Kiến thức: - Nắm được công thức cấu tạo và tính chất vật lý, tính chất hóa học của axetilen.. Kiểm tra bài cũ: Nêu đặc điểm cấu tạo, tính chất hóa học của etilen?. Hướng dẫn HS lắp mô hì
Trang 1Tuần : 26
Tiết : 51 BÀI 38: AXETILENCTPT: C2H2
PTK: 26
Ngày Soạn : 8/2/2015
I Mục tiêu
1 Kiến thức:
- Nắm được công thức cấu tạo và tính chất vật lý, tính chất hóa học của axetilen
- Hiểu được liên kết ba và đặc điểm của nó
- Củng cố kiến thức chung của hiđrocacbon: Không tan trong nước, dễ cháy tạo ra CO2 và H2O đồng thời tỏa nhiều nhiệt
- Biết trạng thái tự nhiên và ứng dụng của axetilen
2 Kỹ năng:
- Rèn luyện kỹ năng viết công thức cấu tạo Viết PTHH phản ứng cộng, phản ứng trùng hợp
3 Thái độ:
- Giáo dục lòng yêu môn học
II Chuẩn bị
1 Thầy:
- Mô hình phân tử axetilen dạng đặc, dạng rỗng
- Dụng cụ: Giá ống nghiệm, ống nghiệm, đèn cồn, chậu thủy tinh, bình thu khí, giá ống nghiệm, panh, diêm
- Hóa chất: CaC2, lọ đựng C2H2, nước cất, đất đèn, dd brom
- Phối hợp với Gđ Hs, GVCN để GD Hs về ý thức học tập và quản lý thời gian học của các em.
2 Trò:
- SGK, viết, thước…
- Nd bài học
III Các bước lên lớp
1 Ổn định tổ chức: Kt ss Hs
2 Kiểm tra bài cũ: Nêu đặc điểm cấu tạo, tính chất hóa học của etilen?
3 Dạy bài mới:
GV cho HS quan sát lọ
chứa C2H2 đồng thời quan
sát H4.9 SGK
? Nêu các tính chất vật lí
của axetilen?
? Tính tỉ khối của axetilen
so với không khí?
Hướng dẫn HS lắp mô
hình cấu tạo phân tử
HS quan sát theo sự hướng dẫn của GV
- Nêu được những tính chất vật lí của C2H2
- HS tính tỉ khối
HS lắp ráp mô hình
HS lên bảng viết CTCT
I Tính chất vật lí
SGK
II Cấu tạo phân tử
Trang 2axetilen dạng rỗng, và cho
học sinh quan sát mô hình
phân tử axetilen dạng đặc
? So sánh CTPT etilen và
axetilen?
? Hãy viết công thức cấu
tạo axetilen?
? Nhận xét công thức cấu
tạo của axetilen?
GV giới thiệu về liên kết
ba
của axetilen
- Công thức cấu tạo:
H – C = C - H Viết gọn: CH = CH
Đặc điểm:
- Giữa 2 nguyên tử cacbon có liên kết 3
- Trong liên kết 3 có 2 liên kết kém bền, dễ dứt lần lượt trong các phản ứng hóa học
? Dựa vào cấu tạo của
axetilen, em hãy dự đoán
các tính chất hóa học của
axetilen?
GV lưu ý: So sánh đặc
điểm cấu tạo của axetilen
với metan và etilen để dự
đoán
GV: Ta sẽ đi làm thí
nghiệm để kiểm tra dự
đoán
GV: Làm thí nghiệm điều
chế và đốt cháy axetilen
? Hãy nêu hiện tượng quan
sát được?
? Hãy viết PTHH?
GV: Liên hệ thực tế : Phản
ứng tỏa nhiều nhiệt nên
axetilen dùng làm đèn xì
oxi - axetilen
GV biểu diễn thí nghiệm:
Dẫn khí axetilen vào ống
nghiệm có chứa dd brom
? Nhận xét hiện tượng ?
HS dự đoán một số tính chất sau:
- Axetilen có phản ứng cháy
- Axetilen có phản ứng cộng
HS quan sát thí nghiệm
- C2H2 cháy trong không khí với ngọn lửa sáng
- Phản ứng tỏa nhiều nhiệt
HS lên bảng viết PT
HS quan sát
- Hiện tượng: Dung dịch
III Tính chất hóa học
1 Axetilen có cháy không ?
2C2H2(k)+5O2(k)→t o 4CO2(k) + 2H2O (l))
2 Axetilen có làm mất màu dd nước brom không?
Trang 3GV : Đúng như dự đoán
của chúng ta axetilen có
phản ứng công làm mất
màu dd brom tương tự như
etilen
GV hướng dẫn HS viết
PTPƯ
GV : Sản phẩm mới sinh ra
có liên kết đôi trong phân
tử nên có thể cộng tiếp với
một phân tử brom nữa
Br – CH = CH – Br + Br –
Br → Br2- CH – CH – Br2
Viết gọn
C2H2Br2 + Br2 → C2H2Br4
GV giới thiệu : Trong điều
kiện thích hợp axetilen
cũng có phản ứng cộng với
hiddro và một số chất
khác
Dựa vào đặc điểm cấu tạo
và tính chất hóa học của
axetilen hãy hoàn thành
bảng sau :
brom (màu da cam) bị nhạt màu
HS nghe và ghi bài
CH =CH2 + Br - Br CHBr = CHBr
Thu gọn:
C2H2 + Br2 C2H2Br2
Điểm so sánh Metan (CH 4 ) Etilen (C 2 H 4 ) Axetilen (C 2 H 2 ) Đặc điểm cấu tạo
Tính chất hóa học giống
nhau
Tính chất hóa học khác nhau
GV yêu cầu HS lên bảng
hoàn thành
GV sửa chữa đưa ra đáp án
đúng
GV yêu cầu HS nghiên
cứu SGK
? Axetilen có những ứng
HS thảo luận hoàn thành bảng so sánh
Đại diện nhóm lên bảng hoàn thành, nhóm khác nhận xét
HS nêu các ứng dụng của axetilen
IV Ứng dụng
- Làm đèn xì oxi – axetilen để hàn cắt kim loại
Trang 4dụng nào?
GV: Trong PTN axetilen
được điều chế bằng cách
cho đất đèn (canxi cacbua)
tác dụng với nước
Công thức của caxi cacbua
là CaC2
? Hãy viết PTHH xảy ra?
GV : Giới thiệu hiện nay
axetilen thường được điều
chế bằng cách nhiệt phân
metan ở nhiệt độ cao
HS viết PT
- Là nguyên liệu để sản xuất:
+ Poli vinylclorua + cao su
+ Axit axetic + Nhiều hóa chất khác
V Điều chế
CaC2 + 2H2O → C2H2 + Ca(OH)2
4 Củng cố
Bài tập 1 SGK: Hãy cho biết trong các chất sau:
CH3 – CH3 , CH ≡ CH , CH2 = CH2 , CH4 , CH = C – CH3
a Chất nào có liên kết ba trong phân tử
b Chất nào làm mất màu dung dịch brom
5 Hướng dẫn học sinh tự học, làm bài tập và soạn bài mới ở nhà:
- BTVN: 2, 3, 4, 5SG
IV RUÙT KINH NGHIEÄM:
1.Ưu điểm:
2.Nhược điểm:
Trang 5
Ngày soạn: 01/02/2015
Tiết thứ 52 Tuần 26
CTPT: C6H6
PTK: 78
I Mục tiêu
1 Kiến thức
Nắm được công thức cấu tạo của phân tử benzen, từ đó hiểu được các tính chất hóa học và ứng dụng của benzen
2 Kỹ năng:
- Rèn luyện kỹ năng quan sát thí nghiệm, từ các hiện tượng thí nghiệm rút ra tính chất
- Rèn luyện kỹ năng viết phương trình thế của benzen với brom và tiếp tục rèn luyện kỹ nămg làm toán
- Liên hệ với thực tế: Một số ứng dụng của benzen
3 Thái độ:
HS học tập nghiêm túc, chủ động và có lòng yêu thích môn học
II Chuẩn bị
1 Thầy:
- Tranh vẽ mô tả TN phản ứng của bezen với brom
- Benzen, dầu ăn, dung dịch brom, nước
- Ống nghiệm, kẹp gỗ, diêm, mô hình CTPT benzen
- Phối hợp với Gđ Hs, GVCN để GD Hs về ý thức học tập và quản lý thời gian học của các em.
2 Trò:
- SGK, viết, thước…
- Nd bài học
III Các bước lên lớp
1 Ổn định lớp: Kt ss hs
2 Kiểm tra bài cũ: Nêu đặc điểm cấu tạo phân tử, đặc điểm liên kết, tính chất hóa học của axetilen?
3 Dạy bài mới
GV cho HS quan sát ống
nghiệm đựng benzen
? Cho biết trạng thái, màu
sắc của benzen?
GV làm thí nghiệm 1: Nhỏ
vài giọt benzen vào ống
nghiệm đựng nước lắc nhẹ
sau đó để yên
? Nhận xét hiện tượng?
- Chất lỏng không màu
- Benzen không tan trong nước, nhẹ hơn nước
I Tính chất vật lí
Trang 6GV biểu diễn thí nghiệm 2:
Cho 1 – 2 giọt dầu ăn vào
ống nghiệm đựng benzen
lắc nhẹ
? Nhận xét hiện tượng?
? Qua các thí nghiệm trên
em hãy nêu những tính
chất vật lí của benzen?
- Benzen hòa tan dầu ăn
HS trình bày
SGK
GV hướng dẫn HS quan
sát mô hình phân tử
benzen
GV yêu cầu HS viết CTCT
của benzen
? Nhận xét cấu tạo của
benzen?
? Dựa vào cấu tạo của
benzen dự đoán xem
benzen có tính chất hóa
học nào?
? Cấu tạo phân tử benzen
khác etilen và axetilen ở
điểm nào?
? Vậy benzen có làm mất
màu dung dịch brom
không?
HS quan sát mô hình
HS lên bảng viết CTCT
- Sáu nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh khép kín đều
- Có 3 liên kết đôi xen kẽ giữa 3 liên kết đơn
II Cấu tạo phân tử
H
H C H
C C
C C
C H
H H
CH
CH CH
CH CH
CH Hoặc
GV làm thí nghiệm đốt
cháy benzen
? Nhận xét hiện tượng? HS nhận xét hiện tượng
III Tính chất hóa học
1 Benzen có cháy không
- Benzen dễ cháy tạo ra CO2 và nước
Trang 7GV yêu cầu HS quan sát
H4.15SGK
GV mô tả thí nghiệm: Khi
đun nóng hỗn hợp benzen
và và brôm có mặt bột sắt
thấy màu đỏ nâu của brôm
bị mất đi và có khí hiđro
brommua bay ra Như vậy
benzen đã phản ứng với
brom
GV hướng dẫn HS viết PT
GV: Như vậy trong phản
ứng trên nguyên tử hiđro
trong phân tử benzen được
thay thế bởi nguyên tử
brom
GV giới thiệu: Benzen
không tác dụng với brom
trong dung dịch chứng tỏ
benzen khó tham gia phản
ứng cộng hơn etilen và
axetilen Tuy nhiên trong
điều kiện thích hợp benzen
có phản ứng cộng với một
số chất ví dụ hiđro
? Qua các tính chất trên
em rút ra được kết luận
gì?
GV: Tuy nhiên phản ứng
cộng của benzen xảy ra
khó khăn hơn so với etilen
và axetilen
HS quan sát hình vẽ
HS rút ra kết luận
Khi benzen cháy trong không khí ngoài khí CO2, H2O còn sinh ra muội than
2 Benzen có phản ứng thế với brom không?
H
H C H
C C + Br2→
C C
C H
H H H
H C Br
C C + HBr
C C
C H
H H
3 Benzen có phản ứng cộng không? Trong điều kiện thích hợp bezen có phản ứng cộng với một số chất
C6H6 (l) + H2 (l) tFe C6H12
- KL: Do có cấu tạo đặc biệt nên benzen vừa có phản ứng thế vừa có phản ứng cộng
Cho HS nghiên cứu SGK Cá nhân tự nghiên cứu IV Ứng dụng
Trang 8? Benzen có những ứng
dụng gì?
4 Củng cố
Bài tập 1: SGK
Bài 3 SGK
PTPƯ: C6H6 + Br2 o
Fe t
→ C6H5Br + HBr
Theo PT 1mol 1mol
xmol xmol
Vì thực tế hiệu suất chỉ đạt 80% nên số mol brombenzen thu được là:
.80
0,8
100
x
x
=
Theo đề bài ta có: 0,8x.175 = 15,7 → x = 0,125 (mol)
Lượng benzen cần dùng là: m = n.M = 0,125.78 = 9,75 (g)
5 Hướng dẫn học sinh tự học, làm bài tập và soạn bài mới ở nhà:
- BTVN: 2,4SGK
- Tìm hiểu về dầu mỏ và khí thiên nhiên
IV RUÙT KINH NGHIEÄM:
1.Ưu điểm:
2.Nhược điểm:
Ký Duyệt: Tuần 26 Ngày tháng năm 2016
Tổ : Sinh - Hóa
Nguyễn Văn Sáng