Nếu một đường thẳng có hai điểm phân biệt thuộc một mặt phẳng thì mọi điểm của đường thẳng đều thuộc mặt phẳng đó... Trên mỗi mặt phẳng,các kết quả biết trong hình học phẳng đều đúng...
Trang 1Tiết 13
Đại cương
về đường thẳng và
mặt phẳng
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Nêu các tính chất thừa nhận
đã học trong tiết trước ?
Trang 3TÝnh chÊt 1 Cã mét vµ chØ mét ®êng th¼ng ®i
qua hai ®iÓm ph©n biÖt.
A
B
Trang 4TÝnh chÊt 2 Cã mét vµ chØ mét mÆt ph¼ng ®i qua
ba ®iÓm kh«ng th¼ng hµng
A B
C
Trang 5Tính chất 3 Nếu một đường thẳng có hai điểm
phân biệt thuộc một mặt phẳng thì mọi điểm của
đường thẳng đều thuộc mặt phẳng đó.
A
B
M
Trang 6TÝnh chÊt 4 Tån t¹i bèn ®iÓm kh«ng cïng thuéc
mét mÆt ph¼ng. A
B
C
D
Trang 7TÝnh chÊt 5 NÕu hai mÆt ph¼ng cã mét ®iÓm chung
th× chóng cßn cã mét ®iÓm chung kh¸c n÷a.
Trang 8Tính chất 6 Trên mỗi mặt phẳng,các kết quả
biết trong hình học phẳng đều đúng.
Trang 9III Cách xác định một mặt phẳng
1.Ba cách xác định một mặt phẳng
Cách 1 Mặt phẳng hoàn toàn xác định khi biết nó
đi qua ba điểm không thẳng hàng
Cách 2 Mặt phẳng hoàn toàn xác định khi biết nó
đi qua một điểm và chứa một đường thẳng không
đi qua điểm đó
Cách 3 Mặt phẳng hoàn toàn xác định khi biết nó
chứa hai đường thẳng cắt nhau
Bài mới
Trang 102 VÝ dô :
Cho tø gi¸c ABCD n»m trong mÆt ph¼ng ( ) cã hai
c¹nh AB vµ CD kh«ng song song, O lµ giao ®iÓm cña
AC vµ BD Gäi S lµ ®iÓm ngoµi mÆt ph¼ng ( ) vµ M lµ trung ®iÓm ®o¹n SC
α
α
a) T×m giao tuyÕn cña mÆt ph¼ng (SBD) víi c¸c mÆt ph¼ng (SAC) vµ (MAB)
b) T×m giao ®iÓm cña ®êng th¼ng SD vµ mÆt ph¼ng (MAB)
c) Gäi E lµ giao ®iÓm cña AB vµ CD CMR: M, N, E th¼ng hµng
Trang 11C D
S
C D
* S (SBD) (SAC) ∈ I
O (SBD) (SAC)
⇒ ∈ I
a) (SBD) (SAC) =?I
* O BD (SBD)∈ ⊂
Vậy SO là giao
tuyến của (SBD)
và (SAC)
O AC (SAC)∈ ⊂
Để xác định giao tuyến của
hai mặt phẳng, ta cần tìm
hai điểm chung của hai
mặt phẳng đó
Trang 12(SBD) (MAB) = ?I
* B ∈(SBD) (MAB) I
Gäi I = MA SOI
* I MA (MAB)∈ ⊂
I SO (SBD) ∈ ⊂
⇒®êng th¼ng BI lµ giao
tuyÕn cña hai mÆt
ph¼ng (SBD) vµ
(MAB)
A
C
B D
S
O
M
I
I (SBD) (MAB) ∈ I
⇒
Trang 13b)Đường thẳng BI cắt SD tại N
Khi đó :
N SD (hiển nhiên)∈
N BI (MAB)∈ ⊂
⇒N = SD (MAB)I
C D
S
M
I N
Muốn tìm giao điểm của đường thẳng a
và mặt phẳng , ta tìm trong mặt phẳng một đường thẳng b sao cho
a cắt b Giao điểm của a và b chính là giao điểm của a và mp (đường thẳng
b là giao tuyến của mặt phẳng và mặt phẳng nào đó chứa a )
( ) α
( ) α
( ) α
( ) α
( )β
Trang 14c) Xét hai mặt phẳng: (SCD) và (MAB),
ta có :
Do đó: M, N, E thuộc
giao tuyến của hai mặt
phẳng hay M, N, E
thẳng hàng
E (SCD) (MAB)
N (SCD) (MAB)
M (SCD) (MAB)
∈
∈
∈
I I
I
O
M
D
C N
I E
S
Để chứng minh nhiều điểm thẳng hàng, ta
có thể chứng minh chúng cùng thuộc hai mặt phẳng phân biệt, từ
đó suy ra chúng thuộc giao tuyến của hai
mặt phẳng này
Trang 152 Ví dụ :
Cho tứ giác ABCD nằm trong mặt phẳng ( ) có hai
cạnh AB và CD không song song, O là giao điểm của
AC và BD Gọi S là điểm ngoài mặt phẳng ( ) và M là trung điểm đoạn SC
α
α
a) Tìm giao tuyến của mặt phẳng (SBD) với các mặt
phẳng (SAC) và (MAB)
b) Tìm giao điểm của đường thẳng SD và mặt phẳng (MAB)
c) Gọi E là giao điểm của AB và CD CMR: M, N, E thẳng hàng
c) Gọi E là giao điểm của AB và CD CMR: AB, CD và
MN đồng quy
Trang 16M
D
N
I E
S
c) Gọi E là giao điểm của AB và CD
CMR: AB, CD và MN đồng quy. Chứng minh nhiều đư
ờng thẳng đồng quy,
hãy chứng minh
chúng không
đồng phẳng và
đôi một cắt
nhau!!!