- Thấy đợc những nét đăc sắc trong nghệ thuật: Xây dựng tình huống tâm lý, miêu tả sinh động diễn biến tâm trạng, ngôn ngữ của nhân vật quần chúng.. HS: traỷ lụứi HD hs đọc: To, rõ, chín
Trang 1Tuần 13 Ngaứy daùy: 23-24/11
Tieỏt 61,62
- Kim Lân
i Mục tiêu bài HOẽC:
Giúp HS:
- Cảm nhận đợc tình yêu làng quê thắm thiết , thống nhất với lòng yêu nớc và tinh thần kháng chiến ở nhân vật oõng Hai trong truyện Qua đó thấy đợc biểu hiện cụ thể, sinh động về tinh thần yêu nớc của nhân dân ta trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp
- Thấy đợc những nét đăc sắc trong nghệ thuật: Xây dựng tình huống tâm lý, miêu tả sinh động diễn biến tâm trạng, ngôn ngữ của nhân vật quần chúng
- Giaựo duùc loứng bieỏt ụn, quớ troùng nhửừng ngửụứi tham gia khaựng chieỏn
- Rèn luyện năng lực phân tích nhân vật trong tác phẩm tự sự, đặc biệt là phân tích tâm
lý nhân vật
II ch UAÅN Bỵ :
- GV: Chân dung nhà văn Kim Lân, toàn bộ văn bản “Làng”
- HS: tìm đọc toàn bộ văn bản “Làng”, soạn bài theo hớng dẫn
III tiến trình bài dạy
1.Kiểm tra b aứi cuừ(5’)
-Đọc thuoọc loứng và diễn cảm văn bản AÙnh trăng Nêu ý nghĩa khái quát của bài thơ?
2 Giới thiệu bài(1 ’ )
Mỗi ngời dân Việt Nam đều gắn bó với làng quê của mình, nơi sinh ra và sống suốt cả cuộc
đời cần lao giản dị Sống nhờ làng , chết cũng nhờ làng… Ngời dân trong sáng tác của nhà văn Kim Lân đã thể hiện tình yêu quê hơng làng xóm của mình nh thế nào? Chúng ta cùng tìm hiểu trong giờ học hôm nay
3 Hoaùt ủoọng daùy hoùc:
Hoaùt ủoọng 1 (30’): Hửụựng daón tỡm hieồu
chung
GV: Giới thiệu những nét chính về tác giả
Kim Lân
HS: Dửùa vaứo sgk
GV:Tác phẩm đợc sáng tác trong hoàn cảnh
nào?
HS: traỷ lụứi
HD hs đọc: To, rõ, chính xác từ ngữ trong văn
bản, thể hiện đợc diễn biến tâm trạng của
nhân vật Ông Hai
- GV đọc mẫu – HS đọc
- GV nhận xét
- Yêu cầu 1,2 hs tóm tắt văn bản
I Tỡm hieồu chung:
1 Taực giaỷ: Kim Lân.
- Tên khai sinh :Nguyễn Văn Tài
- Sinh năm 1920.Mât năm 2007
- Quê: Từ Sơn- Bắc Ninh
- Là nhà văn có sở trờng về truyện ngắn
- Am hiểu và gắn bó với nông thôn và ngời nông daõn
2 Taực phaồm:
- Viết trong thời kỳ đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp Đăng lần đầu tiên trên tạp chí văn nghệ naờm 1948
- Khai thác 1 tình cảm bao trùm và phổ biến trong con ngời thời kháng chiến tình cảm yêu quê hơng , đất nớc
3 ẹoùc – tỡm hieồu chuự thớch
3-Bố cục: Ba phần:
Bài 13 làng ( trích)
Trang 2GV: Tìm bố cục của văn bản, nêu nội dung
chính của từng phần
HS: chia ủoaùn, nhaọn xeựt noọi dung tửứng ủoaùn
GV kể lại một số chi tiết thể hiện tình yêu
làng quê của ông Hai ở phần đầu của truyện
Hoaùt ủoọng 2: Tỡm hieồu chi tieỏt vaờn baỷn
* Tỡm hieồu tỡnh huoỏng truyeọn(8’)
? TG đã đặt nhân vật ông Hai vào tình huống
nh thế nào
? Tâm trạng của ông Hai thể hiện ra sao trong
tình huống này
? Nhận xét gì về tình huống truyện trong việc
thể hiện nội dung và nghệ thuật của tác
phẩm
HS: Về mặt nghệ thuật : tạo nên một cái nút
thắt trong câu chuyện gây ra một mâu thuẫn
giằng xé tâm trí ông lão , tạo điều kiện để thể
hiện tâm trạng và phẩm chất, tính cách của
nhân vật thêm chân thực và sâu sắc , góp phần
giải quyết chủ đề của tác phẩm
Chuyeồn yự: - Khi nghe tin cả làng chợ Dầu
theo giặc , Ông Hai có tâm trạng nh thế nào?
Diễn biến tâm trạng của Ông ra sao? Qua đó
ta hiểu đợc gì về nhân vật này cũng nh những
ngời nông dân VN trong cuộc kháng chiến
chống Pháp Tất cả những nội dung đó sẽ đợc
giải đáp trong giờ học hôm nay
- Phần 1: Từ đầu đến “không nhúc nhích” Tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng chợ Dầu làm Việt gian theo Tây
- Phần 2: “Đã ba bốn hôm nay” đến “đôi phần”
Tâm trạng đau khổ , xấu hổ , buồn bực của ông hai ba bốn ngày sau đó
- Phần 3: Còn lại
Tình cờ ông Hai mói biết đó là tin
đồn nhảm Ông vô cùng phấn khởi và tự hào về làng mình
II ẹoùc – hieồu vaờn baỷn :
1-Tình huống truyện OÂng Hai nghe tin laứng chụù Daàu theo giaởc ủoỏi laọp vụựi tỡnh caỷm tửù haứo, maừnh lieọt veà laứng chụù Daàu, khaực vụựi suy nghú veà laứng queõ “tinh thaàn caựch maùng”=> taùo ra moọt dieón bieỏn taõm lớ gay gaột trong nhaõn vaọt taùo neõn tớnh caựch, baỷn chaỏt nhaõn vaọt.
HS: HS ủoùc tửứ ủaàu ủeỏn “bay dật dờ”
GV: Trớc khi nghe tin xấu về làng, tâm trạng
của ông Hai đợc miêu tả nh thế nào
? Tìm các từ ngữ diễn tả điều đó
+ Một em cắm quốc kỳ…
+ Một anh trung đội trởng…
+ Đội nữ du kích…
+ Bao nhiêu tin đột kích nữa…
“Ruoọt gan ông lão cứ múa cả lên, vui quá!””
GV: chổ ra yeỏu toỏ mieõu taỷ caỷnh, nhửừng yeỏu
toỏ naứy goựp phaàn boọc loọ taõm traùng oõng Hai
nhử theỏ naứo?
? Nhửừng bieồu hieọn taõm lớ ủoự chớnh laứ
baống chửựng veà tỡnh yeõu laứng cuỷa oõng Hai,
em coự ủoàng yự khoõng? Vỡ sao?
? Từ tâm trạng của ông Hai, em có suy
nghĩ gì về tình cảm của ngời nông dân Việt
Nam trong kháng chiến chống Pháp
2- Diễn biến tâm lý của ông Hai.
a Tr ớc khi nghe tin xấu về làng.
- Nhớ làng da diết “nghĩ đến những ngày làm việc cùng anh em…”
- ễÛ phòng thông tin, ông nghe đợc nhiều tin chieỏn thaộng cuỷa quaõn ta
==> Taõm traùng vui veỷ, tửù haứo veà
laứng niềm vui, niềm tự hào của ngời nông dân, trớc thành quả cách mạng của làng quê Đây là biểu hiện tình yêu làng, yêu nớc của ngời nông dân Việt Nam trong kháng chiến chống Pháp
b- Khi nghe tin làng theo Tây:
Trang 3Thaỷo luaọn nhoựm
N1: OÂng Hai nghe tin dửừ ụỷ ủaõu? Thaựi ủoọ vaứ
taõm traùng cuỷa oõng luực ủoự nhử theỏ naứo? Luực
ủaàu oõng coự tin khoõng? Nhaọn xeựt caựch sửỷ
duùng toồ hụùp tửứ treõn?
HS: Tỡm cửỷ chổ, caõu noựi cuỷa oõng
Hai(trang 165)
- Mieõu taỷ noọi taõm nhaõn vaọt baống haứnh
ủoọng, cửỷ chổ, lụứi noựi.
N2: Caõu “Haứ, naộng gụựm veà naứo!” oõng hai
noựi vụựi ai? ẹaõy coự phaỷi laứ caõu ủoỏi thoaùi
khoõng? Vỡ sao? Tỡm nhửừng caõu vaờn, ủoaùn
vaờn taực ủoọng ủeỏn taõm lớ oõng Hai?
HS: OÂng Hai noựi vụựi chớnh mỡnh, baõng quụ
thaựo luilụứi ủoọc thoaùi
- Caõu hoỷi, caõu caỷm thaựn taùo neõn caỷm
xuực baỏt ngụứ veà tin xaỏu noói aựm aỷnh day
dửựt trong loứng oõng Hai.
N3: Treõn ủửụứng ủi vaứ khi veà ủeỏn nhaứ oõng
coự taõm traùng gỡ? Tửứ tửụùng hỡnh naứy gụùi
ủieàu gỡ? Khi nhỡn ủaứn con chụi saọm suùi vụựi
nhau taõm traùng oõng nhử theỏ naứo?
N4: Khi nghe tin laứng theo giaởc oõng coự
laứm gỡ ủeồ xaực minh khoõng? Coự haứnh ủoọng
ủeồ chửựng minh cho sửù trong saùch cuỷa
mỡnh khoõng? Hay oõng laứm gỡ khaực? Taõm
traùng oõng Hai caứng luực caứng nhử theỏ naứo?
HS: OÂng khoõng xaực minh, chửựng minh maứ
oõng kieồm ủieồm tửứng ngửụứi trong oực, ủau
ủụựn traựch than, khoõng daựm ra ngoaứi sụù sửù
baứn taựn: taõy, cam nhoõng, Vieọt gian noói
aựm aỷnh naởng neà trụỷ thaứnh sụù haừi thửụứng
xuyeõn ủau xoựt tuỷi hoồ.
N5: Nhaọn xeựt veà caựch keồ chuyeọn xen laón
mieõu taỷ taõm lớ cuỷa taực giaỷ?
HS: Taọp trung mieõu taỷ noọi taõm, ủoọc thoaùi
noọi taõm NV day dửựt.
? Luực naứy trong loứng oõng Hai xuaỏt hieọn
ủieàu gỡ? Coự phuứ hụùp khoõng? Cuoỏi cuứng
oõng quyeỏt ủũnh nhử theỏ naứo?
- Tin đến với ông đột ngột , bất ngờ làm
ông sững sờ, bàng hoàng “Cổ ông lão nghẹn ắng hẳn lại, da mặt tê rân rân …”
- Cuựi gaốm maởt xuoỏng maứ ủi
- Về nhà: Nằm vật ra giờng, tuỷi thaõn khi nhìn ủaứn con, nớc mắt dàn ra…
- Khi trò chuyện với vợ ông Hai bực tức , gắt gỏng vô cớ
> Cảm xúc: đau đớn tê tái, taõm traùng nửỷa tin nửỷa ngụứ
c Tâm trạng của ông Hai mấy ngày sau
đó.
- OÂng không dám đi đâu, chổ quanh quaồn
ụỷ nhaứ nghe ngoựng tỡnh hỡnh beõn ngoaứi, sụù sửù baứn taựn
*Tâm trạng: xấu hổ, nhục nhã, day dửựt lo laộng, aựm aỷnh trụỷ thaứnh noói sụù haừi
- Gia đình ông không biết sẽ sống nhờ ở
đâu, tâm trạng của ông lúc này thật bế tắc truyệt vọng
- Có ý nghĩ quay về làng nhng lập tức phản
đối ngay: “Làng thì yêu thật nhng làng theo Tây thì phải thù”
==> Tỡnh yeõu laứng saõu saộc keỏt hụùp vụựi tỡnh yeõu ủaỏt nửụực ẹoự laứ tỡnh caỷm mụựi xuaỏt hieọn trong taõm hoàn vaứ tỡnh caỷm ngửụứi daõn Vieọt Nam tửứ sau caựch maùng
TIEÁT 2
Trang 4HS: Coự yự quay veà laứng(trang 169)cuoọc
xung ủoọt noọi taõm quyeỏt ủũnh “Laứng thỡ
yeõu thaọt nhửng laứng theo taõy thỡ phaỷi
thuứ”
? Qua caõu noựi cuỷa oõng Hai, em coự caỷm
xuực gỡ?(xuực ủoọng)
N6: Ngoaứi tỡnh yeõu laứng coứn bao Haứm tỡnh
yeõu gỡ? Tỡnh yeõu naứo roọng hụn, tỡm tửứ bao
haứm taỏt caỷ?(trửụứng tửứ vửùng tỡnh caỷm)
? Quyeỏt ủũnh khoõng veà laứng, nụi taỷn
cử laùi khoõng chửựa ngửụứi theo giaởc, ủieàu
naứy khieỏn oõng Hai vaứ gia ủỡnh gaởp khoự
khaờn gỡ? ? Qua câu chuyện với mụ chủ nhà,
vợ chồng ông Hai đã bị đẩy tới tình cảnh nào?
Taực giaỷ ủaồy tỡnh huoỏng truyeọn ủeỏn mửực
naứo? (mửực cửùc ủieồm)
? Taực giaỷ sửỷ duùng bieọn phaựp mieõu taỷ gỡ
ủoỏ vụựi nhaõn vaọt?( maõu thuaón noọi taõm caàn
ủửụùc giaỷi quyeỏt)
N7: Tuy oõng Hai coự quyeỏt ủũnh dửựt khoaựt
khoõng veà laứng nhửng tỡnh caỷm vụựi laứng
vaón nhử theỏ naứo? (khoõng theồ dửựt boỷ tỡnh
caỷm vụựi laứng queõ caứng ủau ủụựn tuỷi hoồ)
? Để nguôi ngoai bớt đi tâm trạng đau
đớn, dằn vặt của bản thân, ông lão đã làm gì.?
(taõm sửù vụựi conủang tửù giaừi baứy noói
loứng mỡnh)
? Qua đoạn trò chuyện với đứa con út , em
cảm nhận đợc gì ở nhân vật ông Hai
? Taõm sửù vụựi con laứ ủoỏi thoaùi hay ủoọc
thoaùi? Hieồu theõm ủieàu veà taỏm loứng cuỷa
oõng Hai? (ủoỏi thoaùi ủoọc thoaùi yeõu
gheựt phaõn minh)
? Nhaọn xeựt veà ngoõn ngửừ cuỷa truyeọn
qua ngoõn ngửừ nhaõn vaọt oõng Hai?(ngoõn
ngửừ mang ủaọm tớnh khaồu ngửừ vaứ lụứi aờn
tieỏng noựi cuỷa noõng daõn)
N8: ẹeỏn ủổnh ủieồm caõu chuyeọn , taực giaỷ
giaỷi quyeỏt maõu thuaón vaứ taõm traùng oõng
hai nhử theỏ naứo?(lieọt keõ sgk)
? Tâm trạng của nhân vật ông Hai đã có sự
thay đổi ra sao khi nghe tin cải chính làng chợ
Dầu không phải theo Tây
thaựng taựm, trong khaựng chieỏn choỏng Phaựp
- Ông Hai trò chuyện với đứa con út, muoỏn con ghi nhụự “nhaứ ta ụỷ laứng chụù Daàu”, uỷng hoọ cuù Hoà…
Tình yêu sâu nặng với làng quê, tấm lòng thuỷ chung với kháng chiến với cách mạng
d-Tâm trạng của ông Hai khi nghe tin cải chính.
- Vui mừng phấn chấn đi khoe khắp nơI nhaứ mỡnh bũ ủoỏt chửựng minh oõng vaứ laứng oõng trong saùch
- Ông Hai trở lại là ngời vui tính
=> Đó là tình cảm thống nhất xuyên suốt trong toàn bộ văn bản của nhân vật ông Hai
Trang 5Hoaởc: Taõm traùng, thaựi ủoọ, cửỷ chổ, lụứi noựi
cuỷa oõng Hai sau khi bieỏt ủửụùc sửù thaọt veà
caựi laứng cuỷa mỡnh ra sao?
? Chi tieỏt, oõng Hai mửứng khi nhaứ bũ taõy
ủoỏt ủaừ theồ hieọn tử tửụỷng chuỷ ủaùo cuỷa taực
phaồm laứ gỡ?
HS: Thaứ hi sinh taỏt caỷ… Khoõng chũu laứm
noõ leọ
? Nhận Xét gì về vai trò của các nhân vật
khác trong văn bản với việc thể hiện chủ đề
của tác phẩm?
*Hoạt động 3: Tổng kết
? Nêu nội dung chính của văn bản này
? Nhận xét về nghệ thuật đặc sắc của văn bản
? Tỡm nhửừng baứi thụ, truyeọn ngaộn vieỏt veà
que hửụng, ủaỏt nửụực Neõu neựt rieõng cuỷa
truyeọn Laứng so vụựi nhửừng taực phaồm aỏy?
- Ca dao veà tỡnh caỷm queõ hửụng
- Nhụự con soõng queõ hửụng – Teỏ Hanh
- Tuoồi thụ im laởng – Duy Khaựn
*Hoạt động 4: Củng cố dặn dò
- Học bài
- Soạn : + Chơng trình địa phơng
+ Đối thoại, độc thoại …
III Toồng keỏt – luyeọn taọp :
- Nội dung:
- Tình yêu làng lòng yêu nớc, tinh thần kháng chiến của ngời nông dân trong thời
kỳ đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp
- Nghệ thuật
- Xây dựng tình huống truyện đặc sắc
- Miêu tả diễn biến tâm lý nhân vật sâu sắc
- Ngôn ngữ nhân vật sinh động, thể hiện rõ cá tính của nhân vật
- Luyeọn taọp: ẹieồm rieõng cuỷa Laứng:
+ Tỡnh yeõu laứng cuỷa oõng Hai trụỷ thaứnh nieàm say meõ, haừnh dieọn, thaứnh thoựi quen
“khoe laứng”
+ Tỡnh yeõu laứng phaỷi ủaởt trong tỡnh yeõu nửụực, thoỏng nhaỏt vụựi tinh thaàn khaựng chieỏn khi ủaỏt nửụực ủang bũ xaõm lửụùc vaứ caỷ daõn toọc ủang tieỏn haứnh cuoọc khaựng chieỏn
Tuaàn 13 Ngaứy daùy: 27/11 Tieỏt 63 Chơng trình địa phơng
PHAÀN TIEÁNG VIEÄT
I mục tiêu bài dạy.
Giúp HS:-Hiểu đợc sự phong phú của các phơng ngữ trên các vùng miền, đất nớc.
- Có ý thức sử dụng từ ngữ địa phơng trong những văn cảnh cho phù hợp
II -chuẩn bị.
- GV: Bảng phụ một số đoạn thơ có từ ngữ địa phơng
- HS: su tầm từ ngữ địa phơng theo yêu cầu trong SGK
III.tiến trình bài dạy.
1-Kiểm tra:
Kiểm tra việc chuẩn bị bài của học sinh
2-Bài mới: Giới thiệu bài:
(Dựa vào mục tiêu tiết học để giới thiệu bài)
3- Caực hoaùt ủoọng daùy – hoùc:
Trang 6-1HS đọc yêu cầu bài tập
- Chia laứm 6 nhoựm laứm baứi
taọp 1 phaàn a,b,c
HSTrình bày phần chuẩn bị
trớc lớp
-HS khác theo dõi, nhận xét,
bổ sung (nếu có )
-GV đánh giá
1HS đọc yêu cầu bài tập
-Trình bày miệng trớc lớp
- HS khác nghe , nhận xét,
bổ xung
-GV đánh giá
-HS đọc yêu cầu bài tập
-Làm bài tập, trình bày trớc
lớp
- Nhận xét, bổ sung
GV hớng dẫn HS làm bài tập
? Tìm từ ngữ địa phơng
? Các từ ngữ này thuộc
ph-ơng ngữ nào
? Tác dụng của từ ngữ địa
phơng trong đoạn trích
*Hoạt động 2: Bài tập bổ
sung: Tìm Một số văn bản
1-Bài tập 1 (SGK 175) Tìm trong phơng ngữ em đang sử dụng, hoặc một
ph-ơng ngữ mà em biết những từ ngữ:
a- Chỉ các sự vật, hiện tợng, … không có tên gọi trong các phơng ngữ khác và trong ngôn ngữ toàn dân
- VD: + Tắc: một loại quả họ quýt
+ Nốc: chiếc thuyền (Phơng ngữ Nghệ Tĩnh) + Nhuựt: moựn aờn laứm baống xụ mớt troọn vụựi moọt vaứi thửự khaực, ủửụùc duứng phoồ bieỏn ụỷ moọt soỏ vuứng Ngheọ-Túnh
+ Boàn boàn: moọt loaùi caõy thaõn meàm, soỏng ụỷ nửụực, coự theồ laứm dửa hoaởc xaứo naỏu, phoồ bieỏn ụỷ moọt soỏ vuứng Taõy Nam Boọ
+ Sơng: gánh + Bọc: cái túi áo b- Đồng nghĩa
nh-ng khác về âm với từ nh-ngữ tronh-ng các phơnh-ng nh-ngữ khác hoặc trong ngôn ngữ toàn dân
boỏ quaỷ baựt mẹ
bọ trái cheựn maù
ba, tớa trái cheựn meù, maự c- Đồng âm nhng khác về nghĩa với từ ngữ trong các phơng ngữ khác hoặc trong ngôn ngữ toàn dân
- Hòm: + ở miền Bắc: chỉ một số đồ đựng có nắp đạy + ở miền Trung, Nam: Chỉ áo quan( quan tài)
- Nón: + miền Trung và từ ngữ toàn dân: chỉ một thứ đồ dùng làm bằng lá, để đội đầu, có hình chóp
+ miền Nam: chỉ nón và mũ nói chung
- Bắp: + miền Bắc: có thể chổ chung bắp chân, tay + miền Trung , Nam: chỉ bắp ngô
2-Bài tập 2: (SGK 175)
- Những từ ngữ địa phơng nh ở bài tập 1.a không có từ ngữ tơng đơng trong phơng ngữ khác và trong ngôn ngữ toàn dân vì: Có những sự vật,hện tợng xuất hiện ở địa phơng này nhng không xuất hiện ở địa phơng khác do có sự khác biệt giữa các vùng miền về điều kiện tự nhiên, đặc điểm tâm lý, phong tục tập quán Tuy nhiên sự khác biệt đó không quá lớn.( Từ ngữ thuộc nhóm này không nhiều)
- Một số từ ngữ này có thể chuyển thành từ ngữ toàn dân vì những sự vật, hiện tợng mà những từ ngữ này gọi tên Vốn chỉ xuất hiện ở một địa phơng, nhng sau đó dần phổ biến trên cả nớc
3-Bài tập 3:(SGK 175)
- Hai bảng mẫu ở bài tập 1- bảng b, c
- Từ ngữ toàn dân ở bảng b – từ ngữ ở miền Bắc: cá quả, lợn, ngã, ốm
- Cách hiểu thuộc ngôn ngữ toàn dân: ốm- bị bệnh
4-Bài tập 4 (SGK 176)
- Những từ ngữ địa phơng trong đoạn trích: Chi, rứa, nờ, tui, cớ răng, ng, mụ phơng ngữ Trung đợc dùng phổ biến: Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên – Huế
- Tác dụng góp phần thể hiện chân thực hơn hình ảnh của một vùng quê và tình cảm, suy nghĩ, tính cách của một
ng-Phơng ngữ Thừa Thiên - Huế
Trang 7có sử dụng từ ngữ địa phơng,
cho biết các văn bản có sử
dụng từ ngữ địa phơng
chiếm số lợng nhiều hay ít,
điều đó nói lên u điểm gì
của Tiếng Việt? Xác định
nhiệm vụ của em khi học từ
địa phơng
*Hoạt động 3: Củng cố,
dặn dò
- GV hệ thống bài:
+ Vai trò của từ ngữ địa
ph-ơng
+ Cách sử dụng từ ngữ địa
phơng
- HD học sinh về nhà: Tiếp
tục hoàn thiện bài tập
Soạn: Đối thoại, độc thoại
và độc thoại nội tâm
ời mẹ trên vùng quê ấy; làm tăng sự sống động, gợi cảm của tác phẩm
II Luyện tập.
Chuyeọn em…
ẹi moõ cho ngaựi ủửụứng xa moõ: ủaõu
ễÛ nhaứ vụựi meù ủaởng maứ nuoõi quaõn ủaởng: ủeồ, maứ ủeồ Mỡnh ngheứo, khoõng taù thỡ caõn
Mớt thụm baựn chụù goựp phaàn nuoõi quaõnthụm: dửựa Meù con, moọt bửừa, veà ủửụứng
Gaùo ngon moọt gaựnh em sửụng naởng ủaàysửụng: gaựnh
Tieỏt 64 đối thoại, độc thoại
và độc thoại nội tâM trong văn bản tự sự
I-mục tiêu bài dạy.
- Hiểu thế nào là đối thoại, thế nào là độc thoại và độc thoại nội tâm, đồng thời thấy đợc tác dụng của chúng trong văn bản tự sự
- Rèn luyện kỹ năng nhận diện và tập kết hợp các yếu tố này trong khi đọc cũng nh trong viết văn tự sự
II-Chuẩn bị.
- GV: Bảng phụ hoặc đèn chiếu
- HS : Soạn bài theo câu hỏi trong SGK
III-Tiến trình bài dạy.
1- Kiểm tra: Kiểm tra sự chuẩn bị bài của học sinh.
2- Giới thiệu bài:
Trong văn bản tự sự ta thờng gặp ngời đối thoại có khi là độc thoại hay độc thoại nội tâm Vậy yếu tố này có vai trò gì và khi sử dụng cần lu ý những điểm nào? Giờ học hôm nay
sẽ giúp chúng ta hiểu đợc những vấn đề trên
3- Caực hoaùt ủoọng daùy hoùc:
* Hoaùt ủoọng 1: Tỡm hieồu yeỏu
toỏ ủoỏi thoaùi, ủoọc thoaùi…( chia
baỷng laứm hai coọt, coọt traựi ghi
baứi taọp, coọt phaỷi ghi nhaọn
xeựt…)
- Treo baỷng phuù ủoaùn trớch
Laứng, goùi 1HS đọc.
? Trong 3 câu đầu đoạn trích ,
ai nói với ai Tham gia câu
chuyện có ít nhất mấy ngời
? Dấu hiệu nào cho ta biết đó
là một cuộc trò chuyện trao đổi
Dấu hiệu: + Có 2 lợt ngời qua
lại; nội dung nói của mỗi ngời
I Tỡm hieồu yeỏu toỏ ủoỏi thoaùi, ủoọc thoaùi noọi
taõm trong vaờn baỷn tửù sửù:
1.Baứi taọp 2 Nhaọn xeựt
* Đoạn trích (SGK 176).
a) ẹoỏi thoaùi
Ba caõu ủaàu mieõu taỷ cuoọc ủoỏi thoaùi cuỷa ngửụứi phuù nửừ taỷn cử.
Coự ít nhất là hai ngời 2
ngửụứi phuù nửừ tham gia
- Trửụực moói lửụùt lụứi ủeàu xuoỏng doứng gaùch ủaàu
- ẹoỏi thoaùi: laứ hỡnh thửực ủoỏi ủaựp, troứ chuyeọn giửừa hai hoaởc nhieàu ngửụứi.
Trửụực moói lửụùt lụứi
ủeàu coự gaùch ủaàu doứng.
Trang 8đều hớng tới ngời tiếp chuyện
(về mặt nội dung)
+ Veà mặt hình thức: 2
gạch đầu dòng(2 lợt lời)
? Theo em, muùc ủớch noựi cuỷa
hoù laứ gỡ? Ta goùi ủoự laứ hỡnh thửực
naứo trong giao tieỏp?
? Vaọy ủoỏi thoaùi laứ gỡ? Daỏu
hieọu ủeồ nhaọn bieỏt?
HS traỷ lụứi xong, GV choỏt laùi
HS quan saựt tieỏp phaàn vaờn baỷn
trong baỷng phuù
? Câu “Haứ, nắng gớm, về nào ”
laứ lụứi cuỷa ai nói với ai, đây có
phải là 1 câu đối thoại không?
Vì sao?
GV: Caõu noựi cuỷa oõng Hai, noựi
vụựi chớnh mỡnh(ngaàm laỷng
traựnh chuyeọn khoõng vui vửứa
nghe ủửụùc), không hớng tới 1
ngời tiếp chuyện cụ thể nào,
cuừng khoõng ai tieỏp nhaọn
độc thoại
? Đoạn trích còn có những câu
kiểu này không VD: “Ông lão
… rít lên”
- “Chúng bay … thế này”
GV: Goùi kieồu caõu nhử theỏ
trong vaờn tửù sửù laứ kieồu caõu ủoọc
thoaùi
? Em haừy ruựt ra nhaọn xeựt theỏ
naứo laứ caõu ủoọc thoaùi?
HS: Quan saựt tieỏp vaờn baỷn:
-Caõu: “Chuựng noự… tuoồi ủaàu…”
laứ cuỷa ai hoỷi ai? Taùi sao trửụực
caõu ủoự khoõng coự gaùch ủaàu
doứng?
? Trong vaờn baỷn tửù sửù caực hỡnh
thửực dieón ủaùt treõn coự taực duùng
gỡ?
GV: Taùo cho caõu chuyeọn coự
tớnh gaàn guừi nhử chớnh c/s
doứng
Muùc ủớch: Hửụựng vaứo laứng chụù Daàu theo Taõy ẹoỏi thoaùi
b) ẹoọc thoaùi:
“ Haứ, naộng gụựm, veà naứo…” cuỷa oõng Hai, noựi troỏng khoõng
- Khoõng theồ coi ủoự laứ ủoỏi thoaùi ẹoọc thoaùi
c) ẹoọc thoaùi noọi taõm:
- Nhửừng caõu: “Chuựng noự cuừng…tuoồi ủaàu…”
OÂng Hai tửù hoỷi loứng mỡnh khoõng thaứnh tieỏng suy nghú beõn trong Taõm traùng ủau ủụựn
ẹoọc thoaùi noọi taõm
- ẹoọc thoaùi: Lụứi noựi vụựi chớnh mỡnh hoaởc noựi vụựi moọt ai ủoự trong tửụỷng tửụùng.
Gaùch ủaàu doứng trửụực moói lửụùt lụứi.
- ẹoọc thoaùi noọi taõm: khoõng noựi thaứnh lụứi, khoõng gaùch ủaàu doứng.
3 Taực duùng:
- Caõu chuyeọn gaàn guừi, deó khai thaực noọi taõm nhaõn vaọt.
- Laứm noồi baọt tớnh caựch nhaõn vaọt…
Trang 9haứng ngaứy, ủoàng thụứi qua ủoự
taực giaỷ ủeừ daứng hụn trong vieọc
khai thaực noọi taõm nhaõn vaọt
Theồ hieọn roừ thaựi ủoọ yeõu,
gheựt cuỷa tửứng nhaõn vaọt(2 ngửụứi
phuù nửừ taỷn cử)
Ngửụứi ủoùc caỷm nhaọn saõu saộc
chieàu saõu taõm lớ cuỷa nhaõn vaọt
oõng Hai hửựng thuự hụn trong
vieọc khaựm phaự noọi taõm nhaõn
vaọt
-1 HS đọc ghi nhớ
* Hoaùt ủoọng 2: Hửụựng daón
luyeọn taọp
HS ủoùc baứi taọp
? Nhaõn vaọt oõng Hai coự maỏy
lửụùt lụứi? Nhaõn vaọt baứ Hai coự
maỏy lửụùt lụứi?
? Taùi sao trong lửụùt lụứi thửự nhaỏt
cuỷa baứ Hai, oõng Hai khoõng traỷ
lụứi?
HS: Taõm traùng chaựn trửụứng
khoõng muoỏn noựi ủeỏn chuyeọn
laứng theo taõyTT ủau ủụựn
GV: Nhaọn xeựt caựch traỷ lụứi ụỷ
lửụùt lụứi 2,3?
HS: Coọc loỏc, mieón cửụừng baỏt
ủaộc dútaõm lớ buoàn naỷn
+ Khoõng traỷ lụứikhoõng phaỷi
vụựi vụù
+ Vụù khoõng coự loói trong sửù coỏ
cuỷa laứng
Vỡ buoàn neõn traỷ lụứi cho
xong
Hoạt động 3: Bài tập bổ sung:
Cho nhân vật là 2 ngời bạn, tình
huống là một sự hiểu nhầm đáng
tiếc Viết 1 đoạn văn tự sự sử
dụng hình thức đối thoại và độc
thoại
*Hoạt động 4: Củng cố, dặn
dò
- Hệ thống bài
- Hoùc: Đối thoại, độc thoại và
độc thoại nội tâm
- Taùo hửựng thuự cho ngửụứi ủoùc.
4 Ghi nhụự: SGK tr 178
II Thửùc haứnh luyeọn taọp:
Baứi 1: ẹoùc
- Nhaõn vaọt baứ Hai coự ba lửụùt lụứi
+ Naứy, thaày noự aù
+ Thaày noự nguỷ roài aứ?
+ Toõi thaỏy ngửụứi ta ủoàn…
- Nhaõn vaọt oõng hai coự hai lửụùt lụứi
+ Gỡ?
+ Bieỏt roài!
=> Tâm trạng chán chờng , buồn bã , đau khổ và thất vọng của ông Hai
Baứi 2: Baứi taọp boồ sung
Baứi taọp traộc nghieọm: Doứng naứo dieón ủaùt khaựi quaựt nhaỏt vai troứ vaứ taực duùng cuỷa caực hỡnh thửực ủoỏi thoaùi, ủoọc thoaùi vaứ ủoọc thoaùi noọi taõm trong vaờn baỷn tửù sửù?
A ẹeồ khaộc hoùa vaứ theồ hieọn tớnh caựch nhaọn vaọt moọt caựch saõu saộc
B Laứm cho caõu chuyeọn sinh ủoọng hụn
Trang 10- Hoàn thành bài tập 2, tr 179
SGK
- Chuaồn bũ tieỏt luyeọn noựi
C Boọ loọ dửụùc sửù chuyeồn bieỏn trong taõm lớ nhaõn vaọt
D ẹi saõu vaứo mieõu taỷ noọi taõm nhaõn vaọt
Tuaàn 13 Ngaứy daùy: 29/11
Tieỏt 65
luyện nói : tự sự kết hợp với nghị luận
và miêu tả nội tâm
I mục tiêu bài dạy Giúp HS:
-Biết cách trình bày một vấn đề trớc tập thể lớp với nội dung kể lại sự việc theo ngôi thứ nhất hoặc thứ ba Trong khi kể có kết hợp với miêu tả nội tâm, nghị luận, có đối thoại và
độc thoại
II-chuẩn bị
GV: Định hớng cho họ việc chuẩn bị ở nhà+ đọc TLTK
HS: Chuẩn bị bài theo hớng dẫn của GV
III -tiến trình bài dạy
1-Kiểm tra :
? Thế nào là đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm trong văn bản tự sự , các hình thức trên có vai trò gì khi xây dựng văn bản tự sự
Kiểm tra việc chuẩn bị bài của HS
2 Giới thiệu bài:
Khả năng nói trớc tập thể , trớc đám đông, không phải ai cũng có đợc Vì vậy luyện nói
là một trong những kỹ năng đợc môn Ngữ văn bổ sung và chú ý nhiều hơn trớc Gìơ học này với những kiến thức đã chuẩn bị theo hớng dẫn , các em sẽ thể hiện khả năng nói của mình trớc tập thể lớp
3 Caực hoaùt ủoọng daùy hoùc:
* Hoaùt ủoọng 1
1 HS đọc đề các bài tập (3 bài
tập SGK 179)
Hoaùt ủoọng 2: Hửụựng daón phaõn
tớch ủeà
? Xác định yêu cầu của các bài
tập trên
Chia lớp thành 3 nhóm, mỗi
nhóm cử đại diện trình bày dàn
ý của 1 bài tập
I-Đề bài:
1-Bài tập 1:
Tâm trạng của em sau khi để xảy ra 1 chuyện có lỗi với bạn
2-Bài tập 2:
Kể lại buổi sinh hoạt lớp, ở đó em đã phát biểu ý kiến
để chứng minh Nam là một bạn rất tốt
Bài tập 3:
Dựa vào nội dung phần đầu tác phẩm : “Chuyện ngời con gái Nam Xơng”(Từ đầu đến “Bấy giờ …qua rồi”),qua rồi”), hãy đóng vai Trơng Sinh để kể lại câu chuyện và bày
tỏ niềm ân hận
II-Phân tích đề vaứ laọp dàn ý :
*Yêu cầu: Cả 3 đề đều là kể chuyện song phải biết
kết hợp sử dụng yếu tố nghị luận, miêu tả nội tâm, các hình thức đôí thoại , độc thoại
*Lập dàn ý:
a-Bài tập 1:
Gợi ý: - Diễn biến của sự việc:
+ Nguyên nhân nào dẫn tới lỗi của em với bạn
+ Sự việc gì ? Có lỗi với bạn ở mức độ nào
+ Có ai chứng kiến hay chỉ một mình em biết