MỤC TIÊU BÀI HỌC - Nêu được được các đặc trưng sinh lí của âm:độ cao, độ to và âm sắc - Nêu được ví dụ để minh hoạ cho khái niệm âm sắc - Nêu được tác dụng của hộp cộng hưởng âm II.. PH
Trang 1Bài 11 ĐẶC TRƯNG SINH LÍ CỦA ÂM
-o0o -I MỤC TIÊU BÀI HỌC
- Nêu được được các đặc trưng sinh lí của âm:độ cao, độ to và âm sắc
- Nêu được ví dụ để minh hoạ cho khái niệm âm sắc
- Nêu được tác dụng của hộp cộng hưởng âm
II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
Giáo viên: Nếu có thể chuẩn bị được một số nhạc cụ như sáo trúc, đàn…
để minh hoạ
Học sinh: Ôn lại các đặc trưng vật lí của âm
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Kiểm tra bài cũ: Những đặc trưng vật lí của âm là gì?
Hạ âm và siêu âm có cùng bản chất không?
Trong ba môi trường rắn, lỏng, khí âm truyền nhanh nhất trong môi
trường nào, chậm nhất trong môi trường nào?
2 Bài mới
Đvđ- Tiết trước ta đã biết được âm có ba đặc trưng vật lí Nhưng cảm
nhận âm của con người không chỉ phụ thuộc vào các đăc trưng vật lí của âm
mà còn phụ thuộc vào các dặc trưng sinh lí của âm Vậy âm có bao nhiêu
đặc trưng sinh lí ta sẽ tìm hiểu trong bài “ĐẶC TRƯNG SINH LÝ CỦA
SÓNG ÂM”
Hoạt động 1: Độ cao
Hoạt động của GV Hoạt động của hs NỘI DUNG
Cảm giác mà âm gây cho
cơ quan thính giác không
chỉ phụ thuộc các đặc
trưng vật lí mà còn ohụ
thuộc sinh lí tai người
.Tai phân biệt các âm
khác nhau nhờ ba đặc
trưng sinh lí của âm là
:độ cao , độ to , âm sắc
- Gợi ý cho hs nắm được
khái niệm về độ cao
- Độ cao của âm gắn liền
với đặc trưng vật lí nào?
- Tiếp thu
- Chú ý lắng nghe gợi ý của GV
- Đọc SGK trả lời: Độ cao của âm gắn liền với tần số âm
I- ĐỘ CAO
- Là đặc tính sinh lí của âm gắn liền với tần số
- f càng lớn nghe càng cao và ngược lại
- f càng nhỏ nghe càng trầm
Trang 2
Hoạt động 2: Độ to
-Độ to của âm không
tăng theo I mà tăng theo
L
- Gơi ý cho hs tìm hiểu
độ to của âm phụ thuộc
những yếu tố nào?
- Kết luận và nhận xét
- Độ to của âm không những phụ thuộc cường
độ âm mà còn phụ thuộc tần số âm
- Ghi kết luận của GV
II- ĐỘ TO
-Là đặc trưng sinh lí của âm gắn liền với đặc trưng vật lí mức cường độ âm
-Độ to của âm không trùng với cường độ âm
-Độ to của âm không những phụ thuộc cường độ âm mà còn phụ thuộc tần số âm
Hoạt động 3: Âm sắc
- Nếu cho nhiều nhạc cụ
cùng phát ra âm thanh có
tần số f ta dễ dàng nhận
ra âm do nhạc cụ nào
phát ra đó là nhờ đăc
trưng thứ 3 là âm sắc
-Tại sao âm do âm thoa ,
sáo kèn săcxô cùng
phát ra nốt La nhưng ta
vẫn phân biệt được
chúng?
- Vậy âm sắc là gì?
-Nếu ghi đồ thị dao động
của 3 âm ta sẽ được 3 đồ
thị dao động khác nhau
,nhưng có cùng chu kỳ
( Xem Hình 10-3 SGK)
- Nhận xét, kết luận
- Tiếp thu
- Vì có âm sắc khác nhau
- Là một đặc tính sinh lí của âm ,giúp ta phân biệt
âm do các nguồn âm khác nhau phát ra
- Âm sắc có liên quan mật thiết với đồ thị dao động âm
III- ÂM SẮC
-Là một đặc tính sinh lí của
âm ,giúp ta phân biệt âm do các nguồn âm khác nhau phát ra
Âm sắc có liên quan mật thiết với đồ thị dao động âm
IV CỦNG CỐ VÀ BTVN
1 Củng cố
Trang 31 Độ cao của âm
A là đặc trưng vật lí của âm
B là một đặc trưng sinh lí của âm
C vừa là đặc trưng vật lí vừa là đặc trưng sinh lí
D là tần số của âm
2 Âm sắc là
A màu sắc của âm
B một tính chất giúp ta nhận biết nguồn âm
C một đặc trưng sinh lí của âm
D một đặc trưng vật lí của âm
2 BTVN
- Làm tất cả các bài tập trong SGK trang 59 và bài tập trong SBT lý 12 trang
17 và 18