- Mở rộng thêm kiến thức về văn bản nhật dụng .- Thấy được vẻ đẹp đáng tự hào và tiềm năng du lịch của động Phong Nha.. + Còn lại : Xác định ví trí của động Phong Nha, xúc thu hút của độ
Trang 1- Mở rộng thêm kiến thức về văn bản nhật dụng
- Thấy được vẻ đẹp đáng tự hào và tiềm năng du lịch của động Phong Nha
II/ Kiến thức chuẩn:
- Tích hợp với phần Tập làm văn để viết một bài văn miêu tả
III/ Hướng dẫn - thực hiện:
Hoạt động giáo viên Hoạt động học sinh Nội dung
Hoạt động 1 : Khởi
động
1.Ổn định lớp
2.Kiểm tra bài cũ :
Kiểm tra phần bài soạn.
3.Giới thiệu bài mới :
“Đường vô xứ Nghệ quanh
quanh
Non xanh nước biết như tranh
họa đồ”
Hai câu ca dao trên
giới thiệu sơ lược về
Nghệ An Vượt qua Nghệ
An, qua Hà Tĩnh, bàn
chân người du lịch đặt
lên đất Quảng Bình
Tỉnh Quảng Bình không
chỉ có dòng nhật lệ, bến
đò mẹ Suốt anh hùng,
-Lớp cáo cáo
-Hs trình tập soạn -Hs nghe và ghi tựa bài
Trang 2sông Giang mênh mông,
Bảo Ninh chang chang
cồn cát nắng trưa mà
còn nổi tiếng với đệ
nhất kỳ quan – động
Phong Nha lộng lẫy, kì
ảo Ta hãy cùng nhau
đến thăm danh lam
thắng cảnh đặc biệt kì
thú này qua bài viết giới
thiệu của Trần Hoàng,
một văn bản nhật dụng
khá hay, trích từ cuốn :
“sổ tay địa danh du lịch
các tỉnh Trung bộ của
NXB giáo dục Hà Nội,
1998.”
Hoạt động 2 : Đọc-hiểu
văn bản
* Giáo viên gọi học sinh
đọc văn bản
* Giáo viên chú ý chú
thích 1, 2, 4, 6, 8, 9.
- Tại sao bài động
Phong Nha là một văn
bản nhật dụng?
( Thế nào là văn bản
nhật dụng )
- Em hãy tìm bố cục của
bài văn.
Cho Hs chia bố cục
Hs nhận xét – Gv chốt :
3 đoạn :
+ Từ đầu … bãi mía nằm
rãi rác”: giới thiệu vị trí
và hai đường (thủy, bộ )
vào động Phong Nha.
+ “Phong Nha … cảnh
chùa đất Bụt” : cảnh
" 2-3 HS nối nhau đọc
- Học sinh trả lời cá nhân
(đã có ở bài : cầu Long Biên
+ “Phong Nha … cảnh chùa đất Bụt” : cảnh tượng động Phong Nha
+ Còn lại : Xác định ví trí của động Phong Nha, xúc thu hút của động đối với khách tham quan và việc đầu tư khai thác để sớm biến động thành một địa điểm du lịch, thám hiểm, nghiên cứu khoa học hoàn
I/ Tìm hiểu chung:
1 Động Phong Nha :
được gọi là “Đệ nhất ký quan Phong Nha”, nằm trong quần thể hang động thuộc khối núi đá vôi Kẻ Bàng xã Sơn Trạch, Huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình ; ở gần đường mòn Hồ Chí Minh , có nhiều giá trị và ý nghĩa
2 Bố cục : 3 đoạn :
a) Từ đầu đến “… bãi mía nằm rải rác” : Giới thiệu
vị trí địa lý và hai đường (thuỷ, bộ) vào động Phong Nha
b) “Phong Nha …… cảnh chùa, đất bụt” : Cảnh tượng động Phong Nha c) Còn lại : Xác định giá trị và phân tích vẻ đẹp đặc sắc, độc đáo của động Phong Nha
Trang 3tượng động Phong Nha.
+ Còn lại : Xác định ví trí
của động Phong Nha, xúc
thu hút của động đối với
khách tham quan và việc
đầu tư khai thác để sớm
biến động thành một địa
điểm du lịch, thám hiểm,
nghiên cứu khoa học hoàn
chỉnh.
Hoạt động 3 : Phân tích
.
? Trong phần giới thiệu
động Phong Nha tác giả
cho biết động nằm ở vị
trí nào ?
- Để đi vào động Phong
Nha, ta có thể đi vào
mấy con đường ? đó là
những con đường nào ?
* GV hướng dẫn HS
phát hiện trình tự miêu
tả.
- Cảnh sắc động Phong
Nha được tác giả miêu
tả trình tự như thế nào ?
hãy tìm dẫn chứng ?
Nhận diện vẻ đẹp của
động.
- Động có vẻ đẹp như
thế nào ? có mấy động ?
? Hãy liệt kê các dạng
hình khối, hình tượng
thạch nhũ ?
? Hãy phân tích, nhận
xét về hệ thống hình
khối, hình tượng đó ?
+ Hãy liệt kê các màu
2 bộ phận chính của hang "
miêu tả cụ thể 2 động "
sâu hơn vào trong động "
cảnh đẹp lộng lẫy, kì ảo của động
* Hoạt động nhóm :
=> + Khối con gà, con cóc, đốt trúc " theo hệ thống vật lớn thấy trước, vật nhỏ
II Phân tích :
1 Vị trí địa lý của động Phong Nha :
- Ở phía Tây Quãng Bình
- Ta có thể đến Phong Nha bằng hai con đường :+ Đường thuỷ : Ngược dòng sông Gianh
+ Đường bộ : Theo tỉnh lộ số 2 đến bến sông Son
2 Cảnh tượng và vẻ đẹp Động Phong Nha :
a/ Cảnh tượng :
Gồm hai động : Động khô và Động nước
+ Động nước gồm 14 buồng nối nhau bởi một hành lang chính và nhiều hành lang phụ
+ Vào sâu là các dòng sông ngầm dưới khối núi đá vôi và rừng nguyên sinh
b/ Vẻ đẹp :
- Các khối thạch nhũ hình con gà, con cóc, đốt trút, mâm xôi, cái khánh
- Nhiều bãi cát, bãi đá, các ngõ ngách
- Những cánh phong lan xanh biếc
- Tiếng nước gõ chẳng khác tiếng chuông, tiếng đàn
Trang 4sắc (qua các từ ngữ) và
nhận xét về màu sắc đó
+ Hãy liệt kê âm thanh
và phân tích, nhận xét
về các âm thanh đó.
? Qua đó ta thấy động
Phong Nha như thế
Tác giả Liệt kê =>
Động Phong Nha như
một thế giới khác lạ,
hoang sơ, bí hiểm, thanh
thoát và nhiều chất thơ
.
Phân tích đánh giá của
ông trường đoàn thám
hiểm :
- Theo ông trưởng đoàn
thám hiểm hội địa lí
Hoàng gia Anh và báo
cáo khoa học thì động
Phong Nha là hang động
như thế nào ?
? Em hãy cho biết cảm
nghĩ của mình về vẻ đẹp
giá trị của động
- Là một người chủ
thấy sau
+ Màu sắc : lóng lánh như kim cương, màu xanh của nhánh phong lan " màu lam cho cảnh vật hiền ảo
" Tiếng nước gõ long tong, lời nói vang vọng như tiếng đàn, tiêng chuông
- Động Phong Nha : Lộng lẫy,
kì ảo, huyền ảo về màu sắc
Lóng lánh như kim cương, thế giới khác lạ, thế giới tiên cảnh, hoang sơ, bí hiểm, thanh thoát và giàu chất thơ
" Học sinh trả lời cá nhân
" Học sinh trả lời
" Học sinh phát biểu
" VD : Động Hương Sơn (Hà Tây), động Tam Thanh và Nhị Thanh (Lạng Sơn), động Thủy Tiên (Vịnh Hạ Long)
- Chúng ta tự hào về đất nước có những danh lam
Liệt kê => Động Phong Nha như một thế giới khác lạ, hoang sơ, bí hiểm, thanh thoát và nhiều chất thơ
3 Giá trị của Động Phong Nha :
- Động Phong Nha dài nhất và đẹp nhất thế giới
- Động Phong Nha đã và đang thu hút sự quan tâm của nhiều nhà khoa học, thám hiểm và khách du lịch
- Động Phong Nha đang được đầu tư để sớm trở thành khu du lịch
Trang 5tương lai em sẽ làm gì
khi đất nước mình có
một “đệ nhất kì quan
động”
? Em hãy tìm nêu tên
một số động thắng cảnh
khác.
? Em có suy nghĩ gì khi
đất nước mình có những
danh lam thắng cảnh
đẹp ?
- Giáo viên bình +
chốt :
Động Phong Nha dài
nhất và đẹp nhất thế
giới Động Phong Nha
đã và đang thu hút sự
quan tâm của nhiều nhà
khoa học, thám hiểm và
khách du lịch .Động
Phong Nha đang được
đầu tư để sớm trở thành
khu du lịch
Ghi nhớ
Hỏi : như vậy, qua bài
“động Phong Nha” em
hãy cho biết vị trí địa lý
và tiềm năng của động
ra sao trong tương lai ?
Gv cho Hs đọc phần ghi
nhớ trong SGK trang
148
* Gv chốt :
ĐPN ở tỉnh Quảng
Bình , được xem là “đệ
nhất kỳ quan”, đang thu
hút khách tham quan
thắng cảnh
Hs đọc Lớp nghe
Hs đọc phần ghi nhớ Lớp nghe Gv chốt
4 Ý nghĩa : (SGK.Tr:148.)
Trang 6trong nước và ngoài
nước chúng ta tự hào
về cảnh thiên nhiên của
đất nước Việt Nam
Hoạt động 4 : Luyện tập
.
Cho Hs đọc yêu cầu của
Bài tập SGK/149.
Gv hướng dẫn cho Hs về
thực hiện ở nhà:
Hs làm hướng dẫn viên
du lịch để thuyết minh
cho lớp du lịch qua lời
thuyết minh của Hs (tìm
tài liệu ở thư viện)
Tiết sau (môn Văn
học) , Gv kiểm tra
Hs thực hiện ở nhà theo hướng dẫn của Gv
IV Luyện tập :
(Hs thực hiện ở nhà)
*Chuẩn bị bài mới :
Ơn tập về dấu câu (dấu
chấm, dấu chấm hỏi, dấu
Trang 8I/ Mục tiêu:
Củng cố kiến thức và cách sử dụng dấu chấm, dấu chấm hỏi, dấu chấm than Lưu ý : Học sinh đã học dấu chấm, dấu chấm hỏi và dấu chấm than ở Tiểu học
II/ Kiến thức chuẩn:
III/ Hướng dẫn - thực hiện:
Hoạt động giáo viên Hoạt động học sinh Nội dung
Hoạt động 1 : Khởi
động
1.Ổn định lớp
2.Kiểm tra bài cũ :
+ Hãy nêu ý nghĩa, vị
trí của động Phong
Nha.
+ Động được đánh
giá như thế nào ?
3.Giới thiệu bài mới :
GV dẫn dắt HS vào bài
mới và ghi tựa bài
Hoạt động 2 : Hình
thành kiến thức
Tìm hiểu công dụng
* Giáo viên yêu cầu học
sinh đọc và điền dấu vào
-Lớp cáo cáo
-Hs nghe câu hỏi và lên trả lời
-Hs nghe và ghi tựa bài
=> Học sinh điền dấu vào câu, giải thích
I Công dụng
1/ Tìm hiểu ví dụ :
* Bài tập 1/149
a) (!)
Trang 9trong câu bài 1/149.
- Vì sao em lại đặt các
dấu câu như vậy ?
( - Dấu chấm hỏi dùng
để đặt cuối câu nghi
vấn)
- Dấu chấm dùng để đặt
cuối câu trần thuật
- Dấu chấm than dùng
đặt ở cuối câu cầu
khiến, câu cảm thán).
* Gọi học sinh đọc bài
2/149.
- Cách dùng dấu chấm
than, dấu chấm, dấu
chấm hỏi trong những
câu sau có gì đặc biệt ?
Gv chốt :
a) câu 2, 4 đều là câu
cầu khiến nhưng cuối
câu dùng dấu chấm Đó
là cách dùng đặc biệt
b) Cách dùng dấu ( ! ?)
thể hiện thái độ nghi
ngờ hoặc châm biếm đối
với nội dung từ ngữ
trước đó " Cách dùng
đặc biệt
- Các em có nhận xét gì
về công dụng của dấu
chấm, chấm than, dấu
chấm hỏi ?
* Giáo viên yêu cầu học
sinh đọc ghi nhớ.
a) (!) cảm thánb) (?) câu hỏi c) (!), ( !) câu cầu khiếnd) (.), (.), (.) câu trần thuật
=> a) câu 2, 4 đều là câu cầu khiến nhưng cuối câu dùng dấu chấm Đó là cách dùng đặc biệt
b) Cách dùng dấu ( ! ?) thể hiện thái độ nghi ngờ hoặc châm biếm đối với nội dung từ ngữ trước đó " Cách dùng đặc biệt
=> học sinh hiểu nói
=> Học sinh đọc ghi nhớ/150
b) (?)c) (!), ( !)
d) (.), (.), (.)
* Bài 2:
a) câu 2, 4 đều là câu cầu khiến nhưng dùng dấu chấm " cách dùng đặc biệt
b) câu dùng dấu (!, ?)
" Thái độ nghi ngờ hoặc châm biếm
2/ Ghi nhớ :(SGK Tr :150)
Thông thường, dấu chấm được đặt ở cuối câu trần thuật, dấu chấm hỏi đặt
cuối câu nghi vấn và dấu chấm than đặt cuối câu cầu khiến, câu cảm thán
Trang 10 Tuy vậy, cũng có lúc người ta dùng dấu chấm ở cuối câu cầu khiến và đặt các dấu chấm hỏi, dấu chấm than trong ngoặc đơn và sau một ý hay một từ ngữ nhất định để biểu thị thái độ nghi ngờ hoặc châm biếm đối với ý đó hay nội dung của từ ngữ đó
Chữa lỗi dấu câu
* GV gọi học sinh đọc
các câu
Em hãy so sánh cách
dùng nào đúng ?
Gv chốt :
+ Câu a 1 dùng dấu chấm
là đúng.
+ Câu a 2 dùng dấu chấm
phẩy làm cho câu này
thành hai vế không liên
quan với nhau.
+ Câu b 1 dùng dấu chấm
là không hợp lí vì làm cho
vị ngữ tách khỏi chủ ngữ,
nhất là khi hai vị ngữ nối
nhau bằng cặp quan hệ từ
“ vừa … vừa” dùng dấu
phẩy hoặc dấu chấm
phẩy mới đúng
* Giáo viên gọi học sinh
đọc bài 2/151
Hỏi : Cách dùng các
dấu chấm, dấu chấm hỏi
và dấu chấm than trong
những câu đọc có vì sao
không đúng ? và hãy
chữa lại cho đúng
Gv chốt :
a) đặt dấu chấm hỏi sai
" đó không là câu hỏi
" dấu chấm đúng
b) đặt dấu chấm hỏi sai
" đó không là câu hỏi
+ Câu a1 dùng dấu chấm là đúng
+ Câu a2 dùng dấu chấm phẩy làm cho câu này thành hai vế không liên quan với nhau
+ Câu b1 dùng dấu chấm là không hợp lí vì làm cho vị ngữ tách khỏi chủ ngữ, nhất là khi hai vị ngữ nối nhau bằng cặp quan hệ từ “ vừa … vừa”
a) đặt dấu chấm hỏi sai "
đó không là câu hỏi " dấu chấm đúng
b) đặt dấu chấm hỏi sai "
đó không là câu hỏi " dấu chấm đúng
II Chữa một số lỗi thường gặp :
* Bài tập 2/151 :a) đặt dấu chấm hỏi sai " đó không là câu hỏi " dấu chấm đúng
b) đặt dấu chấm hỏi sai " đó không là câu hỏi " dấu chấm đúng
Trang 11" dấu chấm đúng.
Hoạt động 3 : Luyện tập
Giáo viên hướng dẫn
làm luyện tập 150,151.
Bài tập 1 : Cho Hs đọc
bài tập 1 yêu cầu của
bài tập 1 là gì ?
Cho Hs hoạt động nhóm
nhóm trình bày –Hs
nhận xét Gv chốt :
đặt dấu chấm sau đây là
Bài tập 2 : Cho Hs đọc
bài tập 2 yêu cầu của
bài tập 2 là gì ?
Gv hướng dẫn : Trước
tiên xác định kiểu câu
(nghi vấn) nhận xét
dùng dấu chấm hỏi của
đoạn đối thoại đúng hay
chưa đúng và chữa lại
cho đúng ?
Gv chốt :
- Bạn đã đến thăm động
Phong Nha chưa ? (đúng)
- Chưa ?(sai, phải thay
bằng dấu chấm vì là câu
trần thuật) Thế còn bạn đã
đến chưa ? (đúng)
-Mình đến rồi Nếu tới đó,
bạn mới hiểu vì sao mọi
người lại thích đến thăm
động như vậy ? (sai, phải
thay bằng dấu chấm vì đây
Hs đọc
Hs trả lời : đặt dấu chấm vào chỗ thích hợp của đoạn văn Hoạt động nhóm
Nhòm trình bày Lớp nhận xét
Hs trình bày từng câu và cách chữa lại cho đúng
Hs đọc
III Luyện tập :
Bài tập1 : Dấu chấm cần đặt sau các
từ ngữ sau đây :
+ … sông Lương + … đen xám + … đã đến + … tỏ khói + … trắng xoá
Bài tập 2 : Dấu chấm hỏi chưa đúng
và cần sửa lại :
- Bạn đã đến thăm động Phong Nha chưa ? (đúng)
- Chưa ?(sai, phải thay bằng dấu chấm vì là câu trần thuật) Thế còn bạn đã đến chưa ? (đúng)
-Mình đến rồi Nếu tới đó, bạn mới hiểu vì sao mọi người lại thích đến thăm động như vậy ? (sai, phải thay bằng dấu chấm vì d8ây là câu trần thuật)
Bài tập 3 :
Trang 12là câu trần thuật)
Bài tập 3 : Cho Hs đọc
bài tập 3 yêu cầu của
bài tập 3 là gì ?
Gv hướng dẫn Hs :
Muốn đặt dấu chấm
than phải xác định câu
nào là câu cảm thán
hoặc cầu khiến , sau đó
xem xét các câu trong
bài tập rồi mới đạt dấu
câu cho chính xác
Bài tập 4 : Cho Hs đọc
bài tập 4 yêu cầu của
bài tập 4 là gì ?
Gv hướng dẫn : Hs xác
định câu theo mục đích
gì rồi mới điền dấu thích
hợp vào dấu ngoặc đơn
của các câu trong bài
Câu 1 dùng dấu chấm than Câu 2,3 dùng dấu chấm
Hs đọc
Hs trả lời : Đặt dấu chấm câu vào chỗ thích hợp của các câu
Hs trình bày Hs nhận xét
Dấu chấm than thích hợp :
- Động … nước ta !
- Chúng tôi ……quê tôi
- Động … biết hết
=> Câu 1 đặt dấu chấm than là đúng
Bài tập 4 : Dấu chấm câu thích hợp
vào dấu ngoặc đơn :
- Mày nói gì ?
- Lạy chị, em nói gì đâu !
- Rồi Dế Choắt lủi vào
- Chối hả ? Chối này ! Chối này !
- Mỗi câu “Chối này”, chị Cốc lại giáng một mỏ xuống
*Chuẩn bị bài mới : Ơn
tập về dấu câu (dấu
Trang 13*Bài sẽ trả bài : Ôn tập
về dấu câu (dấu chấm,
dấu chấm hỏi, dấu chấm
Trang 14- Củng cố kiến thức và cách sử dụng dấu phẩy đã được học
Lưu ý : Học sinh đã học dấu phẩy ở Tiểu học
II/ Kiến thức chuẩn:
1.Ki ến thức :
Cơng dụng của dấu phẩy
2.K ĩ năng :
- Phát hiện và sửa đúng một số lỗi thường gặp về dấu phẩy
- Lựa chọn và sử dụng đúng dấu phẩy trong khi viết để đạt được mục đích giao tiếp
III/ Hướng dẫn - thực hiện:
Hoạt động giáo viên Hoạt động học sinh Nội dung
Hoạt động 1 : Khởi động
.
1.Ổn định lớp
2.Kiểm tra bài cũ :
Hãy nêu rõ cách dùng
dấu chấm, dấu chấm hỏi,
dấu chấm than ?
3.Giới thiệu bài mới :
GV dẫn dắt HS vào bài
mới và ghi tựa bài
Hoạt động 2 : Hình
thành kiến thức
Hướng dẫn HS tìm hiểu
công dụng của dấu phẩy:
_ HS đặt dấu phẩy vào chỗ
thích hợp trong các VD của
SGK
_ Giải thích vì sao em đặt
dấu phẩy vào những vị trí
trên ?
Dấu phẩy được dùng để
đánh dấu ranh giới giữa
I/ Công dụng của dấu phẩy:
1/ Tìm hiểu ví dụ:
a/ Vừa lúc đó, sứ giả đem ngựa sắt(,) roi sắt(,) áo giáp sắt đến Chú bé vùng dậy(,) vươn vai một cái(,) bỗng biến thành một tráng sĩ
b/ Suốt một đời người(,) từ thuở lọt lòng đến khi
