Tiet 62 On tap van bieu cam

Bài làm của học sinh Ph ơng thức biểu đạt: Biểu cảm Căn cứ xác định: Đoạn văn bộc lộ tình cảm, cảm xúc với Bác Hồ kính yêu... Chiếcư giườngư một,ư chiếcư tủư nhỏ,ư chiếcư đàiư conư con

TiÕt 62:

Gi¸o viªn thùc hiÖn: §ç ThÞ Thu Ph ¬ng

Tr êng THCS Hîp TiÕn

¤n tËp v¨n b¶n biÓu c¶m

Bài tập 1:

Đọc kĩ các đoạn văn ở bài tập 1

(phiếu học tập) , , xác xác định định

ph ơng thức biểu đạt của mỗi đoạn

và cho biết vỡ sao mà em xác

định nh vậy?

I Đặc điểm cơ bản của văn bản biểu cảm:

1 Mục đích của văn bản biểu cảm:

Có một lần các cháu thiếu nhi đến thăm Bác Chú bảo vệ bảo Bác rất bận, không thể tiếp các cháu đ ợc Bác biết chuyện li n ra đón các ền ra đón các cháu vào Bác trò chuyện vui vẻ, dặn dò các cháu chăm ngoan, học giỏi, biết vâng lời ông bà cha

mẹ, th y cô Khi các cháu ra v , Bác tiễn đến ầy cô Khi các cháu ra về, Bác tiễn đến ền ra đón các tận ngõ Xe từ từ lăn bánh, ngoái lại nhìn các cháu vẫn còn thấy một cụ già hiền từ đứng nhìn theo và vẫy chào tạm biệt.

(Chuyện đời th ờng của Bác Hồ)

Ph ơng thức biểu đạt: Tự sự.

Căn cứ xác định: Đoạn văn đã kể lại câu chuyện các cháu thiếu nhi đến thăm Bác Hồ.

“Đêm qua em mơ gặp Bác Hồ, râu Bác dài, tóc Bác bạc phơ ”.

Trướcư mắtư tôiư hiệnư lênư hìnhư ảnhư Bácư thậtư hiềnư từư nhưư một

ôngư Bụtư vậy.ư Nhưngư Bácư khôngư mặcư áoư dàiư thụng,ư tayư chốngư gậyư trúcưmàưlàưbộưquầnưáoưkakiưđãưbạcưmàu,ưmiệngưtươiưcườiư,ưtayưcầmưđĩaư kẹoư đểư chiaư choư cácư cháuư thiếuư nhi.ư Hômư quaư tôiư được

điểmưmười,ưnênưtôiưcũngưđượcưBácưchiaưkẹo.ưTôiưháoưhứcưmongưchờưđếnư lượtưmình.ưChaoưôi,ưánhưmắtưBácưnhìnưtôiưmớiưthậtưtrìuưmếnưvàưấmưápư làmưsao!ưTôiưngỡưnhưưôngưngoạiưđangưnhìnưtôiưvậy.ưÔi!ưKhôngưlẽưđâyư lạiưlàưmộtưgiấcưmơưsao?ưMộtưgiấcưmơưkỳưdiệuưmàưtôiưướcưnóưsẽưkhôngư kếtưthúc.

(Bài làm của học sinh)

Ph ơng thức biểu đạt: Biểu cảm

Căn cứ xác định: Đoạn văn bộc lộ tình cảm, cảm xúc

với Bác Hồ kính yêu.

“Tôiư đãư mộtư lầnư đượcư đếnư thămư ngôiư nhàư sànư -ư nơiư Bácư ở

vàư làmư việc.ư Bướcư quaư hàngư ràoư râmư bụtư xanhư mướt

điểmư nhữngư bôngư hoaư đỏư tươiư làư mộtư cănư phòngư nhỏ thậtư đơnư sơư giảnư dịư nhưngư lạiư rấtư gọnư gàng,ư sạchư sẽ Chiếcư giườngư một,ư chiếcư tủư nhỏ,ư chiếcư đàiư conư con

đặtưngayưngắnưtrênưchiếcưbànưlàmưviệc.ưMộtưbìnhưhoaưhuệưtrắng, tinhư khiết,ư toảư hươngư manư mát,ư dìuư dịu.ư Tôiư cóư cảmư giác dườngư nhưư Bácư đangư đứngư rấtư gần,ư rấtư gầnư đâyư mìmư cười

hiềnưhậuưnhìnưchúngưtôi.”

(Bài làm của học sinh)

Ph ơng thức biểu đạt: Miêu tả

Căn cứ xác định: Đoạn văn đã tái hiện, giúp hình

dung cảnh ngôi nhà sàn của Bác.

Béc lé c¶m xóc

T¸i hiÖn l¹i h×nh ¶nh

“Đêm qua em mơ gặp Bác Hồ, râu Bác dài, tóc Bác bạc phơ ”

Tr ớc mắt tôi hiện lên hình ảnh Bác thật hiền từ nh một ông Bụt vậy Nh ng Bác không mặc áo dài thụng, tay chống gậy trúc mà thay vào đó là bộ quần áo kaki đã bạc màu, miệng t ơi c ời , tay cầm

đĩa kẹo để chia cho các cháu thiếu nhi Hôm qua tôi đ ợc điểm m ời, nên tôi cũng đ ợc Bác chia kẹo Tôi háo hức mong chờ đến l ợt mình

để đ ợc nhận kẹo của Bác Chao ôi, ánh mắt Bác nhìn tôi mới thật trìu mến và ấm áp làm sao! Tôi ngỡ nh ông ngoại đang nhìn tôi vậy Rồi Bác ôm tôi vào lòng và thơm lên hai má tôi Ôi! Không lẽ đây lại

là một giấc mơ sao? Một giấc mơ k ỳ diệu mà tôi ớc nó sẽ không

kết thúc.

(Bài làm của học sinh)

2 Các cách biểu cảm:

Em hãy cho biết trong đoạn văn biểu cảm

ở bài tập 1, ng ời viết đã biểu cảm bằng những cách nào? Chỉ ra những từ ngữ, câu văn thể hiện các cách biểu cảm đó?

Bài tập 2:

Bài tập 3:

Theo em văn biểu cảm khác văn tự sự, văn miêu tả nh thế nào? Yếu tố tự sự, miêu tả

đóng vai trò gì trong bài văn biểu cảm?

Điểm khác nhau Giữa văn biểu cảm với văn tự sự và văn miêu tả

Tái hiện sự vật,

sự việc cụ thể  hình dung ra sự vật, sự việc đó

Kể một câu chuyện (sự việc) có đầu,

có cuối  ý nghĩa

Mục đích

biểu đạt

Văn biểu cảm Văn miêu tả

Văn tự sự

Ph ơng

diện

Tự sự, miêu tả là những yếu tố phụ làm nền để bộc lộ

cảm xúc

Yếu tố tự sự, miêu tả làm nền, làm giá đỡ để bộc lộ cảm xúc Thiếu tự sự, miêu tả thì tình cảm mơ hồ, không cụ thể.

Vai trò của yếu tố tự sự, miêu tả trong văn bản biểu cảm:

Vai trò của yếu tố tự sự, miêu tả trong văn bản biểu cảm:

* Nêu ý nghĩa t ợng tr ng của hình ảnh.

* Đọc một câu thơ, câu ca dao hoặc nêu tên một văn bản biểu cảm có sử dụng hình ảnh t ợng tr ng đó.

T îng tr ng cho mïa hÌ, mïa thi, mïa chia tay cña tuæi häc trß

Th©n gÇy guéc, l¸ mong manh

Mµ sao nªn luü nªn thµnh tre ¬i!

PhÇn th ëng lµ mét hép quµ bÝ mËt

T m g ơng ấm gương

Phần th ởng là Một điểm 10

NhÞ vµng, b«ng tr¾ng, l¸ xanh GÇn bïn mµ ch¼ng h«i tanh mïi bïn.

I Đặc điểm cơ bản của văn bản biểu cảm:

1 Mục đích của văn bản biểu cảm:

Biểu đạt tình cảm, cảm xúc, sự đánh giá của con ng ời đối với thế giới xung quanh và khêu gợi lòng đồng cảm nơi ng ời đọc

II Cách lập ý và lập dàn bài cho

đề văn biểu cảm:

Các cách lập ý

Liên hệ

hiện tại

với

t ơng lai

Hồi t ởng quá khứ

và suy nghĩ

về hiện tại

T ởng t ợng tình huống hứa hẹn, mong muốn

Quan sát

và suy ngẫm

A.Mở bài: - Giới thiệu đối tượng biểu cảm

- Nêu cảm xúc khái quát.

B Thân bài: Vận dụng các cách lập ý để biểu đạt tình cảm, cảm xúc

C Kết bài: Mong ước, hứa hÑn.

Nêu bố cục của bài văn biểu cảm?

Bài tập 5:

“Bác Hồ kính yêu”

Lập dàn bài cho đề văn biểu cảm:

DàN BàI:

A Mở bài

- Giới thiệu đối t ợng biểu cảm: Bác Hồ kính yêu

- Cảm xúc khái quát: Lòng kính yêu, niềm tự hào, ý thức học tập noi g ơng Bác Hồ kính yêu

B thân bài:

- Ngắm nhìn hình ảnh Bác: Vầng trán, chòm râu, mái tóc, chiếc áo kaki bạc màu, nụ c ời hiền hậu, đặc biệt là đôi mắt sáng ngời của Bác

cảm nhận về Bác: Hiền từ, nhân hậu, gần gũi

- Cuộc đời cách mạng của Bác thật giàn dị, gần gũi, cùng chia sẻ gian lao vất vả với các

chiến sĩ bộ đội Bác hi sinh chọn cả cuộc đời vì sự nghiệp cách mạng

- Cuộc sống đời th ờng của Bác: Bác dành tình th ơng yêu đặc biệt cho quê h ơng, cho các cháu thiếu nhi Những hành động, việc làm, tình cảm của Bác khiến em rất xúc động

- Phấn đấu thực hiện tốt 5 điều Bác Hồ dạy để xứng đáng là cháu ngoan của Bác

C Kết bài:







III Cách diễn đạt trong bài văn biểu cảm:

- Từ ngữ giàu hình ảnh, gợi cảm

- Câu văn linh hoạt, có nhịp điệu.

- Sử dụng các biện pháp tu từ: điệp ngữ, so sánh, nhân hoá, ẩn dụ

Bài tập 6: Nhận xét cách diễn đạt (câu văn, lời văn, hình ảnh, các biện pháp tu từ) của tác giả Thép Mới trong đoạn văn sau:

“…Bóng tre trùm lên âu yếm làng, bản, xóm, thôn

D ới bóng tre của ngàn x a, thấp thoáng mái đình mái chùa cổ kính D ới bóng tre xanh, ta gìn giữ một nền văn hóa lâu đời D ới bóng tre xanh từ lâu đời, ng ời dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai hoang Tre ăn ở với ng ời, đời đời, kiếp kiếp…”.

(Trích “Cây tre Việt Nam")

Bài tập 7:

Học tập cách diễn đạt của các tác giả qua các văn bản biểu cảm

đã học: học, đã học: đọc, hã học:y phát triển một

ý trong dàn bài em vừa lập ở BT5 thành một đoạn văn khoảng 7 đến

10 câu.

Ngay từ lúc sinh thời Bác Hồ đã luôn quan tâm tới thế

hệ trẻ của đất n ớc, có lẽ trong mỗi học sinh chúng em không ai làkhông biết đến lời dạy của Bác Bác ơi! Lời dạy ấy, tình cảm ấy luôn là nguồn động viên khích lệ chúng cháu trong mỗi giờ học tập Phải chăng tình cảm của Bác dành cho chúng cháu là vô tận ? Chúng cháu xin hứa với Bác: Nguyện ra sức thi đua học tập để xứng

đáng là thiếu nhi thủ đô anh hùng, xứng đáng là cháu ngoan của Bác kính yêu!

“Cảnh khuya” là một trong những bài thơ trăng đẹp nhất của Bác Hồ Ng ời x a đến với chốn lâm tuyền để lánh đục tìm trong, để đ ợc nhàn Còn Hồ Chí Minh đến với suối rừng Việt Bắc là để lập chiến khu đánh Pháp Giữa cảnh khuya,

có suối, có trăng đẹp nh vẽ nh ng Ng ời vẫn thao thức, vẫn

“ch a ngủ vì lo nỗi n ớc nhà” Phải chăng tâm hồn thi sĩ đã hoà vào cốt cách ng ời chiến sĩ? Cảm hứng thiên nhiên chan hoà với cảm hứng yêu n ớc đ ợc diễn tả một cách trong sáng,

Bác Hồ yêu n ớc, th ơng dân, Bác yêu thiên nhiên, Bác yêu trăng “Cảnh khuya” nh dẫn hồn ta vào những giấc mộng

đẹp Bài thơ là sự kết hợp hài hoà tâm hồn, trí tuệ, đạo đức của một con ng ời bình dị mà vĩ đại Đọc thơ Bác, ta càng thêm yêu kính và biết ơn Bác.

cã nhÞp

®iÖu

tõ ng÷

giµu h×nh

¶nh gîi c¶m

sö dông c¸c biÖn ph¸p tu tõ: §iÖp ng÷, so s¸nh, Èn dô

tõ ng÷

c¶m th¸n

yÕu tè miªu t¶, tù sù c©u c¶m

Èn dô, t îng tr ng

Hoạt động tiếp nối

(Hướngưdẫnưvềưnhà)

- Hoàn thành bài tập 5.

- Soạn bài: Ôn tập Văn bản trữ tình.