giáo an văn 9 3 cột

Biếtvận dụng các phơng châm này trong giao tiếp.Tích hợp với phần Văn qua bài “Phong cách Hồ Chí Minh” và tập làm văn “Sửdụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh”.. Vai

- Hướng dẫn học sinh thấy được vẻ đẹp trong phong cách Hồ Chí Minh- đó là

sự kết hợp hài hoà giữa truyền thống và hiện đại,giữa dân tộc và nhân loại

- Bồi dưỡng cho Học sinh lòng kính yêu, tự hào về Bác,có ý thức tu dưỡng ,học tập,rèn luyện theo tấm gương của Bác

- Tích hợp với TV: các phương châm hội thoại

TLV: sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong bài văn thuyết minh

- Rèn kỹ năng đọc - hiểu văn bản,cảm nhận và phân tích văn bản nhật dụng

II Chuẩn bị.

- GV: soạn giáo án,tranh ảnh về Bác

- HS: soạn bài ,sưu tầm tranh ảnh ,những mẩu truyện về Bác

III Tiến trình lên lớp

1 Ổn định tổ chức

KTSS:

2 Kiểm tra bài cũ.

KT việc soạn bài của HS

3 Bài mới.

Hồ Chí Minh vị cha già kính yêu của dân tộc… Bác đã đi xa nhưng nhân dân

VN vẫn dành cho Bác những tình cảm nồng cháy thiết tha.Điều gì làm cho hình ảnh Người sống mãi? Phải chăng đó là nét đẹp từ chính con người Bác.Phong cách ấy ,vẻ đẹp ấy được thể hiện như thế nào chúng ta cùng đi tìm hiểu trong bài học ngày hôm nay

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung

HS tìm hiểu về tác giả(sgk)

HS: tìm hiểu SGK

I Giới thiệu.

1 Tác giả(SGK)

? Em hóy nờu thời gian và xuất

sứ của văn bản

GV: chốt lại

? Văn bản" Phong cỏch Hồ Chớ

Minh " thuộc loại văn bản nào/

Nờu chủ đề của văn bản?

? Những tinh hoa văn hoá của

thế giới đến với HCM trong

hoàn cảnh nào?

? HCM tiếp thu tinh hoa văn

hoá nhân loại bằng cách nào và

tiếp thu nh thế nào?

HS: trả lời

- Văn bản nhật dụng

- Chủ đề: Sự hội nhập

và giữ gỡn bản sắc văn hoỏ dõn tộc

- HS: kể tờn và nờu chủ đề của cỏc văn bản

- HS khỏc nhận xột,bổ sung…

đờng cứu nớc (quanhiều cảng, nhiều nớc)

- Phần 2 : cũn lại Những nét đẹp trong lối sống HCM

III Tỡm hiểu văn bản.

1 Vốn tri thức và sự tiếp thu tinh hoa nhõn loại của Bỏc.

? Em cú nhận xột gỡ về cỏch

tiếp thu và vốn tri thức văn hoỏ

của Bỏc

? Tại sao Bỏc lại đi nhiều như

vậy? Việc tỡm hiểu về văn hoỏ

dõn tộc khỏc cú giỳp Người

thực hiện được lớ tưởng đú

khụng

? Thỏi độ của Người trước

những tinh hoa văn hoỏ của

nhõn loại đượcthể hiện qua

những chi tiết nào? Em cú

nhận xột gỡ về thỏi độ của

Người khi tiếp xỳc với cỏc tinh

hoa văn hoỏ ấy

? Đoạn văn trờn được trỡnh bày

theo phương thức biểu đạt

+ Tiếp thu cái hay, đẹp,phê phán cái tiêu cực,hạn chế

+ Trên nền tảng vănhoá dân tộc mà tiếp thuvăn hoá của thế giới

- HS thảo luận trả lời

- Đi nhiều để tỡm ra con đường cứu nước cho dõn tộc

- Việc tỡm hiểu văn hoỏ cỏc dõn tộc khỏc giỳp Người thực hiện được lớ tưởng của đời mỡnh

- Chịu ảnh hưởng của tất cả cỏc nền văn húa,tiếp thu mọi cỏi hay ,cỏi đẹp… đồng thời phờ phỏn những cỏi tiờu cực của CNTB

- Tiếp thu trờn nền tảng của văn hoỏ dõn tộc,tiếp thu một cỏch chủ động

- HS trả lời

-HS khỏc ổ sung

* Cách lập luận chặtchẽ:

- Nêu dẫn chứng xác

đáng

- Lối diễn đạt tinh tế,

đầy sức thuyết phục

- Những chi tiết chọn lọc ,tiờu biểuvốn tri thức vănhoỏ nhõn loại cảu Bỏc sõu sắc ,uyờn thõmsự lớn lao

vĩ đại của Bỏc

-Tiếp thu mọi cỏi hay ,cỏi đẹp tinh hoa của nhõn loại đồng thời phờ phỏn những cỏi tiờu cực của CNTB

- Tiếp thu trờn nền tảng của truyền thống văn hoỏ dõn tộc một cỏch chủ động tạo nờn nhõn cỏch lối sống bỡnh dị

- Kể+ Bỡnh luận+ yếu tố biểu cảm+ đối lập tất cả tạo nờn vẻ đẹp phong cỏch

Hồ Chớ Minh: Sự kết hợp giữa nhõn loại và dõn tộc

4 Củng cố.

- Vẻ đẹp phong cách của Bác được thể hiện như thế nào?

5 Dặn dò.

- Hoc bài ,chuẩn bị bài tiếp

- Sưu tầm tranh,truyện về Bác

6 Rút kinh nghiệm.

………

………

………

………

………

………

TUẦN 1

Ngày dạy : …./ 8 / 2010

Bài 1

Tiết 2: Đọc - Hiểu văn bản.

PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH.

I Mục tiêu cần đạt.

- Hướng dẫn học sinh thấy được vẻ đẹp trong phong cách Hồ Chí Minh- đó là

sự kết hợp hài hoà giữa truyền thống và hiện đại,giữa dân tộc và nhân loại

- Bồi dưỡng cho Học sinh lòng kính yêu, tự hào về Bác,có ý thức tu dưỡng ,học tập,rèn luyện theo tấm gương của Bác

- Tích hợp với TV: các phương châm hội thoại

TLV: sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong bài văn thuyết minh

- Rèn kỹ năng đọc - hiểu văn bản,cảm nhận và phân tích văn bản nhật dụng

II Chuẩn bị.

- GV: soạn giáo án,tranh ảnh về Bác

- HS: soạn bài ,sưu tầm tranh ảnh ,những mẩu truyện về Bác

III Tiến trỡnh lờn lớp

1 Ổn định tổ chức

KTSS:

2 Kiểm tra bài cũ.

? Em cú nhận xột gỡ về vốn tri thức văn húa nhõn loại của Bỏc và thỏi độ của Bỏc trước những tinh hoa văn hoỏ nhõn loại như thế nào? Điều đú tạo nờn vẻ đẹp gỡ trong con người Hồ Chớ Minh

3 Bài mới.

Hoạt động của thầy Hoạt động của trũ Nội dung

? Lối sống của CTHCM được Lờ

Anh Trà thể hiện qua những khớa

cạnh nào

?Em cú nhận xột gỡ về những chi tiết

này ,những chi tiết này cú tỏc dụng

H? Từ lối sống của Bác gợi ta nhớ

đến cách sống của những vị hiền triết

GV: Chính lối sống giản dị này đã

giúp Bác dễ gần gũi tiếp xúc với mọi

ngời Không chỉ riêng Bác mà các

nhà hiền triết xa nh: Nguyễn Trãi,

Nguyễn Bỉnh Khiêm cũng vậy, thanh

bạch, đạm bạc mà làm cho ngời đời

sau phải nể phục

- Gợi:

+ Nơi ở+ Nơi làm việc+ Trang phục+ Ăn uống+ Tài sản

- Thể hiện lối sống của Bỏc giản dị, thanh cao

HS: trả lời

- HS trả lời

- Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm sống ở quê nhà với những thú quê thuần đức: Thu ăn măngtrúc, đông ăn giỏ

Lối sống của Bỏc giản

dị ,lại vô cùng thanh cao

và sang trọng

2 Lối sống giản dị của Hồ Chí Minh

- Những chi tiết chọnlọc ,trỡnh bày rừ ràng,mạch lạc thể hiện lối sống giản dị, mộc mac,vụ cựng thanh cao,trong sỏng của Bỏc

GV: Quan niệm thẩm mỹ của Bỏc là

gỡ?

- Bỏc quan niệm cỏi đẹp là những cỏi

đem lại niềm vui ,hành phỳc cho

cuộc sống của con người.Ở đõy cỏi

đẹp của cuộc sống là những cỏi gần

gũi ,giản dị khoong phải những cai

xa hoa ,mụ đen

GV bỡnh: Chỳng ta đó biết sau năm

1945 bỏc làm chủ tịch nước ở cương

vị của Người ,Người cú đủ điều kiện

để sống một cuộc sống vương giả

như bao lónh tụ khỏc nhưng Bỏc lại

khụng thế khi nha nước muốn xõy

cho Bỏc một cung điện Bỏc đó gạt đi

Em đồng ý với ý kiến nào?

GV: Qua bài học này ta thấy Bác có

" Bỏc để tỡnh thương cho chỳng con

Một đời thanh bạch chẳng vàng son

Mờnh mụng ỏo vải hồn muụn trượng

- Em đồng ý với ý kiếnthứ ba: Sự giản dị là mộtnét đẹp của con ngờiViệt Nam làm cho tựnhiên không phải cầu kỳphô trơng

- ND : cuộc sống của họrất thanh đạm ,giản di

- MĐ: thấy được sự khỏc biệt của Bỏc với

Hơn tượng đồng phơi những lối mũn

? Đọc lại 2 cõu thơ của NBK nờu tỏc

dụng của 2 cõu thơ,mục đớch tỏc giả

sử dụng 2 cõu thơ này

? Để làm nổi bật phong cách của

Bác, tác giả đã sử dụng những biện

giúp làm nổi bật nội dung gì?

G: Trong xu thế hiện nay của thế

giới : Hội nhõp- Hợp tỏc và phỏt

- Kết hợp kể và bình luận đan xen nhau một cách tự nhiên

- Dẫn chứng tiêu biểu

có chọn lọc, có đan xenthơ Nguyễn BỉnhKhiêm để thấy đợc sựgần gũi của Bác các bậchiền triết

- Đối lập: Vĩ nhân màhết sức giản dị, gần gũi

am hiểu mọi nền vănhoá nhân loại mà hếtsức dân tộc, hết sứcViệt Nam

- Vẻ đẹp của phong cách

Hồ Chí Minh là sự kếthợp hoà giữa truyềnthống văn hoá dân tộc vàtinh hoá văn hóa nhânloại, giữa thanh cao vàgiản dị

- Hội nhập khụng cú nghĩa là hoà tan mà vẫnphải giữ gỡn và phỏt huytruyền thống bản sắc văn hoỏ dõn tộc để xõy dựng một nền văn hoỏ

Vn tiờn tiến đõm đà bảnsắc dõn tộc

- Nột đẹp của lối sống giản dị ,dõn tộc rất VN trong phong cỏch HCM

IV Tổng kết.

1 Nghệ thuật

-PTBĐ; tự sự,nghị luận, biểu cảm

- NT: đối lập,so sỏnh,từ Hỏn Việt,chi tiết chọn lọc

H? Tìm những đoạn văn, đoạn thơ

nói về phong cách của Bác Hồ?

- Bác Hồ đó chiếc áo nâu giản dị Màu quê hơng bền bỉ đậm đà <Tố Hữu> - Ăn khoẻ, ngủ ngon, làm việckhoẻ, Trần mà nh thế kém gì tiên <Hồ Chí Minh> - Ngời thờng bỏ lại đĩa thịt gà mà ăn hết mấy quả cà xứ Nghệ, Tránh nói to mà đi rất nhẹ trong vờn <Việt Phơng> 2 Nội dung. - Vẻ đẹp phong cỏch HCM : + Truyền thống văn hoỏ dõn tộc- tri thức nhõn loại + Thanh cao ,giản dị V Luyện tập Bài tập 1 4 Củng cố ? Nờu nội dung khỏi quỏt của bài học 5 Dặn dũ - Học bài ,làm bài tập ,chuẩn bị bài mới 6 Rỳt kinh nghiệm ………

………

………

………

………

………

TUẦN 1 Ngày soạn: 21/ 08 /2010 KT: ………/ ……/ 2010 Ngày dạy:

Bài 1- Tiết 3 TIẾNG VIỆT Các Phơng châm hội thoại

i- Mục tiờu cần đạt

Hướng dẫn học sinh củng cố kiến thức đã học về hội thoại ở lớp 8 Nắm đợccác phơng châm hội thoại ở lớp 9 là phơng châm về lợng và phơng châm về chất Biếtvận dụng các phơng châm này trong giao tiếp.

Tích hợp với phần Văn qua bài “Phong cách Hồ Chí Minh” và tập làm văn “Sửdụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh”

II- Chuẩn bị

GV: Nghiên cứu soạn bài

HS: Đọc bài, tìm hiểu trớc bài

III- Tiến trình lên lớp.

1.Ổn định tổ chức

KTSS : 9A:

2.Kiểm tra bài cũ.

ở lớp 8 ta đã đợc học về hội thoại? Em hãy cho biết hội thoại là gì?

- Hội thoại là nói chuyện với nhau

- Ngời tham gia hội thoại chủ yếu bằng ngôn ngữ

GV: - Nói đến hội thoại là nói đến giao tiếp Nói đến giao tiếp là ít nhất có ngời nói,

có ngời nghe hoặc ngời viết, ngời đọc

- Nói đến giao tiếp là nói đến ứng xử, nói năng

- Trong giao tiếp có những quy định tuy không đợc nói ra thành lời nhngnhững ngời tham gia giao tiếp cần phải tuân thủ Nếu không thì dù câu nóikhông mắc lỗi gì về ngữ âm, từ vựng và ngữ pháp giao tiếp cũng sẽ khôngthành công Những quy định đó đợc thể hiện qua các phơng châm hội thoại.Hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu

Có nhiều phơng châm hội thoại, giờ này chúng ta sẽ tìm hiểu hai phơng châm

? Đọc đoạn đối thoại ở

? Nh vậy trong cuộc đối

thoại này cả An và Ba đều

nói về nội dung gì?

là địa điểm tập bơi của Ba

còn Ba trả lời bơi “ ở dới

n-ớc” thì không cần trả lời

ai chẳng biết là bơi thì phải

HS: đọc sgk

- An hỏi Ba: cóbiết bơi không?

- Ba trả lời có biếtbơi và bơi giỏi

- An hỏi Ba họcbơi ở đâu?

- Ba trả lời bạn ấyhọc bơi dới nớc

- Cả hai đều nói

về việc biết bơi

và tập bơi củabạn Ba

- Câu trả lời cha

đáp ứng yêu cầucủa An

- Tập bơi ở sông,

ở ao hay ở hồ

I- Ph ơng châm về l ợng

1 Ví dụ: 1/8 SGK

di chuyển ở dới nớc

? Nh vậy khi nói cần có

yêu cầu gì về nội dung?

? Kể lại truyện Lợn c“ ới

áo mới”

? Lẽ ra anh lợn cới và anh

áo mới cần phải hỏi và trả

lời nh thế nào?

? Theo em truyện gây cời ở

chỗ nào? (vì sao truyện

gây cời?).

? Qua câu chuyện này em

hiểu cần tuân thủ yêu cầu

gì khi giao tiếp?

? Qua tìm hiểu 2 ví dụ trên

em thấy khi giao tiếp ta

cần quan tâm đến điểm gì

về nội dung?

GV: Đáp ứng đợc những

yêu cầu này về nội dung là

ta đã đảm bảo yêu cầu về

? Truyện kể cuộc đối thoại

giữa ai với ai?

? Qua câu truyện em thấy

trong giao tiếp cần tránh

? Nhận xét của xem hai

câu trả lời của hai bạn này

- Câu nói phải đúng vớiyêu cầu giao tiếp

- Lợn cới: Bác có thấy conlợn nào chạy qua đâykhông?

- áo mới: (Nãy giờ) tôichẳng thấy con lợn nàochạy qua đây cả

- Vì: các nhân vật

đều nói những

điều không cầnnói,

nói thừa nh vậy cốt đểkhoe mẽ rằng tôi có lợn để cới vợ, tôi có áo mới

- Không nên nóinhiều hơn nhữnggì cần nói

3 Ghi nhớ (sgk) II- Ph ơng châm về chất

1 Ví dụ1: Quả bí khổng lồ

- -Bạn thứ hai (có lẽ) chachắc chắn lắm - đúng.

? Từ ví dụ này em hãy chobiết trong giao tiếp cần tránh điều gì?

- Đừng nói những điều mà mình không có bằng chứng xác thực

HS : đọc ghi nhớ (sgk)

- Ngời ta thờngnói mang thai 9tháng 10 ngày

- Vợ anh ta mớimang thai có 7tháng đã sinhcon thì

đứa con anh A thiếu tháng,tức là bị đẻ non

-> anh A lo con mình khónuôi

- Đừng sợ và đa ra bằngchứng: Bà anh B sinh ra bốanh ta cũng mang thai 7tháng đẻ non

- Bố anh B đẻ non có nuôi

3 Ghi nhớ(sgk)

III- Luyện tập Bài tập 3

? Theo em để giải thích

đ-ợc ý a ta dựa vào phơng

châm hội thoại nào?

GV: Để tránh điều này ta

có thể dùng những cụm từ

có ý phỏng đoán chứng tỏ

ý cha chắc chắn để thông

báo tính xác thực hay

thông tin mình đa ra cha

đ-ợc kiểm chứng

b Vì sao ngời ta dùng cách

diễn đạt: nh tôi đã trình

bày, nh mọi ngời điều biết

H? Muốn giải bài tập này

ta dựa vào phơng châm hội

thoại nào?

GV: Yêu cầu khi giao tiếp

phải nói có nội dung- nội

dung phải đúng yêu cầu

giao tiếp, không thừa,

không thiếu- tức là tuân

thủ về lợng

- - Nhng trong giao tiếpđôi

khi để nhấn mạnh ý,

chuyển ý, dẫn ý ngời nói

cần nhắc lại nội dung nào

đó (để tránh thiếu ý) ngời

nói dùng những cụm từ

trên để nhắc lại những nội

dung cũ đã nói

- Phơng châm về lợng

- Trong giao tiếp- nội dung nói phải đáp ứng đợc nội dung giao tiếp, không thiếu, không thừa

? Vận dụng phơng châm hội thoại về chất và về lợng giải thích vì sao khi nói ngời ta dùng những cách diễn đạt:

a.Nh tôi biết, tôi tin rằng, nếu tôi không lầm thì, tôi nghe nói, theo tôi nghĩ, hình nh là…những từ có ý nghĩa cha chắc chắn

- chất: Trong giao tiếp không nên nói…xác thực

- Phơng châm về lợng

Bài tập 4

4 Củng cố.

- Khi giao tiếp ta cần phải vận dụng cỏc phương chõm hội thoại như thế nào

5 Dặn dũ

- Học thuộc phần ghi nhớ

- Làm hoàn chỉnh các bài tập

6.Rút kinh nghiệm

………

………

………

………

………

………

Vai trò của các biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh.

Tích hợp với : Văn bản “Phong cách Hồ Chí Minh”

Tiếng Việt ở bài : Phơng châm hội thoại

Nhận ra các biện pháp nghệ thuật đợc sử dụng trong các văn bản thuyếtminh

Rèn luyện kỹ năng sử dụng một số biện pháp nghệ thuật nh miêu tả, so sánhtrong văn bản thuyết minh

II- Chuẩn bị

GV: Nghiên cứu soạn giáo án

HS: Ôn tập lại văn bản thuyết minh

III- Tiến trỡnh lên lớp

1.Ổn định tổ chức.

KTSS:

2.Kiểm tra bài cũ

- Thế nào là văn bản thuyết minh? Kể tên các phơng pháp thuyết minh?

Là kiểu vb sử dụng phơng thức trình bày, giới thiệu, giải thích để làm rõ t/c, cấutạo,cách dùng, lí do phát sinh, qui luật phát triển biến hoá hoặc quy trình diễn biếncủa đối tợng, sự việc) -> cung cấp thông tin để giúp ngời đọc ngời nghe hiểu rõ về đốitợng sv

- Phơng pháp: Nêu định nghĩa,giải thích,nêu ví dụ, so sánh,dùng số liệu,phân tíchphân loại

3.Bài mới

I- Tìm hiểu việc sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh:

1 Ôn tập văn bản thuyếtminh:

?Văn bản thuyết minh có

tính chất gì, mục đích của

nó?

- Là kiểu văn bản thông

dụng trong lĩnh vực đời sống

nhằm cung cấp tri thức

GV: Thông thờng, khi giới

thiệu vẻ đẹp của Hạ Long

ngời ta thờng nói đến sự

sống động, hẹp, bao nhiêu

hòn đảo lớn nhỏ, có bao

nhiêu động đá, mang hình

thùra sao… Còn Nguyên

Ngọc giới thiệu Hạ Long

Nêu định nghĩa,giảithích,nêu ví dụ, sosánh,dùng số liệu,phântích phân loại

- Một HS đọc văn bản

- HS thảo luận nhóm, cử

đại diện trả lời, đại diệnnhóm khác nhận xét bổsung

- HS trả lời cá nhân

- Thuyết minh vẻ đẹp ( sựkì lạ) của Vịnh Hạ Long

- Cung cấp tri thức của đốitợng là: Vẻ đẹp của nớc

và đá

- Việc cung cấp tri thức về

vẻ đẹp kì lạ rất khó vì

không thể đo đếm, nêu sốliệu, liệt kê Đặc điểm của

đối tợng rất trừu tợng

- Mục đích, tính chất:

- Phơng pháp:

2 Văn bản thuyết minh

có sử dụng một số biện pháp nghệ thuật:

a Đọc văn bản: sgk/12

b Vấn đề: Sự kì lạ của HạLong: Đá và Nớc

kì lạ của Hạ Long tác giả

phải là ngời nh thế nào?

dụng biện pháp tu từ nào?

? Chỉ rõ tác dụng của việc

Qua ví dụ chúng ta thấy để

thuyết minh rõ đối tợng,

và liên tởng tốt

- Nớc tạo nên sự di chuyển

và khả năng di chuyển theo mọi cách tạo nên sựthú vị của cảnh sắc

- Tuỳ theo góc độ và tốc độ

di chuyển của du khách,

- Tuỳ theo cả hớng ánhsáng rọi vào của đảo đá màthiên nhiên tạo nên thế giớisống động, biến hoá đến lạlùng

- Tác giả sử dụng bút phápmiêu tả sinh động, những biến đổi của hình ảnh đảo

đá, biến chúng từ nhữngvật vô tri thành vật sống

động có hồn

- Nhân hoá để tả

các đảo đá: chúng là thậploại chúng sinh, là thế giớingời, bọn ngời bằng đá hốihả trở về

- Tác dụng: giới thiệu HạLong không chỉ là đá và n-

ớc mà là một thế giới sống

có hồn

+ Miêu tả ,liên tởng tởng tợng sinh động

+ Dẫn chứng xác thực

bảo yêu cầu gì?

? Đọc và nêu yêu cầu bài

chuyện một câu chuyện vui

giúp ngời đọc dễ tiếp

GV: Câu chuyện kể lại một

ngộ nhận thời thơ ấu, sau

lớn lên đi học mới có dịp

nhận thức lại sự nhầm lẫn

cũ

- Sử dụng thích hợp, gópphần làm nổi bật đối tượngcần thuyết minh

- Đây là một vănbản thuyết minh vì đã cungcấp tri thức khách quan vềloại ruồi

- Thể hiện ở chỗgiới thiệu loài ruồi có hệthống: tính

chất chung về họ, giống,loài, tập tính sinh sống, đẻ,

đặc điểm có thể tác hại củaloài ruồi, ý thức phòng và diệt ruồi

- Định nghĩa:

thuộc họ côntrùng

- Phân loại: cácloại ruồi

- Số liệu: số vikhuẩn, số lợngsinh sản

- Liệt kê: mắt lới,chân tiết ra chấtdính

- Nhân hoá

- Có tình tiết nhmột câu chuyệnkể

- Gây hứng thú cho bạn đọcnhỏ tuổi, nó nh một câu chuyện vui mà vẫn cungcấp đợc tri thức

3 Kết luận

- Muốn cho văn bản thuyếtminh sinh động ,hấp dẫn ngoài việc sử dụng cỏc phương phỏp thuyết minh

ta cũn phải kết hợp cỏ biệnphỏp nghệ thuật…

II- Luyện tập Bài tập 1

- Thuyết minh tập tính chim cú

- Phơng pháp nêu định nghĩa

- Nghệ thuật kể chuyện

Bài tập 2

4 Củng cố.

?Em hóy nờu vai trũ ,tỏc dụng của cỏc biện phỏp nghệ thuật trong văn thuyết minh

5 Dặn dũ

- Nắm chắc phơng pháp thuyết minh và các biện pháp nh trên đợc sử dụng văn bản thuyết minh

- Lập dàn ý bài văn thuyết minh về cái bút, cái nón có sử dụng biện pháp nghệ thuật nh kể chuyện, hỏi đáp theo lối nhân hoá

6 Rỳt kinh nghiệm

………

………

………

………

………

………

TUẦN 1.

Ngày dạy : … / 08 /2020

Bài 1-Tiết 5.

Tập làm văn.

Luyện tập

Sử dụng một số biện pháp trong văn bản thuyết minh

I Mục tiờu cần đạt.

-Hướng dẫn học sinh ôn tập củng cố, hệ thống hoá các kiến thức về văn bản thuyết minh, vận dụng một số biện pháp nghệ thuật vào văn bản thuyết minh

- Xác định yêu cầu của đề bài TM về một đồ dùng cụ thể

- lập dàn ý chi tiết và viết phần mở bài cho bài văn TM( có sử dụng một số biện pháp nghệ thuật) về một đồ dùng

- Rèn luyện kĩ năng tổng hợp về văn bản thuyết m inh

2.Kiểm tra bài cũ

? Nờu vai trũ,tỏc dụng của cỏc biện phõp nghệ thuật trong văn thuyết minh

3.Bài mới

? Gọi nhóm một đọc đề

bài của nhóm mình?

? Đối tợng thuyết minh

của đề bài này là gì?

? Gọi đại diện nhóm 1 lên

trình bày yêu cầu dự kiến

+ Đối đáp theo lối nhân

hoá: lời đối đáp của hai cái

A Mở bài: Bút là đồ dùnghọc tập thiết yếu của họcsinh nhằm ghi lại những trithức tiếp thu đợc và để l-ugiữ tri thức lâu hơn

B Thân bài:

+ Nguồn gốc của chiếc bút

ra đời tình cờ (phát triển qua câu chuyện kể của nhàbáo Hungari)

hai phần:

• Vỏ bút: có nútbấm và khuycài

• Ruột bút: cóống đựng mực

và ngòi bút.Phần vỏ làm bằng nhựa vàphần ngòi làm bằng kim loại

+ Cách bảo quản: Tránh va

đập mạnh, khi không viết dùng nút bấm đa ngòi vàotrong vỏ khỏi để dây mực

C Kết bài: Chiếc bút bi là bận đồng hành của học

bài nhóm minh đã chuẩn bị

? Đối tợng thuyết minh của

bổ sung, sửa chữa

GV: chữa bài và chốt kiến

- Giá trị chiếc nón

- Trỡnh bày

- Học sinh nhận xét, bổ sung, sửa chữa

sinh là bạn của tất cả mọi ngời, mỗi khi con ngời cần ghi chép

* Đề 2: Thuyết minh chiếc nón lá

A Mở bài: Chiếc nón là đồdùng quen thuộc để che nắng, che ma cho các bà, các chị, chiếc nón còn góp phần tôn lên vẻ đẹp duyên dáng cho các thiếu nữ quê tôi

B Thân bài:

- Lịch sử làng nón: + Quê tôi vốn thuần nông nên thờng làm theo mùa vụ +Tháng 3 nông nhàn để góp phần thu nhập thêm cho gia đình, nhiều gia

đình đã học thêm nghề làmnón

+ Đáp ứng nhu cầu sử dụng ngời dân quê tôi

- Cấu tạo:

+ Xơng nón: 16 vành làm bằng tre, nứa

+ Lá nón: hai loại: lá mo đểlót bên trong và lớp lá bên ngoài (lá mo đợc lấy từ bẹ lá cây măng rừng, lá nón thìlấy từ lá cọ rừng)

+ Sợi cớc, chỉ làm nhôi

- Quy trình làm nón:

+ Làm vành nón theo khuôn định trớc

+ Lá bên ngoài đợc là phẳng: lót một lớp lá xếp

đều lên vành, sau đó đến

GV: Cho học sinh đọc bài

đọc thờm

một lớp mo và cuối cùng làmột lớp lá bên ngoài Dùngdây chằng chặt vào khuôn.+ Tiến hành khâu: dùng c-

ớc xâu vào kim và khâu theo vành nón từ trên xuống dới

+ Chỉ màu dùng để sỏ nhôi

- Giá trị chiếc nón:

+ Giá trị kinh tế: rẻ, tiện dụng để che nắng, che ma cho các bà, các mẹ, các chị

đi làm đồng, đi chợ

+ Giá trị thẩm mĩ: Trớc kiangời con gái đi lấy chồngcũng sắm một chiếc nón

đẹp Chiếc nón còn đợc đivào trong thơ ca Việt Nam

- Làm hoàn chỉnh hai đề bài trên.

- - Soạn bài: “Đấu tranh cho một thế giới hoà bình”

6 Rút kinh nghiệm.

………

………

………

………

TUẦN 2

Ngày soạn : 26 / 08 / 2010 KT : ……./……/2010Ngày dạy :… /… / 2010

Bài 2 - Tiết 6 +7 Đọc -Hiểu văn bản

đấu tranh cho một thế giới hoà bình I- Mục tiờu cần đạt

Hướng dẫn học sinh hiểu đợc nội dung vấn đề đặt ra trong văn bản: Nguy cơchiến tranh hạt nhân đang đe doạ toàn bộ sự sống trên trái đất, nhiệm vụ cấp bách củatoàn thể nhân loại là ngăn chặn nguy cơ đó, là đấu tranh cho một thế giới hòa bình

Thấy đợc nghệ thuật nghị luận của tác giả: chứng cứ cụ thể, xác thực, cách sosánh rõ ràng, giàu sức thuyết phục, lập luận chặt chẽ

Rèn luyện kĩ năng đọc, tìm hiểu và phân tích luận điểm, luận cứ trong văn nghịluận chính trị, xã hội

II- Chuẩn bị.

GV: Nghiên cứu soạn giáo án

HS: Soạn theo hệ thống câu hỏi đọc hiểu

III- Tiến trỡnh lên lớp

1 Ổn định tổ chức

KT : 8A :

8B :

2 Kiểm tra bài cũ

? Qua văn bản “ Phong cách Hồ Chí Minh” em học tập đợc gì ở Bác?

Học hỏi sự ham học hỏi, học hỏi một cách nghiêm túc, biết chắt lọc những cáihay cái đẹp, phê phán…

Học hỏi lối sống giản dị

3 Bài mới

GV: Chiến tranh và hoà bình là những vấn đề đợc quan tâm hàng đầu của nhân loại vì

nó quan hệ đến cuộc sống và sinh mệnh của con ngời trên hành tinh Hiện nay, nguycơ chiến tranh vẫn luôn tiềm ẩn, đặc biệt vũ khí hạt nhân phát triển mạnh đã trở thànhhiểm hoạ khủng khiếp nhất, đe doạ toàn bộ sự sống loài ngời Vì vậy, nhận thức đúng

về nguy cơ chiến tranh hạt nhân và tham gia vào cuộc chiến tranh cho hoà bình là yêucầu đặt ra cho mỗi ngời dân trên trái đất

H? Qua việc chuẩn bị ở nhà

hãy nêu hiểu biết của em về

? Văn bản này chia làm mấy

đoạn? nội dung

H? Gọi học sinh đọc từ đầu

đến “xuất phát của nó”

H? Đoạn văn vừa đọc nêu nội

dung gì?

? Đọc và nêu nội dung đoạn

văn còn lại? Nhiệm vụ cấp

bách của toàn nhân loại

? Nêu nội dung của toàn văn

bản?

GV: Đây đợc coi là luận điểm

chính của văn bản

? Từ luận điểm này tác giả

triển khai thành những luận cứ

- Nguy cơ chiến tranh hạtnhân, cuộc chạy đua vũtrang chuẩn bị chiến tranhhạt nhân và nhiệm vụ cấpbách của toàn nhân loại

- Nguy có chiến tranh hạtnhân: “Đầu vận mệnh thế giới”

- Cuộc chạy đua vũ trangchuẩn bị cho chiến tranh hạt nhân cực kì tốn kém

“niềm an ủi…cho toàn thế giới

- Cuộc chiến tranh hạt nhânlàm mất đi khả năng cải thiện đời sống con ngời nêncực kì phi lí “Một nhà tiểu thuyết điểm xuất phát

I- Giới thiệu tác tác phẩm.

giả-1.Tác giả: Macket -

1928 Nhà văn Côlômbia

2.Tác phẩm:

trích từ tham luận

trong cuộc họp thứhai tại Mêhicô

II- Đọc, chú thích

và bố cục văn bản 1.Đọc

2 Chỳ thớch (SGK)

3 Bố cục.

thống luận cứ, luận chứng giàu

chất thuyết phục, lập luận chặt

chẽ

? Đọc đoạn văn nói về nguy cơ

chiến tranh hạt nhân từ đầu

đến : “Vận mệnh thế giới”/175

SGK? GV: Gọi học sinh đọc”

Hôm nay…1986”

H? Em có nhận xét gì về mốc

thời gian tác giả đa ra?

? Đa mốc thời gian cụ thể nh

vậy nhằm mục đích gì?

? Sau mốc thời gian tác giả

nhận định điều gì?

? Dựa vào chú thích giả thích

“Thanh gơm Đa Mô let”

- Nguy cơ ghê gớm đang đènặng lên ta nh thanh gơm

Đa mô let

- Đặt vấn đề một cách trựctiếp

của ngời đọc

mạnh mẽ về sự hệ trọng củavấn đề đợc nói tới

- -Về lí thuyết có thể tiêu diệttất cả hành tinh…phá

III- Tìm hiểu văn bản

1 Nguy cơ chiến tranh hạt nhân.

hiểu gì về nguy cơ chiến tranh

hạt nhân? (Nếu chiến tranh hạt

khủng khiếp Nguy cơ chiến

tranh hạt nhân luôn là vấn đề

nóng hổi và ngày càng gay gắt,

nó vẫn diễn ra hàng ngày, ở

nhiều nơi, nhiều khu vực trên

thế giới mà gần đây nhất là

cuộc chiến tranh xâm lợc IRắc

của Mỹ, Anh… chủ nghĩa

đứa con nào lại có một tầmquan trọng quy định đến nhvậy đối với vận mệnh củathế giới

- - Chiến tranh hạtnhân là sự tàn phá, huỷ diệt

- Phát minh hạt nhân quyết

định sự sống còn của thế giới

- Tác giả ghê tởm chiếntranh hạt nhân

- Tác động vào nhận thứccủa ngời đọc và sức mạnhcủa vũ khí hạt nhân, sự huỷdiệt ghê gớm của nó

- Khơi gợi sự đồng tình, ghêtởm chiến tranh ở ngời đọc

VD: + Các cuộc thử bomnguyên tử

+ Các lò phản ứng hạtnhân

+ Tên lửa đạn đạo trênthế giới đã và đang diễn ra trên thế giới

- Nguy cơ chiến tranhhạt nhân đe doạ sựsống còn trên trái đất

? Để làm sáng tỏ cuộc chạy

đua vũ trang đối với đời sống

con ngời tác giả đã đề cập đến

những lĩnh vực nào?”

? Tại sao tác giả không đề cập

đến các lĩnh vực khác?

GV: Những lĩnh vực này thực

sự quan trọng trong đời sống

con ngời, đặc biệt đối với nớc

cha phát triển

? Để nói về cuộc chạy đua vũ

trang chuẩn bị cho chiến tranh

hạt nhân đối với đời sống con

ngời, tác giả đã chọn cách diễn

con ngời Chọn lĩnh vực này

có tính thuyết phục lớn

- Dùng so sánh đối lập: Mộtbên là chi phí cho cuộc chạy

đua vũ trang- Một bên là chiphí để làm công tác xã hội,

y tế, tiếp tế thực phẩm vàgiáo dục

- 100 tỉ đô la… một thếgiới

- Số tiền 100 tỉ chi gầnbằng100 máy bay némchiến

lợc B1B của Mỹ và cho dới

7000 tên lửa vợt đại châu

- Giá 10 chiếc tàu sân bayriêng cho Châu Phi mà thôi

- (SGK phần chú thích)

2 Tác hại của việc

chuẩn bị cho chiến tranh hạt nhân.

a) Cuộc chạy đua vũtrang đối với cuộcsống con ngời

? Từ các hình ảnh so sánh mà

tác giả đa ra, em hiểu đợc điều

gì về sự chi phí cho cuộc chạy

đua vũ trang chuẩn bị cho

chiến tranh hạt nhân?

? Từ những hình ảnh so sánh,

đối lập ấy em thấy cuộc chạy

đua vũ trang chuẩn bị cho

chiến tranh hạt nhân đã có ảnh

hởng nh thế nào tới cuộc sống

con ngời?

? Ngoài ra, sự lập luận của tác

giả có tác dụng gì nữa

GV: Với lập luận sắc bén, với

những con số biết nói, tác giả

đã cho thấy ngân sách quân sự,

chi phí chạy đua vũ trang hạt

Giáo viên giải thích khái niệm

lí trí tự nhiên: là quy luật tự

nhiên, lôgic tất yếu của tự

nhiên

? Để làm rõ luận cứ này, tác

giả đã đa ra những luận chứng

nào? ở những phơng diện nào?

+ 27 tên lửa MX…trong 4năm

- Giáo dục: Chỉ 2 chiếc tàungầm mang… xoá nạn mùchữ cho toàn thế giới

- Các hình ảnh so sánh, đốilập có sức thuyết phục

- Các con số đa ra cụ thể,xác thực

- Chi phí cho chiến tranh hạtnhân tạo ra sức mạnh huỷdiệt tơng đơng với chi phí

để cứu hàng trăm triệu trẻ

em nghèo khổ, hàng tỉ ngời

đợc phòng bệnh, hàng trămtriệu ngàn ngời thiếu dinh d-ỡng, xoá đợc nạn mù chữ

- Nêu bật sự vô

nhân đạo của cuộc chạy đua

vũ trang chuẩn bị cho chiếntranh hạt nhân

- Gợi sự mỉa maichâm biếm nơi ngời đọc

? Thế mà, khi chiến tranh hạt

nhân xảy ra thì điều gì sẽ xảy

chất phản tự nhiên, phản tiến

hóa, ngợc lại với lí trí con ngời

của chiến tranh hạt nhân

? Nhìn lại 2 phần a, b em có

nhận xét chung gì về hiểm hoạ

chiến tranh hạt nhân?

? Từ việc nêu tác hại của chiến

tranh hạt nhân tác giả có thái

độ nh thế nào với nó?

? Tác giả ví nguy cơ chiến

tranh với cụm từ nào?

? Em có cảm nhận đợc gì về

thái độ của tác giả qua cụm từ

này?

? Trong thực tế cuộc sống, qua

đài báo, em hãy kể những biện

- Chạy đua vũ trang là đi

ng-ợc lại lí trí của tự nhiên

khoa học địa chất và cổ sinhhọc

Luận chứng :+ Trải qua 380 triệu nămcon bớm mới bay đợc, 180triệu năm…

+ Trải qua 4 kỉ điạ chất …

- Sự sống trái đất hình thành

đợc trải qua thời gian dài

- Chỉ cần bấm nút

là cả quá trình vĩ đại và tốnkém của hàng bao nhiêu nămtrở lại điểm xuất phát ban

- Sử dụng lối lậpluận tơng phản về thời gian:

Quá trình hình thành sự sống

và văn minh nhân loại và sựhuỷ diệt trái đất của chiếntranh hạt nhân

- Cuộc chạy đuachiếntranh hạt nhân vô cùng tốn kém vô nhân đạo làm mất đi khả năng để con đợc ngời đợc sống tốt

đẹp hơn

b) Chiến tranh hạt nhân với lí trí con ngời và sự tiến hoá của tự nhiên

mối đe doạ này Chẳng hạn nh:

Các hiệp ớc cắt giảm vũ khí

tiến công chiến lợc đợc kí kết

giữa Liên Xô và Mĩ… Còn đối

với mỗi cá nhân yêu chuộng

hoà bình, họ cũng đều cố

gắng tìm cách làm giảm bớt

nguy cơ chiến tranh Macket

cũng vậy, ông yêu chuộng hoà

bình, căm phẫn, phẫn nộ chống

lại cuộc chạy đua vũ trang hạt

nhân

GV: Sau khi đã chỉ ra các tác

hại của chiến tranh hạt tác giả

viết: “ Chúng ta đến đây… hoà

- Tác giả khẳng định chiếntranh hạt nhân là hành động cực kì phi lí, ngu ngốc, man

rợ, đáng

- Cuộc chạy đua vũ tranghạt nhân vô cùng tốn kém, phi lí, vô nhân đạo, có tínhchất hủy diệt khủng khiếp

- Căm ghét

- Dịch hạch hạt nhân

- Tác giả ghê tởm chiếntranh hạt nhân

- Các hiệp ớc cấmthử vũ khí hạt nhân

- Hạn chế số lợng đầu đạn hạt nhân trên thế giới

? Đọc đoạn còn lại?

- Chiến tranh hạtnhân tiêu diệt nhânloại, tiêu huỷ sự sốngtrên trái đất

- Tác giả đa ra nhữngchứng cứ từ khoa học,

địa chất, sinh học vềnguồn gốc và sự tiếnhoá của sự sống trêntrái đất

- Chiến tranh hạtnhân nổ ra sẽ đẩy lùi

sự tiến hoá trở về

? Đó là nhiệm vụ gì?

GV: Đây là luận cứ tác giả

dùng để kết bài và đây cũng

chính là thông điệp mà tác giả

muốn gửi tới mọi ngời

? Nhìn lại toàn bài, em có suy

nghĩ gì về trí tuệ, thái độ của

Macket đối với hiểm hoạ chiến

? Theo em, vì sao văn bản này

lại đợc đặt tên là: “Đấu tranh

cho một thế giới hoà bình”?

-Tác giả kêu gọi mọi ngời

đấu tranh, ngăn chặn chiếntranh hạt nhân cho một thếgiới hoà bình

- Nhng dù tai hoạ… vô ích

- Mở ra một nhà băng

- Để nhân loại hiểubiết đến những tên thủ phạm

đã

làm ngơ trớc lời cầu khẩnhoà bình, những lời kêu gọilàm cho cuộc sống tốt đẹphơn

- Ông muốn nhấn mạnh:

Nhân loại cần giữ gìn cuộc sống của mình, lên ánnhững thế lực hiếu chiến,

đẩy nhân loại vào thảm hoạhạt nhân, đe doạ cuộc sốnghoà bình, yên vui của cácdân tộc và nhân loại

- Mac két đề ra nhiệm vụ cho mỗi con ngời yêu hoà bình

- Ông sáng suốt, tỉnh táo chỉ

ra cho nhân loại thấy rõnguy cơ hạt nhân là mộthiểm hoạ đáng sợ, đấu tranhbảo vệ hoà bình là sự sốngcòn của nhân loại Tâm hồn

ông cháy bỏng niềm khaokhát hoà bình cho nhân loại

điểm xuất phát, tiêuhuỷ mọi thành quảcủa sự tiến hoá

- Hiểm hoạ

c Nhiệm vụ của con ngời đối với chiến tranh hạt nhân

* Mỗi ngời phải đấutranhngăn chặn chiếntranh hạt nhân chomột thế giới hoàbình.Gìn ngôi nhàchung của trái đất

? Từ việc học văn bản, em có

suy nghĩ gì về tình hình thời sự

về chiến tranh, xung đột và

cuộc chạy đua vũ trang trên thế

giới hiện nay?

- Thời sự về vấn đề hạt nhân

hiện nay đang nổi cộm những

vấn đề bức xúc Nó đang diễn

ra từng ngày, từng giờ, những

cực thanh sát vũ khí, những

cuộc khủng bố vào các điạ

điểm quân sự, trờng học là

những vấn

đề buộc mọi ngời phải quan

tâm

? chiến tranh hạt nhân dẫn đến

hậu quả gì đối với môi trờng

- Bài viết của Macket cónhững lập luận chặt chẽ,luận điểm, luận cứ, luậnchứng chặt chẽ, phong phú,xác thực, cụ thể tạo sứcthuyết phục Đây là bài viếttiêu biểu cho thể loại vănbản nghị luận, các em cầnhọc tập để làm vào bài nghịluận cụ thể ở lớp

- Nhiệt huyết đấu tranh củatác giả

- Tác giả nêu rõnguy cơ xảy ra chiến tranhhạt nhân, tác hại của cuộcchạy đua vũ trang hạt nhân

và kêu gọi mọi ngời hãy đấutranh cho hoà bình, ngănchặn và xoá bỏ nguy cơ

chiến tranh.

- - Nhan đề hoàntoàn phù hợp với nhan đề vănbản đã

nêu ra nguy cơ chiến tranhhạt nhân và cuộc chạy đua

vũ trang đã đe doạ cuộcsống của toàn nhân loại Vì

thế, mọi ngời phải có tráchnhiệm ngăn chặn chiếntranh, bảo vệ hoà bình Đây

có thể coi nh lời kêu gọi vì

cụ thể tạo sức thuyết phục

2 Nội dung

- Nguy cơ xảy ra chiến tranh hạt nhân

- Tác hại của cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân Kêu gọi mọi ngời hãy đấu tranh cho hoà bình, ngăn chặn và xoá bỏ nguy cơ chiến tranh

- So¹n bµi “ Tuyªn bè thÕ giíi cña trÎ em

2 Kiểm tra bài cũ

? Trong giao tiếp, muốn thực hiện phơng châm hội thoại về lợng, chất ta phải

làm nh thế nào? Ví dụ minh hoạ?

3 Bài mới

? Giáo viên đa câu thành ngữ “ông

? Em hãy tởng tợng xem điều gì

sẽ xảy ra nếu xuất hiện những tình

huống hội thoại nh vậy trong xã

hội?

? Từ thành ngữ này, em thấy khi

giao tiếp cần phải làm gì?

GV: Kết luận: Khi ta nói đúng đề

tài giao tiếp, không nói lạc đề là

chúng ta đang thực hiện đúng

ph-ơng châm quan hệ trong giao tiếp

? Vậy muốn thực hiện phơng

châm quan hệ trong hội thoại ta

- Nếu xuất hiện những tình huống hội thoại nh vậy mọingời sẽ không giao tiếp đợcvới nhau, hoạt động xã hội trở nên rối loạn vì mọi ngờikhông hiểu nhau

- Khi giao tiếp, mỗi ngời cần phải nói đúng vào đề tài giao tiếp tránh nói lạc

? Nếu tuân thủ phơng châm qua

hệ phải trả lời nh thế nào?

GV: Tuy nhiên, trong tình huống

giao tiếp này vẫn luôn diễn ra bình

thờng, tự nhiên Sở dĩ nh vậy ngời

nghe hiểu và đáp lại câu nói theo

hàm ý (sau này các em sẽ đợc

học) tức là nghĩa phải thông qua

suy luận mới biết đợc Chẳng hạn

A gọi “ Anh ơi” thì B hiểu đó

không chỉ là một thông báo mà là

một yêu cầu

“ hãy hái quả khế cho bạn gái”

Chính vì hiểu nh vậy nên B mới

đáp: cành cây cao lắm!

? Nh vậy, trong trờng hợp này câu

trả lời có tuân thủ phơng châm

quan hệ hay không?

? Qua tình huống này, em cần lu ý

điều gì khi thực hiện phơng châm

quan hệ?

GV: Bổ sung thêm lu ý:

Những câu bắt đầu cuộc hội thoại,

khi đề tài giao tiếp

cha đợc xác định rõ thì phơng

châm quan hệ có thể

không đợc đặt ra

VD:

Khi muốn thay đổi đề tài trong

quá trình hội thoại, có những cách

thức báo hiệu sự thay đổi:

- Nhân tiện đây xin hỏi

- à này, còn chuyện hôm qua thì

- Bạn gái gọi anh thông báotrên cây có quả khế chín

A trả lời là cành cây cao

- Dờng nh không tuân thủ phơng châm quan hệ

- ừ nhỉ, quả khế chín thật rồi

– có tuân thủ

3 Ghi nhớ(sgk)

* L u ý: Trong phơng

châm phảiquan hệ, có ờng hợp xét theo nghĩa hàm ý

- Dây cà, dây muống-lúng

về truyện ngắn của ông ấy

? Nh vậy, câu trên đợc hiểu theo

mấy cách? Đó là những cách nào?

? Vậy để hiểu chính xác nghĩa của

câu này phải dựa vào yếu tố nào?

GV: Tuy nhiên cũng có trờng hợp

ngời nghe không biết nên hiểu câu

nói nh thế nào, ví dụ nh câu văn

khác chê trách mình nói chen trong giao tiếp

- Thành ngữ 1- chỉ cách nói dài dòng, rờm rà

- Thành ngữ 2- chỉ cách nói

ấp úng, không thành lời, không rành mạch

- Làm cho ngời nghe khó tiếp ngời, không tiếp ngời không đúng Dẫn tới hiệu quả giao tiếp kém, không đạt yêu cầu mong muốn

ấy về truyện ngắn

- Cách 2: Nếu cụm từ “của

ông ấy” bổ nghĩa cho

“truyện ngắn” có thể hiểu:

Tôi đồng ý với nhận định của ngời nào đó về truyện ngắn của ông ấy sáng tác

- Hình ảnh giao tiếp

- Khi giao tiếp cần tránh những cách nói mơ hồ làm ngời nghe có thể hiểu theo

II- Ph ơng châm cách thức

1 Ví dụ 1:

Ví dụ 2:

HS đọc ghi nhớ

Bài tập nhanh: Giải nghĩa thành

ngữ sau, cho biết thành ngữ này

liên quan đến phơng châm hội

thoại nào?

? Nếu trong giao tiếp, nói úp mở…

là ta đã tuân thủ phơng châm cách

thức cha? vì sao?

Ví dụ: Truyện “Ngời ăn xin”

H? Đọc truyện và nêu nội dung

của truyện?

- Truyện kể về ngời ăn xin già và

nhân vật tôi Ngời ăn xin già xin

tiền nhân vật tôi song nhân vật tôi

lại không có tiền, ngời ăn xin đã

cảm ơn nhân vật tôi Cả hai ngời

đều cảm thấy mình nhận đợc từ

ngời kia cái gì đó?

? Tại sao ngời ăn xin và nhân vật

tôi trong truyện đều cảm thấy

mình nhận đợc từ ngời kia một cái

nhân vật tôi đối với ông lão ăn xin

là biểu hiện của phơng châm lịch

sự trong Tiếng Việt

? Vậy theo em, muốn thực hiện

phơng châm lịch sự ta phải đảm

bảo yêu cầu nào trong giao tiếp

GV: Đây chính là điểm cần ghi

ra hết ý -> phơng châm cách thức

- Cha tuân thủ phơng châm cách thức vì khi tuân thủ theo phơng châm cách thức, ngời nói phải nói

ngắn gọn, rành mạch, không nói mơ hồ

- Cả hai đều không có tiền bạc song họ đã nhận đợc tình cảm ở ngời kia cho mình

- HS trả lời

2 Nhận xột: Muốn thực

hiện phơng châm cách thức khi giao tiếp cần chú

ý nói ngắn gọn, rành mạch, tránh cách nói mơ hồ

3 Ghi Nhớ (sgk)

III- Ph ơng châm lịch sự

1 Vớ dụ

? Đọc và nêu yêu cầu bài tập

? Tìm thêm một số câu ca dao tục

ngữ:

? Đọc và nêu yêu cầu bài tập

- Phép tu từ nói giảm, nói tránh

- Khi bạn viết chữ xấu:

- Bạn viết chữ cha thật đẹp

- Bác Hồ viết di chúc: Đểgiảm nhẹ nỗi đau, sự bi thơng phòng khi Bác qua

đời: “Tỗi để sẵn mấy lời phòng khi tôi đi gặp cụ CácMác, Lê Nin (SBT)

- Nói năng lịch sự, nhã nhặn

có tình cảm chân thành còn quý hơn của cải vậtchất

-Nói năng phải khéo léo,không nặng lời

- Không ai dùng một vậtquý để làm một việc không tơng xứng với vị trí của nó

* Chẳng đợc miếng thịtmiếng xôi

Cũng đợc lời nói chonguôi tấm lòng

* Một câu nhịn là chín câu lành

Giải thích thành ngữ và chobiết liên quan đến phơng châm nào?

+ Nói băm… :nói bốp chát,xỉa xói, thô bạo (phơng châm lịch sự)

+ Nói nh… nói mạnh trái ýngời khác, khó tiếp thu

2 Nhận xột :

-Khi giao tiếp cần tế nhị

và tôn trọng ngời khác

3 Ghi nhớ (sgk)

IV Luyện tập

* Bài tập 3/23

* Bài tập 1/23

(phơng châm lịch sự).

+ Điều nặng tiếng nhẹ: nóimập mờ, không nói ra hết ý(phơng châm cách thức)

+ Mồm loa mép giải: lắmlời, đanh đá, nói át ngời khác (phơng châm lịch sự)

+ Đánh trống lảng: lảng ra,

né tránh, không muốn thamgia vào một việc, một vấn

đề gì đó mà ngời đối thoại

đang trao đổi (phơng châmquan hệ)

+ Nói nh dùi đục nói khôngkhéo, thô cộc thiếu tế nhị(phơng châm lịch sự)

TUẦN 2.

Ngày dạy : 3 /09/2010

Bài 2 - Tiết 9Tập làm văn

Sử dụng yếu tố miêu tả

Trong văn bản thuyết minh

I Mục tiờu cần đạt

1 Kiến thức.

HS cần:

- Củng cố kiến thức đó học về văn thuyết minh

- Nắm được tỏc dụng của yếu tố miờu tả ttrong văn thuyết minh: làm cho đối tượng thuyết minh hiện lờn cụ thể,gần gũi ,dễ cảm nhận hoặc nổi bật,gõy ấn tượng

- Vai trũ của miờu tả trong thuyết minh : phụ trợ cho việc giới thiệu nhằm gợi lờn hỡnh ảnh cụ thể của đối tượng cần thuyết minh

2 Kỹ năng.

- Quan sỏt cỏc sự vật ,hiện tượng

- Sử dụng ngụn ngữ miờu tả phự hợp trong việc tạo lập văn bản

2 Kiểm tra bài cũ

? Em hóy nờu những tỏc hại của chiến tranh hạt nhõn ? Nờu cảm nghĩ của em sau khi học xong văn bản "Đấu tranh cho một thế giới hoà bỡnh"

I- Tìm hiểu yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh.

1 Tìm hiểu văn bản:

Cây chuối trong đời sống Việt Nam

? Ngay nhan đề văn bản muốn

giới thiệu cho chúng ta biết điều

gỡ

? Qua tìm hiểu văn bản này

thuộc kiểu văn bản nào?

? Căn cứ vào đâu cho rằng đây là

văn bản thuyết minh?

?Tìm những câu văn thuyết minh

về cây chuối?

Cây chuối là loài cây gắn

bó thân thuộc của làng quê

đất nớc Việt Nam thân yêu

+ Phần 2: “Ngời ngày nay”

Cây chuối là một loài cây rất có ích (td)

+ Phần 3: Còn lại: Giá trị của quả chuối

- Cho biết vai trò của cây chuối đối với đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân Việt Nam từ xa đến nay

- Thái độ đúng đắn của conngời trong việc nuôi trồng chăm sóc và sử dụng có hiệu quả các giá trị của câychuối

- Thuộc kiểu văn bản thuyết minh

- Văn bản đã giới thiệu đợc

đặc tính và một phần giá trịcủa cây chuối

- Hầu nh ở nông thôn, nhà nào cũng trồng chuối

- Cây chuối rất a nớc bạt ngàn vô tận

- Ngời phụ nữ nào gốc

- Chuối xanh thực phẩm truyền lại

- Ngời ta có thể chế biến bánh chuối Nhng trên mâm ngũ quả Chuối thờ, nguyên nải

- Ngày lễ tết thờ chuối

? Em hãy cho biết, theo yêu cầu

chung của văn bản thuyết minh,

em thấy văn bản này có thể coi

là một văn bản thuyết minh hoàn

chỉnh giới thiệu về cây chuối

không?

? Vì sao?

GV: Đây chỉ là một văn bản

mang tính minh hoạ cho một văn

bản thuyết minh có sử dụng yếu

tố nghệ thuật

? Các em theo dõi vào những

câu văn sau đây:

- “Đi khắp Việt Nam đến núi

rừng”

- Chuối xanh có vị chát món

gỏi”

? Cho biết hai câu văn thuyết

minh trên còn sử dụng yếu tố

nghệ thuật nào?

? Em hãy chỉ rõ từ, cụm từ miêu

tả

? Việc sử dụng yếu tố miêu tả

trong những câu văn nay có tác

dụng gì?

GV: Nh vậy việc sử dụng yếu tố

miêu tả trong văn bản thuyết

minh nhằm giúp ngời đọc hình

dung đối tợng một cách cụ thể,

sinh động làm ngời đọc dễ cảm

nhận đối tợng thuyết minh hơn

GV: Đa đoạn văn thuyết minh bỏ

- Vì trong văn bản cha phân loại chuối, cha chỉ rõ

đặc điểm của thân, rễ, lá,

bẹ, gốc và chuối, cha giới thiệu hết giá trị công dụng của chuối

- Yếu tố miêu tả

lên nh những trụ cột nhẵn bóng

- Đoạn văn thuyết minh không có yếu tố miêu tả: trithức về đối tợng vẫn rõ

2 Nhận xột

?

- Yếu tố miêu tả rất cầnthiết trong văn bản TM