Giáo án Ngữ văn lớp 6

BChuẩn bị của GV-HS -GV:SGK,SGV ,tranh -HS: soạn bài và đọc văn bản CTiến trình tổ chức hoạt động dạy học Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung kiến thức @Hoạt động 1: GV giới

Trang 1

Tuần : 01 Bài 1 – Tiết 1

Ngày dạy : 29/8/2007 Văn bản Con Rồng Cháu Tiên

(Truyền thuyết ) A)Mục tiêu cần đạt : Giúp HS

Hiểu được định nghĩa sơ lược về truyền thuyết Hiểu được nội dung , ý nghĩa của truyện Chỉ ra vàhiểu được ý nghĩa của những chi tiết kì ảo ,tưởng tượng của truyện Tự hào về nguồn gốc dân tộc Kểlại được truyện

B)Chuẩn bị của GV-HS

-GV:SGK,SGV ,tranh

-HS: soạn bài và đọc văn bản

C)Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung kiến thức

@Hoạt động 1: GV giới thiệu chương trình sách

Ngữ Văn 6

-Gồm 3 phân môn :VH+TV+TLV

-Mỗi tuần 4 tiết

-HKI : gồm 19 văn bản

*Văn học dân gian : 14 bài

*Văn học trung đại : 3 bài

Giới thiệu bài

-GV đọc mẫu

-HDHS đọc truyện

-Tìm thể loại : (Truyền thuyết )

?Thế nào là truyền thuyết ?(SGK)

-Tìm bố cục : 3

Từ đầu Long Trang

Tiếp lên đường

Còn lại

?Truyện có mấy nhân vật chính (2 : LLQ+Aâu cơ )

?Tìm những chi tiết liên quan đến 2 nhân vật :Lạc

Long Quân và Aâu Cơ ?(2 nhân vật có nguồn gốc

cao quý hình dáng kì lạ ,xinh đẹp

?Thần , tiên tượng trưng cho những gì ? (Thần :

tượng trưng cho những gì cao quý ; Tiên :tượng

trưng cho những gì cao đẹp )

?Theo em ,các chi tiết trên có ý nghĩa ?

Cho HS chia nhóm thảo luận

GV chốt : Lạc Long Quân ở biển ,Aâu Cơ ở núi

,đây chính là hình ảnh đất nước ta thời sơ khai

.Hình ảnh diệt yêu tinh ,dạy dân cách ăn ở ,trồng

trọt phản ánh cuộc công khai ,mở mang bờ cõi

của nhân dân ta buổi đầu dựng nước

Ghi tên bài

HDHS đọc truyệnTìm thể loại Đọc chú thích :truyềnthuyết

Tìm bố cục

Tìm những chi tiết liênquan đến 2 nhân vật

HS chia nhóm thảo luận

I)Đọc hiểu chú thích

*Thế nào truyềnthuyết ? SGK

II)Đọc hiểu văn bản

1)Giới thiệu nhân

vật

a)Lạc Long Quân

-Vị thần nồi Rồng -Sức khỏe phithường ,có phép lạ -Diệt yêu quái,dạy dân ăn ở,trồng trọt , chănnuôi

->Dòng dõi caoquý ,hình dáng kì lạ

Trang 2

@Hoạt động 2

*GV cho HS xem tranh và khai thác tranh

?Loại Rồng ở biển cả , Giống Tiên ở chốn non

cao ,họ gặp nhau và chuyện gì xảy ra ?

(thành chồng ,vợ )

?Cuộc tình duyên này mang ý nghĩa như thế nào ?

GV chốt : đó là sự kết hợp những gì đẹp nhất ,

tinh túy nhất của con người và thiên nhiên ,giữa

Rồng và Tiên-hai nguồn gốc cao quý của dân tộc

Việt Đó là sự kết hợp của hai giống nòi : xinh

đẹp ,tài giỏi và phi thường

?Kết quả mối lương duyên của họ ? ( sinh ra 1 bọc

trăm trứng )

?Chi tiết sinh nở kì lạ này có ý nghĩa gì ?

HS thảo luận

GV chốt :

Đàn con là kết tinh những gì đẹp nhất của bố

mẹ ,sức khỏe và tài năng của cha

?Em có nhận xét gì về chi tiết kì lạ này ?

GV mở rộng : truyện : Đẻ đất đẻ nước ” của

người Mường chim Thần đẻ ra bọc trứng :Trứng to

,trứng nhỏ ,trứng vuông ,trứng dẹp …->Trứng to là

người Mường ,trứng nhỏ là các dân tộc khác

,trứng nhỏ hơn là các loài vật

?Vậy em hiểu thế nào là “đồng bào ”?

Đồng -> cùng (chung ) ; bào -> bọc

?Hãy tìm những câu ca dao nói lên sự đoàn kết

,gắn bó dân tộc ?

(Nhiễu điều …hoặc Bầu ơi …)

?Yếu tố tưởng tượng kì ảo là như thế nào ?

HS thảo luận : 2 phút

GV chốt : (là những yếu tố có những đan xen giữa

thế giới thật và hoang đường ;thế giới thần và

người

?Sau đó chuyện gì đã xảy ra đến với họ ? (2 người

chia tay )

?Tại sao 1 tổ ấm gia đình hạnh phúc như thế họ

lại quyết định chia tay , chia con ? ( do phong tục ,

tập quán khác biệt )

?Sau khi chia tay lời hẹn của họ như thế nào ? ( có

chuyện gì giúp đỡ lẫn nhau )

?Điều này thể hiện ý nghĩa gì ? (đoàn kết )?Cuộc

chia tay này có thể là cuộc chia ly của gia đình ?

Trả lời câu hỏi

Nhận xét về chi tiết kìlạ

Giải thích từ :Đồng bào

Tìm những câu ca daonói lên sự đoàn kết ,gắnbó dân tộc ?

HS thảo luận : 2 phút

Trả lời câu hỏiSuy nghĩ trả lời

HS tự tìm hiểu

Nêu ý nghĩa của truyện

-Yêu thích hoathơm cỏ lạ .phongcách thanh cao ->Nguồn gốc caoquý ,dung mạo xinhđẹp

2)Diễn biến : a)Cuộc tình duyên

kì lạ giữa Lạc Long Quân và Aâu Cơ.

-Aâu Cơ sinh bọctrăm trứng ,nở trămcon “hồng hào ,đẹp,lạ thường “

-Không cần búmớm mà lớn nhanhnhư thổi “mặt mũikhôi ngô , khỏemạnh như thần “->Chi tiết kì lạ,hoang đường ,tăngsức hấp dẫn

b)Việc chia tay , chia con

-Khác phong tụctập quán

-Năm mươi contheo cha xuốngbiển

- Năm mươi contheo mẹ lên núi -Chia nhau caiquản các phương ->Giải thích nguồngốc dân tộc

*Ý nghĩa : nhằm

giải thích nguồngốc dân tộc và tinhthân đoàn kếtchung sức ,chunglòng

Trang 3

tại sao ? (không vì họ vẫn yêu thương nhau ?

?Cuộc chia tay nhằm giải thích điều gì ? suy tôn

điều gì ? (đề cao nguồn gốc dân tộc ,tự hào dân

tộc

?Để cai trị ,mở rộng bờ cõi ,họ đã phân công công

việc như thế nào ? (con trưởng làm vua )

?Thành quả lớn nhất mà họ đạt được là gì ? ( lập

nước Văn Lang )

?Bức tranh có gây cho em cảm xúc gì ?(HS tự tìm

hiểu )

?Nêu ý nghĩa của truyện ? (kì ảo hoang đường

,nhằm giải thích nguồn gốc dân tộc )

@Hoạt động 3:Củng cố-dặn dò

-Sưu tầm ca dao ,truyện nói lên cội nguồn dân tộc

-Kể tóm tắt truyện

-Học thuộc lòng phần ghi nhớ

-Tập kể diễn cảm

-Soạn : Bánh chưng ,bánh giầy

+Đọc văn bản

+Trả lời câu hỏi

+Tìm hiểu chú thích

3)Kết thúc :

-Con trưởng làmvua,lấyhiệu HuØngVương

-Thiết lập triều đạiHùng Vương -Thành lập nướcVăn Lang

III)Ghi nhớ : SGK

Trang 4

Bài 1 – Tiết 2

Văn bản BÁNH CHƯNG , BÁNH GIẦY

(Hướng dẫn đọc thêm )

A)Mục tiêu cần đạt : Giúp HS

Hiểu được định nghĩa sơ lược về truyền thuyết Hiểu được nội dung , ý nghĩa của truyện Chỉ ra vàhiểu được ý nghĩa của những chi tiết kì ảo ,tưởng tượng của truyện Tự hào về nguồn gốc dân tộc Kểlại được truyện

B)Chuẩn bị của GV-HS

-GV:SGK,SGV , tranh

-HS: soạn bài và đọc văn bản

@Hoạt động 1:kiểm tra bài cũ

-Nêu ý nghĩa Con Rồng cháu Tiên ?

-Đồng bào nghĩa là gì ?

*Giới thiệu bài

@Hoạt động 2:Đọc hiểu chú thích

GV đọc mẫu

?Thế nào là truyền thuyết ?(SGK)

-Tìm bố cục :3 đoạn

+Từ đầu …chứng giám

+Tiếp hình tròn

+Còn lại :

-Tóm tắt truyện

@Hoạt động 3: Đọc hiểu văn bản

? Vua Hùng chọn người nối ngôi trong hoàn cảnh ?

với ý định ra sao ?bằng hình thức gì ? (Vua già

yếu ,đất nước thanh bình ,con đông ,chọn người tài

đức ,lễ vật vừa ý vua )

?Chí của nhà vua được hiểu như thế nào ? (HS tìm

chi tiết )Thể hiện qua chi tiết nào trong văn bản ?

(HS tìm câu nói của nhà vua )

?Em hiểu như thế nào về ý định của vua cha qua

câu nói ấy ? ( giặc ngoài đã xong,giặc trong phải

đề phòng ,dân ấm no ngai vàng mới vững )

@Hoạt động 3: Cho HS đọc từ “các ông Lang

Tiên Vương ”

?Chi tiết này thường thấy trong các truyện dân gian

? (phải )

?Những chi tiết ấy có ý nghĩa gì trong truyện dân

gian ? (ý của vua chỉ muốn tìm người tài giỏi

Ghi tên bài

HDHS đọc truyệnTìm thể loạiTìm bố cục :3 đoạn +Từ đầu …chứng giám +Tiếp hình tròn+Còn lại :

-Tóm tắt truyện Đọc đoạn 1Trả lời câu hỏi

- Tìm thể loại : Truyềnthuyết

- Tìm bố cục :3 đoạn +Từ đầu …chứng giám

+Tiếp hình tròn +Còn lại

- Tóm tắt truyện

1 )Vua Hùng chọn

người nối ngôi

-Người nối ngôi taphải nối chí ta :đánhđuổi ngoại xăm ,bảovệ bờ cõi ;đề phònggiặc trong ;dân ấm

no ,thiên hạ thái bình ->Lời thách đố các ôngLang

Trang 5

,thông minh,hiểu chí mình )

?Tại sao Lang Liêu được thần giúp đỡ ?(Lang Liêu

nghèo ,thật thà ,chăm lao động ,giống 1 người dân

bình thường )

?Tại sao thần chỉ gợi ý cho L.Liêu chứ không chỉ

dẫn cụ thể hoặc làm sẳn lễ vật cho L.Liêu ?

HS chia nhóm thảo luận từ 3phút -> 5 phút

GV chốt :(để cho L.Liêu tự bộc lộ phẩm chất , trí

tuệ ,tài năng sau này kế nghiệp vua cha,mới làm

cho dân ấm no ,nước thái bình ,thịnh vượng

?Hình dáng và cách làm 2 loại bánh có ý nghĩa

gì ?.(bánh hình tròn :trời ->bánh giầy;bánh hình

vuông : bánh chưng ->đất

? Nguyên liệu làm bánh chủ yếu là lúa gạo nói lên

điều gì ?(đề cao nghề nông qua việc trồng lúa nước

.)

@Hoạt động 4:Gọi Hs đọc đoạn cuối

?Truyện nhằm giải thích phong tục nào của dân

ta ?(làm bánh ngày tết )

?Ngoài ra truyện còn đề cao việc gì ?(tín ngưỡng

,thờ cúng tổ tiên ,trời đất )

?Tìm những yếu tố kì lạ ,tưởng tượng trong

truyện ? (HS tìm chi tiết )

@Hoạt động 5:

Đọc xong truyện này em thích nhất chi tiết nào ?tại

sao ? (HS trả lời theo ý của mỗi HS)

?Là HS em phải làm gì để xứng đáng là con cháu

vua Hùng ?

HS thảo luận :2 phút

GV chốt :ghi nhớ

@Hoạt động 6:Củng cố

-Cho HS xem tranh

?Tại sao có tục lệ làm bánh vào những ngày tết ?

(tưởng nhớ ,thờ kính tổ tiên ông bà )

-Sưu tầm ca dao ,tục ngữ nói về nguồn cội ,tổ tiên

-Kể diễn cảm truyện ,tóm tắt truyện

@Hoạt động 7:dặn dò

-Học bài

-Soạn :Thánh Gióng

+Đọc văn bản

+Trả lời câu hỏi

+Tìm hiểu chú thích

HS chia nhóm thảoluận từ 3phút -> 5 phút

ý nghĩa gì ? bánh

Gọi Hs đọc đoạn cuốigiải thích phong tụclàm bánh

Tìm những yếu tố kìlạ ,tưởng tượng trongtruyện ? (HS tìm chitiết )

HS thảo luận :2 phút Cho HS xem tranh

2)Cuộc thi tài giải đố -Ai cũng thi nhau làmcổ thất sang

-Lang Liêu được thầnmách : “không gì quýbằng gạo …”

->Đề cao nghềnông,tôn trọng sức laođộng

3)Kết thúc : -Tục lệ làm bánhtrong ngày tết

-Đề cao tín ngưỡng,thờ cúng tổ tiên ,trờiđất

-Chăm làm việc ,yêuquý lao động

III)Ghi nhớ :SGK

Trang 6

Bài 1 – Tiết 3

Tiếng việt TỪ VÀ CẤU TẠO CỦA TỪ TIẾNG VIỆT

A)Mục tiêu cần đạt :Giúp HS

Khái niệm về từ Đơn vị cấu tạo từ (tiếng ) Các kiểu cấu tạo từ

B)Chuẩn bị của GV-HS , 2 bảng phụ

-GV:SGK,SGV

-HS: soạn bài

@Hoạt động 1:HDHS đọc phần 1

?Trong VD trên có bao nhiêu đơn vị ngôn ngữ ? (9)

?Xác định ranh giới giữa các từ ?(9từ )

?Trong câu trên có bao nhiêu tiếng ? (12 tiếng )

?Tiếng là gì ?(đơn vị ngôn ngữ nhỏ nhất tạo từ )

?Muốn tạo câu ta cần gì ? (từ )

?Chức năng của từ và tiếng khác nhau như thế

nào ?(khi tiếng tách ra độc lập ,có nghĩa ,tạo câu

được thì tiếng ấy là từ )

?Vậy em hiểu thế nào là từ ? (đơn vị ngôn ngữ nhỏ

nhất tạo thành từ )

GV chốt : Gọi là đơn vị ngôn ngữ nhỏ nhất ,còn có

bậc cao hơn là cụm từ ->phần này sang lớp 7 hiểu

rõ hơn

@Hoạt động 2:HDHS phần II

GV treo bảng phụ 1

?Xét về mặt cấu tạo ,từ phân ra làm mấy loại ?(2 )

?Làm thế nào để phân biệt được từ đơn hay từ phức

? (từ đơn : 1 tiếng ; từ phức : 2 tiếng trở lên )

?TưØ ghép và từ láy phân biệt như thế nào ? (từ

ghép :các tiếng có quan hệ về nghĩa ;từ láy :các

tiếng láy âm nhau )

Cho HS đặt vd :

*Từ ghép :Học sinh ;từ láy : xanh xanh , xa xăm

?Điền vào bảng phân loại theo cột dọc /13

Chia HS thành 4 nhóm thực hiện

Cho HS đối chiếu với kết quả

@Hoạt động 3:Luyện tập

GV treo bảng phụ 2 BT 1->4

-Từ là gì ?đơn vị cấu tạo từ là gì ?

-Phân loại từ ? Gọi hS đọc ghi nhớ

@Hoạt động 5:Dặn dò

HS đối chiếu vớikết quả

I)Từ là gì ?

VD:Thần dạy dân cách

trồng trọt , chăn nuôi vàcách ăn ở

->12 tiếng ,9 từ 1 câu Tiếng ->Từ ->câu

2)Phân loại từ

Từ Từ đơn Từ phức Từ ghép Từ láy

VD:Từ ghép Anh em ,cha me, VD: Từ láy Thỉnh thoảng, lủngcủng

II)Ghi nhớ :SGK

Trang 7

-Làm bài tập về nhà số 5,6

Bài 1 – Tiết 4 Tập làm văn GIAO TIẾP ,VĂN BẢN VÀ PHƯƠNG THỨC BIỂU ĐẠT

Huy động kiến thức về các lọai văn bản đã học Hình thành sơ lược các khái niệm Bước đầu nhậndiện được các kiểu văn bản

-GV:SGK,SGV ,tranh

-HS: soạn bài

@Hoạt động 1:HDHS phần I

GV treo tranh cho HS theo dõi

?Bức tranh tả cảnh gì ? trang 6/SGK

(Lạc Long Quân và Ââu Cơ ước hẹn )

?Vậy ai truyền đạt ,ai tiết nhận ? (có 1 người truyền

và 1 người tiếp nhận thông tin )

?Khi thể hiện ý L.L.Quân dùng phương tiện gì để

truyền đạt ?(ngôn ngữ )

GV:hoạt động truyền đạt của người nói và tiếp nhận

của người nghe bằng phương tiện ngôn từ ; ta gọi đó

là giao tiếp

?Vậy em hiểu thế nào là giao tiếp ? (có người nói và

có người nghe )

?Câu trả lời cũa bạn A có làm người nghe hiểu được ?

(hiểu )

?Vậy khi giao tiếp ,muốn người nghe hiểu rõ ý

mình ,ta phải làm thế nào ? (dùng ngôn từ )

@Hoạt động 2: Luyện tập

?Câu ca dao 1c/16 được sáng tỏ để làm gì ? (truyền

lại kinh nghiệm cho đời sau

?Câu ca dao nói lên điều gì ? (khi làm việc gì phải có

chí kiên định )

?Hai câu đó có quan hệ nhau ? (quan hệ chặt chẽ)

GV chốt : 2 câu ca dao có chủ đề ,có liên kết mạch

lạc -> đó là văn bản

@Hoạt động 3:HDHS phần II

?Bài tiếng và bài làm văn em vừa học có mối quan

hệ gì với nhau?

(liên hệ về nội dung và hình thức )

Cho HS chia 4 nhóm thảo luận

GV chốt :Từ ->câu ->đoạn văn ->văn bản ->giao

Đọc phần ITrả lời câu hỏi

thế nào là giaotiếp

khi giao tiếp,muốn người nghehiểu rõ ý mình ,taphải làm thế nào

HDHS phần II

I)Tìm hiểu chung.

1)Văn bản và mục đích giao tiếp

Truyền đạt –tiếp nhận -Ngôn từ

VD :cuộc đối thoại

A:bạn có đi dự tiệckhông?

B:Mình sẽ đi

C:Ở nhà học bài

2)Văn bản là gì ?

-Nói –viết -Có chủ đề

Trang 8

tiếp

-Từ và nghĩa của từ có liên quan đến văn bản ?

Giao tiếp là gì ? kể tên các loại văn bản

Gọi HS đọc ghi nhớ

@Hoạt động 5:Dặn dò

-Học bài +chuẩn bị bài mới

Tìm hiểu chung về văn TS

Trang 9

Ngày dạy : Bài 2 – Tiết 5

Tuần dạy : 02 Văn bản THÁNH GIÓNG

(Truyền thuyết )

Nắm được nội dung, ý nghĩa và một số nét nghệ thuật tiêu biểu của truyện Thánh Gióng Kể lại đượctruyện này

B)Chuẩn bị của GV-HS ,

-GV:SGK,SGV ,tranh

-HS: soạn bài

? Kể diễn cảm truyện ,tóm tắt truyện

?Nêu ý nghĩa của bánh chưng ,bánh Giầy?

GV đọc mẫu

+Từ đầu …nằm đấy

+Tiếp cứu nước

+Tiếp … lên trời

Còn lại :

@Hoạt động 3: Đọc hiểu văn bản

?Truyện kể có mấy nhân vật chính ?(Gióng )

?Chi tiết nào liên quan đến sự ra đời của Gióng ?

Tìm chi tiết

?Yếu tố kì lạ này đã nhấn mạnh điều gì ?về con

người cậu bé làng Gióng ?( khác thường các cậu

bé ra đời khác Vì Gióng là 1 vị thần

GV chốt :Chính rự ra đời khác thường của nhân

vật Gióng đã báo hiệu 1 điều cũng khác thường

.Đây là 1 vị cứu tinh,cứu nhân độ thế cho nhân

dân ta sau này ,1 vị thánh

?Tiếng nói đầu tiên của Gióng là gì ? (xin đi đánh

giặc )

HS thảo lưận

Ghi tên bài

HDHS đọc truyệnTìm bố cục

Tóm tắt truyệnĐọc hiểu văn bản

Chi tiết nào liênquan đến sự ra đờicủa Gióng ?

- Tìm thể loại : (Truyềnthuyết )

-Tìm bố cục :4 đoạn +Từ đầu …nằm đấy +Tiếp cứu nước +Tiếp … lên trời Còn lại :

1)Sự ra đời kì lạ của Gióng

-Tượng hình từ vết chânlạ

-12 tháng ra đời -3 tuổi :chẳng biết nói,biếtcười ,biết đi

->Sự ra đời kì lạ,khácthường ,báo hiệu 1 sự mầunhiệm huyền bí sau này

2)Sự trưởng thành

Trang 10

Điều đó có ý nghĩa gì ? (yêu nước )

?Chi tiết bà con góp gạo nuôi Gióng có ý nghĩa

gì ? (tinh thần đoàn kết , đùm bọc )

?Theo em ,vì sao Gióng lại lớn nhanh như thế ?

(đủ sức mạnh ,kịp đi đánh giặc )

Gv mở rộng : Gióng khác các vị thần khác điều

gì ? (sức mạnh của người anh hùng được nuôi

dưỡng từ cái bình thường,giản dị

?Trong lúc Gióng được nhân dân nuôi dưỡng thì

chuyện gì xảy ra ? (có giặc xâm lược )

? Những chi tiết nào miêu tả việc ra trận của

Gióng ? (HS tìm chi tiết trong bài )

Mở rộng : sự vươn vai của Gióng có liên quan đến

truyện cổ dân gian Thời cổ ,nhân dân quan niệm

người anh hùng phải lớn nhanh về thể xác , sức

mạnh ,chiến công Cái vươn vai của Gióng là để

đạt đến sự phi thường

?Cuộc chiến đấu diễn ra như thế nào ?(quyết liệt )

?Gióng chiến thắng nhờ vào sức mạnh của ai?

(nhân dân )

?Thông thường ,những người anh hùng lập được

chiến công thì sau đó ?(về triều hưởng vinh quang

phú quý )

?Còn Gióng thì sao ? (bay về trời )

?Điều này có ý nghĩa ? (Gióng bất tử trong lòng

nhân dân .Người anh hùng với phẩm chất cao

quý ,không màng danh lợi,vinh hoa )

GV mở rộng : Sự ra đời,trưởng thành,lập chiến

công rồi ra đi rất phi thường đáng để cho moị

người khâm phục

@Hoạt động 6:HDHS đọc phần còn lại

?Ý nghĩa hình tượng Thánh Gióng ?

(biểu hiện cho lòng yêu nước ,sức mạnh )

GV chốt :là tiêu biểu cho lòng yêu nước ,khả năng

và sức mạnh quật khởi của dân tộc ta.Gióng là

người anh hùng mang trong mình nhiều nguồn sức

mạnh : của tổ tiên thần thánh ,của cộng động ,của

thiên nhiên,văn hóa

?Để tưởng nhớ Gióng nhà vua làm gì ? (lập đền

thờ )

?Những dấu tích nào Gióng còn để lại ? (tre , dấu

HS đọc phần 2 vàtrả lới câu hỏi

3)Gióng đánh giặc và bay về trời

-Gióng ra trận -Ngựa sắt hí dài.phun lửa -Mặt giáp sắt,cầm roisắt,lên ngựa

-Roi gãy ,nhổ những cụmtre quật vào giặc

->Hình ảnh sinh động ->tinhthần quật khởi,quật cường,truyền thống yêu nước củadân tộc ta

4)Kết thúc :

Trang 11

chân ngựa ….)

?Theo em , nhân vật Gióng có thật hay không ?

Cho HS thảo luận

GV: Gióng là ngừơi anh hùng đầu tiên ,tiêu biểu

cho dân tộc ta Gióng là nhân vật truyền thuyết

nhưng nhân dân ta vẫn tin là Gióng có thất cũng

như tin vào sức mạnh của dân tộc

Học bài và tóm tắt truyện

Chuẩn bị bài :Sơn Tinh,Thủy Tinh

còn lại

HS thảo luận

Những dấu tíchnào Gióng còn đểlại

HS thảo luậnLuyện tập

-Được phong là Phù ĐổngThiên Vương

-Nhân dân nhớ ơn ,lập đềnthờ

-Dấu tích còn để lại

III)Tổng kết : Ghi nhớ :SGK

Trang 12

Bài 2 – Tiết 6 Tiếng việt TỪ MƯỢN

Hiểu được thế nào là từ mượn Bứơc đầu biết sử dụng từ mượn 1 cách hợp lí trong nói, viết

-GV:SGK,SGV ,bảng phụ

-HS: soạn bài

?Đơn vị nhỏ nhất của câu là gì ?

?Phân loại từ ?

@Hoạt động 2:đọc phần I

Treo bảng phụ 1.

?Hãy giải thích của từ “trượng ” , tráng sĩ

trong bài Thánh Gióng ?

HS xem trang 23 trả lời

?Từ này có từ thuần việt ? (không )

?Vậy từ thuần việt là gì ? (do ông cha ta sáng

?Hãy định nghĩa từ vay mượn ? (ghi nhớ )

@Hoạt động 3: Đọc câu 3 SGK/24 , em nào

có thể phân biệt được ?(sứ giả,giang sơn )

?Những từ còn lại em có biết vay mượn từ

ngôn ngữ nào ? (Anh , Nga )

?Hãy nhận xét về cách viết các từ mượn

này ? (dùng dấu gạch nối giữa các từ )

Cho HS đặt VD (Ra-đi-ô,ka-ra-ô-kê,

@Hoạt động 5:HDHS rút ý chính từ câu nói

của Bác Hồ

?Chúng ta có nên sử dụng từ mượn 1 cách

tùy tiện ?Vì sao? (không ,gây khó hiểu )

Ghi tên bài

giải thích của từ

“trượng .” , tráng sĩtrong bài ThánhGióng

xem trang 23 trả lời

Đọc câu 3 SGK/24 phân biệt :

nhân xét về cách viếtcác từ mượn

HS đặt VD

I)Tìm hiểu bài 1)Khái niệm từ mượn a) Từ thuần việt

Là những từ do ông cha tasáng tạo ra

b) Từ mượn :

-Vay mượn –tiếng nướcngoài Biểu thị trọn vẹnnghĩa :sự vật mhiện tượng-tiếng việt không đạt được

2)Phân loại từ mượn :

-Ngôn ngữ Hán -Ngôn ngữ Aán-Aâu :tiếngAnh ,Pháp

3)Cách viết :

-Từ được việt hóa hoàntoàn :viết bình thường -Từ chưa được Việt hóahoàn toàn : dùng dấu gạchnối giữa các tiếng

II)Nguyên tắc từ mượn :

-Không lạm dụng vì : ngônngữ bị pha tạp

Trang 13

?Dùng từ mượn chính xác và phù hợp có tác

dụng gì ? (làm giàu ngôn ngữ dân tộc )

@Hoạt động 6 : Luyện tập

HS làm BT/26

BT 5 về nhà làm

@Hoạt động 7 : củng cố-dặn dò

?Thế nào là từ mượn

?Tìm 1 số từ mượn có nguồn gốc từ tiếng

Hán

-Học phần ghi nhớ

-Soạn :Nghĩa của từ

Nêu tác dụng khidùng từ mượn

Trang 14

Bài 2 – Tiết 7-8

Tập làm văn TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BẢN TỰ SỰ

A)Mục tiêu cần đạt :Giúp HS

Nắm được mục đích giao tiếp của tự sự ;khái niệm sơ lược về phương thức tự sự trên cơ sở hiểu đượcmục đích giao tiếp của tự sự và bước đầu biết phân tích

B)Chuẩn bị của GV-HS

-GV:SGK,SGV

-HS: soạn bài

@Hoạt động 1 : kiểm tra bài cũ

?Giao tiếp là gì ?Định nghĩa văn bản

?Có mấy kiểu văn bản ?Cho VD1 kiểu văn bản

mà em đã học

?Các em có thích được nghe kể chuyện ?(có )

?Thường thì kể những chuyện gì ? (bạn bè

,chuyện cổ tích )

?Hãy cho biết mục đích giao tiếp của các ví dụ

a,b,c,d?

a):yêu cầu ;b)giới thiệu về Lan;c)Tìm hiểu việc

Lan thôi học ;d)giới thiệu,bày tỏ việc

?Trường hợp này, người nghe muốn biết điều gì ?

(nội dung,diễn biến của sự việc ,câu chuyện

?Người kể phải làm gì ? (giời thiệu ,giải thích

,bày tỏ thái độ khen chê)

?Qua đó,hãy cho biết tự sự đáp ứng yêu cầu gì

cho con người ? (nhận thức ,tìm hiểu đánh giá về

con người,sự vật hay sự việc )

Gvchốt : các em đã liệt kê hàng loạt sự việc này

nối tiếp sự việc kia-> chuỗi sự việc

?Truyện mở đầu ra sao ?Diễn biến như thế nào ?

Kể lại 1 câu chuyệnmà em biết

Người kể phải làm gì

Tiết 8

Nhớ lại văn bảnThánh Gióng

Liệt kê những ý

I)Tìm hiểu chung : 1)Mục đích văn bản tự sự

-Kể chuyện hay nghe kểchuyện :tự sự

-Người nghe muốn biếtnội dung,diễn biến của sựviệc,câu chuyện

-Người kể :giới thiệu,giải thích ,bày tỏ thái độkhen chê

->Tự sự để nhận thức ,tìmhiểu,đánh giá về người,sự vật hay sự việc

2)Khái niệm văn bản tự sự :SGK

II)Ghi nhớ :

Trang 15

kết thúc ?

?Hãy cho biết văn bản Thánh Gióng thể hiện nội

dung gì ?(ca ngợi anh hùng làng Gióng

Chia HS thảo luận thành 4 nhóm

?Qua đó hãy cho biết thế nào là văn bản tự sự ?

(ghi nhớ )

BT: 6,7/ SGK

@Hoạt động 5: Củng cố-dặn dò

-Học thuộc lòng ghi nhớ

-Tập kể lại 1 gương tốt mà em biết

chính

HS thảo luận

Trang 16

Ngày dạy : Bài 3 – Tiết 9

Tuần dạy :03 Văn bản SƠN TINH, THỦY TINH

(Truyền thuyết )

Hiểu được truyền thuyết Sơn Tinh , Thủy Tinh nhằm giải thích hiện tượng lụt lội xãy ở

ra châu thổ Bắc Bộ các vua Hùng dựng nước và khát vọng của người Việt cổ trong việc giải thích vàchế ngự thiên tai lũ lụt ,bảo vệ cuộc sống của mình

B)Chuẩn bị của GV-HS

-GV:SGK,SGV , tranh

-HS: soạn bài

@Hoạt động 1 : kiểm tra bài cũ

?Nêu ý nghĩa của truyền thuyết Thánh Gióng

GV đọc mẫu

+Từ đầu …một đôi Vua Hùng kén rễ

+Tiếp đành rút lui.Sơn Tinh ,thủy Tinh cầu hôn

và cuộc giao tranh của 2 vị thần

Còn lại :Sự trả thù hằng năm

@Hoạt động 3:Đọc hiểu văn bản

Truyện có mấy nhân vật ? 4

?Ai là nhân vật chính :ST,TT

Tìm chi tiết về 2 nhân vật HS tìm chi tiết SGK

?Em có nhận xét gì về các chi tiết giới thiệu 2

nhân vật ?(kì lạ,hoang đường )

?Tác dụng của các chi tiết này ?nêu ý nghĩa ?(hấp

dẫn ,lôi cuốn người đọc )

?Văn bản này giống văn bản nào đã học ?(Con

Rồng cháu Tiên ; kẻ miền núi,kẻ miền biển)

?Theo em các chi tiết trên có ý nghĩa ?

GV chốt : ca ngợi ,tô đậm tính chất kì vĩ,lớn

HS đọc truyện Tìm thể loạiTìm bố cục

Tóm tắt truyệnTrả lời câu hỏi

Tìm chi tiết về 2 nhânvật

nhận xét các chi tiếtgiới thiệu 2 nhân vật

-Thể loại :Bố cục : 3 đoạn +Từ đầu …một đôi.Vua Hùng kén rễ +Tiếp đành rútlui.Sơn Tinh ,thủyTinh cầu hôn và cuộcgiao tranh của 2 vịthần

Còn lại :Sự trả thùhằng năm

II)Đọc hiểu văn bản 1)Nhân vật :

a)Sơn Tinh :

-Ở núi Tản Viên -Tài :vẫy tay phíađông-nổi cồn bãi;vẫytay phía tây-mọc núi

Trang 17

lao,đẹp đẽ của nhân vật

?Em có nhân xét gì về tài nghệ của ST,TT?

@Hoạt động 4:Phân tích đoạn 2

?Vua Hùng ra điều kiện gì ?Em có nhận xét gì về

lễ vật mà vua thách thức ?(kì lạ ,và khó khăn )

?Ai là người đem sính lễ đến trước ? ST

?Sau đó chuyện gì đã xãy ra ? (2 người đánh nhau

)

?Thủy Tinh thể hiện sức mạnh của mình ?HS tìm

chi tiết

?S.T tỏ rõ sức mạnh của mình ? HS tìm chi tiết

?Để diễn tả cuộc giao chiến ,tác giả dùng những

chi tiết nào ?,hình ảnh nào ?(sinh động )

? Hình tượng nhân vật của T.T có ý nghĩa gì ?

(sức mạnh của mưa gió ,lũ lụt,giải thích hiện

tượng mưa bão hằng năm )

? Hình tượng nhân vật của S.T có ý nghĩa gì ? (sức

mạnh vĩ đại của nhân dân kiên trì đắp đê chế ngự

nạn lũ lụt Đồng thời nói lên ước mơ chiến thắng

thiên tai của người xưa )

?Cuộc giao tranh này nhằm giải thích điều gì ?

(giải thích hiện tượng lũ lụt hằng năm ở khu vực

sông Hồng Đồng thời thể hiện ước mơ chiến

thắng thiên tai của người xưa

@Hoạt động 5:Phân tích đoạn còn lại

?Hằng năm,nhân dân ta phải chịu cảnh gì ?Do ai

gây ra?nhằm mục đích gì ?(lũ lụt,do T.T gây ra

,mục đích trả thù S.T)

@Hoạt động 6 : Luyện tập

@Hoạt động 7 : củng cố-dặn dò

Ngày nay ,chúng ta tiếp nối công việc của ST ?

( đắp đê ,trồng rừng )

-Cho HS đọc phần đọc thêm

-Xem tranh minh họa

+Học thuộc lòng ghi nhớ

+Soạn :Sự tích Hồ Gươm

HS thảo luận

Nhân xét gì về tàinghệ của ST,TT?

Đọc đoạn 2Trả lời câu hỏi

HS tìm chi tiếtNêu ý nghĩa

Giải thích Cuộc giao tranh của 2nhân vật

Đọc đoạn còn lại vàtrả lời câu hỏi

HS đọc phần đọcthêm

đồi

b)Thủy Tinh:

-Tài :gọi gió ,gióđến ;hô mưa ,mưa về ->Yếu tố hoangđường ,kì lạ

=>Tạo sức hấp dẫn +cả hai ngang tàingang sức ,cầu hôncon gái vua Hùng

2)Diễn biến : a)Sính lễ thách cưới

-Vua Hùng tháchcưới

->Món sính lễ kì lạ->sự thử thách đầykhó khăn

b)Cuộc tranh tài

-ST đến trước ->cướiđược vợ

-TT đến sau -Xảy ra cuộc giaochiến

=>Giải thích hiệntượng lũ lụt hằng năm

ở sông Hồng .Đồngthời , thể hiện ước mơchế ngự thiên tai lũlụt của nhân dân

3)Kết thúc :

-Hằng năm,TT làmmưa,gió ,bão ->đều bịthất bại

=>Cuộc đấu tranhchống thiên tai của

Trang 18

dân tộc ta

III)Tổng kết :

Ghi nhớ :SGK

Bài 3 – Tiết 10 Tiếng việt NGHĨA CỦA TỪ

A)Mục đích cần đạt :Giúp HS

Hiểu thế nào là nghĩa của từ Một số cách giải nghĩa của từ

-GV:SGK,SGV , bảng phụ

-HS: soạn bài

Hoạt động của thầy Hoạt động của

trò

Nộidung kiến thức

@Hoạt động 1: kiểm tra bài cũ

?Thế nào là từ mượn ?Cho VD?

?Xác định từ mượn và nguồn gốc của nó trong VD

sau : Tài nguyên thiên nhiên nước ta rất phong

phú ,đa dạng

(Tài nguyên ,thiên nhiên, phong phú ,đa dạng.)

@Hoạt động 2: Tìm hiểu khái niệm từ

?Cho Hs đọc phần giải thích

-lẫn :nhằm cái nọ thành cái kia

-Lẫm liệt : hùng dũng,oai nghiêm

@Hoạt động 3:Tìm hiểu cách giải thích nghĩa

của từ

?Qua 4 trường hợp được giải thích nhận ra 2 cách

giải thích nghĩa đã được sử dụng

-Tập quán :thói quen được hình thành từ lâu đời

trong đời sống ,được mọi người làm theo

Cho HS tiếp nhận cách giải thích bằng trực quan

VD: bàn ,bảng ,thước

?Trong các phần được giải thích đâu là phần hình

thức ;đâu là phần nội dung.(hình thức : cần giải

nghĩa ; nội dung:cần giải nghĩa )

?Phần nội dung của từ biểu thị điều gì? (nội dung

mà mỗi từ biểu hiện ra , được gọi là nghĩa của từ )

?Vậy em hiểu thế nào là nghĩa của từ ?Cho HS

đọc ghi nhớ

@Hoạt động 4:Gọi HS đọc văn bản Sơn

Tinh,Thủy Tinh ?

Cho Hs đọc phầngiải thích

Tìm hiểu cáchgiải thích nghĩacủa từ

I)Tìm hiểu bài 1)Nghĩa của từ

-Hình thức +Nội dung VD

-Bàn :đồ dùng làm bằnggỗ,có mặt phẳng ,có 4chân,dùng học tập ,làmviệc

-Lẫm liệt : hùngdũng,oai nghiêm

-Nao núng : lunglay,không vững lòng tin ởmình nữa

->Nội dung mà từ biểu thị

2)Cách giải thích nghĩa

của từ

-Trình bày khái niệm màtừ biểu thị

Trang 19

?Mỗi từ chú thích gồm mấy bộ phận ? 2

?Khi giải nghĩa các từ ,có được phép giải thích tùy

tiện ? (không )

?Làm thế nào để hiểu đúng nghĩa của từ ? (học

hỏi ,đọc nhiều ,xem sách báo )

BT1,2,3

@Hoạt động 6: Củng cố –dặn dò

- Chia nhóm thảo luận (bài tập )

-Gọi HS đọc ghi nhớ

+Học bài

+Soạn :Từ nhiều nghĩa và hiện tượng chuyển

nghĩa của từ

HS đọc ghi nhớ

Gọi HS đọc văn

Tinh,Thủy Tinh

Luyện tập

-Đưa ra những từ đồngnghĩa hoặc trái nghĩa vớitừ cần giải thích

II)Luyện tập :,1,2,3 III)Ghi nhớ :SGK

Trang 20

Bài 3 – Tiết 11-12 Tập làm văn SỰ VIỆC VÀ NHÂN VẬT TRONG VĂN BẢN TỰ SỰ

-Nắm được 2 yếu tố then chốt của tự sự :sự việc và nhân vật

-Hiểu được ý nghĩa của sự việc và nhân vật trong tự sự :sự việc có quan hệ với nhau và với nhânvật ,với chủ đề tác phẩm ,sự việc luôn gắn với thời gian ,địa điểm ,nhân vật ,diễn biến ,nguyênnhân ,kết quả.Nhân vật vừa là người làm ra sự việc ,hành động ,vừa là người nói tới

-GV:SGK,SGV

-HS: soạn bài

Tự sự là gì ?Lợi ích của tự sự trong đời sống ?Cho

VD?

@Hoạt động 2:câu 1a SGK

?Em hãy chỉ ra sự việc khởi đầu ,sự việc phát

triển ,sự việc cao trào và sự việc kết thúc ?(khởi

đầu : 1;phát triển :2,3,4,5 ; cao trào :7 )

?Các sự việc này có thể bỏ bớt được sự việc nào ?

(không ) Vì sao ?(thiếu tính liên tục,sự việc sau

đó không được giải thích rõ )

?các sự việc kết hợp nhau theo quan hệ nào ? có

thể thay đổi trật tự trước sau của các sự việc ấy ?

không Vì sao ? vì các sự việc được sắp xếp theo

trật tự có ý nghĩa ; sự việc được giải thích lí do

cho sự việc sau và cả chuỗi sự việc khẳng định sự

chiến thắng của Sơn Tinh )

?Chủ đề của văn bản ST.TT là gì ? (ca ngợi sự

chiến thắng lũ lụt của ST

?vậy các chi tiết không thể đảo lộn được

@Hoạt động 3: Câu 1b

?Nếu kể 1 câu chuyện mà chỉ có các sự việc trần

trụi ,truyện có hấp dẫn ?(không )Vì sao ?(vì

truyện phải có sự việc cụ thể,chi tiết ,phải nêu rõ

6 yếu tố :Ai làm (nhân vật là ai Việc xảy ra ở

đâu(địa điểm ).Việc xảy ra vào lúc nào (thời

gian ).Việc diễn biến thế nào (quá trình ).Việc

xảy ra do đâu(nguyên nhân).Việc kết thúc thế

chỉ ra sự việc khởiđầu ,sự việc pháttriển ,sự việc caotrào và sự việc kếtthúc

Không , vì các sựviệc được sắp xếptheo trật tự có ýnghĩa

ca ngợi sự chiếnthắng lụ lụt của ST

Tiết 12

I)Tìm hiểu chung 1)Các chi tiết chính trong văn bản tự sự

-Vua Hùng kén rễ -ST,TT đến cầu hôn -Vua Hùng ra điều kiệnchọn rễ

-ST đến trước -TT đến sau -Hai bên giao tranh -Hằng năm, TT dângnước đánh ST->vẫnthua

->Sự việc trong văn bản ->Quan hệ trình tự trướcsau,quan hệ không thờigian ,không gian ,nguyênnhân ,diễn biến ,kếtquả

Trang 21

nào (kết quả )

@Hoạt động 4: Tìm hiểu nhân vật trong văn bản

tự sự

Nhớ văn bản ST,TT

?Văn bản tự sự ? (kể về nhân vật để nói về nhân

vật )

?HS xem nhân vật được kể ra như thế nào ? (gọi

tên,đặt tên; giới thiệu lai lịch ,tài năng,kể việc

làm ,được miêu tả )

BT 1,2

@Hoạt động 6 :củng cố –dặn dò

-học bài

-Soạn :Tìm hiểu đề và cách làm bài văn tự sự

không vì truyện phảicó sự việc cụ thể,chitiết ,phải nêu rõ 6yếu tố

Tìm hiểu nhân vậttrong văn bản tự sự

Luyện tập

2)Nhân vật

-Gọi tên,đặt tên

- Giới thiệu lai lịch ,tàinăng

-Kể hình dáng ,tính tình -Kể việc làm được miêutả

Trang 22

Ngày dạy: Bài 4 – Tiết 13

Tuần dạy : 04 Văn bản SỰ TÍCH HỒ GƯƠM (Hướng dẫn đọc thêm )

(Truyền thuyết ) A)Mục tiêu cần đạt :Giúp HS

-Hiểu được nội dung ,ý nghĩa của truyện ,vẻ đẹp của 1 số hình ảnh trong truyện Sự tích Hồ Gươm -Kể lại được truyện

-GV:SGK,SGV ,tranh

-HS: soạn bài

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nôi dung kiến thức

@Hoạt động 1 :kiểm tra bài cũ

?kể các sự việc trong tryện ST,TT

?Thế nào là nhân vật và sự việc trong văn bản tự

sự ?

@Hoạt động 2 :Đọc hiểu chú thích

GV đọc mẫu

+Từ đầu …đất nước Long Quân cho nghĩa quân

mượn gươm thần để đánh giặc

Còn lại :Long Quân đòi gươm sau khi đất nước

hết giặc

-Tìm hiểu chú thích

?Vì sao đức Long Quân cho nghĩa quân mượn

gươm thần ? (nghĩa quân còn yếu )

?Gươm thần xuất hiện trong hoàn cảnh nào ? (lưỡi

gươm 3 lần chui vào lưới Lê Thận ,tỏa sáng )

?Hai chữ Thuận Thiên phải hiểu như thế nào ?

(làm theo ý trời)

?Em nghĩ gì về việc được lưỡi gươm dưới nước

,chui gươm trên rừng ?(dân tộc ta đoàn kết một

lòng tạo thành sức mạnh làm nên chiến thắng )

?Việc thanh gươm phát sáng có ý nghĩa gì ? (cuộc

khởi nghĩa bắt đầu từ những nơi hang cùng ngõ

HDHS đọc truyện -Tìm thể loại :(Truyền thuyết )-Tìm bố cục :2 đoạn +Từ đầu …đấtnước Long Quâncho nghĩa quân mượngươm thần để đánhgiặc

Còn lại :Long Quânđòi gươm sau khi đấtnước hết giặc

-Tìm hiểu chú thích -Tóm tắt truyện

HS trả lời câu hỏi

Tìm thể loại : (Truyềnthuyết )

-Tìm bố cục :2 đoạn +Từ đầu …đất nước.Long Quân cho nghĩaquân mượn gươm thầnđể đánh giặc

Còn lại :Long Quân đòigươm sau khi đất nướchết giặc

II)Đọc hiểu văn bản 1)Gươm thần xuất hiện

-Lê Thận thả lưới 3 lầnđược lưỡi gươm

-Lưỡi gươm tỏa sánghai chữ Thuận thiên -Tra vào vừa như in ->Cuộc kháng chiếnchống giặc Minh thuậnlòng dân,ý trời ; là cuộckhởi nghĩa hợp nhất

Trang 23

hẻm ,từ trong nhân dân )

?Cách Long Quân cho mượn gươm có ý nghĩa gì ?

GV: sức mạnh của gươm thần

@Hoạt động 4: Phân tích đoạn còn lại

?Khi nào Long quân đòi gươm ?(đất nước thanh

bình )

?cách trả gươm như thế nào ? HS kể tóm tắt

?Việc Long Quân cho đòi gươm có ý nghĩa gì ?

(đừng vì vật quý mà ỷ lại ,phải biết tự lực,tự

cường ,bảo vệ ,gìn giữ nước nhà ,)

?Cảnh trao gươm có gì lạ ?(ánh sáng lần nữa xuất

hiện ->đánh dấu sự chiến thắng ,chiến tranh kết

thúc ,xây dựng đất nước Đó cũng là lời cảnh báo

đừng nên ngủ vùi trong chiến thắng )

@Hoạt động 5: HS thảo luận

?Tại sao truyện lại có tên “Sự tích Hồ gươm.”?

(giải thích sự tích,nguồn gốc Hồ Gươm : Thần

Kim Quy trong truyền thuyết VN tượng trưng cho

tổ tiên, khí thiêng sông núi ,tư tưởng ,tình cảm và

trí tuệ của nhân dân Riêng trong STHG ,ngoài ý

nghĩa đó ,chi tiết thần Kim Quy còn có ý nghĩa đề

cao,gây thanh thế cho nghĩa quân Lam Sơn và

củng cố uy thế nhà Lê sau cuộc khởi nghĩa )

@Hoạt động 6 :Tổng kết

@Hoạt động 7 : Củng cố –dặn dò

-Học phần ghi nhớ

Soạn :Thạch Sanh

HS thảo luận

Phân tích đoạn cònlại

- đừng vì vật quý mà

ỷ lại ,phải biết tựlực,tự cường ,bảovệ ,gìn giữ nước nhà

HS thảo luận

giải thích sựtích,nguồn gốc HồGươm

mang sức mạnh toàn dân

2)Việc trả gươm

-Rùa vàng nhô lên đòilại gươm

-Vua nâng gươm về phíarùa

-Rùa nhận gươm ,lặnxuống nước

-Vật sáng le lói dưới hồxanh

-Hồ mang tên Hồ Gươmhay Hồ Hoàn Kiếm ->Ý nghĩa hòa bình,đánh dấu sự chiến thắng,xây dựng nước nhà

Trang 24

Bài 4 – Tiết 14 Tập làm văn CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ

A)Mục tiêu cần đạt :Giúp HS

Nắm được các chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự Mối quan hệ giữa sự việcä và chủ đề Tập viếtmở bài cho bài văn tự sự

-GV:SGK,SGV

-HS: soạn bài

-Sự việc của văn tự sự được sắp xếp như thế

nào ?

@Hoạt động 2: Gọi HS đọc và trả lời câu hỏi

?Sự việc trong phần thân bài thể hiện chủ đề ?

(thương yêu ,giúp đỡ ngừơi bệnh )

?Chủ đề bài văn được thể hiện chủ yếu ở

những lời nào ? (câu :người ta cứu giúp nhau

lúc hoạn nạn,sao lại nói chuyện ân huệ ->hết

lòng thương yêu cứu giúp người bệnh )

?Em hãy đặt tên cho truyện ,trong 3 tên truyện

đã cho tên nào phù hợp ,nêu lí do ?(cả 3 tên

truyện đều thích hợp ,nhưng sắc thái khác nhau

.Hai nhan đề sau nêu chủ đề khá sát “Tâùm

lòng nhấn mạnh đến khía cạnh tình cảm của

Tuệ Tĩnh,còn “Y đức ,”là đạo đức nghề y , nói

tới đạo đức nghề nghiệp Nhan đề 1 nêu lên

tình huống buộc phải chọn lựa ,qua đó thể hiện

phẩm chất cao đẹp của danh y Tuệ Tĩnh

HS tự đặt nhan đề : VD:Một lòng vì người

bệnh Ai có bệnh nguy hiểm hơn thì chữa trước

cho nguời đó …

HS đọc và phát biểu tại lớp

-Chủ đề : Tố cáo tên cận thần tham lam

Chú ý :nhan đề Phần thưởng có hai nghĩa

(nghĩa thực và nghĩa chế giễu ,mỉa mai Vì đối

với nông dân thưởng :nghĩa là được thưởng ;

đối với cận thần ,thưởng là phạt cho nên nông

HS đọc và trả lời câuhỏi

- thương yêu ,giúp đỡngừơi bệnh

Đặt tên cho truyện

Luyện tập

HS đọc và phát biểu tại

I)Tìm hiêu chung 1)Chủ đề là gì ?

Ý chính –vấn đề chủ yếu

*Bài văn Tuệ Tĩnh

Câu chốt :là người hếtlòng thương yêu giúp đỡngười bệnh

->Câu chốt thuyết minhchủ đề của bài văn

2)Dàn bài của bài văn tự sự

-MB:giới thiệu nhânvật ,sự việc (Tuệ Tĩnh và

y đức của ông ) -TB:diễn biến sự việc +Hoãn việc chữa bệnhcho nhà quý tộc

+Chữa bệnh cho nhànông dân nghèo ,nguyhiểm hơn

+Chữa bệnh không vìtiền hay danh lợi ,thù lao

Trang 25

dân mới xin thưởng roi

?Câu chuyện thú vị ở chỗ nào ? ( lời câu xin

phần thưởng lạ lùng và kết thúc bất ngờ ,ngoài

dự kiến tên quan và cả người đọc

Điều đó nói lên điều gì ?(sự thông minh,tự tin ,

hóm hỉnh của nông dân )

?So sánh 2 truyện ? (MB “Phần thưởng “giới

thiệu tình huống,kết bài cả 2 đều hay Truyện

Tuệ Tĩnh bất ngờ ở đầu truyện Truyện Phần

thưởng bất ngờ ở cuối truyện

Trang 26

Bài 4 –Tiết 15-16 Tập làm văn TÌM HIỂU ĐỀ VÀ CÁCH LÀM BÀI VĂN TỰ SỰ

Biết tìm hiểu đề văn tự sự và cách làm bài văn tự sự

-GV:SGK,SGV

-HS: soạn bài

Chủ đề là gì ?

@Hoạt động 2:GV chép các đề trong SGK lên

bảng và nêu câu hỏi cho HS trả lời theo từng câu

hỏi

?lời văn ở đề 1 nêu ra những yêu cầu gì

Những chữ nào trong đề cho em biết điều đó ?

?Đề 2 yêu cầu gì ?(kể chuyện về người bạn tốt

?Nội dung kể của đề 1,2 giống hay khác nhau ?

(khác )

?Những đề còn lại không có từ kể ,vậy có phải

là đề văn tự sự ?( phải )

?Theo em ,những từ nào là từ trọng tâm trong

mỗi đề ?(HS xác định )

?Đề yêu cầu làm nổi bật điều gì ?(kể người ,kể

việc hoặc tường thuật )

?Trong các đề trên ,đề nào nghiêng về kể

người ,kể việc ,tường thuật ?

HS thảo luận (5 phút )

GV chốt

?Vậy muốn làm bài văn không lạc đề ta phải

làm sao ?(đọc kỉ đề , tìm hiểu yêu cầu của đề )

@Hoạt động 3:GV cho đề

VD: Em hãy kể lại Sự tích Hồ Gươm bằng lời

văn của mình

?Đề nêu ra những yêu cầu nào ?(kể chuyện sự

tích HG)

?Yêu cầu nữa là gì ? ( lời văn của mình

?Truyện nêu lên chủ đề gì ?(ca ngợi cuộc kháng

Đọc các đề và trả lờicâu hỏi

kể chuyện về ngườibạn tốt

HS xác định

HS thảo lưận 5 phút

Em hãy kể lại Sự tíchHồ Gươm bằng lờivăn của mình

I)Tìm hiểu chung 1)Tìm hiểu đề

-Đọc kỉ đề -Gạch dưới những từchính ,quan trọng

-Xác định yêu cầu của đề

2)Lập dàn ý :

-Xác định nội dung sẽviết :nhân vật –sự việc –diễn biến –kết quả-ýnghĩa

-sắp xếp diễn biến câuchuyện

3)Cách làm bài văn tự sự

-Tìm hiểu và phân tích đề

Trang 27

chiến chống giặc ngoại xâm và khác vọng hòa

bình

?Em hịểu thế nào là kể bằng lời văn của mình ?

(sáng tạo theo lời kể của mình không cần giống

như lời văn trong văn bản )

HS chia nhóm tự kể

HDHS làm dàn bài

GV nhận xét ,sửa chữa

@Hoạt động 5 : củng cố –dặn dò

-Nêu cách làm 1 bài văn tự sự

- Học bài và xem bài ở nhà ( chuẩn bị làm bài

viết

HS chia nhóm tự kể -Lập dàn ý

-Viết thành bài văn hoànchỉnh

Trang 28

Ngày dạy : Bài 5 –Tiết 17-18

Tuần dạy : 05 Tập làm văn BÀI VIẾT SỐ 1

Nắm được ưu khuyết điểm về bài kể chuyện theo lời văn của mình.Rèn luyện kỉ năng kể chuyệnbằng lời văn của mình ,rèn chính tả và cách diễn đạt

B)Đề : Em hãy kể lại một văn bản mà em được học , bằng lời văn của mình

**********************

Trang 29

Bài 5 – Tiết 19 Tiếng việt TỪ NHIỀU NGHĨA VÀ HIỆN TƯỢNG CHUYỂN NGHĨA

Nắm khái niệm từ nhiều nghĩa Hiện tượng chuyển nghĩa của từ Nghĩa gốc và nghĩa chuyển B)Chuẩn bị của GV-HS

-HS: soạn bài

Hoạt động của thầy Hoạt động của

trò Nội dung kiến thức

Nghĩa của từ là gì ?Giải thích nghĩa của từ :học

sinh

-Có mấy cách giải nghĩa của từ ?

@Hoạt động 2:Tìm các nghĩa khác nhau của từ

:chân

Cho HS tra từ điển từ :chân

GV treo bảng phụ 1

GV bộ phận phía dưới cùng của cơ thể hoặc một

bộ phận được gọi là chân

VD:chân giường ,chân tường ,chân ghế ,cái chân

của tôi …

Tìm một số từ nhiều nghĩa

Từ :mắt

VD

a)Hà có đôi mắt rất đẹp

b)Ngoài vườn,mấy quả na mắt đã mở

c)Những cái mắt mía khá nhặt

?Từ mắt trong các ví dụ trên được dùng với nghĩa

nào ? (nhiều nghĩa )

Vậy em hiểu thế nào là từ nhiều nghĩa ? HD đọc

ghi nhớ

@Hoạt động 3:Hiện tượng chuyển nghĩa của từ

?Khi nói đến từ : mắt ,em hiểu theo nghĩa nào

trước tiên ?nghĩa đen hay nghĩa bóng (đen )

GV nghĩa đen ->nghĩa gốc vì nó xuất hiện đầu tiên

làm cơ sở hình thành các nghĩa sau

Ghi tên bài Tìm các nghĩakhác nhau củatừ :chân

HS tra từ điển từ

Tìm một số từnhiều nghĩa

đọc ghi nhớ

I)Tìm hiểu bài 1)Từ nhiều nghĩa

VD:mắt a)cơ quan để nhìn củacon người

b)bộ phận giống hìnhnhững con mắt ở vỏngoài một số quả

c)chỗ lòi lõm , giốnghình con mắt mang chồi

ở một số thân cây ->3 nghĩa -> từ nhiềunghĩa

-Từ nhiều nghĩa là từ có

2 nghĩa trở lên

2)Hiện tượng chuyển nghĩa của từ

VD:mũi ->cái mũi.mũitàu mũi tên ,mũi cà mau -Tay : đôi tay ,tay cờ ,tay đua

-Từ mắt a)Nghĩa gốc b)Nghĩa chuyển ->từ được mở rộng nghĩa(chuyển ) từ 1 nghĩa gốc

Trang 30

?Vậy thế nào là nghĩa gốc ? (nghĩa đầu tiên )

?Các nghĩa còn lại có phải suy ra từ nghĩa gốc ?

(phải

GV: các nghĩa suy ra từ nghĩa gốc ta gọi đó là

nghĩa chuyển (nghĩa bóng ) Hiện tượng này gọi là

hiện tượng chuyển nghĩa của từ

?Vậy em hiểu thế nào là hiện tượng chyển nghiã

của từ ?(thay đổi nghĩa để tạo ra nghĩa mới )

HS đọc ghi nhớ :SGK

?Nếu không có hiện tượng chuyển nghĩa của từ ,từ

đó có thể coi là từ nhiều nghĩa ?Vì sao ?

Chia 4 nhóm thảo luận

GV chốt : (không vì trong 1 câu từ chỉ được dùng

với 1 nghĩa nhất định Trong tác phẩm văn học từ

có khi được hiểu cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng

.VD : Nhớ nước đau lòng con quốc quốc Thương

nhà mõi miệng cái gia gia

-Quốc :chim cuốc -> nước nỗi niềm

-Gia :chim đa đa ->nhà nhớ nước ,thương nhà

của Bà Huyện Thanh Quan

@Hoạt động 5:Luyện tập : 1,2,3SGK

@Hoạt động 6 :Củng cố –dặn dò

-Thế nào là từ nhiều nghĩa hiện tượng chuyển

nghĩa của từ là gì ?

-Em hiểu thế nào là nghĩa gốc ,nghĩa chuyển

+Soạn bài :Chữa lỗi dùng từ

HS đọc ghinhớ :SGK

Chia 4 nhóm thảoluận

Luyện tập :1,2,3SGK

ban đầu ,nó được gánthêm những nghĩa mới(có quan hệ với nghĩagốc

3)Nghĩa trong câu của từ

VD: Bố bị đau chân (nghĩa gốc )

->bộ phận cơ thể ngườihay động vật để đi

=>trong câu ,từ chỉ cómột nghĩa nhất định

II)Luyện tập :

1,2,3 SGK

Trang 31

Bài 5 – Tiết 20

Tập làm văn LỜI VĂN ,ĐOẠN VĂN TỰ SỰ A)Mục tiêu cần đạt :giúp HS

-Nắm được hình thức lời văn kể người ,kể việc ,chủ đề và liên kết trong đoạn văn

-Xây dựng được đoạn văn giới thiệu và kể chuyện sinh hoạt hằng ngày

-Nhận được các hình thức ,các kiểu câu thường dùng trong việc giới thiệu nhân vật ,sự việc ,kểviệc ; nhận ra mối liên hệ giữa các câu trong đoạn văn

-GV:SGK,SGV, 3 bảng phụ

-HS: soạn bài

-Thế nào là chủ đề của văn bản tự sự ?

-Dàn bài của bài văn tự sự gồm những phần nào?

@Hoạt động 2:HS đọc 2 đoạn văn

?Trong 2 đoạn văn trên ,tác giả giới thiệu những

nhân vật nào ? (Hùng Vương thứ 18,Mị

Nương,ST,TT)

?Giới thiệu điều gì về nhân vật ? (HS tìm chi tiết

?Các câu văn thường dùng những từ ,cụm từ nào

để thể hiện nhân vật ? (từ :là ,có )

?Lời kể trong văn tự sự thường ở ngôi thứ mấy ?

(3)

?Thứ tự các câu trong đoạn như thế nào ? (chặt

chẽ )

?Thông qua lời giới thiệu ,ta biết điều gì về nhân

vật ? (tên ,lai lịch ,quan hệ ,tính tình ,tài năng )

@Hoạt động 3: HS đọc đoạn 3

?Đoạn văn trên kể những hành động gì của TT?

Nêu những từ chỉ hành động ?(nổi giận

,đem,đuổi,dâng,đánh,ngập,.)

?Các hành động trên được kể theo thứ tự nào ?

(nhân quả )

?Vậy văn tự sự kể việc như thế nào ? HS đọc ghi

HS đọc 2 đoạn vănvà trả lời câu hỏi

3

chặt chẽ

tên ,lai lịch ,quanhệ ,tính tình ,tàinăng

HS đọc đoạn 3Tìm chi tiết

I)Tìm hiểu chung 1)Giới thiệu nhân vật

- Hùng Vương thứ 18 -Mị Nương

-ST,TT-> Giới thiệu về nhân vậtchặt chẽ: tên ,lai lịch,quan hệ ,tính tình ,tàinăng

2)Lời văn kể sự việc

- Hành động kể theo thứtự nhân quả

->Kể hành động ,việclàm ,kết quả

Trang 32

nhớ :SGK

?Mở đầu đoạn văn được viết ?

Kết thúc ?số câu ?mỗi đoạn văn biểu đạt ý

?Đó có phải là câu chủ đề không ?

HS xem lại đoạn 1,2,3 (mở đầu viết lùi vào ,kết

đoạn chấm xuống dòng,thể hiện 1 ý chính ,các

câu liên kết chặt chẽ )

@Hoạt động 4:luyện tập 1,2,3,

@Hoạt động 5 :Củng cố –dặn dò

-Lời văn giới thiệu nhân vật và kể sự việc thường

nói về cái gì ?

-Đoạn văn được trình bày ra sao ?

+Học ghi nhớ

+Trả bài viết số 1

luyện tập 1,2,3

3)Đoạn văn :

- Mở đầu viết lùi vào-Kết đoạn chấm xuốngdòng

-Thể hiện 1 ý chính -Các câu liên kết chặtchẽ

II)Luyện tập 1,2,3

Trang 33

Ngày dạy : Bài 6 – Tiết 21-22

Tuần dạy : 06 Văn bản THẠCH SANH

(Truyện cổ tích )

-Hiểu được nội dung ,ý nghĩa của truyện Thạch Sanh và một số đặc điểm tiêu biểu của kiểu nhân vật

- Tại sao truyện lại có tên “Sự tích Hồ gươm”?

GV đọc mẫu

-Tìm thể loại : (Cổ tích )

+Từ đầu …mọi phép thần thông

+Tiếp ….làm Quận công

+Tiếp …thành bọ hung

Còn lại :

GV treo tranh và khai thác tranh

?Truyện có nhân vật nào ? ai là nhân vật chính ?

(TS)

?Sự ra đời và lớn lên của TS có gì khác thường ?

(HS tìm chi tiết )

?Điều đó thể hiện ý nghĩa gì ? (HS thảo luận )

GV:Sự cảm thông hoàn cảnh của T.Sanh tin tưởng

vào phẩm chất hiệp nghĩa

?Trước khi lấy công chúa T.Sanh đã trải qua

Ghi tên bài

-Tóm tắt truyệnĐọc đoạn 1 và trảlời câu hỏi

HS tìm chi tiết

Tìm thể loại : Cổ tích -Tìm bố cục :4 đoạn +Từ đầu …mọi phép thầnthông

+Tiếp ….làm Quận công +Tiếp …thành bọ hung Còn lại :

II)Đọc hiểu văn bản 1)Nhân vật

Trang 34

những thử thách nào ? (chém chằn tinh ,giết đại

bàng ,cứu công chúa ,đẩy lui binh 18 nước )

?T.Sanh bộc lộ phẩm chất gì qua những lần thử

thách ? (thật thà tin Lý Thông 2 lần ,hiệp nghĩa

cứu người gặp nạn ,không ham vật chất chỉ nhận

cây đàn ,nhân hậu tha Lý Thông không muốn

động binh dùng lễ đối đãi ,yêu hòa bình :tha cho

giặc )

@Hoạt động 4:Phân tích sự đối lập giữa TSvà

LT?

?Trong truyện , TS và LT luôn đối lập nhau về

tính cách và hành động Em hãy tìm tính cách của

LT? (kết nghĩa anh em ,gạt TS đi canh miếu ,gạt

TS đem đầu chăn tinh đi lảnh thưởng ->lấp hang

giết TS

?Từ những đối lập đó em nhận xét về nhân vật

LT ? (tham sống sợ chết ,ham vinh hoa phú quý ,

lừa gạt ,cướp công ,hãm hại bạn bè,gian xảo,độc

ác )

@Hoạt động 5: Phân tích ý nghĩa truyện

?Trong truyện có nhiều chi tiết thần kì ,trong đó

dặc sắc nhất là gì ? (tiếng đàn ,niêu cơm )

?Hãy nêu ý nghĩa của 2 chi tiết đó ?

(Tiếng đàn giúp nhân vật giải oan ,cảm hóa được

kẻ thù Niêu cơm :giúp đất nước hòa bình ,tránh

cảnh binh đao ,máu đổ ->Ước mơ về công lí ,hòa

bình ,tượng trưng cho lòng nhân đạo )

@Hoạt động 6 : Phân tích ý nghĩa hình tượng

nhân vật

?Cách kết thúc truyện ,nhân dân ta muốn thể hiện

điều gì ? (thật thà trong cuộc sống , lao động cần

cù ,biết hi sinh vì nghĩa lớn )

?Cách kết thúc này có phổ biến ? ví dụ (phổ biến

VD: Tấm cám ,

?Hình tượng TS tượng trưng cho những ai ? (người

lao động thật thà ,chất phát , giàu lòng nhân ái

,công bằng ,yêu hòa bình …)

?Những phẩm chất đó đại diện cho những ai ?

(nhân dân VN)

@Hoạt động 7:Củng cố –dặn dò

-Truyện TS kể về ai ? Với những chiến công

Phân tích ý nghĩahình tượng nhânvật

ví dụĐọc ghi nhớ

-Kết bạn với Lý Thông -Chém chằn tinh ,giết đạibàng ,cứu công chúa -Dùng đàn giải oan ,thoátthân

-Dùng đàn,niêu cơm hóagiải ân nghĩ của 18 nướcchư hầu

->Thật thà ,chất phát ,giàulòng nhân nghĩa

b)Lý Thông :

-Lừa ,hãm hại TS -Tham sống sợ chết -Cướp công

-Vong ơn bội nghĩa ->Gian xảo ,độc ác ,mưumô,xảo quyệt

2)Ý nghĩa chi tiết thần kì

-Tiếng đàn :nhân vật giảioan->ước mơ công lí cảmhóa được kẻ thù

-Niêu cơm : đất nước hòabình ->ước mơ chânchính ,đẹp đẽ của nhândân

3)Ý nghĩa hình tượng

nhân vật

-Lao động cần cù ,tàinăng trong công việc -Thật thà trong cuộc sống -Trọng nhân nghĩa ,hysinh vì nghĩa lớn

->Phẩm chất tốt đẹp củangười lao động và nhândân VN

Trang 35

+Soạn : Em bé thông minh

Bài 6 – Tiết 23 Tiếng việt CHỮA LỖI DÙNG TỪ

Nhận ra được các lỗi lặp từ và lẫn lộn các từ gần âm Có ý thức tránh mắc lỗi khi dùng từ

-HS: soạn bài

@Hoạt động 1:Gọi HS đọc VD a,b SGK

?Gạch dưới những từ giống nhau ?

?So sánh các cặp từ ở vd a,b

Thảo luận nhóm : 5phút

GV chốt :a)lặp lại nhằm mục đích nhấn mạnh

ý ,tạo nhịp điệu hài hòa như một bài thơ cho văn

xuôi

GV sửa cách dùnh từ

@Hoạt động 2: GV treo bảng phụ 2 và Gọi HS

đọc phần 1a,b SGK

?Trong các câu trên ,những từ nào dùng không

đúng ?

a)Thăm quan :không có trong tiếng việt ->tham

quan :xem thấy tận mắt để mở rộng hiểu biết

hoặc học tập kinh nghiệm

b)nhấp nháy :mở ra nhắm lại liên tiếp ;có ánh

sáng khi lóe ra ->mấp máy:cử động khẻ và liên

tiếp

@Hoạt động 3:Thảo luận 5 phút

?Nguyên nhân mắc lỗi trên là do đâu ?

?Làm thế nào để sửa lỗi ấy ?

@Hoạt động 4:Luyện tập 1,2,3

-Ta thường mắc những lỗi nào khi dùng từ ?

Gọi HS đọc VD a,bSGK

II)Lẫn lộn các từ gần âm

a)Thăm quan : không cótrong tiếng việt

->Tham quan : xem thấytận mắt để mở rộng hiểubiết hoặc học tập kinhnghiệm

b)nhấp nháy : +mở ra nhắm lại liêntiếp +có ánh sáng khi lóe

ra >mấp máy:cử độngkhẻ và liên tiếp

II)Nguyên nhân và cách khắc phục

SGK

Trang 36

-Làm thế nào để sửa lỗi ấy ?

+Học ghi nhớ

+Soạn :Chữa lỗi dùng từ (TT)

GV ghi đề bài lên bảng

Gọi HS nêu yêu cầu đề

GV HDHS xây dựng lại dàn ý bài làm trên

các sự việc của văn bản

@Hoạt động 2:Nhận xét bài làm của HS

+Ưu : bài làm đa số đúng thể loại Một số

bài văn trôi chảy ,trình bày rõ ràng theo bố

cục dàn ý ,bài viết sạch ,chữ rõ ràng ,cẩn

thận

+Hạn chế : Hầu hết chưa dùng ngôn ngữ

của mình mà chủ yếu dùng ngôn ngữ của

văn bản Một số bài còn thiếu chính xác

các chi tiết Truyện kể chưa đầy đủ về

nhân vật ,sự việc còn quá sơ sài ,đôi khi

còn bỏ chi tiết quan trọng Còn mắc nhiều

lỗi chính tả ,còn viết bằng con số ,viết

tắt ,gạch đầu dòng

@Hoạt động 3:GV đọc một số bài khá cho

cả lớp nghe để rút kinh nghiệm

GV đọc bài văn mẫu –HS rút kinh nghiệm

@Hoạt động 4: Củng cố –dặn dò

Học bài và xem bài tiếp theo

Gọi HS nêu yêu cầuđề

Xây dựng lại dàn ýbài làm

Trang 37

Ngày dạy : Bài 07 – Tiết 25-26

Tuần dạy :06 Văn bản EM BÉ THÔNG MINH

( Truyện cổ tích )

-Hiểu được nội dung ,ý nghĩa của truyện và một số đặc điểm tiêu biểu của nhân vật thông minhtrong truyện

-Kể lại được truyện

-GV:SGK,SGV

-HS: soạn bài

@Hoạt động 1 :kiểm tra bài cũ

-Tóm tắt truyện Thạch Sanh và nêu ý nghĩa

-Thế nào là truyện cổ tích ?

GV đọc mẫu

-Tìm thể loại : (Cổ tích )

+Từ đầu ….tâu vua

+Tiếp ….ăn mừng với nhau rồi

+Tiếp …ban thưởng rất hậu

Còn lại :

?Hình thức dùng câu đố để thử tài nhân vật có

phổ biến trong truyện cổ tích? tác dụng?(có,đề

cao trí thông minh của dân gian ,tạo tiếng cười vui

vẽ)

?Sự mưu trí thông minh em bé được thử thách qua

mấy lần ? lần sau như thế nào so với lần 1? (4

lần ,càng ngày càng khó hơn )

HDHS đọc truyện -Tìm thể loại : (Cổ tích-Tìm bố cục

Tìm hiểu chú thích -Tóm tắt truyệnĐọc đoạn 1 và trả lờicâu hỏi

-có ,đề cao trí thôngminh của dân gian ,tạotiếng cười vui vẽ

Tìm thể loại : cổ tích -Tìm bố cục :4 đoạn +Từ đầu ….tâu vua +Tiếp ….ăn mừng vớinhau rồi

+Tiếp…ban thưởng rấthậu

Còn lại :

II)Đọc hiểu văn bản 1)Lần thử thách 1

-Trâu cày mấy đường -Ngựa đi mấy dặm ->Viên quan phát hiệnnhân vật tài .giỏi,thông minh

2) Lần thử thách 2

Trang 38

@Hoạt động 4 :Đọc đoạn 2

?Cậu bé có hiểu ý vua ?(hiểu ,cho làm thịt trâu

cho dân làng ăn )

?Cậu dùng lí lẽ nào để bác bỏ ý vua ? (giống đực

không đẻ được )

?Lần thử thách sau có gì khác thường

HS thảo luận :5phút

GV:chuẩn bị kĩ ,gày bẩy (gậy ông đập lưng ông

@Hoạt động 5:Đọc đoạn 3

?Lần 3 cậu bé giải đố bằng cách gì ? (đố lại

?Vua đưa ra yêu cầu có hợp lí ? (vô lí )

@Hoạt động 6 :Đọc đoạn còn lại

?Tại sao sứ giả nước láng giềng lại sang đây và ra

câu hỏi ?(thăm dò nước ta có nhân tài không )

?Cậu bé giải đáp ? (giải đáp bằng kinh nghiệm

dân gian )

-Kể diễn cảm đoạn văn

-Đọc phần đọc thêm

@Hoạt động 8:Củng cố –dặn dò

-Truyêïn đề cao gì ?Tìm chi tiết hài hước ,dí dỏm

trong truyện ?

+Học thuộc ghi nhớ

+Soạn :Chuẩn bị kiểm tra văn

-4 lần ,càng ngày càngkhó hơn

Đọc đoạn 2Tìm chi tiết

Tiết 26

HS thảo luận :5phút Đọc đoạn 3

Đọc đoạn còn lại

- thăm dò nước ta cónhân tài không

Luyện tậpKể diễn cảm đoạn văn -Đọc phần đọc thêm Tóm tắt truyện

-trâu đực đẻ thànhchín con

-Cha con không chịuđẻ

->Giống đực làm saođẻ được

4) Lần thử thách 4

-Xâu sợi chỉ mảnhngang đường ruột ốc -Bắt kiến …

……lấy giấy mà bưng

Trang 39

Sửa bài tập

@Hoạt động 2 : chỉ ra các lỗi dùng từ trong

những câu sau a ,b,c, SGK

@Hoạt động 3:thảo luận nhóm 5phút

?Theo em những nguyên nhân nào dẫn đến

những sai phạm trong cách dùng từ ?cách khắc

phục như thế nào ?

GV nhận xét và sửa sai cho HS

@Hoạt động 4:Luyện tập 1,2,3SGK

Điền vào chỗ trống

Gọi từng HS điền ->Hs nhận xét ->GV nhận xét

,sửa sai

?Chữa lỗi dùng từ

Thay yếu điểm =nhược điểm

Thay đề bạt =bầu (bỏ phiếu hoặc biểu quyết )

Thay chứng thực =chứng kiến (trông thấy tận

mắt)

@Hoạt động5:Nêu nguyên nhân và cách khắc

phục

GV gọi HS nêu những nguyên nhân dẫn đến

việc mắc lỗi và những phương hướng khắc phục

GV nêu :

-Không biết nghĩa

-Hiểu sai nghĩa

-Hiểu nghĩa không đầy đủ

chỉ ra các lỗi dùng từtrong những câu sau

thảo luận nhóm5phút

Luyện tập 1,2,3SGKChữalỗi dùng từ

Nêu nguyên nhân vàcách khắc phục

- khắc phục :Không biết nghĩa -Hiểu sai nghĩa

I)Dùng từ không đúng nghĩa

a)Yếu điểm ->nhượcđiểm ,khuyết điểm

b)Đề bạt ->bầu ,đề cử c)Chứng thực >chứng kiến

2)Nguyên nhân :

Không biết nghĩa -Hiểu sai nghĩa -Hiểu nghĩa không đầy đủ

3)Cách khắc phục :

-Không hiểu hoặc hiểuchưa rõ nghĩa thì chưa dùng -Khi chưa hiểu nghĩa cầntra từ điển

II)Luyện tập :

1,2,3.(SGK)

Trang 40

Khắc phục ?

-Không hiểu hoặc hiểu chưa rõ nghĩa thì chưa

dùng

- Khi chưa hiểu nghĩa cần tra từ điển

@Hoạt động 6:Luyện tập 1,2,3

@Hoạt động :củng cố-dặn dò

-Học bài

-Soạn bài :danh từ

- Hiểu nghĩa khôngđầy đủ

Khắc phục III)Ghi nhớ :SGK

Bài 7 – Tiết 28

Văn bản KIỂM TRA VĂN I) Trắc nghiệm : (5 điểm )Em hãy khoanh tròn vào chữ cái đầu câu mà em cho là đúng nhất

Câu 1 : Truyện “Con Rồng cháu Tiên ”thuộc phương thức biểu đạt nào ? (0,25)

A) Tự sự B) Miêu tả C) Biểu cảm D) Nghị luận

Câu 2 : Ý nghĩa của truyện “Con Rồng cháu Tiên ”(0,5)

A) Giải thích ,suy tôn nguồn gốc giống nòi B) Ca ngợi truyền thống đấu tranh của dân tộc ta C) Thể hiện ý chí đoàn kế ,thống nhất cộng động của người Việt D)Câu A và câu C đều đúng

Câu 3 : Nhân vật chính trong truyện “Sơn Tinh ,Thủy Tinh ”là ai ? (0,25 )

A) Hùng Vương thứ 18 B) Mị Nương C) Sơn Tinh,Thủy Tinh D) Các lạc hầu

Câu 4 : Ýù nghĩa nổi bật nhất của hình tượng “cái bọc trăm trứng “là gì ? (0,5 )

A)Giải thích sự ra đời của các dân tộc Việt Nam B)ca ngợi sự hình thành nhà nước Văn LangC)Tình yêu đất nước và lòng tự hào dân tộc D)Mọi người,mọi dân tộc Việt Nam phải yêuthương nhau như anh em một nhà

Cãu 5 :Vì sao truyện Thánh Gióng được đưa vào truyền thuyết ? (0,5)

A)Đó là câu chuyện được kể truyền miệng từ đời này qua đời khác

B) Đó là câu chuyện dân gian kể về các anh hùng thời xưa

C) Đó là câu chuyện liên quan đến các nhân vật lịch sử

D) Đó là câu chuyện dân gian ,có nhiều yếu tố tưởng tượng kì ảo và liên quan đến sự vật lịchsử

Câu 6:Thần Sơn Tinh có tên gọi khác là gì ? (0,25 )

A)Thổ thần B)Aân thần C)Thần tản viên D)Phúc thần

Câu 7:Tại sao tác giả dân gian lại để cho chiến sĩ làng Gióng bay về trời sau khi chiến thắng là vìgiắc tan không còn chuyện gì để làm ? A) Đúng B) Sai (0,25 )

Câu 8 : Nguyên nhân dẫn đến cuộc đánh nhau giữa Sơn Tinh và Thủy Tinh là do vua Hùng khôngcông bằng trong việc đặt sính lễ ? ( 0,25 ) A) Đúng B) Sai

Câu 9 : Gươm thần Long Quân cho Lê Lợi mượn ,tượng trưng cho sức mạnh của sự đoàn kết nhândân (0,25) A) Đúng B) Sai

Câu 10 : Truyền thuyết là gì ? (0,5)

A)Những câu chuyện hoang đường

B) câu chuyện với những yếu tố hoang đường có liên quan đến sự kiện ,nhân vật lịch sử củamột thời đại

C)Lịch sử dân tộc ,đất nước được phản ánh chân thật trong các câu chuyện về một hay nhiềulịch sử

D)Cuộc sống hiện thực được kể lại một cách nghệ thuật

Tiêu đề	Con Rồng Cháu Tiên
Trường học	Trường Trung Học Cơ Sở
Chuyên ngành	Ngữ Văn
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2007
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	91
Dung lượng	661,5 KB

Giáo án Ngữ văn lớp 6

tham qua n Dàn bài :

Đeă :keơ veă ođng hay bà cụa em