Bài 17: Tim và mạch máuI/ Cấu tạo tim Cung động mạch chủ Động mạch vành phải Tâm nhĩ phải Tĩnh mạch chủ trên Động mạch phổi Tĩnh mạch phổi Tâm nhĩ trái Động mạch vành trái Tâm thất trái
Trang 1vÒ dù giê th¨m líp
c¸c thµy c« gi¸o
Gi¸o viªn gi¶ng bµi: Bïi Thanh HuyÒn
Tr êng THCS ThÞ TrÊn Yªn Ninh
Trang 2Bµi 17: Tim vµ m¹ch m¸u
Môc tiªu bµi häc:
* C¸c bé phËn cÊu t¹o ngoµi vµ cÊu t¹o trong cña tim
* CÊu t¹o cña c¸c lo¹i m¹ch
*§Æc ®iÓm cña c¸c pha trong chu kú co gi·n tim
Trang 3Bµi 17: Tim vµ m¹ch m¸u
I/ CÊu t¹o tim
Trang 4Bài 17: Tim và mạch máu
I/ Cấu tạo tim
Cung động mạch chủ
Động mạch vành phải Tâm nhĩ phải
Tĩnh mạch chủ trên Động mạch phổi
Tĩnh mạch phổi Tâm nhĩ trái
Động mạch vành trái
Tâm thất trái Tĩnh mạch chủ d ới
Tâm thất phải
Trang 5Bài 17: Tim và mạch máu
I/ Cấu tạo tim
a/ Cấu tạo ngoài
-Kết luận:
Bên ngoài có màng tim
bao bọc
- Tâm thất lớn nằm ở phần
đỉnh
Trang 6Bài 17: Tim và mạch máu
I/ Cấu tạo tim
Cung động mạch chủ
Động mạch vành phải Tâm nhĩ phải
Tĩnh mạch chủ trên Động mạch phổi
Tĩnh mạch phổi Tâm nhĩ trái
Động mạch vành trái
Tâm thất trái Tĩnh mạch chủ d ới
Tâm thất phải
H17.1 H16.1
Trang 7N¬i m¸u ® îc ® a tíi tõ c¸c ng¨n tim
C¸c ng¨n tim co N¬i m¸u ® îc b¬m tíi
* T©m nhÜ tr¸i co
* T©m nhÜ ph¶i co
* T©m nhÜ ph¶i co
* T©m thÊt ph¶i co
T©m thÊt tr¸i T©m thÊt ph¶i Vßng tuÇn hoµn lín Vßng tuÇn hoµn nhá -Thµnh t©m thÊt dµy nhÊt
- Thµnh t©m nhÜ máng nhÊt
Trang 8?Tim chia thành mấy ngăn?
Kể tên các ngăn đó?
- Tim gồm 4 ngăn:Tâm nhĩ
trái, tâm thất trái, tâm nhĩ
phải, tâm thất phải
-Có các van tim
?Dự đoán giữa các ngăn tim
và giữa tim với các mạch
máu phải có cấu tạo nh thế
nào để máu chỉ đ ợc bơm
theo một chiều?
Giữa tâm nhĩ với tâm
thất có van nhĩ –
thất, Giữa tâm thất với
động mạch có van
thất động
Trang 9Tim ® îc cÊu t¹o bëi c¬ tim vµ m« liªn kÕt
Trang 10Bài 17: Tim và mạch máu
I/ Cấu tạo tim
b/ Cấu tạo trong
a/ Cấu tạo ngoài
- Có thành cơ tâm thất dày hơn tâm nhĩ.
- Giữa tâm nhĩ với tâm thất có van nhĩ thất.
- Giữa tâm thất với động mạch có van thất động (van tổ chim)
=> máu l u thông theo một chiều.
Trang 11II/ CÊu t¹o m¹ch m¸u
-Cã 3 lo¹i m¹ch: §éng m¹ch, TÜnh m¹ch, Mao m¹ch.
Trang 12Nội
1- Cấu tạo
-Thành
mạch
-Lòng trong
-Đặc điểm
khác
2- Chức
năng
Sự khác biệt giữa các loại mạch
Mô liên kết;
3 lớp: Cơ trơn, dày biểu bì
Mô liên kết;
3 lớp: Cơ trơn, mỏng biểu bì
- 1 lớp biểu bì mỏng
- Động mạch chủ lớn, nhiều động mạch nhỏ
- Có van 1 chiều ở những nơi máu phải chảy ng ợc chiều trọng lực
- Nhỏ phân nhánh nhiều
- Đẩy máu tự tim tới các cơ quan, vận tốc và áp lực lớn
- Dẫn máu từ khắp các tế bào về tim, vận tốc và áp lực nhỏ
- Trao đổi chất với tế bào
Trang 13III/ Chu kú co d·n cña tim
?Chu kú co d·n cña tim kÐo dµi
bao nhiªu gi©y?
?Trong mçi chu kú tim lµm viÖc
vµ nghØ nh thÕ nµo?
-Mçi chu kú co d·n cña tim kÐo dµi 0,8 gi©y
- Pha nhÜ co (lµm viÖc) 0,1 gi©y, nghØ 0,7 gi©y -Pha thÊt co (lµm viÖc) 0,3 gi©y, nghØ 0,5 gi©y -Pha d·n chung (Tim nghØ hoµn toµn) 0,4 gi©y
Trang 14Nội dung cần ghi nhớ
- Tim đ ợc cấu tạo bởi các cơ tim và mô liên kết, tạo thành các ngăn tim (tâm nhĩ phải, tâm nhĩ trái, tâm thất phải, tâm thất trái) và các van tim (van nhĩ - thất, van động mạch).
- Mạch máu trong mỗi vòng tuần hoàn đều gồm:
động mạch, tĩnh mạch và mao mạch.
- Tim co dãn theo chu kỳ Mỗi chu kỳ gồm 3 pha:
Pha nhĩ co, pha thất co, pha dãn chung Sự phối hợp
hoạt động của các thành phần cấu tạo của tim qua 3
pha làm cho máu đ ợc bơm theo 1 chiều từ tâm nhĩ
vào tâm thất và từ tâm thất vào động mạch.
Trang 15Cñng cè
§éng m¹ch chñ
§éng m¹ch phæi
T©m nhÜ tr¸i
R·nh Liªn thÊt
T©m nhÜ trÊi T©m nhÜ ph¶i
TÜnh m¹ch chñ tr©n
T©m nhÜ ph¶i
TÜnh m¹ch chñ d íi
Trang 16Động mạch chủ
Động mạch phổi
Tâm nhĩ trái Van nhĩ thất trái Tâm thất trái Trụ cơ
Dây chằng
Tĩnh mạch chủ trên
Van thất động
Hạch tự động
Van nhĩ thất phải
Tĩnh mạch chủ d ới Tâm thất thất phải
Tâm nhĩ phải
Trang 17Bài tập 1: Khoanh tròn vào câu trả lời đúng:
A Có 2 loại mạch máu là: Động mạch và tĩnh mạch
B Có 3 loại mạch máu là: Động mạch tĩnh mạch và mao mạch
C Động mạch có lòng lớn hơn tĩnh mạch
D Mao mạch có thành mỏng chỉ gồm 1 lớp biểu bì
Các pha trong
1 chu kỳ tim
Hoạt động của van trong các pha Sự vận chuyển
của máu
Van nhĩ - thất Van động mạch
Pha nhĩ co
Pha thất co
Pha dãn chung
Bài tập 2: Điền vào bảng sau hoạt động của các van trong sự vận chuyển máu:
Mở
Mở
Đóng
Đóng
Đóng
Mở
Từ tĩnh mạch vào tâm nhĩ rồi vào tâm thất
Từ tâm nhĩ vào tâm thất
Từ tâm thất vào động mạch
Trang 18Giờ học của chúng ta
hôm nay đã kết thúc
Xin chân thành cảm ơn các thầy cô giáo cùng
các em học sinh đã về dự
tiết học này.