ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THỦY LỰC ĐẠI CƯƠNG, THỦY LỰC CƠ SỞ.ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THỦY LỰC ĐẠI CƯƠNG, THỦY LỰC CƠ SỞ.ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THỦY LỰC ĐẠI CƯƠNG, THỦY LỰC CƠ SỞ.ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THỦY LỰC ĐẠI CƯƠNG, THỦY LỰC CƠ SỞ.ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THỦY LỰC ĐẠI CƯƠNG, THỦY LỰC CƠ SỞ.ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THỦY LỰC ĐẠI CƯƠNG, THỦY LỰC CƠ SỞ.ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THỦY LỰC ĐẠI CƯƠNG, THỦY LỰC CƠ SỞ.ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THỦY LỰC ĐẠI CƯƠNG, THỦY LỰC CƠ SỞ.ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP THỦY LỰC ĐẠI CƯƠNG, THỦY LỰC CƠ SỞ.
Trang 1ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP
MÔN HỌC
THUỶ LỰC CƠ SỞ
(CƠ CHẤT LỎNG)
Nội Dung
• Bộ câu hỏi ôn tập (ôn lý thuyết)
• Bản tóm lược kiến thức (ôn toán)
• Tài liệu học tập (sách giáo khoa)
GV Biên soạn : TRẦN THÚC TÀI
Trang 2ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP Môn học : Cơ Chất Lỏng
Về nguyên tắc cần ôn tập tất cả những vấn đề đã được học từ chương đầu đến chương cuối, tuy nhiên học viên có thể đặt trọng tâm vào những vấn đề sau :
CHƯƠNG 1 : CÁC ĐẶC TÍNH CỦA CHẤT LỎNG
Câu hỏi : Câu 1 ; 2 ; 3 ; 5 trang 30
Bài tập : Bài 21 trang 22 , Bài 23 trang 23 , Bài 24 trang 24
Bài 27 trang 27 , Bài 30 trang 28
CHƯƠNG 2: THỦY TĨNH HỌC
Câu hỏi : Câu 1 ; 2 ; 5 trang 51
Bài tập : Bài 2 trang 36 , Bài 8 trang 41 , Bài 14 ; 15 trang 45
CHƯƠNG 3 : SỰ NỔI VÀ CÂN BẰNG TRONG CHẤT LỎNG
Câu hỏi : Câu 1 trang 59
Bài tập : Bài 1 ; 2 trang 55 , Bài 5 trang 57 , Bài 8 trang 58
CHƯƠNG 4 : CHẤT LỎNG TRONG BÌNH CHỨA CHUYỂN ĐỘNG
Câu hỏi : Câu 2 trang 69
Bài tập : Bài 1 ; 2 trang 63 , Bài 8 trang 68
CHƯƠNG 6 : CƠ SỞ ĐỘNG LỰC HỌC CHẤT LỎNG
Câu hỏi : Câu 1 ; 2 ; 3 ; 4 ; 5 trang 112
Bài tập : Bài 9 trang 95 , Bài 25 ; 26 trang 107 , Bài 27 trang 108
CHƯƠNG 7 : DÒNG CHẢY TRONG ỐNG
Câu hỏi : Câu 1 ; 2 ; 3 ; 5 trang 128
Bài tập : Bài 1 ; 2 ; 3 trang 121 , Bài 8 trang 125
CHƯƠNG 9 : ĐO ĐẠC DÒNG CHẢY
Câu hỏi : Câu 1 ; 2 trang 186
Bài tập : Bài 1 trang 166 , Bài 2 ; 3 trang 167 , Bài 7 trang 170
Bài 13 trang 177 , Bài 14 trang 178
Yêu Cầu Ôn Tập :
- Song song với việc củng cố kiến thức của môn học sinh viên cần rèn luyện kỹ năng tính toán và trình bày bài giải một cách hoàn chỉnh, đối với câu hỏi sinh viên cần chuẩn bị trước (soạn thảo) để có thể định lượng và định thời gian cho câu trả lời, đối với bài tập sinh viên phải vẽ hình đầy đủ, tính toán và ghi lời giải hoàn chỉnh cho từng bài tập đã nêu trên kể cả những bài đã có lời giải uớc lược hoặc thu gọn trong sách giáo khoa
Trang 3CÂU HỎI ÔN TẬP Câu hỏi trang 30:
1/ Phân biệt giữa khối lượng và trọng lượng của một cố thể
2/ Tính nhớt của chất lỏng gây ra kết quả gì?
3/ Định nghĩa áp suất Tính nhớt của áp suất trong chất lỏng (phương chiều và cường độ) 5/ Tính chất của mặt đẳng áp trong chất lỏng chỉ có tác dụng của trọng lực
Câu hỏi trang 51:
1/ Định nghĩa áp suất tuyệt đối, áp suất dư
2/ Công thức xác định cường độ áp suất tại một điểm nằm trong môi trường chất lỏng có khối lượng riêng ρ, ở độ sâu h so với mặt thoáng
5/ Trong tính toán thực hành, Anh (Chị) sẽ áp dụng công thức tính phân bố áp suất thuỷ tĩnh như thế nào, khi môi trường bao gồm nhiều loại chất lỏng không trộn lẫn và xếp chồng lên nhau
Câu hỏi trang 59:
1/ Dựa vào tính chất của áp suất tác dụng lên một thành cong khép kín, hãy giải thích nguyên lý sức đẩy Archimède tác dụng lên một cố thể chìm trong chất lỏng
Câu hỏi trang 69:
2/ Các loại ngoại lực tác dụng lên một chất lỏng khi nó (a) chuyển động thẳng chậm dần, (b) chuyển động quay đều
Câu hỏi trang 112:
1/ Định nghĩa các loại dòng chảy: ổn định, không ổn định, đều và không đều
2/ Định nghĩa đường dòng và dòng nguyên tố
3/ Các nguyên lý cơ bản trong đó các phương trình: liên tục, Bernoulli, được thiết lập
4/ Giải thích ý nghĩa vật lý của phương trình Bernoulli và các số hạng của nó
5/ Sự khác nhau của đường năng lượng và đường cột nước do áp
Câu hỏi trang 128:
1/ Phân biệt hai trạng thái chảy tầng và chảy rối Tiêu chuẩn Reynolde
2/ Dạng phân bố vận tốc trong một đường ống có dòng chảy tầng, xét cho một mặt cắt ước 3/ Các loại mất năng lượng của dòng chảy trong ống Dạng công thức cơ bản dùng để xác định mất năng này
5/ Định nghĩa và ý nghĩa khi ta dùng đại lượng vận tốc trung bình của dòng chảy tại một mặt cắt thay cho một vận tốc thực của dỏng chảy
Câu hỏi trang 186:
1/ Trình bày nguyên lý làm việc của ống Pitot
2/ Trình bày nguyên lý làm việc của ống Venturi
Trang 4BẢNG TÓM LƯỢC MÔN CƠ CHẤT LƯU
Áp suất P N/m2 Vận tốc V = L/T m/sGia tốc P = L/T2 m/s2
τ uurtb : Ứng suất tiếp trung bình
Ứng suất tại 1 điểm:
Đơn vị của P là (N/m2) = (Pa)
- Ứng suất tiếp: lim F t d F
Đơn vị của τ là (N/m2) = (Pa)
Trang 5III Các tính chất Vật Lý của Chất Lưu
1) Khối lượng riêng
= P: áp suất tuyệt đối (Pa)
θ : nhiệt độ tuyệt đối 0K = 0C + 273
pt M
R 8132
= : hằng số phụ thuộc vào mỗi loại khí
Mpt: khối lượng phân tử
2) Trọng lượng riêng: g Mg
V
γ ρ = = G: trọng lượng
g = 9,81 m/s2gia tốc trọng trường Đơn vị γ là (N/m3)
Trang 6σ tính hoặc tra bảng:
F L
σ = F: lực căng
L: chiều dài tiếp xúc
Trang 7IV Tĩnh học chất lưu:
Phương Trình Vi Phân Cơ bản của Tĩnh học chất lưu:
1) Phương trình vi phân cơ bản: Xét 1 hình khối chất lưu M (vi phân) đứng cân bằng
1
01
01
0
P Fx
x P Fy
y P Fz
z
ρρρ
Trang 83) Định Lý ACHIMÈDE:
“Một vật rắn ngập hoàn toàn hay một phần trong chất lỏng sẽ chịu một lực đẩy Achimède có phương thẳng đứng, chiều từ dưới lên trên và cường độ bằng trọng lượng của khối chất lỏng bị vật rắn chất chỗ”
EX: - Vật rắn ở vị trí như hình vẽ trong chất lỏng 1 và 2, cho biết (δ δ δ1, ,2 r) Tính a
Trang 105) Áp lực của chất lỏng lên thành cong: (Xét thành cong có đường sinh nằm
là áp lực do chất lỏng tác dụng lên hình chiếu A’B’ của mặt cung AB
theo phương nằm ngang (Xem mục 4) Fx = γ ω hC
EX: Về vật áp lực: Phân biệt Vật Áp lực thật và vật áp lực ảo
Fz = trọng lượng Vật Áp lực ảo ABC Fz = trọng lượng vật áp lực thật AA’B
Trang 112) Đường dòng: là một đường cong đi qua các điểm có véctơ vận tốc là tiếp
tuyến tại thời điểm t cho sẵn
Phương trình vi phân của đường dòng: dx dy dz
u = v = w
Khi chuyển động ổn định: Quỹ đạo ≡ Đường dòng ;
Không ổn định: Quỹ đạo ≠ Đường dòng
3) Các yêu tố Thuỷ Lực của dòng chảy:
a) Mặt cắt ướt: là mặt cắt thẳng góc với tất cả các đường dòng, dt mặt cắt
d) Lưu lượng: là thể tích của một chất lưu đi qua 1 mặt cắt ướt trong một
đơn vị thời gian Ký hiệu: Q; ta có: dQ = vdω ⇒ Q vd ω
⎛ ⎞
= ⇒ = =⎜ ⎟ = ⇒ =
Trang 125) Phương trình Năng Lượng: “Diễn tả sự bảo toàn Năng Lượng”
Phương trình năng lượng viết cho dòng chảy ổn định của chất lưu không nén
được đối với toàn mặt cắt:
Xét một dòng chảy thuộc chuyển động ổn định, được giới hạn bởi các thành
bên và hai mặt cắt Sự phân bố vận tốc trong các mặt cắt đó tuân theo quy
luật thuỷ tĩnh, các mặt đó thẳng góc với phương dòng chảy
ωωα
ω
= ∫ , α0: Hệ số sửa chữa động lượng
Trang 13VI Chất Lỏng Trong Những Bình Chứa Chuyển Động
1) Chuyển động thẳng: a = const
* Chất lỏng chứa trong một bình chứa có chuyển động thẳng nằm ngang với gia tốc không đổi sẽ có mặt thoáng nghiêng đi một góc θ so với mặt phẳng nằm ngang
2) Chuyển động quay tròn: ω = const
* Điều kiện để chuyển động ổn định là vật chứa phải có dạng hình trụ tròn đứng
* Mặt thoáng tự do của chất lỏng có dạng paraboloide tròn xoay Giao tuyến giữa một mặt phẳng bất kỳ có chứa trục quay và bề mặt chất lỏng sẽ có dạng parabole có phương trình
Trang 14Lời Ngỏ!
Các bạn sinh viên thân mến , trong qúa trình học tập ở bậc Đại Học , kiến thức về một môn học rất rộng lớn trong khi số tiết mà các bạn được học trên lớp lại rất hạn chế , ngoài việc cố gắng tiếp thu bài giảng của các thầy cô , thì việc tự học đóng một vai trò rất quan trọng , tuy nhiên hiện nay các bạn thường gặp khó khăn vì thiếu tài liệu học tập , nhất là các bạn ở xa không có điều kiện để đến các nhà sách lớn tại thành phố để mua tài liệu học tập Do đó để đáp ứng nhu cầu học tập của các bạn sinh viên có hoàn cảnh khó khăn , tài liệu học tập đã được chuyển thành files định dạng PDF và các bạn sinh viên có hoàn cảnh khó khăn có thể sử dụng làm tài liệu học tập , nhưng xin các bạn thông cảm chỉ lưu hành nội bộ trong lớp học của mình mà không truyền bá rộng rãi (đó là sự thể hiện lòng tôn trọng bản quyền tác gỉa của quyển sách) Việc lưu hành files định dạng PDF chỉ nhằm phục vụ cho các bạn sinh viên ở xa và hoàn cảnh khó khăn có được tài liệu để học tập với kỳ vọng rằng sau này khi tốt nghiệp các bạn sẽ đóng góp công sức của mình vào công cuộc dựng xây đất nước
Chúc các bạn thành công và đạt được những thành qủa tốt đẹp trong qúa trình học tập !