Quản lý chất thải rắn thành phố Tuyên Quang

Trên thế giới hiện nay có rấtnhiều vấn đề môi trường đang được các quốc gia và cộng đồng quan tâm, nổi lêntrong đó có thể kể đến “ Biến đổi khí hậu”, “Đa dạng sinh học”, “Ô nhiễm môitrườ

BỘ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI

KHOA MÔI TRƯỜNG

BÀI TIỂU LUẬN QUẢN LÝ CHẤT THẢI RẮN THÀNH PHỐ TUYÊN QUANG

Sinh viên thực hiện: Nguyễn Hải Đăng

Nguyễn Khánh Huyền

Lê Thùy Dung

Hà Tuấn Việt Trần Quang Vinh

Giáo viên hướng dẫn: Thầy Vũ Văn Doanh

HÀ NỘI - 2017

MỤC LỤC

I Mở đầu 1

II Nội dung báo cáo 2

2.1.Tổng quan chung về thành phố Tuyên Quang 2

2.2.Hiện trạng chất thải rắn tại thành phố Tuyên Quang 2

2.2.1.Các nguồn phát thải chất thải rắn trên địa bàn thành phố Tuyên Quang 2

2.2.2 Phương thức thu gom, vận chuyển chất thải rắn 4

2.2.3.Công tác xử lý chất thải rắn 8

2.3.Hiện trạng công tác quản lý 10

2.3.1.Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý 10

2.3.2 Các biện pháp quản lý được áp dụng 13

2.4.Thực trạng tồn tại / Nguyên nhân 13

2.5.Giải pháp 15

III KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 17

3.1.Kết luận 17

3.2.Kiến nghị 17

IV Tài liệu tham khảo 19

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.2.1 Dự báo khối lượng chất thải rắn phát sinh tại địa bàn huyện, thànhphố 4Bảng 2.2.2 Thống kê tình hình thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn 6Bảng 2.2.3 Khối lượng chất thải rắn phát sinh, thu gom, tái sử dụng, tái chế và xử lý 6Bảng 2.2.4.Thông tin chi tiết các cơ sở xử lý chất thải rắn sinh hoạt, chất thải rắn thông thường trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang 7

I Mở đầu

Xã hội hiện đại ngày càng phát triển thì vấn đề tài nguyên môi trường ngàycàng được quan tâm Môi trường là của chung, vì vậy mọi quốc gia trên thế giới đềuphải có trách nhiệm chung tay bảo vệ môi trường Trên thế giới hiện nay có rấtnhiều vấn đề môi trường đang được các quốc gia và cộng đồng quan tâm, nổi lêntrong đó có thể kể đến “ Biến đổi khí hậu”, “Đa dạng sinh học”, “Ô nhiễm môitrường”…

Việt Nam là một quốc gia đang phát triển, đang có sự chuyển mình mạnh mẽtrong sự phát triển nền kinh tế, vì vậy trong những năm qua Việt Nam đã và đangphải gánh chịu những tổn thất to lớn về môi trường, ngoài ra Việt Nam còn là mộttrong những nước được đánh giá bị ảnh hưởng nặng nề nhất của biến đổi khí hậu.Với sự chuyển mình mạnh mẽ như vậy, hiện nay tại Việt Nam đang có ngày càngnhiều các đô thị lớn nhỏ trải dọc khắp đất nước, có thể kể đến hai đô thị lớn nhất là

“Thủ đô Hà Nội” và “Thành phố Hồ Chí Minh” Song song với sự hình thành các

đô thị lớn nhỏ đó là những thách thức về môi trường, bao gồm rất nhiều các vấn đềkhác nhau, có thể kể tới “Ô nhiễm môi trường đất, không khí,…”, “Rác thải”,…

Tuyên Quang là một tỉnh miền núi phía bắc, có địa hình đồi núi đặc trưng,nguồn tài nguyên dồi dào, cảnh quan thiên nhiên phong phú và nhiều di tích lịch sử.Với những điều kiện được thiên nhiên ban cho vô cùng thuận lợi, thành phố TuyênQuang nói riêng và tỉnh Tuyên Quang nói chung đang từng bước phát triển kinh tế-

xã hội, nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân Năm 2010 thành phố TuyênQuang đã công bố trở thành đô thị loại III và là thành phố trực thuộc tỉnh, từ đó đếnnay với mục tiêu phấn đấu trở thành đô thị loại II, thành phố Tuyên Quang đã có tốc

độ tăng trưởng kinh tế khá nhanh, quy mô diện tích, dân số cũng ngày càng được

mở rộng Để đạt được thành tựu như ngày hôm nay, thành phố Tuyên Quang đãtừng ngày nâng cấp các cơ sở hạ tầng, đầu tư phát triển kinh tế, giáo dục, y tế, cácnhà máy, khu công nghiệp ngày càng được phát triển, tạo việc làm cho rất nhiều laođộng.Tuy nhiên đi đôi với lợi ích là sự tổn thất về môi trường, thành phố TuyênQuang đang phải đổi mặt với vấn đề ô nhiễm môi trường, đặc biệt là sự phải chấtthải rắn từ quá trình phát triển kinh tế, từ các hoạt động sinh hoạt của con người,…

Vì vậy báo cáo “ Đánh giá hiện trạng chất thải rắn tại thành phố TuyênQuang” đang là vấn đề được rất nhiều các nhà quản lí môi trường và người dân tạiđịa phương quan tâm.

II Nội dung báo cáo

2.1.Tổng quan chung về thành phố Tuyên Quang

Thành phố Tuyên Quang là trung tâm chính trị, kinh tế, văn hoá, dịch vụ, dulịch và là đầu mối giao thông của tỉnh Tuyên Quang Thành phố nằm cạnh haibên bờ sông Lô, trung tâm thành phố Tuyên Quang cách Hà Nội về phía Bắckhoảng 165km Với 119.17 ha đất tự nhiên, tổng số đơn vị hành chính trựcthuộc là 7 phường: Hưng Thành, Nông Tiến, Ỷ La, Minh Xuân, Phan Thiết,Tân Quang, Tân Hà và 6 xã: Tràng Đà, An Tường, Lưỡng Vượng, An Khang,Thái Long Đội Cấn

Theo số liệu thống kế năm 2010 toàn Thành phố có 23.255 hộ, với khoảng13,9 vạn người dân, mật độ dân số bình quân là 924 người/km2

Tính đến đầu năm 2010, toàn Thành phố có 28 hợp tác xã thủ công nghiệp,

391 doanh nghiệp đóng trên địa bàn, trong đó 56 công ty cổ phần, 257 công tyTNHH, 78 doanh nghiệp tư nhân, tổng thu ngân sách nhà nước ước tính gần

160 tỷ đồng Trên địa bàn Thành phố còn có khu công nghiệp Long Bình Anvới quy mô 109ha và 2 điểm công nghiệp tập trung tại phường Tân Hà vàphường Nông Tiến

Tốc độ tăng trưởng kinh tế theo giá trị sản xuất trên địa bàn thành phố bìnhquân giai đoạn 2006 - 2009 đạt 13,23% GDP bình quân đầu người năm 2008đạt 8,7 triệu đồng; năm 2009 ước đạt 9,9 triệu đồng [1]

2.2.Hiện trạng chất thải rắn tại thành phố Tuyên Quang

2.2.1.Các nguồn phát thải chất thải rắn trên địa bàn thành phố Tuyên Quang

Đối với chất thải rắn sinh hoạt:

Chất thải rắn sinh hoạt phát sinh chủ yếu từ các hoạt động các hộ gia đình,trường học, chợ, cơ quan hành chính, các cơ sở sản xuất kinh doanh dịch vụ thànhphần chất thải rắn rất da dạng, trong đó rác thải hữu cơ chiếm khoảng 70-75%, rác

thải có thành phần nhựa chiếm khoảng 8-16%, rác thải vô cơ chiếm khoảng 30% và chất thải nguy hại chiếm khoảng 1-2% Trong năm 2015 khối lượng chấtthải rắn sinh hoạt được thu gom, xử lý là 46.879 tấn, với tỷ lệ thu gom, xử lý đạtkhoảng 90% lượng chất thải rắn sinh hoạt đô thị phát sinh Chất thải rắn sinh hoạtphát sinh trên địa bàn tỉnh chưa được phân loại mà chỉ được thu gom, sau đó vậnchuyển về các điểm tập kết xử lý chất thải của tỉnh công tác thu gom, vận chuyển,

25-xử lý chất thải rắn sinh hoạt chủ yếu được thực hiện tại thành phố Tuyên Quang, cácthị trấn và một số xã xung quanh thị trấn.[2]

Hiện nay trên địa bàn tỉnh do 05 đơn vị thực hiện công tác quản lý chất thảirắn sinh hoạt, bao gồm:

- Công ty Cổ phần Dịch vụ môi trường và Quản lý đô thị Tuyên Quang thựchiện thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải tại khu vực thành phố Tuyên Quang vàtrung tâm các huyện Yên Sơn, Sơn Dương, Hàm Yên

- Ban quản lý công trình đô thị huyện Chiêm Hoá thực hiện thu gom, vậnchuyển và xử lý rác thải tại khu vực trung tâm huyện Chiêm Hóa

- Ban quản lý công trình đô thị huyện Lâm Bình thực hiện thu gom, vậnchuyển và xử lý rác tại khu vực trung tâm huyện Lâm Bình

- Xí nghiệp cấp nước và Môi trường huyện Na Hang thực hiện thu gom, vậnchuyển và xử lý rác thải tại khu vực trung tâm huyện Na Hang

- Hợp tác xã vận tải và môi trường Thanh bình thực hiện thu gom, vậnchuyển rác thải tại thị trấn Tân Bình, huyện Yên Sơn

Đối với chất thải rắn công nghiệp:

Chất thải rắn công nghiệp thông thường phát sinh trên địa bàn chủ yếu từhoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ Cụ thể phát sinh từ các nhà máy may, nhàmáy sản xuất giấy, sản xuất vật liệu xây dựng, cơ khí, điện tử, hoạt động chế biếnkhoáng sản Thành phần chủ yếu bao gồm các chất hữu cơ, cao su, nhựa, bìa caton,giẻ vụn, kim loại, thủy tinh, gốm, sứ, gạch đá vụn

Theo quyết định số 404/QĐ-UBND- Về phê duyệt quy hoạch quản lý chấtthải rắn trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang đến năm 2020 đã dự báo khối lượng chất

thải rắn phát sinh đến năm 2020: Tổng khối lượng chất thải rắn phát sinh gần 1.200tấn/ngày, trong đó chất thải rắn sinh hoạt: 730 tấn/ngày; chất thải rắn công nghiệp:

350 tấn/ngày; chất thải rắn y tế: 4,3 tấn/ngày; chất thải rắn xây dựng trên 110tấn/ngày [3]

Bảng 2.2.1 Dự báo khối lượng chất thải rắn phát sinh tại địa bàn huyện, thành

phố

TT Tên huyện/thành phố

Lượng chất thải rắn phát sinh

(tấn/ngày)Năm 2020

2.2.2 Phương thức thu gom, vận chuyển chất thải rắn

a) Chất thải rắn sinh hoạt được thu gom, vận chuyển theo 2 phương thức

- Vận chuyển trực tiếp: Các phương tiện thu gom cỡ nhỏ sẽ thu gom chất thảitại các nguồn phát sinh và vận chuyển thẳng đến địa điểm xử lý cuối cùng

- Vận chuyển trung chuyển: Phương tiện thu gom cỡ nhỏ thu gom chất thảitại các nguồn phát sinh và vận chuyển đến trạm trung chuyển (điểm tập kết) Ở trạmtrung chuyển, chất thải được chuyển vào các thiết bị thu gom cỡ lớn, sau đó đượcvận chuyển đến địa điểm xử lý cuối cùng bằng xe tải chuyên dụng

Tại xã có điều kiện giao thông thuận lợi, mỗi thôn hoặc 2-3 thôn xây dựng

01 trạm tập kết chất thải rắn để vận chuyển tập trung đến khu xử lý tập trung củahuyện

Tại xã khi điều kiện thu gom tập trung khó khăn thì có thể xây dựng các trạm

xử lý nhỏ ở quy mô xã Ở các trạm xử lý cấp xã cần hạn chế tối đa lượng chất thảirắn phải chôn lấp Không xây dựng các bãi chôn lấp ở cấp thôn

b) Chất thải rắn công nghiệp, tùy theo thành phần, áp dụng 2 phương thức

- Các cơ sở công nghiệp tự thu gom, phân loại và vận chuyển các loại chấtthải rắn có thể thu hồi, tái sử dụng hoặc thuê khoán các đơn vị tư nhân dưới sự quản

lý của cơ quan quản lý nhà nước về chất thải rắn

- Việc thu gom, phân loại và vận chuyển chất thải rắn công nghiệp cần phải

xử lý sẽ do đơn vị có chức năng đảm nhiệm

Bảng 2.2.2 Thống kê tình hình thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn

STT Tên chất thải

Tổng lượng chấtthải được thugom, xử lý (tấn)

Tỷ lệ % chấtthải được thugom, xử lý

Phương tiện thugom và vậnchuyển chất thải

Phươngpháp xử lý

Địa điểm

xử lý chất thải

Diện tíchkhu xử lý chấtthải (ha)

1 Rác thải sinh hoạt tại

thành phố Tuyên Quang

27.500 96 Xe gom đẩy tay,

ô tô chuyên dùng

Chôn lấp hợp vệ sinh

Xóm 17, xã Nhữ Khê, huyện Yên Sơn

1,8

Bảng 2.2.3 Khối lượng chất thải rắn phát sinh, thu gom, tái sử dụng, tái chế và xử lý

TT Loại chất thải rắn

Khối lượng chất thải rắn phát sinh (tấn/ngày)

Khối lượng chất thải rắn thu gom (tấn/ngày)

Khối lượng chất thải rắn tái sử dụng, tái chế (tấn/ngày)

Khối lượng chất thải rắn tiêu hủy, xử lý

(tấn/ngày)

Bảng 2.2.4.Thông tin chi tiết các cơ sở xử lý chất thải rắn sinh hoạt, chất thải rắn thông thường trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang

công xuất thực tế

Công nghệ

xử lý

Thời gian bắt đầu vận hành

Tình trạng hoạt động

Các hồ

sơ về môi trường

Có thuộc quy hoạch quản lý chất thải rắn

Đơn vị vận hành, quản lý

TP Tuyên Quang;

trung tâm huyện Yên Sơn; trung tâm

xã Trung Môn; TT Tân Bình

- hợp vệ sinh Chôn lấp 2012

Đang hoạt động Chưa có Có

Công ty CP dịch vụ môi trường và quản lý đô thị Tuyên Quang

2 Bãi rác thải thị

trấn Tân Yên,

Thị trấn TânYên, huyệnHàmYên/1,25ha

Thị trấn Tân Yên,huyện Hàm Yên -

Chôn lấpkhông hợp

Thị trấn Sơn Dương

-Chôn lấpkhông hợp

vệ sinh

1997

Đanghoạtđộng

Chưa có Có

4 Lò đốt rác xã Tân

Trào

Thôn TiềnPhong, xã TânTrào/0,3 ha

Xã Tân Trào, huyệnSơn Dương

500kg/h

150-Lò đốt rácthải bằngkhí tự nhiên

Tháng11/2015

Tạmdừng Chưa có có

2.2.3.Công tác xử lý chất thải rắn

Công tác xử lý chất thải rắn sinh hoạt:

- Hiện trên địa bàn tỉnh có 09 điểm tập kết xử lý chất thải rắn sinh hoạt, thựchiện tiếp nhận xử lý rác thải sinh hoạt của trung tâm thành phố Tuyên Quang vàtrung tâm các huyện Na Hang, Lâm Bình, Chiêm Hóa, Hàm Yên, Yên Sơn và SơnDương Trong các điểm tập kết xử lý chất thải trên địa bàn chỉ có khu xử lý rác thảiNhữ Khê, huyện Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang được đầu tư xây dựng với các hộcchôn lấp rác đúng theo TCXDVN 261:2001 - bãi chôn lấp chất thải rắn tiêu chuẩnthiết kế và 02 lò đốt chất thải rắn bằng khí tự nhiên tại xã Tân Trào, huyện SơnDương và thôn Khuổi Soỏm, xã Năng Khả, huyện Na Hang là đảm bảo vệ sinh môitrường, còn lại hầu hết các khu xử lý rác thải khác có nhiệm vụ tiếp nhận, xử lý sơ

bộ sau đó chôn lấp hoặc đốt thủ công với quy trình kỹ thuật đơn giản, chưa đáp ứngtheo các quy định đối với bãi xử lý chôn lấp rác hợp vệ sinh

- Các công nghệ giảm thiểu, tái sử dụng, tái chế tại nguồn đảm bảo quychuẩn kỹ thuật về môi trường nhằm giảm thiểu phát sinh chất thải rắn phải xử lý tậptrung

- Các công nghệ tái chế, thu hồi các thành phần còn giá trị (nhựa, kimloại…)

- Chế biến phân hữu cơ / ủ sinh học để tận thu mùn và giảm thể tích

- Chôn lấp hợp vệ sinh

Công tác xử lý chất thải rắn công nghiệp:

- Hiện trên địa bàn có 57 cơ sở có hoạt động kinh doanh các loại chất thải cókhả năng tái sử dụng hoặc tái chế, thực hiện thu gom các loại chất thải rắn có khảnăng tái sử dụng, tái chế Các loại chất thải có khả năng tái sử dụng, tái chế phầnlớn được các chủ nguồn thải phân loại và bán cho các cơ sở kinh doanh trên hoặcbán cho các cơ sở sản xuất trên địa bàn làm nguyên liệu sản xuất, một phần đượcbán qua các tỉnh lân cận để tái chế Các loại chất thải công nghiệp không thể tái sửdụng, tái chế hiện nay một phần được đưa về làm nhiên liệu đốt phục vụ cho hoạt

động sản xuất của cơ sở sản xuất, một phần được chuyển giao cho các đơn vị thugom, xử lý chất thải rắn trên địa bàn tỉnh.

- Các công nghệ tái chế, thu hồi vật liệu từ chất thải rắn công nghiệp

- Đốt, xử lý chất thải rắn công nghiệp nguy hại

- Các công nghệ phụ trợ xử lý chất thải rắn công nghiệp thông thường vànguy hại bao gồm: phân loại, xử lý cơ học, xử lý hóa - lý

- Chôn lấp an toàn: chất thải rắn công nghiệp không xử lý được bằng cácphương pháp khác

- Chất thải rắn y tế nguy hại được xử lý bằng biện pháp đốt kết hợp với cáccông nghệ khử khuẩn khác

- Chất thải rắn xây dựng được chôn lấp an toàn sau khi tận thu, tái sử dụngcác thành phần có ích

Đối với Bãi rác xóm 17, xã Nhữ Khê ( Thành phố Tuyên Quang):

- Tiếp nhận rác thải sinh hoạt của thành phố Tuyên Quang, trung tâm huyệnYên Sơn, khu vực xã Trung Môn, thị trấn Tân Bình và Hợp tác xã vận tải và môitrường Thanh Bình, với tổng khối lượng rác thải tập kết về Bãi chôn lấp năm 2016

2.3.Hiện trạng công tác quản lý

2.3.1.Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý

2.3.1.1.Tổ chức bộ máy quản lý về môi trường

Việc kiện toàn bộ máy tổ chức quản lý nhà nước được chú trọng, hệ thốngquản lý nhà nước đã hình thành từ cấp tỉnh đến cấp địa phương được thành lập như:Chi cục Bảo vệ môi trường - Sở Tài nguyên và Môi trường; Phòng Quản lý hạ tần

và phát triển đô thị - Sở Xây dựng; Phòng cảnh sát phòng chống tội phạm về môitrường; các Phòng Tài nguyên và Môi trường các huyện, thành phố; các đơn vị cungcấp dịch vụ quản lý chất thải rắn… được thành lập đã tạo điều kiện cho việc bổsung, tăng cường nguồn lực làm công tác quản lý ở các cấp và cơ sở vật chất đểthực hiện các hoạt động về quan trắc môi trường, đẩy mạnh công tác thanh kiểm tramôi trường và xử lý các trường hợp vi phạm

Bộ máy quản lý tài nguyên môi trường tại tỉnh Tuyên Quang:

Sở Tài nguyên môi trường tỉnh Tuyên Quang => Phòng Tài nguyên môitrường thành phố/huyện ( Thành phố Tuyên Quang, huyện Sơn Dương, huyện HàmYên,…) => Địa chính phường/xã ( Xã Ỷ La, phường Tân Quang,…)

1.2 Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lí công ty CP môi trường và dịch vụ đô thị Tuyên Quang

Tổ chức bộ máy: Công ty gồm 5 phòng chuyên môn và 6 đội sản xuất Phòng gồm: Phòng Tổ chức - hành chính; Phòng Kế hoạch; Phòng Kế toán;Phòng Kiểm tra

Các đội gồm: Đội Môi trường số 1; Đội Môi trường số 2; Đội Môi trường số3; Đội Tổng hợp; Đội Xây dựng cơ bản; Đội xe

Tổng số cán bộ công ty: 343 người

Lao động gián tiếp (Phòng nghiệp vụ và Quản

lý đội sản xuất, chi nhánh) 473

+ Trung cấp chuyên nghiệp: 38 người

+ Công nhân kỹ thuật: 30 người

+ Lao động phổ thông: 222 người

Kinh phí cho sự nghiệp môi trường năm 2017: 43.000.000.000 đồng.Máy móc, thiết bị :

- Xe ô tô vận chuyển rác: 7 chiếc (01 xe 9 tấn, 02 xe 7 tấn; 02 xe 4,5 tấn)

- Xe gom rác đẩy tay: 395 chiếc

- Máy san ủi rác: 1 chiếc

- Máy phun: 4 cái