GV yêu cầu HS làm bài tập trắc nghiệm:
1 Đồng
hoá
a Lấy thức ăn biến đổi thành chất dinh dưỡng hấp thụ vào máu
b Tổng hợp chất đặc trưng và tích luỹ năng lượng
Trang 52 Dị hoá
3 Tiêu hoá
4 Bài tiết
c Thải các sản phẩm phân huỷ và các sản phẩm thừa ra môi trường ngoài
d Phân giải các chất đặc trưng thành chất đơn giản
và giải phóng năng lượng
6 Nhận xét, dặn dò: 1’
- Học bài, trả lời câu hỏi SGK
- Xem trước bài 35
V-Rút kinh nghiệm tiết dạy