Môn học “Quản trị tri thức” cung cấp cho sinh viên những kiến thức và kỹ năng cơ bản về quản trị tri thức một trong những yêu cầu quan trọng của hoạt động quản lý nói chung và quản lý tại các cơ quan thông tin thư viện nói riêng trong thế kỷ XXI. Thông qua môn học này sinh viên có thể nắm bắt các khái niệm cơ bản như dữ liệu, thông tin, tri thức, quản trị tri thức. Xác định được những đặc điểm của tri thức và phân loại tri thức. Nêu bật vai trò của tri thức trong xã hội nói chung và trong nền kinh tế tri thức nói riêng. Tìm hiểu quá trình hình thành và phát triển của tri thức và quản trị tri thức. Nhận thức rõ vai trò của các cơ quan thông tin thư viện trong việc quản trị tri thức. Đi sâu nghiên cứu những ứng dụng của quản trị tri thức trong các cơ quan tổ chức. Tìm hiểu quy trình quản trị tri thức. Nắm bắt được các khía cạnh kinh tế, các vấn đề đạo đức và pháp luật của quản trị tri thức.
Trang 1ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC: Quản trị tri thức
Đại học Quốc Gia Hà Nội
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân Văn
Khoa Thông tin - Thư viện Bộ Môn Thư viện - Thư mục
1 Thông tin về giảng viên
1.1 Giảng viên 1:
Họ và tên: Đồng Đức Hùng
Chức danh, học hàm, học vị: Thạc sĩ
Địa điểm làm việc: Bộ môn Thư viện - Thư mục, Khoa Thông tin - Thư viện
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Địa chỉ liên hệ: Văn phòng Khoa Thông tin - Thư viện
Tầng 4, Nhà A, 336 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội Điện thoại: 0904.216105
Email: dongduchung@yahoo.com
Các hướng nghiên cứu chính: Định chủ đề và tổ chức mục lục chủ đề; Phân loại và tổ chức mục lục phân loại; Tổ chức và bảo quản kho tài liệu; Quản trị tri thức
1.2 Giảng viên 2:
Họ và tên: Trần Thị Minh Nguyệt
Chức danh, học hàm, học vị: Tiến sĩ, Phó giáo sư, Giảng viên chính Thời gian, địa điểm làm việc: Giờ hành chính, từ thứ 2 đến thứ 6 tại Khoa Sau đại học, Đại học Văn hoá Hà Nội
Địa chỉ liên hệ: Khoa Sau đại học, Đại học Văn hoá Hà Nội, 418 Đường La Thành
Điện thoại: 04.8511971 ( 118)
Email : tmnguyet@gmail.com
Các hướng nghiên cứu chính: Nghiên cứu người dùng tin, Nhu cầu tin, Văn hoá đọc, Các vấn đề lý luận thư viện học hiện đại
1.3 Giảng viên 3:
Họ và tên: Nguyễn Huy Chương
Chức danh, học hàm, học vị: Tiến sĩ, Giảng viên chính
Địa điểm làm việc: Phòng 204, Nhà C1, Trung tâm Thông tin Thư viện
Địa chỉ liên hệ: Trung tâm Thông tin - Thư viện, Đại học Quốc gia Hà
Nội, 144 Xuân Thủy, Cầu Giấy, Hà Nội Điện thoại: 04.7546558,
Email : chuongnh@vnu.edu.vn
Các hướng nghiên cứu chính: Thư mục học, tự động hóa, tổ chức quản lý, Tra cứu tin trong hoạt động thông tin - thư viện
Trang 22 Thông tin chung về môn học
Tên môn học: Quản trị tri thức
Mã môn học:
Số tín chỉ: 02
Môn học: Tự chọn
Các môn học tiên quyết: Không có
Các môn học kế tiếp: Không có
Các yêu cầu đối với môn học:
- Phòng học giảng lý thuyết và thảo luận nhóm
- Máy chiếu Projector, máy tính, bảng, phấn
Giờ tín chỉ đối với các hoạt động:
- Nghe giảng lý thuyết: 18
- Làm bài tập trên lớp: 03
Địa chỉ Khoa/Bộ môn phụ trách môn học:
Văn phòng Khoa Thông tin - Thư viện Tầng 4, Nhà A, 336 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội Điện thoại: 04.8583903
3 Mục tiêu môn học
Môn học “Quản trị tri thức” nhằm trang bị cho sinh viên ngành Thông
tin - Thư viện:
Về kiến thức:
Nắm vững các khái niệm cốt yếu của môn học
Nêu được các đặc điểm của tri thức và phân loại tri thức
Xác định được vai trò của tri thức và quản trị tri thức trong xã hội
Hiểu rõ quá trình hình thành và phát triển của tri thức và quản trị tri thức
Xác định vai trò của các cơ quan thông tin - thư viện trong việc quản trị tri thức Nắm bắt được những ứng dụng của quản trị tri thức trong các cơ quan tổ chức Nắm vững quy trình quản trị tri thức
Xác định được các lợi ích kinh tế của quản trị tri thức
Hiểu rõ vấn đề đạo đức và pháp luật của quản trị tri thức
Về kỹ năng:
Có khả năng vận dụng toàn bộ nội dung lý thuyết môn học để ứng dụng vào thực tế quá trình quản trị tri thức tại các cơ quan, tổ chức
Thành thạo kỹ năng và quy trình tạo lập, quản lý và sử dụng các nguồn dữ liệu, thông tin và tri thức
Trang 3Có kỹ năng thiết lập, tổ chức và điều hành các mô hình quản trị tri thức trong các cơ quan tổ chức
Về thái độ, chuyên cần:
Yêu thích môn học, tích cực tìm hiểu các vấn đề có liên quan đến môn học
Nâng cao tinh thần trách nhiệm, không ngừng trau dồi kiến thức nâng cao trình
độ chuyên môn để đáp ứng yêu cầu của công việc quản trị tri thức trong các cơ quan, tổ chức nói chung và cơ quan thông tin - thư viện nói riêng
Xác định được quản trị tri thức là một môn học mới, có tính ứng dụng thực tiễn cao
Mục tiêu chi tiết cho từng nội dung của môn học:
Mục tiêu
Chương 1:
Tổng quan về
tri thức và
quản trị tri
thức
- Nắm vững các khái niệm chính của bài học
- Hiểu được các đặc điểm của tri thức
- Biết được sự phân loại tri thức
- Trình bày vai trò của tri thức trong xã hội nói chung
- Nêu được vai trò của tri thức trong xã hội tri thức và trong nền kinh
tế tri thức
- Nắm được lịch sử hình thành và phát triển của tri thức và quản trị tri thức
- Hiểu được vai trò của các cơ quan thông tin - thư viện trong việc quản trị tri thức
- Giải thích được mối liên hệ giữa các khái niệm với nhau
- Sắp xếp được theo
sơ đồ hình tháp các khái niệm với mức
độ quan trọng từ thấp đến cao
- So sánh vai trò của tri thức và quản trị tri thức trong các hình thái
xã hội trước đây với xã hội tri thức
và nền kinh tế tri thức hiện nay
Chương 2:
Quản trị tri
thức trong
- Nắm vững lý thuyết truyền thông và vai trò của truyền thống trong
- Phân tích được mối quan hệ giữa văn hoá tổ chức và
- Đánh giá vai trò
và tầm quan trọng của Giám đốc tri
Trang 4các cơ quan,
tổ chức
tổ chức
- Trình bày được khái niệm văn hoá và văn hoá tổ chức
- Liệt kê các nhân tố ảnh hưởng đến quá trình ra quyết định tổ chức
- Nắm bắt được chiến lược quản trị tri thức trong tổ chức
- Nêu được các chức danh nhân sự quản trị tri thức trong tổ chức
- Trình bày ứng dụng của quản trị tri thức trong các mô hình doanh nghiệp
- Hiểu được vai trò của lao động tri thức
quản trị tri thức
- Xác định rõ nhân
tố then chốt ảnh hưởng đến quá trình
ra quyết định tổ chức
thức (Chief knowledge officer-CKO) đối với việc quản trị tri thức trong các
cơ quan, tổ chức
Chương 3:
Quy trình
quản trị tri
thức
- Nắm bắt được tổng quan quy trình quản trị tri thức
- Nêu được các vấn đề
và yếu tố liên quan trong quy trình quản trị tri thức
- Nắm được các cơ chế
hỗ trợ trong quy trình quản trị tri thức
- Trình bày 8 công đoạn cụ thể trong quy trình quản trị tri thức
- Phân tích vai trò của các vấn đề và yếu tố liên quan trong quy trình quản trị tri thức
- Xác định tầm quan trọng của các cơ chế
hỗ trợ trong quy trình quản trị tri
thức
- Đánh giá được
sự tác động và ảnh hưởng liên thông giữa các công đoạn trong quy trình quản trị tri thức
Chương 4:
Khía cạnh
kinh tế, pháp
luật và đạo
đức của quản
- Hiểu được những lợi ích tiềm năng của quản trị tri thức
- Nắm được những giá trị thực tiễn của
- Phân tích những lợi ích tiềm năng
mà quản trị tri thức mang lại
- Phân tích những
- Đánh giá ý nghĩa của việc nắm bắt vấn đề đạo đức và pháp luật trong quản trị tri thức
Trang 5trị tri thức quản trị tri thức
- Hiểu rõ các khái niệm đạo đức và pháp luật
- Trình bày các khía cạnh về đạo đức và pháp luật của quản trị tri thức
giá trị thực tiễn mà quản trị tri thức mang lại
4 Tóm tắt nội dung môn học
Môn học “Quản trị tri thức” cung cấp cho sinh viên những kiến thức
và kỹ năng cơ bản về quản trị tri thức - một trong những yêu cầu quan trọng của hoạt động quản lý nói chung và quản lý tại các cơ quan thông tin - thư viện nói riêng trong thế kỷ XXI
Thông qua môn học này sinh viên có thể nắm bắt các khái niệm cơ bản như dữ liệu, thông tin, tri thức, quản trị tri thức Xác định được những đặc điểm của tri thức và phân loại tri thức Nêu bật vai trò của tri thức trong xã hội nói chung và trong nền kinh tế tri thức nói riêng Tìm hiểu quá trình hình thành và phát triển của tri thức và quản trị tri thức Nhận thức rõ vai trò của các cơ quan thông tin - thư viện trong việc quản trị tri thức Đi sâu nghiên cứu những ứng dụng của quản trị tri thức trong các cơ quan tổ chức Tìm hiểu quy trình quản trị tri thức Nắm bắt được các khía cạnh kinh tế, các vấn
đề đạo đức và pháp luật của quản trị tri thức
5 Nội dung chi tiết môn học
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ TRI THỨC VÀ QUẢN TRỊ TRI THỨC
1.1 Tri thức
1.1.1 Các khái niệm cơ bản
1.1.2 Đặc điểm và phân loại tri thức
1.1.3 Vai trò của tri thức trong xã hội
1.2 Quản trị tri thức
1.2.1 Khái niệm quản trị tri thức
1.2.2 Mục đích của quản trị tri thức
1.3 Quá trình hình thành và phát triển của tri thức và quản trị tri thức
1.4 Vai trò của các cơ quan thông tin - thư viện trong quản trị tri thức
CHƯƠNG 2: QUẢN TRỊ TRI THỨC TRONG CÁC CƠ QUAN, TỔ CHỨC
2.1 Truyền thông và vai trò của truyền thông trong tổ chức
Trang 62.1.1 Lý thuyết truyền thông
2.1.2 Vai trò của truyền thông trong tổ chức
2.2 Văn hoá tổ chức và quản trị tri thức
2.2.1 Văn hoá và văn hoá tổ chức
2.2.2 Mối quan hệ giữa văn hoá tổ chức và quản trị tri thức
2.3 Chiến lược quản trị tri thức trong tổ chức và mô hình ra quyết định tổ chức
2.3.1 Các nhân tố ảnh hưởng đến quá trình ra quyết định tổ chức
2.3.2 Chiến lược quản trị tri thức trong tổ chức
2.4 Nhân sự quản trị tri thức trong tổ chức
2.4.1 Giám đốc tri thức (Chief knowledge officer - CKO)
2.4.2 Chuyên gia phân tích tri thức (Knowledge analyst)
2.4.3 Kỹ sư tri thức (Knowledge engineer)
2.4.4 Người quản trị tri thức (Knowledge manager)
2.4.5 Chuyên viên tri thức (Knowledge steward)
2.5 Quản trị tri thức trong các mô hình doanh nghiệp
2.6 Lao động tri thức
CHƯƠNG 3: QUY TRÌNH QUẢN TRỊ TRI THỨC
3.1 Tổng quan về quy trình quản trị tri thức
3.1.1 Các vấn đề liên quan
3.1.2 Các cơ chế hỗ trợ
3.2 Các công đoạn trong quy trình quản trị tri thức
3.2.1 Tạo lập và bổ sung
3.2.2 Biến đổi
3.2.3 Sử dụng
3.2.4 Lưu trữ
3.2.5 Chuyển giao
3.2.6 Thay đổi định dạng tri thức
3.2.7 Sự truy cập của người sử dụng
3.2.8 Loại bỏ những tri thức lỗi thời
CHƯƠNG 4: KHÍA CẠNH KINH TẾ, ĐẠO ĐỨC VÀ PHÁP LUẬT CỦA QUẢN TRỊ TRI THỨC
4.1 Khía cạnh kinh tế của quản trị tri thức
4.1.1 Những lợi ích tiềm năng của quản trị tri thức
4.1.2 Những giá trị thực tiễn của quản trị tri thức
4.2 Khía cạnh đạo đức và pháp luật của quản trị tri thức
4.2.1 Khái niệm đạo đức
4.2.2 Khái niệm pháp luật
4.2.3 Vấn đề đạo đức và pháp luật của quản trị tri thức
Trang 76 Học liệu
6.1 Tài liệu đọc bắt buộc
1 Đặng Mộng Lân Kinh tế tri thức những khái niệm và vấn đề cơ bản.-
H.: Thanh niên, 2002.- 142 tr (Địa chỉ tài liệu: Thư viện Quốc gia (TVQG): VN02.03213-14)
2 Đồng Đức Hùng Tập bài giảng Quản trị tri thức (Tài liệu giảng viên cung cấp)
3 Drucker, Peter F Những thách thức của quản lý trong thế kỷ XXI / Peter F Drucker; Người dịch : Vũ Tiến Phúc.- TpHCM.: Nxb Trẻ, 2003.- 298 tr
(Địa chỉ tài liệu: TVQG: VV03.05759)
6.2 Tài liệu đọc thêm
* Tài liệu tiếng Việt:
4 Đặng Hữu Kinh tế tri thức thời cơ và thách thức đối với sự phát triển của
Việt Nam.- H.: Chính trị Quốc gia, 2004.- 318 tr (Địa chỉ tài liệu: Trung tâm Thông tin-Thư viện Đại học Quốc gia Hà Nội (TTTTTV ĐHQGHN)
5 Ngô Trung Việt Tổ chức, quản lý trong thời đại công nghệ thông tin và tri
thức.- H.: Bưu điện, 2005.- 529 tr (Địa chỉ tài liệu: TVQG: VV06.08694-97)
6 Tần Ngôn Trước Thời đại kinh tế tri thức / Tần Ngôn Trước, Người dịch:
Trần Đức Cung.- H.: Chính trị Quốc gia, 2001.- 460 tr (Địa chỉ tài liệu: TVQG: VV01.02257-58)
* Tài liệu tiếng Anh:
7 Bergeron, Bryan Essentials of knowledge management.- New Jersey : John
Wiley & Sons, 2003.- 208 p (Địa chỉ tài liệu: TVQG: NV06.00966)
8 Frappaolo, Carl Knowledge Management.- West Sussex : Capstone
Publishing Ltd, 2006.- 136 p (Địa chỉ tài liệu: TTTTTV ĐHQGHN: AV-D2/02554)
9 Housel, Thomas Measuring and managing knowledge / Thomas Housel,
Arthur H Bell.- Boston : Irwin/McGraw-Hill, 2001.- 162 p (Địa chỉ tài liệu: TVQG: NV04.00780)
10 Information technology for knowledge management / Ed.: Uwe M
Borghoff, Remo Pareschi.- Springer, 1998.- 232 p (Địa chỉ tài liệu: TVQG: NV98.00790, TTTTTV ĐHQGHN: A-D0/02075)
11 Knowledge management and network environments: leveraging intellectual capital in virtual business communities / Ed.: Alfred J Beerli,
Trang 8Svenja Falk, Daniel Diemers.- New York: Amacom, 2003.- 242 p (Địa chỉ tài liệu: TVQG: NV04.00397)
7 Hình thức tổ chức dạy học
7.1 Lịch trình chung
Nội dung / Tuần
Hình thức tổ chức dạy môn học
Tổng
Lên lớp
Thực hành
Tự học
Lý thuyết
Bài tập
Thảo luận Nội dung 1, tuần 1: Tri thức: các
khái niệm, đặc điểm và phân loại tri
Nội dung 2, tuần 2: Vai trò của tri
thức trong xã hội Khái niệm và mục
Nội dung 3, tuần 3: Quá trình hình
thành và phát triển của tri thức và
quản trị tri thức Vai trò của các cơ
quan thông tin - thư viện trong quản
trị tri thức
Nội dung 4, tuần 4: Tự học 1: Tìm
và phân tích 1 ví dụ cụ thể về ứng
dụng của tri thức (hoặc quản trị tri
Nội dung 5, tuần 5: Thảo luận 1: các
Nội dung 6, tuần 6: Quan hệ của
truyền thông và văn hoá với quản trị
tri thức.Chiến lược quản trị tri thức
trong tổ chức, mô hình ra quyết định
tổ chức
Trang 9tri thức trong tổ chức Quản trị tri
thức trong các mô hình doanh nghiệp
Nội dung 8, tuần 8: Các lao động tri
Nội dung 9, tuần 9: Thảo luận 2: vai
trò của quản trị tri thức trong các cơ
Nội dung 10, tuần 10: Tổng quan về
Nội dung 11, tuần 11: Các công
Nội dung 12, tuần 12: Tự học 2:
Nội dung 13, tuần 13: Khía cạnh
kinh tế, đạo đức và pháp luật của
Nội dung 14, tuần 14: Bài tập 2
Nội dung 15, tuần 15: Ôn tập và giải
7.2 Lịch trình tổ chức dạy học cụ thể
Nội dung 1, tuần 1: Tri thức: các khái niệm, đặc điểm và phân loại tri thức
Hình
thức tổ
chức dạy
học
Thời gian, địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu sinh
viên chuẩn bị
Ghi chú
Trang 10Lý
thuyết
2 giờ - Giới thiệu tổng quan về môn
học, giới thiệu lịch trình môn học, phương pháp dạy và học, phương pháp kiểm tra, đánh giá,…
(Syllabus)
- Trình bày lý thuyết về các khái niệm cơ bản như:
+ Dữ liệu + Thông tin + Tri thức
- Trình bày đặc điểm của tri thức
và phân loại tri thức
- Đọc thông tin
về môn học trên website
- Đọc tài liệu 1 chương 1 trang 21-49
- Đọc tài liệu 2 chương 1 phần 1.1.1 - 1.1.2
- Đọc tài liệu 7 chương 1 trang 1-34
Nội dung 2, tuần 2: Vai trò của tri thức trong xã hội Khái niệm và mục đích của quản trị tri thức
Hình
thức tổ
chức dạy
học
Thời gian, địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu sinh viên
chuẩn bị
Ghi chú
Lý
thuyết
2 giờ - Trình bày vai trò của tri thức
trong xã hội nói chung
- Nêu bật vai trò của tri thức trong xã hội tri thức, trong nền kinh tế tri thức
- Khái niệm quản trị tri thức
- Mục đích của quản trị tri thức
- Đọc tài liệu 1 chương 2 trang 50-91
- Đọc tài liệu 2 chương 1 phần 1.1.3-1.2
Nội dung 3, tuần 3: Quá trình hình thành và phát triển của tri thức và quản trị tri thức Vai trò của các cơ quan thông tin - thƣ viện trong quản trị tri thức
Hình
thức tổ
chức dạy
học
Thời gian, địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu sinh viên
chuẩn bị
Ghi chú
Lý
thuyết
2 giờ - Quá trình hình thành và phát
triển của tri thức và quản trị tri
- Đọc tài liệu 2 chương 1 phần