Van 7 - Tiet 18

- Khí phách hào hùng và khát vọng thái bình thịnh trị của dân tộc ta ở thời đại nhà Trần.. - bài thơ ra đời trong g.đoạn lịch sử dt đã thoát khỏi ách đô hộ ngàn năm của PK phơng bắc, đan

Ngày soạn :17.9.2011

Ngày giảng :…9.2011

Tiết 18

Văn bản:

Phò giá về kinh

( Tụng giá hoàn kinh s -Trần Quang Khải )

A.Mục tiêu cần đạt :

- Bớc đầu tìm hiểu về thơ trung đại

- Hiểu giá trị t tởng và đặc sắc nghệ thuật của bài thơ Tụng giá hoàn kinh s của Trần Quang Khải

1 Kiến thức:

- Những hiểu biết bớc đầu về thơ trung đại

- Đặc điểm thể thơ thất ngôn tứ tuyệt

- Sơ giản về tác giả Trần Quang Khải

- Đặc điểm thể thơ ngũ ngôn tứ tuyệt Đờng luật

- Khí phách hào hùng và khát vọng thái bình thịnh trị của dân tộc ta ở thời đại nhà Trần

2 Kĩ năng:

- Nhận biết thể thơ ngũ ngôn tứ tuyệt Đờng luật

- Đọc – hiểu và phân tích thơ ngũ ngôn tứ tuyệt chữ Hán qua bản dịch tiếng Việt

- Nhận biết thể loại thơ ngũ ngôn tứ tuyệt

- GDKNS: Tự nhận thức, ra quyết định

3 Thái độ: Yêu mến, trân trọng

B Chuẩn bị:

- Thầy :SGK, SGV, tài liệu tham khảo, hd chuẩn kt, kn

- Trò :học thuộc bài cũ , soạn bài mới theo hd

C Ph ơng pháp :

- Phơng pháp: Đàm thoại, vấn đáp, pt, giảng bình

- KT: động não, thảo luận nhóm, trình bày

D.Tiến trình giờ dạy – giáo dục:

1 ổ n định

2 Kiểm tra bài cũ:

? Thuộc lòng và trình bày cảm nhận kq về bài thơ Sông núi nớc Nam?

Yêu cầu:

- Đọc thuộc lòng dc bài thơ: Sông núi nớc Nam (Phiên âm, dịch nghĩa, dịch

thơ)

- Cảm nhận kq: Bằng thể thơ TNTT, giọng thơ dõng dạc đanh thép, SNNN là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên khảng định chủ quyền về lãnh thổ của đất nớc và nêu cao ý chí quyết tâm bảo vệ chủ quyền đó trớc mọi kẻ thù xâm lợc

3 Bài mới:

* Giới thiệu : - ở tiết trớc, các em đã đợc tìm hiểu bài SNNN, tiết học hôm nay,

tiếp tục học thơ trữ tình trung đại với tp Phò giá về kinh của TQK

Hoạt động của thầy và trò Ghi bảng

- Phơng pháp: Đàm thoại, vấn đáp

- KT: động não, trình bày

? Nhắc lại đặc điểm của thơ trung đại?

HS: + Viết bằng chữ Hán.

+ Có nhiều thể…

GV: giới thiệu: đây là bài thơ thứ 2 trong số 8 tp

thơ trung đại sẽ học

- bài thơ ra đời trong g.đoạn lịch sử dt đã thoát

khỏi ách đô hộ ngàn năm của PK phơng bắc, đang

trên đờng vừa bảo vệ vừa củng cố, XD 1 q.gia tự

chủ rất mức hào hùng Bài thơ có chủ đề mang tinh

thần chung của thời đại đợc viết = chữ Hán

? Nêu những nét cơ bản về tg Trần Quang Khải

và bài thơ PGVK

HS: Trình bày theo chú thích dấu */66

GV: Đánh giá trình bày: TG; hc ra đời của bài

thơ ngũ ngôn tứ tuyệt ( Số câu, chữ, hiệp vần,)

GV: So với thể thơ thất ngôn tứ tuyệt , thơ ngũ

ngôn tứ tuyệt cô đúc hơn

PP: Đọc sáng tạo

KT: Động não

GV: Nêu Y/c đọc: Giọng điệu phấn chấn, hào

hùng, chắc, khoẻ Ngắt nhịp 2/3

HS: 2-3 em đọc( cả phiên âm, dịch nghĩa, dịch thơ)

? Em biết gì trong 2 địa danh đợc nói đến trong

bài

HS: Giải thích theo SGK /67

PP: Đàm thoại

KT: động não, trình bày

? Bài thơ có những ý cơ bản nào?

HS:

* 2 câu đầu: Ch thắng hào hùng của DT

* 2 câu cuối: Khát vọng thái bình thống trị của DT

ta

PP: Đọc sáng tạo,đàm thoại, pt, giảng bình

KT: Động não, thảo luận nhóm, trình bày

HS: Đọc 2 câu đầu

I Giới thiệu chung:

1, Tác giả: SGK /66

2,Tác phẩm

- H/c ra đời: SGK/67

- Thể thơ: ngũ ngôn tứ tuyệt: 4 câu mỗi câu 5 chữ: Hiệp vần ở chữ cuối câu 2-4

- Nguyên tác chữ Hán

II Đọc – hiểu văn bản

1, Đọc - Tìm hiểu chú thích

a, Đọc

b Chú thích

2, Bố cục : 2 ý cơ bản

3, Phân tích

? 2 câu đầu tg nhắc đến những chiến thắng ở 2

địa danh Chơng Dơng, Hàm tử? Em có nhận xét

gì về các địa danh đợc nhắc lại? Dụng ý của Tg ở

đây là gì?

HS: Tự bộc lộ

GV: Định hớng

- Trong thực tế, trận Hàm tử xảy ra trớc ,Chơng

D-ơng xảy ra sau nhng nhà thơ lại mở đầu - trận CD

Có lẽ nhà thơ vẫn đang sống trong tâm trạng mừng

chiến thắng vừa xảy ra Từ hiện tại gợi nhớ về chiến

thắng trớc đó  Câu thơ hàm chứa niềm phấn trấn

tự hào của vị tớng đầy mu lợc góp phần tạo nên

chiến thắng

? NX cách SD từ ngữ; giọng điệu; mqh giữa 2

câu đầu.

HS: PBYK

GV: Chốt ghi

Chỉ 2 câu thơ 10 chữ ngắn gọn, tg đã làm sống lại

khí thế trận mạc sôi động hào hùng của DT trong

cuộc kháng chiến chống Nguyên Mông XL ở CD

ta " Cớp giáo giặc" thu đợc rất nhiều vũ khí HT ta

bắt quân thù, chính ở đây- Toa Đô 1 tớng giặc đã bị

bắt sống: Cửa Hàm Tử bắt sống Toa Đô , lời thơ

không hề nhắc đến cảnh đầu rơi máu chảy Cách

nói nhẹ nhàng mà sâu sắc bhiện mục đích chính

nghĩa của cuộc k/c Đồng thời 2 câu thơ nh hiện

lên trớc mắt sự thảm bại nhục nhã của kẻ thù 

Khúc khải hoàn ca

HS: Đọc 2 câu cuối

? NX âm điệu 2 câu cuối so với 2 câu đầu?

ND thể hiện trong 2 câu cuối khác 2 câu đầu

ntn?

Hs: tự bộc lộ

Gv: Khao khát mong ớc của tg sau khi đã dẹp yên

quân giặc ,đất nớc thái bình

+ Vừa là lời tự nhắc nhở mình, vừa là lời nhắc nhở

mọi ngời: Nêu cao trách nhiệm, tu trí lực, gắng sức,

đồng lòng phát huy thành quả đã đạt đợc; khát vọng

XD và phát triển cs hoà bình

- Niềm tin, hi vọng vào sức mạnh Dt, vào thái bình

lâu dài của đ.nc,

? NX gì về suy nghĩ khát vọng của tg? Đó là ý

t-* 2 câu đầu.

- Trật tự địa danh đảo vị trí tâm trạng hân hoan tự hào vì ch thắng

- ĐT gợi tả: " Đoạt, cầm"

- Giọng điệu khoẻ khoắn, phấn chấn, tự hào

=> Chiến thắng oanh liệt, hào hùng của dt trong cuộc k/c chống quân Nguyên - Mông.

* 2 câu cuối

- Âm điệu sâu lắng , cảm xúc

- Khát vọng: thái bình thịnh trị

=>Lời động viên xây dựng và phát triển đất nớc trong hoà bình

- Niềm tin vào nền đl bền vững và

ởng ntn xuất phát từ con ngời có t/cảm với đất

n-ớc dt ra sao?

HS: Tự bộc lộ

GV bình: Suy nghĩ, ý tởng thật trong sáng, giản dị,

minh bạch, xuất phát t đáy lòng, từ trái tim, 1 vị

t-ớng lĩnh tài ba, một nhà ngoại giao, 1 nhà c/trị của

đời Trần Đó cũng là phơng châm chiến lợc lâu dài,

kế sách giữ nớc và dựng nớc của ông cha ta Đó

cũng là suy nghĩ t/cảm của dt ta trong những năm

k/chiến chống giặc Nguyên Mông Khát vọng đó đã

trở thành hiện thực sau 3 cuộc kháng chiến chống

quân Ng - Mông Đất nớc ta thời Trần đã thái

bình, thịnh trị trong 1 khoảng thời gian khá dài

PP: vấn đáp

KT: động não, trình bày

? Cảm nhận sau khi học xong VB " Phò giá "

HS: Tự bộc lộ

? NX về cách biểu ý và biểu cảm của bài thơ?

HS: D đạt ý tởng qua cách nói chắc nịch, sáng rõ,

không h/ả, không hoa văn, cảm xúc trữ tình đợc nén

kín trong ý tởng

? Cách biểu ý và biểu cảm của bài thơ này so với

bài " Sông núi " có ý giống nhau?

HS: Tự bộc lộ

GV: Khq - Ghi bảng

- Đọc ghi nhớ / 68

PP: Luyện tập thực hành

KT: động não, trình bày

- HS làm bài luyện tập SGK ( 68)

GV Định hớng:

- Cách nói giản dị, cô đúc trong bài " Phò giá về

kinh" có td: Th hiện rõ qđ, trạng thái CX tự hào

dâng cao trớc những chiến thắng lẫy lừng của quân

dân ta Không kể dài dòng ngời đọc sẽ tập chung

hơn vào kết quả thắng lợi Đồng thời khát vọng thái

bình đợc bộc lộ rõ; lời động viên khích lệ có hiệu

quả cao, t/c của tg th hiện sâu đậm hơn

- Đọc thuộc lòng ( diễn cảm) bài thơ

tơng lai tơi sáng của đất nớc

3, Tổng kết a,ND:

- Thể hiện bản lĩnh khí phách dt: ý thức ĐLCQ; ý chí hào hùng; khát vọng XD và pt đất nớc

b,NT

- Thể thơ tứ tuyệt Đ.luật

- Cách nói chắc nịch, cô đúc; cảm xúc nằm trong ý tởng

- Giọng điệu sảng khoái hân hoan

tự hào nhịp thơ phù hợp

c Ghi nhớ: SGK

III, Luyện tập:

1.Bài luyện tập SGK ( 68)

2 Đọc thuộc lòng ( diễn cảm) bài

4 Cñng cè :

? C¶m nhËn vÒ nd bµi th¬?

? §Æc ®iÓm th¬ thÊt ng«n tø tuyÖt vµ th¬ ngò ng«n tø tuyÖt?

5 H íng dÉn häc bµi:

- Thuéc lßng - ph©n tÝch bµi th¬ ; thuéc ghi nhí

- TiÕt sau: tõ H¸n ViÖt

E.Rót kinh nghiÖm:

- Thêi gian toµn bµi:………

- Thêi gian tõng phÇn:………

- Néi dung kiÕn thøc:………

- Ph¬ng ph¸p:………