Đề tài: NỘI DUNG PHÊ PHÁN NỀN VĂN HÓA THỤC DÂN, ĐẾ QUỐC TRONG MỘT SỐ TÁC PHẨM CỦA HỒ CHÍ MINH Phần mở đầu: Phần nội dung: Chương 1: Một số vấn đề lý luận chung 1.1 Khái niệm 1.2 Vài nét về hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh Chương 2: Hồ Chí Minh lên án những hiện tượng phi văn hoá của chủ nghĩa thực dân 2.1 Lên án cách xử sự thiếu văn hoá của thực dân, đế quốc đối với nhân dân các nước thuộc địa. 2.2 Phê phán những tệ nạn xã hội và mầm mống tội ác trong lòng các nước tư bản phát triển. Chương 3: Hồ Chí Minh vân dụng vào việc xây dựng nền văn hoá mới. 3.1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng nền văn hoá dân tộc qua một số tác phẩm tiêu biểu. 3.2 Vận dung tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng nền văn hoá mới trong thời kỳ hiện nay. Phần kết luận PHẦN MỞ ĐẦU Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm và ra sức xây dựng một đát nước Việt Nam giàu đẹp, văn minh sau khi đã giành được độc lập. Mục tiêu vì con người suốt đời vì con người, phấn đấu hy sinh suốt đời vì hạnh phúc cho con người là mục tiêu cao cả và xuyên suốt trong cả cuộc đời hoạt động của Người. Công lao của Người đối với nhân ta như trời như biển. Từ lúc Người ra đời thì đất nước và nhân dân ta đang chìm trong vòng nô lệ, hai tiếng Việt Nam thân yêu không còn chỗ đứng trên bản đồ thế giới. Sự lầm than khổ cực bao trùm lấy cả dân tộc ta. Trước thảm cảnh đó có biết bao người yêu nước đã đứng lên tranh đấu để giải phóng đồng bào khỏi ách ngoại xâm: cụ Phan Đình Phùng, Hoàng Hoa Thám, Phan Chu Trinh, Phan Bội Châu… mỗi người chọn cho mình một hướng đi riêng, một cách làm riêng, nhưng rốt cuộc tất cả đều bị bọn thực dân đế quốc dìm trong bể máu. Giữa lúc ấy có một người thanh niên yêu nước rời tổ quốc ra đi tìm câu giải đáp cho đường lối cứu nước của dân tộc. Quãng thời gian gần 20 năm, từ lúc rời xa Tổ quốc 5 6 1911 đến năm 1930 đánh dấu bằng sự kiện ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam, đã khẳng định công lao to lớn mà Người đã để lại cho dân tộc. Những năm tháng không quản ngại mọi khó khăn, thiếu thốn đi khắp đó đây, tìm ra con đường đúng đắn con đường giải phóng dân tộc theo cách mạng vô sản. Độc lập dân tộc gắn liền chủ nghĩa xã hội. Chính Người Bác Hồ vĩ đại đã cứu nhân dân ta thoát khỏi cuộc đời nô lệ kéo dài gần 100 năm, Bác đã đem lại độc lập tự do cho đất nước ta, Người đã làm cho hai tiếng Việt Nam rạng rỡ khắp năm châu bốn biển. Trên một tờ báo Đóm lửa nhỏ năm 1923 một nhà thơ Liên Xô sau khi gặp Bác đã ca ngợi Bác Hồ như sau: Từ Nguyễn Ái Quốc tỏa ra một nền văn hóa không phải văn hóa Châu Âu, mà có lẽ là nền văn hóa của tương lai. Hiện nay, công tác nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh được rất nhiều tổ chức, cá nhân quan tâm tìm hiểu, đặc biệt là nghiên cứu thân thế và sự nghiệp của Hồ Chí Minh. Gần đây nhất là công trình Hồ Chí Minh tiểu sử mang mã số KX.02.11 đã được Hội đồng Trung ương Đảng thẩm định và nghiệm thu, đây là công trình khoa học phản ánh những tương đối đầy đủ về cuộc đời và sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đặc biệt là từ khi Hội đồng của tổ chức UNESCO ra Nghị quyết công nhận Hồ Chí Minh là anh hùng giải phóng dân tộc, danh nhân văn hóa thì hàng loạt những công trình nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hóa đã được ra đời.Tuy nhiên nghiên cứu những bài nói, viết của Hồ Chí Minh về việc lên án những hiện tượng phi văn hóa của chủ nghĩa thực dân, đế quốc và từ đó là nền tảng để Hồ Chí Minh vận dụng vào việc xây dựng nền văn hoá Việt Nam tránh những sai lầm đó thì chưa có tác giả nào đi sâu nghiên cứu tiếp cận. Nhưng với yêu cầu của đề tài chỉ dừng lại là một tiểu luận nên tác giả chỉ nghiên cứu những nội dung hết sức cơ bản trên những tác phẩm tiêu biểu của Hồ Chí Minh. Với những yêu cầu đặt ra trên tác giả trình bài tiểu luận với ba chương cơ bản: Chương 1 tác giả trình bài một số vấn đề lý luận chung của đề tài. Trong đó nêu ra một số khái niệm có liên quan, nguồn gốc, quá trình hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hoá. Chương 2 là chương nội dung cơ bản của đề tài. Chương này người viết trình bày vấn đề Hồ Chí Minh lên án những chính sách cực kỳ phi văn hoá của đế quốc, thực dân không chỉ ở các nước thuộc đại mà còn ngay cả ở chính quốc. Chương 3 tác giả trình bày một số nội dung cơ bản của tư tưởng Hồ Chí Minh trong việc xây dựng nền văn hoá Việt Nam mới tránh những khuyết điểm sai lầm ở các nước đế quốc, thực dân. Tác giả dành một phần để trình bày vấn đề Đảng ta vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng nền văn hóa trong việc xây dựng đất nước Việt Nam với nền văn hoá tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc trong giai đoạn hiện nay. Ngoài ba chương chính ra tiểu luận còn phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và một số hình ảnh minh họa. Với phạm vi nghiên cứu là một tiểu luận hết học phần và thời gian nghiên cứu cũng không nhiều nên nội dung đề tài tác giả nghiên cứu cũng chưa được sâu sắc và toàn diện như mang muốn. Mặt khác, do mới tiếp cận môn khoa học Tư tưởng Hồ Chí Minh nên tầm hiểu biết về tư tưởng Hồ Chí Minh của tác giả chưa sâu do đó trong quá trình nghiên cứu cũng không thể tránh thiếu sót và sai lầm. Rất mong thầy cô thông cảm giúp đỡ để em có được một cách nhìn bao quát hơn về vấn đề và có thêm vốn kiến thức để phục vụ công tác sau này.
Trang 11.2 Vài nét về hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh
Chương 2: Hồ Chí Minh lên án những hiện tượng phi văn hoá của chủ nghĩathực dân
2.1 Lên án cách xử sự thiếu văn hoá của thực dân, đế quốc đối với nhândân các nước thuộc địa
2.2 Phê phán những tệ nạn xã hội và mầm mống tội ác trong lòng cácnước tư bản phát triển
Chương 3: Hồ Chí Minh vân dụng vào việc xây dựng nền văn hoá mới
3.1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng nền văn hoá dân tộc qua một sốtác phẩm tiêu biểu
3.2 Vận dung tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng nền văn hoá mới trongthời kỳ hiện nay
Phần kết luận
Trang 2PHẦN MỞ ĐẦU
Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm và ra sức xây dựng một đátnước Việt Nam giàu đẹp, văn minh sau khi đã giành được độc lập Mục tiêu vìcon người suốt đời vì con người, phấn đấu hy sinh suốt đời vì hạnh phúc cho conngười là mục tiêu cao cả và xuyên suốt trong cả cuộc đời hoạt động của Người.Công lao của Người đối với nhân ta như trời như biển Từ lúc Người ra đời thìđất nước và nhân dân ta đang chìm trong vòng nô lệ, hai tiếng Việt Nam thânyêu không còn chỗ đứng trên bản đồ thế giới Sự lầm than khổ cực bao trùm lấy
cả dân tộc ta Trước thảm cảnh đó có biết bao người yêu nước đã đứng lên tranhđấu để giải phóng đồng bào khỏi ách ngoại xâm: cụ Phan Đình Phùng, HoàngHoa Thám, Phan Chu Trinh, Phan Bội Châu… mỗi người chọn cho mình mộthướng đi riêng, một cách làm riêng, nhưng rốt cuộc tất cả đều bị bọn thực dân đếquốc dìm trong bể máu
Giữa lúc ấy có một người thanh niên yêu nước rời tổ quốc ra đi tìm câu giảiđáp cho đường lối cứu nước của dân tộc Quãng thời gian gần 20 năm, từ lúc rời
xa Tổ quốc 5 - 6 - 1911 đến năm 1930 - đánh dấu bằng sự kiện ra đời của ĐảngCộng sản Việt Nam, đã khẳng định công lao to lớn mà Người đã để lại cho dântộc Những năm tháng không quản ngại mọi khó khăn, thiếu thốn đi khắp đó đây,tìm ra con đường đúng đắn - con đường giải phóng dân tộc theo cách mạng vôsản Độc lập dân tộc gắn liền chủ nghĩa xã hội Chính Người - Bác Hồ vĩ đại đãcứu nhân dân ta thoát khỏi cuộc đời nô lệ kéo dài gần 100 năm, Bác đã đem lạiđộc lập tự do cho đất nước ta, Người đã làm cho hai tiếng Việt Nam rạng rỡ khắpnăm châu bốn biển Trên một tờ báo "Đóm lửa nhỏ " năm 1923 một nhà thơ Liên
Xô sau khi gặp Bác đã ca ngợi Bác Hồ như sau: "Từ Nguyễn Ái Quốc tỏa ra một
nền văn hóa không phải văn hóa Châu Âu, mà có lẽ là nền văn hóa của tương lai".
Trang 3Hiện nay, công tác nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh được rất nhiều tổchức, cá nhân quan tâm tìm hiểu, đặc biệt là nghiên cứu thân thế và sự nghiệp
của Hồ Chí Minh Gần đây nhất là công trình "Hồ Chí Minh tiểu sử" mang mã
số KX.02.11 đã được Hội đồng Trung ương Đảng thẩm định và nghiệm thu, đây
là công trình khoa học phản ánh những tương đối đầy đủ về cuộc đời và sựnghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh Đặc biệt là từ khi Hội đồng của tổ chứcUNESCO ra Nghị quyết công nhận Hồ Chí Minh là anh hùng giải phóng dân tộc,danh nhân văn hóa thì hàng loạt những công trình nghiên cứu tư tưởng Hồ ChíMinh về văn hóa đã được ra đời.Tuy nhiên nghiên cứu những bài nói, viết của
Hồ Chí Minh về việc lên án những hiện tượng phi văn hóa của chủ nghĩa thựcdân, đế quốc và từ đó là nền tảng để Hồ Chí Minh vận dụng vào việc xây dựngnền văn hoá Việt Nam tránh những sai lầm đó thì chưa có tác giả nào đi sâunghiên cứu tiếp cận Nhưng với yêu cầu của đề tài chỉ dừng lại là một tiểu luậnnên tác giả chỉ nghiên cứu những nội dung hết sức cơ bản trên những tác phẩmtiêu biểu của Hồ Chí Minh Với những yêu cầu đặt ra trên tác giả trình bài tiểuluận với ba chương cơ bản:
- Chương 1 tác giả trình bài một số vấn đề lý luận chung của đề tài Trong
đó nêu ra một số khái niệm có liên quan, nguồn gốc, quá trình hình thành tưtưởng Hồ Chí Minh về văn hoá
- Chương 2 là chương nội dung cơ bản của đề tài Chương này người viếttrình bày vấn đề Hồ Chí Minh lên án những chính sách cực kỳ phi văn hoá của
đế quốc, thực dân không chỉ ở các nước thuộc đại mà còn ngay cả ở chính quốc
- Chương 3 tác giả trình bày một số nội dung cơ bản của tư tưởng Hồ ChíMinh trong việc xây dựng nền văn hoá Việt Nam mới tránh những khuyết điểmsai lầm ở các nước đế quốc, thực dân Tác giả dành một phần để trình bày vấn
đề Đảng ta vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng nền văn hóa trong việc
Trang 4xây dựng đất nước Việt Nam với nền văn hoá tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộctrong giai đoạn hiện nay
Ngoài ba chương chính ra tiểu luận còn phần mở đầu, kết luận, danh mục tàiliệu tham khảo và một số hình ảnh minh họa
Với phạm vi nghiên cứu là một tiểu luận hết học phần và thời gian nghiêncứu cũng không nhiều nên nội dung đề tài tác giả nghiên cứu cũng chưa đượcsâu sắc và toàn diện như mang muốn Mặt khác, do mới tiếp cận môn khoa học
Tư tưởng Hồ Chí Minh nên tầm hiểu biết về tư tưởng Hồ Chí Minh của tác giảchưa sâu do đó trong quá trình nghiên cứu cũng không thể tránh thiếu sót và sailầm Rất mong thầy cô thông cảm giúp đỡ để em có được một cách nhìn bao quáthơn về vấn đề và có thêm vốn kiến thức để phục vụ công tác sau này
Bác Hồ về thăm quê hương Nam Đàn, Nghệ An
Trang 5PHẦN NỘI DUNG CHƯƠNG I: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN
1.1 Một số khái niệm liên quan
Văn hoá :
Danh từ văn hoá hiện nay rất phổ biến, nhưng việc giải thích nó rất phứctạp.Tuy dân tộc nào cũng có những khái niệm ít nhiều gân với khái niệm này Từvăn hoá theo nghĩa thuật ngữ của nó là bắt nguồn từ Châu Âu để dịch từ Culturecủa Pháp, Anh, Kultur của Đức Mấy chữ này lại bắt nguồn từ chữ Latinh Cultus
mà nghĩa gốc là trồng trọt được dùng theo hai nghĩa Cultus agri là “trồng trọtngoài đồng” và Cultus animi là “trồng trọt tinh thần” Có thể khái quát khái niệmvăn hoá là một cái gì chỉ giành riêng cho con người và cho mọi người không liênquan gì đến trình độ phát triển vật chất và tinh thần của họ Văn hoá găn chặt vớivăn minh, thậm chí văn hoá là linh hồn của văn minh, Văn hoá ở trạng tháichung nhất biểu hiện bằng sự liên quan của con người với ba mặt: tự nhiên, conngười và thần linh Tuy theo sự phát triển của từng nhóm người cụ thể mà liênquan này khác nhau Trong phạm vi nghiên cứu của một tiểu luận, tác giả xintrình bày một số khái niệm văn hoá đặc trưng nhất:
Tuyên bố của tổ chức UNESCO về những chính sách văn hoá tại Hội nghịquốc tế do UNESCO chủ trì tại Mêhicô có nêu: “Trên ý nghĩa rộng nhất, văn hoá
có thể là một phức thể, tổng thể các đặc trưng diện mạo, những nét riêng biệt vềtinh thần, vật chất, trí tuệ và xúc cảm quyết định tính cách của mộ xã hội Vănhoá bao gồm nghệ thuật và văn chương, những lối sống, những quyền cơ bản củacon người, những hệ thống giá trị, những tập tục truyền thống, tín ngưỡng… vănhoá đem lại cho con người khả năng suy xét về bản thân, giúp cho con người tựhoàn thiện, khắc hoạ nên bản sắc của một cộng đồng gia đình, xóm làng Vùngmiền, quốc gia, xã hội Văn hoá bao gồm cách ứng xử và sự giao tiếp của cánhân hay cộng đồng làm cho dân tộc này khác với dân tộc khác
Trang 6Khái niệm văn hoá của cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng: Văn hoá là hiểubiết để từng bước làm chủ thiên nhiên, làm chủ xã hội, làm chủ bản thân Trongmọi điều hiểu biết xử thế đối với bản thân, gia đình, xã hội và thiên nhiên làbiểu hiện đẹp đẽ nhất của văn hoá và xử sự trong xã hội có áp bức, bóc lột đó làlàm cách mạng Đây chính là biểu hiện gốc rễ ảnh hưởng, lan toả đến các hiểubiết khác Đó là biểu hiện rõ nét của nền văn minh.
Quan niệm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về văn hoá:
Trước cách mạng tháng Tám: Năm 1943: “Vì lẽ sinh tồn cũng như mụcđích của cuộc sống, loài người mới sáng tạo và phát minh ra ngôn ngữ, chữ viết,đạo đức, pháp luật, khoa học, tôn giáo, văn học, nghệ thuật, những công cụ chosinh hoạt hàng ngày về ăn, mặc, ở và các phương thức sử dụng Toàn bộ nhữngsáng tạo và phát minh đó tức là văn hoá Văn hoá là tổng hợp những phươngthức sinh hoạt cùng với biểu hiện của nó mà loài người đã sản sinh ra nhằm thíchứng những nhu cầu đời sống và đòi hỏi của sinh tồn”
Sau cách mạng tháng Tám năm 1945: Lúc này Hồ Chí Minh không cómột định nghĩa riêng về văn hoá như trước cách mạng tháng Tám nhưng quanhững bài nói, bài viết, phát biểu của Người về văn hoá chúng ta có thể hiểuquan niệm về văn hoá của Hồ Chí Minh sau năm 1945: Người coi văn hoá làlĩnh vực thuộc kiến trúc thượng tầng hay lĩnh vực thuộc về đời sống tinh thầncủa xã hội Bác coi văn hoá quan trọng với các lĩnh vực và có tác động trở lạicác yếu tố trên Theo Người văn hoá là một kiến trúc thượng tầng, những cơ sở
hạ tầng của xã hội kiến thiết rồi mới được và đủ điều kiện phát triển được
Đế quốc (chủ nghĩa) 1 : Chủ nghĩa tư bản lũng đoạn, giai đoạn tột cùng của
chủ nghĩa tư tư bản Chủ nghĩa tư bản chuyển sang chủ nghĩa đế quốc trong thời
kỳ tiếp giáp giữa hai thế kỷ XIX và XX, khi sự thống trị kinh tế của tư bản lũngđoạn và tư bản tài chính được bổ sung thêm bằng quyền lực chính trị tuyệt đối
1 Từ diển chính trị, NXB Thông tấn xã Nô- Vô- xti, Mat-xcơva 1983
Trang 7của hai nhóm tư bản này và việc phân chia đất đai của các nước tư bản lớn cúngkết thúc.
Thực dân (chủ nghĩa): hệ thống và chính sách của các nước tư bản dùng
bạo lực tước đoạt độc lập về kinh tế và chính trị của các nước bị xâm chiếm, biếncác nước này thành thuộc địa.2
1.2 Vài nét về quá trình hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hoá.
Suốt cuộc đời hiến mình cho dân tộc, mọi hoạt động của Người đều vì sựnghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng con người - tư tưởng và hành động mangđậm nét văn hoá Hồ Chí Minh Trong hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, tư tưởng
về văn hoá của Người là một di sản vô giá và những giá trị vĩnh cữu mà Người
đã để lại cho dân tộc mình mà còn cho cả nhân loại Nét đặc sắc nổi bật nhất của
tư tưởng văn hoá Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hoà dân tộc với quốc tế, giaicấp với nhân loại, truyền thống hiện đại, trên cơ sở một chủ nghĩa nhân văn - tất
cả vì hạnh phúc của con người, tất cả vì sự hoàn thiện con người Con người với
ý nghĩa đầy đủ nhất, như Hồ Chí Minh nói, đó là mỗi một người, là những thântrong gia đình, những người gần gũi trong làng xã, phố phường, tập thể, là nhữngngười trong một nước, cho đế phạm vi rộng nhất là cả loài người Văn hoá HồChí Minh là văn hoá của con người, do con người, vì con người
Có thể nói Hồ Chí Minh tiêu biểu cho những gì là tốt đẹp nhất của nền vănhoá lâu đời của dân tộc Việt Nam có nhiều nét tương đồng với nhiều nước trongkhu vực và Đông - Nam - Á Người sàng lọc tinh hoa văn hoá Phương Đông qualăng kính văn hoá truyền thống của dân tộc và chắt lọc tinh tuý văn hoá của nhânloại từ vốn hiểu biết kiến thức văn hoá dân tộc và Phương Đông của Mình Theomột nghĩa nào đó, Hồ Chí Minh mang trong mình những giá trị tinh thần tượngtrưng cho văn hoá Phương Đông Đó là nét đặc sắc của nền văn hoá Phương
2 Từ diển chính trị, NXB Thông tấn xã Nô- Vô- xti, Mat-xcơva 1983
Trang 8Đông đã được Việt Nam hoá qua hàng ngàn năm lịch sử và nền văn hoá này lạimột lần nữa được sàng lọc và kết tinh lại như một bộ phận cấu thành trong tưtưởng và sinh hoạt văn hoá của Hồ Chí Minh Văn hoá Phương Đông mà nổi lênnhất là văn hoá nho giáo, văn hoá Phật giáo, văn hoá đoạ giáo đã được sớm dunhập vào Việt Nam Những trào lưu văn hoá này của phương Đông khi vào ViệtNam đã được cải biến cho thích hợp với hoàn cảnh kinh tế - xã hội, với tình cảmhoài bão và lẽ sống của con người Việt Nam.
Nét đặc sắc và độc đáo của nền văn hoá Việt Nam là sự chắt lọc những tinhtuý vh1 nhân loại Đạo phật được du nhập vào Việt Nam từ những thế kỷ đầucủa Công nguyên, đã nhanh chóng lan rộng trong nhân dân Và với truyền thốngdân tộc chứa sẵn lòng yêu thương sâu sắc, sự gắn bó đoàn kết giữa người vớingười nên khi tiếp thu tư tưởng từ bi bác ái của nhà Phật thì lòng từ bi bác ái củanhân dân Việt Nam đã được nâng cao thêm chứ không phải Phật giáo đem lạilòng từ bi bác ái cho dân tộc Việt Nam Chính truyền thống dân tộc có sẵn đã dễdàng hoà quyện với giáo lý nhà Phật và đã tạo nên một chủ nghĩa nhân đạo tíchcực mang màu sắc Việt Nam, một nhân tố bền vững trong nhân sinh quan ViệtNam Và Chủ tịch Hồ Chí Minh với tấm lòng thương yêu vô hạn đối với đồngbào, nhân loại bị, suốt đời chiến đấu cho độc lập dân tộc của Tổ quốc, cho tự do
và hạnh phúc của con người và tư tưởng văn hoá của Người cũng không xuấtphát từ Phật giáo mà xu6át phát từ truyền thống dân tộc trong đó có chứa đựngnhững nhân tố tích cực của Phật giáo đã được tiếp thu và sàng lọc kỹ càng
Qua một thời gian rất dài, phật giáo là tôn giáo thống trị đời sống văn hoácủa cộng đồng người Việt Nam Đến thời Lý, Trần trở đi, Nho giáo dần dần thaythế cho Phật giáo trong thượng tầng kiến trúc của xã hội Việt Nam Hồ ChíMinh đã từng nhận xét “Học thuyết của Khổng Tử có ưu điểm của nó là sự tuyêntruyền dưỡng đạo đức cá nhân” Người đã tiếp thu và hiểu được tư tưởng Khổnggiáo là một sức mạnh to lớn trong đời sống văn hoá của một số nước Châu Á
Trang 9như Trung Quốc, Việt Nam, Nhật Bản, Triều Tiên; Song Người cũng cho rằng:
“Khổng giáo chỉ thích hợp với một xã hội bình yên không thay đổi” Trong quátrình tiếp thu các nền văn hoá Hồ Chí Minh đã nhận thấy Nhật Bản đã sớm thứctĩnh sớm nguy cơ của thời đại mới Minh Trị
Trong quá trình tiếp thu các nền văn hóa Hồ Chí Minh đã nhận thấy NhậtBản đã sớm thức tĩnh trước nguy cơ của thời đại với Minh Trị Thiên hoàng, đãnhanh chóng tiếp thu nền văn minh phương Tây với tính ưu việt của nó trên cáclĩnh vực khoa học, công nghệ, kỹ thuật, sự hùng cường cả về kinh tế lẫn quân sự.Trong khi đó Việt Nam, Triều Tiên lại trở thành cực kỳ bảo thủ trong nên vănhóa phương Đông, tiếp tục tin tưởng, mù quáng vào sức mạnh các bậc “Thánhhiền” phương Đông, vẫn coi văn hóa phương Đông là chính nghĩa Nho giáo làvĩnh cữu Khổng Tử là thầy học muôn đời Tự ru ngũ mình trong không khí bảothủ của văn hóa phương Đông Và như thế các nước trên lần lượt sa và số phận
nô lệ của những nước thuộc địa và bán thuộc địa Đây cũng chính là bế tắckhông lối thoát mà các sĩ tử yêu nước trăn trở Những điều này là một trongnhững nguyên nhân đã đưa đẩy và khiến Hồ Chí Minh quyết tâm sang phươngTây tìm con đường mới để giải phóng đồng bào, giải phóng dân tộc, khỏi ách nô
lệ tối tăm và đó cũng chính là cơ sở để Hồ Chí Minh tiếp thu vốn văn hóa tiến bộ
ở các nước phương Tây
Từ thời thơ ấu, sự hấp dẫn của
văn hóa phương Tây đối với Hồ Chí
Minh là khẩu hiệu “Tự do, bình đẳng,
bác ái” của cách mạng Pháp, từ khi
Người còn ở trường tiểu học Vinh Và
điều đó đã thôi thúc Người ra đi bước
chân lên tàu La tusơ Tơrêrin đến tận quê hương của khẩu hiệu đẹp đẽ đó Ở đây,nơi phương Tây hoa lệ, Người đa đọc nhiều tác phẩm của thời kỳ khai sáng cũng
Trang 10như thời kỳ cách mạng tư sản Pháp: Dide rơt, Vot taire, Mon terqiuer,Rousseau… và bộ mặt rực rỡ của văn hóa phương Tây đã ảnh hưởng sâu sắc đếnNgười Ở Châu Âu, nhất là Pháp, chủ nghĩa nhân văn được coi là đỉnh cao củavăn hoá phương Tây, nó ca ngợi và phát huy sức mạnh vô hạn của con người Nóchống lại mọi quan niệm và học thuyết hạ thấp con người Nó lên án mọi quan
hệ áp bức, bóc lột, và đề xướng dân chủ, tự do, bình đẳng giữa người với người.Khẩu hiệu tự do, bình đẳng, bác ái của cách mạng Pháp (1789) đã tấn công vàochế độ phong kiến và Giáo hội Và chẳng bao lâu thì nó chỉ còn tồn tại trên lýthuyết Không còn tự do mà chỉ còn là sự trói buộc nhân dân trong nước và ápbức nhân dân thuộc địa Không còn bình đẳng mà chỉ còn sự phân hóa sâu sắcgiữa người giàu và người nghèo, sự bất công trên mọi lĩnh vực kinh tế, chính trị,
xã hội và văn hóa Không còn bác ái mà chỉ còn đàn áp, chém giết và tranh cướpdiễn ra trên mọi miền của trái đất
Trong quá trình tiếp thu các nền văn hoá phát triển, Hồ Chí Minhphân biệt hai mặt tiến bộ và phản động trong xã hội tư sản và trong tư tưởng vănhóa phương Tây Nhìn nhận thấy sự tiêu vong tất yếu của xã hội đầy rẫy bấtcông Tuy nhiên, Người vẫn tin tưởng rằng, những giá trị văn hóa mà phươngTây đã xây dựng được trước đây sẽ được hồi sinh mở đường cho sự ra đời mộtnền văn hóa cao hơn: Nền văn hóa chủ nghĩa Mác - Lênin và chủ nghĩa xã hội.Thực tế sự bất công trong xã hội tư bản và sự thất bại của các trào lưu tưtưởng xã hội cũ càng làm cho ý chí và quyết tâm tìm con đường khai sáng dântộc của Hồ Chí Minh được nâng lên Không phải là ngẫu nhiên mà là cả một quátrình khảo sát, tìm tòi và tắm mình trong các hoạt động cách mạng trên nhiềunước và nhiều Châu lục, Hồ Chí Minh đã bắt gặp chủ nghĩa Mác - Lênin và tìmthấy ở đây lời giải đáp cho nhân loại và cho bản thân mình Người đã tiếp thutoàn bộ hệ thống tư tưởng chủ nghĩa Mác - Lênin, trong có dòng tư tưởng vănhóa của các nhà kinh điển chủ nghĩa Mác - Lênin Với phép biện chứng duy vật,
Trang 11chủ nghĩa Mác đã đem lại cho giai cấp vô sản và nhân dân cách mạng cái chìakhóa để hiểu biết đúng và giải quyết đúng mọi vấn đền đang được đặt ra Chủnghĩa Mác cũng mở ra một cuộc cách mạng trong tu duy của con người, chuẩn bịcho một cuộc cách mạng toàn diện và sâu sắc trên lĩnh vực văn hóa Hồ ChíMinh tự coi mình là học trò nhỏ của Khổng Tử, Gêsu CácMác, Tôn Dật Tiênnhưng người thầy chủ yếu vẫn là CácMác, người xuất hiện từ nền văn hóaphương Tây.
Từ việc tiếp thu tinh hoa văn hóa phương Đông và phương Tây dưới sựchắt lọc của truyền thống văn hóa dân tộc Hồ Chí Minh đã tiến hành công việc
vô cùng khó khăn, gian khổ là xây dựng những phương hướng cụ thể và nhữngbiện pháp cụ thể của cách mạng Việt Nam Chính vì lẽ đó mà tư tưởng Hồ ChíMinh là sự kết hợp giữa trí tuệ cao nhất của thời đại với thực tiễn lớn nhất củadân tộc Nhưng trước tiên, đây là sự kết hợp giữa chủ nghĩa Mác - đỉnh cao củavăn hóa phương Tây, với cách mạng Việt Nam tiến hành ở phương Đông cổ kínhđầy những nét đặc thù về kinh tế xã hội, về truyền thống, về tình cảm, về phongtục nói chung là về cái gọi là: “văn hóa phương Đông”
Nguyễn Ái Quốc làm phụ bếp - một trong số nhiều nghề của Người
Trang 12CHƯƠNG 2: HỒ CHÍ MINH LÊN ÁN NHỮNG HIỆN TƯỢNG PHI VĂN HÓA CỦA CHỦ NGHĨA THỰC DÂN, ĐẾ QUỐC.
2.1 Lên án cách xử sự thiếu văn hóa đế quốc, thực dân đối với nhân dân các nước thuộc địa.
Hồ Chí Minh là người chiến sĩ cách mạng kiên cường suốt đời đấutranh vì lý tưởng con người, giải phóng dân tộc đem lại hạnh phúc cho nhân dân:
“Tôi có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc là làm sao cho nước ta được hoàntoàn tự do, đồng bào ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành” nguyệnvọng ấy của Người mang ý nghĩa nhân bản sâu sắc
Vấn đề đầu tiên được đặt ra qua những bài viết của Người như mộtsợi chỉ đỏ xuyên suốt là quyền con người cần được tôn trọng và bảo vệ Ngay từnhững bài viết đầu tiên như: Yêu sách 8 điểm của nhân dân An Nam, Động vậthọc, Khai hóa giết người… Hồ Chí Minh đã dùng ngòi bút miêu tả đặc biệt sắcsảo của mình để lên án tội ác dã man của chủ nghĩa đế quốc và đòi quyền conngười cho nhân dân các nước thuộc địa Trong “Tuyên ngôn độc lập” năm 1945,
Hồ Chí Minh đã dựa vào Tuyên ngôn độc lập của Mỹ năm 1776 và Tuyên ngônNhân quyền và dân quyền của cách mạng Pháp năm 1791, để làm cơ sở cho luậnđiểm của mình: : “Tất cả mọi người sinh ra đều có quyền bình đẳng - tạo hóa đãcho họ những quyền không ai có thể xâm phạm được, trong những quyền ấy cóquyền được sống, quyền tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc” và “Người ta sinh
ra tự do và bình đẳng về quyền lợi và phải luôn luôn được tự do và bình đẳng vềquyền lợi” Người tố cáo chế độ tư bản đã vi phạm quyền con người và đặc biệt
là chế độ thực dân đã thực sự chà đạp, hành hạ con người: “Dưới chiêu bài dânchủ Pháp đã đem vào Việt Nam tất cả cái chế độ đáng nguyền rủa ấy…ngườinông dân Việt Nam vừa hành hạ bằng lưỡi lê của văn minh tư bản chủ nghĩa,vừa bằng cây Thánh giá đĩ bợm” Chế độ thực dân Pháp đã xử sự một cách thiếu
Trang 13văn hóa đối với toàn bộ hoạt động về tinh thần cũng như vật chất của nhân dânĐông Dương Hồ Chí Minh đã sử dụng câu thơ chữ Hán đả kích toàn quyền Xa -
Rô, một cách sâu cay:
“Gió âu yếm thổi chiều quạt phẩy,Mưa nghĩa nhân đưa vết xe lăn”3
Trong một bài báo khác, Hồ Chí Minh nêu sự tàn bạo của thực dânđối với một gia đình, những người phụ nữ Việt Nam có đoạn thật thê lương:
“Trên mãnh đất bằng phẳng trước kia là ruộng muối, ba cái xác chết nằm đó: em
bé bị lột truồng, thiếu phụ bị mổ bụng, cánh tay trái cứng đơ giơ lên trời vô tình,bàn tay nắm chặt, còn xác ông cụ già thì ghê gớm làm sao, cũng trần truồng nhưthế, nhưng bị thiêu cháy nên không nhận ra hình thù được nữa, mở thì lênh láng,
đã cháy ra, đã đọng lại và da bụng thì phồng lên, chín vàng, óng ánh, giống như
da con lợn quay vậy”
Chúng tìm cách bôi nhọ các dân tộc thuộc địa, đẩy họ xuống hàngcác nước man rợ cần được khai hóa Nhân dân Việt Nam vốn có truyền thống lâuđời, nền văn hóa của một dân tộc phương Đông tiêu biểu, nền văn hóa của cộngđồng làng xóm với truyền thống hàng ngàn năm chống xâm lược Song thực dânPháp với con mắt của kẻ xâm lược đã không nhìn thấy sự thật đó Ở Hội ChợMác Xây, Pháp trắn trợt đem triển lãm cả những công cụ đàn áp người dân cácthuộc địa: “chiếc” trường kỷ lịch sử, “của một vị toàn quyền nọ cùng thanhgươm của quan lớn”, cùng sứ giả Đáclơ đã dùng để chích vào đùi tù nhân Bắc
Kỳ, cùng cây đuốc mà quan cai trị Bơsuye đã dùng nó để thui sống hơn 200 thổdân Huaxu” và những hành động hết sức đáng mĩa mai và thật xấu hổ thay !Những hành động xấu xa không che đậy mà dám phô trương trước công luậnnhư một thành tích, một chiến tích của kẻ xâm lược Chúng bôi nhọ nhân dân AnNam bằng những hình ảnh mà Hồ Chí Minh đã tả: “Trong Hội chợ Mác Xây,
3 Báo Người cùng khổ, số 5 ngày 1 tháng8 năm 1922
Trang 14ngoài những tranh vẽ lũ sông Khanh - Việt Nam đang lúc nhúc lạy quỳ trước vua
bù nhìn cùng chó ngao toàn quyền, khâm sứ, ngoài những công nhân trần trụikéo xe thuê còn có chiếu bóng: trong phim có những bà già ăn trầu răng đen,những nông dân gầy gò rách rưới, những người đóng khố đang trèo dừa…chúnggọi là hình ảnh An Nam”4
Chế độ thực dân pháp đã tìm cách giam hãm người dân thuộc địatrong vòng tăm tối, ngu dốt Chỉ riêng chính sách ngu dân của chúng đã để lạimột tội ác muôn lần đáng nguyền rủa Tuyệt đại đa số người An Nam rơi vàotình trạng thất học Nhà trường của thực dân Pháp chỉ nhằm đào tạo một sốngười thừa hành làm công chức ở các công sở… nhằm phục vụ cho chế độthống trị Nền giáo dục ấy mang tính chất nô lệ, kiến thức hoàn toàn lệ thuộcchính sách của bọn thực dân Tất cả kiến thức về khoa học mang tính chất tiến
bộ đều bị ngăn cấm Người ta cấm cả đọc các tác phẩm của Huygo, RutXô,Mông tetxkiơ, cấm không được biết đến những cuộc cách mạng trong lịch sửnước Pháp Và kết quả là đào tạo ra những mẫu người nô lệ
Kết hợp với việc ngăn cấm và hạn chế giáo dục phát triển, chúngcòn tìm cách kìm hãm moi hoạt động thông tin báo chí, đẩy người dân bản xứvào vòng tăm tối: Người đã viết: “Nền văn minh của thực dân Pháp đã dùngngọn đuốc cổ truyền thủ tiêu đến chút tự do cuối cùng của những người bản xứ
Đã làm cho người bản xứ đần độn và câm, chúng cũng chưa vừa , chúng cònmuốn họ phải điếc nữa kia Chúng bịt tai họ không cho nghe những biến cố bênngoài Chỉ đơn giản là một nét bút, chúng đình chỉ hẳn đời sống tinh thần củamột dân tộc”5
Cái mà gọi là nền văn minh Pháp thực tế đã gây nên những thảmhọa tàn khốc Ngòi bút của Nguyễn Ái Quốc đã luôn chú ý đến góc độ và tínhchất văn hóa của vấn đề Thực dân Pháp đã tìm mọi cách tiến công và tìm cách
4 Hồ Chí Minh: văn hoá nghệ thuật cũng là một mặt trân, NXB Văn học, H1981, Tr.361
5 Đây là công lý của thực dân Pháp, Báo người cùng khổ
Trang 15xoá bỏ như những nề nếp tốt đẹp của văn hóa truyền thống Bọn thực dân Pháp
đã dùng chính sách chia để trị, gây mầm hận thù, chia rẽ trong dân tộc NgườiPháp đến đã làm thay đổi cả truyền thống văn hóa của dân tộc, cuộc sống bầncùng hóa làm cho việc học hành khó khăn, Pháp lại cố tâm hủy bỏ Hán học Bác
đã phân tích hành động thiếu văn hóa này là vì: “ chúng biết rằng Hán học có thểđưa vào Việt Nam những tư tưởng tiến bộ phương Tây thông qua Trung Quốc vàNhật Bản”
Thực tế khẳng định rằng dân tộc Việt Nam đã từ bao đời nay tạo nên nếpsống đẹp trong quan hệ giữa người với người Đồng bào ta có cả truyền thốngvăn minh ứng xử, tôn trọng quá khứ, tôn trọng những tập tục đã trở thành máuthịt và nếp sống tâm linh từ lâu đời Thực dân pháp tìm cách xóa bỏ truyền thốngtốt đẹp đó bằng những hành động dã man, vô nhân đạo Một cách xử sự thiếuvăn hóa của bọn thực dân, đế quốc Nguyễn Ái Quốc đã từng kể tội thực dânPháp: “Biết người Việt Nam sùng bái tổ tiên, bọn người Pháp còn có những hànhđộng tàn ác đối với người chết; chúng giày xéo lên thi thể cha mẹ người ta đểcho con cái phải đau xót” Nguyễn Ái Quốc đã nêu lên những dẫn chứng cụ thểnhư đội văn, một nhà yêu nước bị chém ở Hà Nội, đầu đem ra bêu ở Bắc Ninh,xác ném xuống sông Hồng Nhà nho Tống Duy Tân tham gia phong trào cầnVương khi bị bắt cũng đã chịu số phận tương tự Hoặc bất lực trước sức mạnhcủa Hoàng Hoa Thám, bọn giặc đã đào mả cha mẹ ông và đem hài cốt vứt xuốngsông - Những hành động trả thù trên mang tính chất hèn hạ của những kẻ vô vănhóa, của một chính sách đi ngược lại với sự tiến bộ của văn hóa nhân loại màngười đứng đắn, “mẫu quốc” không bao giờ xừ sư như thế
Tính chất tàn bạo, vô văn háo không chỉ là bản chất của thực dânPháp mà nó còn là đặc điểm chung của bọn đế quốc thực dân Ngay từ nhữngnăm m1924, nguyễn Ái Quốc đã viết bài “ Hành hình kiểu Linsơ” đăng trên báoDiễn đàn thế giới của Đức sô ra ngày 9 thắng 10 năm 1924, nhằm tố cáo bản
Trang 16chất vô nhân đạo của một xứ sở tự xem mình là văn hóa, văn minh Lối hànhhình kiểu này của chủ đồn điền Linsow nghĩ ra và thực hành một cách man rợvới các đối thủ của mình Nguyễn Ái Quốc đã miêu tả với sự tàn bạo, vô văn háocủa chúng trong bài viết như sau: “ Các bạn hãy tưởng tượng có một đám đôngcuồng dại Quả đấm nhâm nhâm mắt đỏ ngầu, miệng sủi bọt, la ó, chửi bới,nguyền rủa…đám đông ấy đang bị lôi cuốn vì cái thú say mê tha hồ được nhúngtay vào tội ác Họ mang theo gậy gộc, đuốc, súng lục, dây thừng, dao kéo, nước,lựu đạn, dùi, …tóm lại là những vật gì có thể dùng để giết chết người hoặc làm
bị thương người được Các bạn hãy tưởng tượng giữa làn sóng người bập bênhmột xác người da đen bị xô đẩy, đánh đập, giày xéo, xâu xé, chửi rủa, bị dá từgóc này sang góc khác như một quả bóng đầm đìa máu me rồi chết… Trong khichờ châm lửa họ bẻ dần từng chiếc răng của người đó Rồi móc mắt người đó.từng mớ tóc xoăn bị đứt khỏi đầu lột theo từng miếng thịt vụn rơi khỏi cái thânhình đã tìm bầm vì bị đánh đập Người da đen không kêu được nữa Lưỡi đãsưng phồng lên vì một thanh sắt nung đỏ dí vào toàn thân người ấy quằn quạinhư một con rắn bị đánh đạp nửa mình đang sống dở, chết dở Một nhát dao thế
là rụng một cái tai Ái già Nó mới đáng tởm làm sao Thế là những nụ đàn bàcào cấu cho nát mặt người đó ra…” Thật là một bài viết miêu tả đến rùng rợnchân
thực trò man rợ của xã hội Mỹ Đây không chỉ là tội ác của một nhóm người màdường như đa trở thành một hiện tượng quá quên thuộc trong đời sống và báo chícũng tham gia vào công việc này Kết hợp với những chất liệu và những hiệntượng cụ thể với khả năng khái quát hóa nâng vấn đề lên một tầm vóc mớithường là đặc điểm đặc sắc trong những bài nói, viết của Hồ Chí Minh Và điềunhất quán là Nguyễn Ái Quốc không miêu tả một tội ác cá biệt mà là một hành viman rợ chà đạp quyền sống của con người Có thể nào gọi một xã hội để tội áclộng hành kiểu Linsơ là có văn hoá, là văn minh Nguyễn Ái Quốc đã đưa ra
Trang 17nhận xét: “ Hành hình kiểu Linsơ thật đáng chiếm một vị trí trong toàn bộ tội áccủa nền văn minh nước Mỹ” Một nhận xét thật sâu sắc, thấu đáu và hết sức chânthật từ những sự kiện đã xảy ra mà Người đã phân tích Bài “Hành hình kiểuLinsơ” là một tác phẩm mang quan điểm chính trị sắc sảo, luận cứ thuyết phục,kiến thức văn hóa phong phú thể hiện tinh thần của một chiến sĩ cách mạng chânchính của chủ nghĩa quốc tế vô sản và người bảo vệ nhân quyền tự do của tất cảhững người bị áp bức dù họ có cư trú bất kỳ nơi đâu, nước nào Vấn đề đặc biệtnổi trội lên là tác phẩm đã thông qua một hiện tượng cụ thể nâng lên thành vấn
đề tội ác chống con người và cũng là tội ác ở một thời đại của bọn đế quốc
Cũng bằng ngòi bút của mình, ngay từ những năm 1919 Nguyễn ÁiQuốc đã lên án tội ác của bọn thực dân đế quốc và gọi chúng là “ Con quái vật
đế quốc chủ nghĩa nghĩa” Trong rãi rác những bài báo, Nguyễn Ái Quốc lầnlượt kết tội chủ nghĩa thực dân, đế quốc với những hành động dã man đối với cácnước thuộc địa Người đã vạch trần những âm mưu đen tối của họ, thẳng thắn chỉ
ra bản chất xấu xa của chủ nghĩa thực dân người đã dùng những lí lẽ đanh thép,đồng thời sử dụng các cứ liệu được khảo sát, điều tra tỉ mỉ để vạch trần bản chấtcủa chủ nghĩa thực dân, đế quốc
Trong lời kêu gọi: “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”, Người đãvạch trần trò bịp bợm “hòa bình đàm phán của Guôn Xơn”, Người con công khaitrả lời trước nhân dân Mỹ và nhân dân thế giới: Ai đã hoại hiệp định Giơnevơ, làhiệp định bảo đảm chủ quyền, độc lập, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ Việt Nam
? phải chăng quân đội Việt Nam sang xâm lược nước Hoa Kỳ là giết hại ngườiHoa Kỳ ? Hay Chính phủ Mỹ đã đem quân đội Hoa Kỳ đến xâm lược nước ViệtNam và giết hại người Việt Nam ?
Bên canh tác phẩm “Hành trình của Lơn sơ”, “Bản án chế độ thựcdân” lại là một tác 1phẩm nêu bật được sự tàn bạo, vô văn hóa của thực dânPháp đối với nhân dân các nước thuộc địa “Bản ná chế độ thực dân pháp” trước
Trang 18hết là một cáo trạng Nó tố cáo tội ác của thực dân Pháp, lột mặt nạ của chủnghĩa đế quốc bằng những chứng cớ, tang vật không thể chối cải được Sự thiếuvăn hóa của thực dân Pháp đối với nhân dân các nước thuộc địa qua tác phẩm
“Bản án chế độ thực dân Pháp” thể hiện trên qua việc vũ trang xâm lược “bìnhđịnh” đất nước ta, để đặt và củng cố ách thống trị, bóc lột của chúng đối vớinhân dân ta; đó là bóc lột bằng “thuế máu” - đày đoạ những con người gọi là
“dân bản xứ” trên các chiến trường Châu Âu, trong chiến tranh thế giới thứ nhất;
đó là “việc đầu độc người bản xứ” bằng những thuốc phiện và rượu cồn; là việcgiáng vào người bản xứ nào là “sưu thuế nặng oằn lưng”, nào công trái, phuphen tạp dịch; là “chính sách ngu dân”, là những luật lệ đặt ra vô tội vạ, hết sứckhắc nghiệt, cho phép các nhà cầm quyền hễ ngứa tay thì phạt vạ, tống tù và kèmtheo thảm sát đẫm máu…Nguyễn Ái Quốc đã chỉ mặt những kẻ đại diện cho
“nước mẹ”, cho “tự do”, cho “sự nghiệp khai hóa”, “truyền bá văn minh” chodân An Nam, nhưng rõ ràng dây lại là những hành vi ngược lại, Nguyễn Ái Quốc
đã vạch trần toàn bộ mặt của lũ phản động, vô liêm sĩ, bóc lột thuộc địa một cáchtàn ác Sức tố cáo tác phẩm càng mạnh mẽ, khi mô tả những nỗi khổ nhục củangười dân bản xứ, nhất là phụ nữ Dưới nanh là đám nô lệ thấp hèn và tính mạngcủa họ “không đáng giá một đồng tiền” Bị cướp đoạt, đốt phá, giết chóc, đánhđập, hãm hiếp là chuyện hàng ngày xảy ra đối với nhân dân bản xứ ở khắp cácthuộc địa
Có thể khẳng định rằng, trong suốt thời gian dài, từ lúc Nguyễn ÁiQuốc - Hồ Chí Minh bắt đầu nhận thức được tầm quan trọng của báo chí đối với
sự nghiệp cách mạng cũng là lúc tội ác dã man của bọn đế quốc, thực dân bắtđầu được Người đưa ra trước đông đảo công chúng trên thế giới Nguyễn ÁiQuốc có thể còn rất nhiều bài viết, nói lên án những hành động phi văn hóa của
đế quốc, thực dân, đặc biệt là thực dân Pháp đối với nhân dân thuộc địa Tìnhhình các nước ở Đông Dương trong đó có Việt Nam là nơi được Hồ Chí Minh rất