Thảo GA Van8 HKII

* Dự kiến khả năng tích hợp: Phần Văn qua bài Nhớ Rừng ; phần TLV qua vb Thuyết minh về một phương pháp cách làm ; Phần Tiếng việt Câu nghi vấn.. * Dự kiến khả năng tích hợp: Phần Tiến

Trang 1

HỌC KỲ II

TUẦN 20 Ngày soạn : 24/12/2010

TIẾT 73+74 Ngày dạy :27/12/2010

- Biết đọc-hiểu một tác phẩm thơ lng mạn tiu biểu của phong tro thơ mới.

- Thấy được một số biểu hiện của sự đổi mới về thể loại, đề tài, ngôn ngữ, bút pháp nghệthuật được thể hiện trong bài thơ

B TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KỸ NĂNG, THÁI ĐỘ

1 Kiến thức :

- Sơ giản về phong trào thơ mới

- Chiều sâu tư tưởng yêu nước thầm kín của lớp thế hệ tri thức Tây học chán ghét thực tại,

vươn tới cuộc sống tụ do

- Hình tượng nghệ thuật độc đáo, có nhiều ý nghĩa của bi thơ Nhớ rừng

2 Kỹ năng :

- Nhận biết được tác phẩm thơ lng mạn

- Đọc diễn cảm tác phẩm thơ hiện đại viết theo bút pháp lng mạn

- Phân tích được những chi tiết nghệ thuật tiêu biểu trong tác phẩm

2 Bi cũ: Kiểm tra bi cũ : Kiểm tra bi soạn của học sinh.

3 Bi mới : GV giới thiệu bi mới Ở Việt Nam, vào những năm 30 của thế kỷ XX xuất hiện

phong trào thơ mới rất sôi động, được coi là cuộc cách mạng trong thơ ca Đi bên cạnh những nhà thơ mới nổi tiếng như Xuân Diệu, Huy Cận, Chế Lan Viên….còn có Thế Lữ, ông góp phần làm nên chiến thắng vẻ vang cho thơ mới Thơ ông thể hiện ? Tiết học hôm nay chúng tacùng tìm hiểu

* HOẠT ĐỘNG 1: Tìm hiểu chung tác giả, tác

GV giới thiệu vài nét về khái niệm “ thơ mới”

? Hãy quan sát bài thơ nhớ rừng chỉ ra những

điểm mới của hình thức bi thơ này so với các bài

thơ đã học, chẳng hạn thơ Đường luật ?

I GIỚI THIỆU CHUNG

1 Tác giả:

- Thế Lữ (1907-1989) một trong những nhàthơ lớn đầu tiên trong phong tro thơ mới

- Tác phẩm chính / SGK,6

2 Tác phẩm : Nhớ rừng là một trong những bài thơ tiêu

biểu nhất của Thế Lữ, in trong tập Mấy vầnthơ

3 Thể lọai : Thơ mới ( Thể thơ tám chữ )

* Thơ mới: một phong trào có tính chất lãng

mạn của tầng lớp trí thức trẻ (32->45) Số

Trang 2

* HOẠT ĐỘNG 2: Đọc và tìm hiểu văn bản

GV cùng hs đọc ( yêu cầu khi đọc chú ý đến

giọng điệu phải phù hợp với nội dung cảm xúc

của mỗi đoạn thơ )

Giải thích từ khó

? Ở đây, năm đoạn thơ diễn tả dòng tâm sự tập

trung vào mấy ý nêu nội dung của từng ý ?

GV: Gợi dẫn cụ thể

HS: Thảo luận nhóm 2p, trả lời.

? Phương thức biểu đạt của vb này là gì ? ( bc)

? Khi mượn lời con hổ ở vườn bách thú, nhà thơ

muốn ta liên tưởng điều gì về con người ?

=> Liên tưởng đến tâm sự con người

Gọi hs đọc đoạn 1

? Câu thơ đầu tiên có những từ nào đáng chú ý?

Vì sao?

? Hổ cảm nhận những nỗi khổ nào khi bị nhốt

trong cũi sắt ở vườn bách thú?

? Trong đó, nỗi khổ nào có sức biến thành khối

* Gọi hs đọc khổ 4 trong đoạn 1

? Cảnh vườn bách thú được diễn tả qua những chi

tiết nào?

? Qua các chi tiết đó cho ta thấy cảnh vườn bách

thú hiện ra dưới ci nhìn của cha sơn lâm ntn?

GV: Hướng dẫn, gợi.

HS: Suy nghĩ, trả lời.

? Em có nhận xét gì về từ ngữ, giọng điệu của 2

khổ thơ này ?

? Từ hai đoạn thơ vừa phân tích, em hiểu gì về

tâm sự của con hổ ở vườn bách thú

- Từ đó là tâm sự của con người ?

* Gọi học sinh đọc đoạn 2

? Cảnh sơn lâm được gợi tả qua những chi tiết

nào ?

? Nhận xét về cách dùng từ trong những lời thơ

này ?

- Điệp từ với, các động từ ( gào , thét )

? Hình ảnh cha tể của muơn lồi hiện ln như thế

nào giữa không gian ấy ?

GV: Giảng Ta bước chân lên ….im hơi

? Cĩ gì đặc sắc trong từ ngữ, nhịp điệu của những

lời thơ miêu tả chúa tể của muôn loài?

? Cảnh rừng ở đây là cảnh của thời điểm nào?

? Cảnh sắc trong mỗi thời điểm có gì nổi bật ?

tiếng, số câu, vần, nhịp trong bài tự do, phóngkhóang không bị gị bó theo niêm luật chặt chẽ, chỉ theo cảm xúc của người viết.( 8 chữ,

Nỗi u uất, chán chường của con hổ khi bị

nhốt ở vườn bách thú, kín đáo thể hiện niềmkht khao tự do mãnh liệt về tâm sự yêu nướccủa tầng lớp tri thức trẻ qua bút pháp lãng

- Nằm dài ….buông xuôi, bất lực

=> Hổ vô cùng căm uất, ngao ngn

- Tất cả chỉ là đơn điệu, đều chỉ là nhân tạo,

do bàn tay sửa sang, tỉa tót của con người chứkhông phải là thế giới của tự nhiên to lớn, mạnh mẽ, bí hiểm

=> Chán ghét thực tại tù túng, tầm thường, giả dối Khao khát được sống tự do

=> NT: Sử dụng một loạt từ ngữ liệt kê liên

tiếp, với cách ngắt nhịp dồn dập ở 2 câu đầu, giọng điệu giễu nhại, chán chường, khinh miệt Biểu lộ lòng yêu nước thầm kín của người dân mất nước

d2, Nỗi nhớ thời oanh liệt

- Bóng cả, cây già, gió ngàn, nguồn hét núi , thét khúc trường ca dữ dội ( động từ, danh từ,tính từ…)

- Con hổ hiện ra với vẻ đẹp oai phong lẫm liệt, dũng mnh vừa mềm mại vừa uyển

Trang 3

? Từ đó, thiên nhiên hiện lên như thế nào ?

? Vì sao được coi là bộ tranh tứ bình?

-> Rực rỡ, huy hoàng, náo động, hùng vĩ, bí ẩn

? Giữa thin nhin ấy , cha tể của muơn lồi sống

cuộc sống ra sao ?

Ta say…gay gắt

? Đại từ ta lặp lại trong các lời thơ trên có ý

nghĩa gì ?

? Trong đoạn thơ này, điệp từ ( đâu ) kết hợp với

thán( than ôi…nay cịn đâu ? ) có ý nghĩa gì?

? Đoạn thơ này xuất hiện những câu thơ thật mới

lạ Em thích nhất câu thơ nào ? Vì sao ?

GV: Giảng

* Tìm hiểu khao kht giấc mộng ngàn của hổ

Gọi hs đọc khổ thơ cuối

? Giấc mộng ngàn của con hổ hướng về một

không gian ntn?

-> Oai linh, hình vĩ, thnh thang Nhưng đó là

không gian trong mộng

? Câu thơ cảm thán mở đầu có ý nghĩa gì ?

-Bộc lộ trực tiếp nỗi tiếc nhớ cuộc sống tự do

? Từ đó giấc mộng ngn của con hổ l giấc mộng

ntn?

Mnh liệt, to lớ , nhưng đau xót, bất lực

* HOẠT ĐỘNG 3: Hướng dẫn học sinh tổng

kết.

? tâm sự nhớ rừng của con hổ ở vườn bách thú,

em hiểu những điểm sâu sắc nào trong tâm sự của

=> Làm nổi bật sự tương phản, đối lập gay gắt hai cảnh tượng, hai thế giới, nhà thơ thể hiện nỗi bất hoà đối với thực tại và niềm khátkhao tự do mnh liệt So snh như bộ tranh tứ bình dữ dội m vẫn đầy lng mạn

từ ngữ gợi hình, giu sức biểu cảm

- Xây dựng hình tượng nghệ thuật cĩ nhiềutần ý nghĩa

- Có âm điệu biến hóa qua mỗi đoạn thơnhưng thống nhất giọng dữ dội, bi tráng trongtịan bộ tác phẩm

* Ý nghĩa văn bản.

Mượn lời con hổ trong vườn bách thú tácgiả kín đáo bộc lộ tình cảm yu nước, khátkhao thoát khỏi kiếp đời nô lệ

Trang 4

………

************************************************************

TUẦN 20 Ngày soạn : 25/12/2010

TIẾT 75 Ngày dạy : 29/12/2010

- Biết đọc-hiểu một tác phẩm thơ lãng mạn tiêu biểu của phong trong thơ mới, bổ xung thêm

hiểu biết về tác giả, tác phẩm của phong trào thơ mới

- Thấy được một số biểu hiện của sự đổi mới về thể loại, đề tài, ngôn ngữ, bút pháp nghệthuật lãng mạn được thể hiện trong bài thơ

- Hiểu được những xúc cảm của tác giả trong bào thơ

- Sự đổi thay trong đời sống xã hội về sự tiếc nuối của nhà thơ đối với những giá trị văn hóa

cổ truyền của dân tộc đang dần bị mai một

- Lối viết bình dị mà gợi cảm của nhà thơ trong bài thơ

2 Kỹ năng :

- Nhận biết được tác phẩm thơ lng mạn

- Đọc diễn cảm tác phẩm thơ hiện đại viết theo bút pháp lãng mạn

- Phân tích được những chi tiết nghệ thuật tiêu biểu trong tác phẩm

3 Thái độ :

- Lắng nghe chăm chỉ

C PH ƯƠNG PHÁP:

- Vấn đáp, thảo luận nhóm

* Dự kiến khả năng tích hợp: Phần văn qua vb Nhớ rừng; Tiếng việt qua vb Câu nghi vấn;

TLV qua vb Viết đoạn văn trong vb thuyết minh

D TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1 Ổn định: Lớp 8a1 8a2

2 Bài cũ: Kiểm tra bi cũ : Đọc thuộc lòng bài thơ “Nhớ rừng” và nêu nội dung chính.

3 Bài mới : GV giới thiệu bài mới.

Mỗi năm tết đến, xuân về, chúng ta lại bắt gặp hình ảnh biểu tượng cho ngày têt như : Câu đối đỏ, bánh chưng xanh….câu đối ấy chính là sản phẩm của ông đồ, vậy ông đồ là ai? Ông viết những câu đối đó có giá tri như thế nào thì tiết học hơm nay chng ta cùng tìm hiểu

phẩm, thể loại.

? Em hãy nêu đôi nét về tác giả , tác phẩm ? (sgk)

? Hãy cho biết thể loại.

HS : Suy nghĩ, trả lời.

1 Tác giả:

Vũ Đình Liên (1913-1996) một trongnhững nhà thơ lớn đầu tin trong phong tràothơ mới Thơ ông mang nặng lòng thương

Trang 5

GV : Nhận xét, đánh giá.

Yêu cầu hs đọc phần chú thích sgk

giọng điệu phải phù hợp với nội dung cảm xúc

của mỗi đoạn thơ )

? Danh từ ông đồ được giải thích như thế nào ?

? Theo em phương thức biểu đạt của vb này là

? Hình ảnh ông đồ gắn liền với thời điểm mỗi

năm hoa đào nở có ý nghĩa như thế nào ?

? Tài viết chữ của ông đồ được gợi tả qua những

chi tiết nào ?

? Tác giả đã sử dụng nt gì ? sử dụng nt đó có tác

dụng gì ? ( So sánh, nét chữ mang vẻ đẹp phóng

khoáng, bay bổng, sinh động và cao quí )

? Nét chữ ấy đã tạo cho ông đồ một địa vị ntn

trong mắt người đời? ( quý trọng và mến mộ)

? Hai khổ thơ vừa phân tích cho ta thấy ông đồ

từng có 1 c/s ntn?( hạnh phúc)

* Khổ 3,4

? Ý chính của khổ thơ này là gì? Những lời thơ

nào buồn nhất? ( Giấy đỏ buồn không thắm - Mực

đọng trong nghiên sầu )

? Khổ thơ này nói lên điều gì ? (ông đồ hoàn toàn

bị lãng quên )

? Hình dung của em về ông đồ từ lời thơ : ông đồ

vẫn ngồi đấy, qua đường không ai hay?

? Một cảnh tượng ntn được gợi lên từ lời thơ : Lá

vàng rơi trên giấy ; ngoài giời mưa bụi bay ?

người và niềm hoài cổ

2 Tác phẩm : Ông Đồ là một bài thơ tiêu biểu nhất trong

sự nghiệp sáng tác của Vũ Đình Liên

3 Thể lọai : Thể thơ 5 chữ ( Ngũ ngôn hiện

Thể hiện tình cảnh đáng thương của ông

đồ, nỗi lòng của tác giả dnh cho ông và nỗi

tiếc nhớ cảnh cũ, người xưa của tác giả d.Phân tích:

d 1, Hình ảnh ông đồ thời xưa

- Miêu tả sự xuất hiện đều đặn, hoà hợp giữa cảnh sắc ngày tết – mùa xuân với hình ảnh ông đồ viết chữ nho

- Một cảnh tượng hài hoà giữa thiên nhiên và con người, khung cảnh ma xuân tươi tắn, sinhđộng với sắc hoa đào nở, không khí tưng bừng, náo nhiệt

=> Qúi trọng ông đồ, ông trở thành hình tượng không thể thiếu, làm nên nét đẹp văn hóa truyền thống dân tộc, được mọi người mến mộ

d2, Hình ảnh ông đồ thời nay

- Thời gian tuần hoàn, mùa xuân trở lại, vẫn hoa đào nở, vẫn phố xưa

- Cuộc đời thay đổi, nỗi buồn của ông đồ vắng khách

- Lời thơ gợi tả hình ảnh ông đồ vẫn ngồi ở chổ cũ trên hè phố, nhưng âm thầm, lặng lẽ trong sự thờ ơ của mọi người

=> Hình ảnh một con người già nua cô đơn, lạc lõng giữa phố phường

d3, Nỗi lòng của tác giả dành cho ông đồ

- Thiên nhiên vẫn tồn tại đẹp đẽ, Con người thì không thế, họ có thể trở thành xưa cũ

- Tc giả đồng cảm sâu sắc với nỗi lòng tự ti của ông đồ, tiếc thương cho một thời đại văn

Trang 6

? Lá vàng rơi là dấu hiệu cuối thu Mưa bụi bay là

dấu hiệu mùa động Như vậy ơng đồ đã kiên trì

ngồi đợi viết chữ qua mấy mùa Hình ảnh ông đồ

ngồi đấy gợi cho em cảm nghĩ gì ?

* Khổ thơ cuối

? Có gì giống và khác nhau qua 2 chi tiết hoa đào

và ông đồ ở khổ thơ này so với khổ thơ đầu ?

? Sự giống nhau và khác nhau đó ó ý nghĩa gì ?

? Theo em , có cảm xúc nào ẩn chứa sau cái nhìn

của tác giả? ( xót thương)

GV: Gợi dẫn

HS: Lắng nghe, suy nghĩ, trả lời

kết.

? Bằng những câu cuối cùng của bài ông đồ , tác

giả đã gieo vào lòng người đọc tình cảm nào ?

* HOẠT ĐỘNG 4: Hướng dẫn tự học.

hóa đã đi qua

=> Sự mai một những giá trị truyền thống là vấn đề của đời sống hiện đại được phản ánh trong những lời thơ tự nhiên và đầy cảm xúc

3.Tổng kết

* Nghệ thuật.

- Viết theo thể thơ ngũ ngôn hiện đại

- Xy dựng những hình ảnh đối lập

- Kết hợp giữa biểu cảm với kể, tả

- Lựa chọn lời thơ gợi cảm xúc

Trang 7

TUẦN 20 Ngày soạn : 2/1/2011

TIẾT 76 Ngày dạy : 7/1/2011

Tiếng việt

CÂU NGHI VẤN

- Nắm được đặc điểm hình thức, chức năng của c nghi vấn.

- Biết sử dụng cu nghi vấn ph hợp yu cầu giao tiếp

- Đặc điểm của câu nghi vấn

- Chức năng chính của câu nghi vấn

2 Kỹ năng :

- Nhận biết và hiểu được tác dụng của câu nghi vấn trong văn bản cụ thể

- Phân biệt câu nghi vấn với một số kiểu câu dễ lầm lẫn

C PHƯƠNG PHÁP:

2 Bài cũ: Kiểm tra bài cũ : ? Đọc bài thơ “ Ông đồ”

3 Bài mới : GV giới thiệu bi mới Trong khi nói, viết cháng ta sử dụng rất nhiều câu nghi

vấn để diễn đạt Vậy câu nghi vấn là gì? và có đặc điểm hình thức và chức năng chính của câu nghi vấn ntn? Tiết học này, sẽ giúp chúng ta hiểu được điều đó

* HOẠT ĐỘNG 1 : Nhận biết Đặc điểm hình

thức và chức năng chính

GV yêu cầu học sinh đọc và trả lời các câu hỏi

sau / SGK

? Trong đoạn trích trên, câu nào là câu nghi vấn ?

? Đặc điểm hình thức nào cho biết đó là câu nghi

- Sáng ngày người ta đấm u có đau lắm không?

- Thế làm sao ú cứ khóc mãi mà không ănkhoai?

- Hay là u thương chúng con đói quá?

=> Hình thức câu nghi vấn trên thể hiện ở

Trang 8

?

HS trả lời

GV: Trong giao tiếp, khi có những điều chưa

biết hoặc còn hoài nghi , người ta sử dụng câu

nghi vấn để yêu cầu trả lời giải thích

? Hãy đặt một vài câu nghi vấn ?

(Hs tự làm – Phát biểu – GV nhận xét)

? Hãy nêu đặc điểm và hình thức nghi vấn ?

HS : Phân tích

GV : Nhận xét.

* HOẠT ĐỘNG 2: Hướng dẫn luyện tập

Bài tập 1 : HS thảo luận nhóm và trả lời.

+ Chức năng dùng để hỏi b.Ghi nhớ : Sgk /11

câu trở nên sai ngữ pháp hoặc biến thành một câu trần thuật có ý nghĩa khác hẳn

Bài tập 3 : Không, vì không phải là câu

nghi vấn Câu ( a ) và ( b) có từ nghi vấn như có

…không, tại sao, nhưng kết cấu chứa những từ này chỉ làm chức năng bổ ngữ trong 1 câu

- Trong câu ( c), ( d) có từ nào ( cũng), ai ( cũng) là những từ phiếm định

Trang 9

TUẦN 21 Ngày soạn : 2/1/2011

TIẾT 77 Ngày dạy :7/1/2011

- Biết đọc-hiểu một tác phẩm thơ lng mạn tiu biểu của phong trào thơ mới, bổ xung thêm

hiểu biết về tác giả, tác phẩm của phong trào thơ mới

- Cảm nhận được tình yu qu hương đằm thắm và những sáng tạo nghệ thuật độc đáo của tácgiả trong bài thơ

- Nguồn cảm hứng lớn trong thơ Tế Hanh nói chung và ở bài thơ này: tình yêu qêu hương

đằm thắm

- Hình ảnh khỏe khoắn, đầy sức sống của con người và sinh hoạt lao động; lời thơ bình dị,

gợi cảm xúc trong sng, tha thiết

* Dự kiến khả năng tích hợp: Phần Văn qua bài Nhớ Rừng ; phần TLV qua vb Thuyết

minh về một phương pháp ( cách làm ); Phần Tiếng việt Câu nghi vấn

2 Bài cũ: Kiểm tra bi cũ : Đọc thuộc lịng bi thơ “ Ông đồ ” v nu nội dung chính.

3 Bài mới : GV giới thiệu bi mới.

Trong mỗi chúng ta, ai cũng có quê hương để mà tự hào “ Quê hương anh nước mặn đồng chua, làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá”….Còn tình yêu của Tế Hanh dnh cho quê hương miền biển của mình tha thiết, sâu đậm như thế nào? Bài học hôm nay, cô cùng các em tìm hiểu

Trang 10

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BI DẠY

giọng điệu phải ph hợp với nội dung cảm xúc của

mỗi đoạn thơ )

? Người dân chài ra khơi trong thời điểm nào và

thời tiết ra sao?

? Chiếc thuyền ra khơi được miêu tả ntn? Làng

chài lưới được miêu tả qua hình ảnh nổi bật nào ?

HS: Lần lượt trả lời.

GV: Nhận xét, chốt.

? Tác giả đã sử dụng nghệ thuật gì ?

? Qua phân tích cảnh dân chài bơi thuyền đi

đánh cá cho ta thấy phong cảnh thiên nhiên và

con người ở đây ntn?

HS: Trình bày.

* Đọc đoạn thơ tả cảnh thuyền và người về bến

cho biết:

? Cảnh dân làng đón thuyền cá trở về được thể

hiện qua những câu thơ nào ?

? Qua đó, ta thấy khung cảnh lao động ở đây như

thế nào

HS: Suy nghĩ, trả lời

? Người dân chài làn da ngăm rám nắng gợi tả

bằng những chi tiết nào của người vùng biển ?

HS: Bợc lộ.

? Có gì đặc sắc về về nghệ thuật trong lời thơ

Chiếc thuyền im bến mỏi trở về nằm – Nghe chất

muối thấm dần trong thớ vỏ?

HS: Thảo luận (3’) tŕnh bày.

* Gọi hs đọc đoạn cuối

1 Tác giả:

Tế Hanh (1921-2009) đến với thơ mới khiphong trào này đ cĩ rất nhiều thnh tựu Tìnhyêu quê hương tha thiết là điểm nổi bật củathơ Tế Hanh

2 Tác phẩm : Quê hương được in trong tập nghẹn ngào(1939) , sau in lại ở tập Hoa niên

(1945) Đây là 1 số ít bài thơ lãng mạn nhữnggiai điệu tha thiết đối với cuộc sống cần lao

3 Thể lọai : Thể thơ 8 chữ hiện đại

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

1 Đọc và tìm hiểu từ khó / SGK

2 Tìm hiểu văn bản.

a Bố cục: Gồm 3 phần

- Phần 1 : 8 câu đầu: giới thiệu về làng và

hình ảnh đoàn thuyền ra khơi

- Phần 2 : 14 câu tiếp: cảnh đoàn thuyền trở

Thể hiện tình yêu quê hương tha thiết của

tác giả và nỗi lịng khôn nguôi của tác giả về

quê hương

d.Phn tích:

d 1, Cảnh dân chài ra khơi đánh cá.

“ Làng tôi vốn làm nghề chài lướiNước bao vây cách biển nửa ngày sông”

- Nghề của làng: chài lưới

- Vị trí: Cách biển nửa ngày sông”

- Đoàn thuyền ra khơi trong thời tiết đẹp Chiếc thuyền hăng như con tuấn mã

=> So sánh và sử dụng một loạt động từ mạnh( hăng, phăng, vượt ) Dùng phép so sánh, ẩn dụ gợi liên tưởng con thuyền như mang linh hồn, sự sống của làng chài

=> Phong cảnh thiên nhiên tươi sáng Miêu

tả cuộc sống lao động vất vả và niềm hạnh phúc bình dị của người dân biển

Trang 11

? Trong xa cách, lòng tác giả nhớ tới những điều

gì nơi quê hương?

?Từ đó ta thấy một nỗi nhớ quê ntn?

HS: Phát hiện trả lời

GV: Nhận xét, chốt.

kết.

? Học qua bài thơ Quê hương, em cảm nhận đựoc

những điều tốt đẹp nào của sự sống và lòng người

d3, Nỗi nhớ quê hương

- Biển, cá, cánh buồm, mùi biển

- Đó là mùi riêng của làng biển được cảm nhận bằng tấm tình trung hiếu của người con

Trang 12

TUẦN 21 Ngày soạn :5/1/2011 TIẾT 78 Ngày dạy :10/1/2011

- Biết đọc-hiểu một tác phẩm thơ lãng mạn tiêu biểu của phong trào thơ mới, bổ xung thêm

hiểu biết về tác giả, tác phẩm của thơ Việt Nam hiện đại

- Cảm nhận được lịng yêu sự sống, niềm khao khát tự do của người chiến sĩ cách mạng đượcthể hiện bằng những hình ảnh gợi cảm, lời thơ tha thiết và thể thơ lục bát quen thuộc

- Những hiểu biết bước đầu về tác giả Tố Hữu

- Nghệ thuật khắc họa hình ảnh ( thiên nhiên, cái đẹp của cuộc đời tự do)

- Niềm khao khát cuộc sống tự do, lí tưởng cách mạng của tác giả

2 Kỹ năng :

- Đọc diễn cảm tác phẩm thơ thể hiện tâm tư người chiến sĩ cách mạng bị giam giữ trongngục tù

- Nhận ra và phân tích được sự nhất quán về cảm xúc giữa hai phần của bài thơ; thấy được

sự vận dụng tài tình thể thơ truyền thống của tác giả ở bài thơ này

3 Thái độ :

C PH ƯƠNG PHÁP:

* Dự kiến khả năng tích hợp: Phần Tiếng việt qua bài Câu nghi vấn ; tập làm văn qua bài

Thuyết minh về một phương pháp ( Cách làm )

2 Bi cũ: Kiểm tra bi cũ : Đọc thuộc lòng – diễn cảm bài thơ Quê hương của Tế Hanh

Hình ảnh nào trong bài thơ gây cho em ấn tượng và xúc động nhất ? Vì sao ?

3 Bi mới : GV giới thiệu bi mới.

Trang 13

Tố Hữu là một trong những nhà thơ cách mạng nổi tiếng của nền văn học Việt Nam Thơ ông luôn thể hiện lịng yu đời, yêu lí tưởng của người chiến sĩ cộng sản, ể cả trong cảnh ngục tù, bài thỏ “ Khi con tu hú ” là một ví dụ điển hình.

GV: Hướng dẫn cách đọc Đoạn đầu với giọng

vui, náo nức, phấn chấn, đoạn sau với giọng bực

? Bài thơ này được viết theo thể thơ gì

? Bài thơ này chia làm mấy đoạn ? Nêu nội dung

? Mùa hè còn được gợi tả qua dấu hiệu điển hình

nào của không gian Không gian ấy nhuốm những

màu sắc nào ?

? Những sản vật điển hình nào của mùa hè được

gợi nhắc ?

HS: Chú y sgk phát hiện, trình bày

? Một sự sống như thế nào được gợi lên từ những

âm thanh, màu sắc, sản vật đó?

? Khi nhà thơ viết: Ta nghe hè dậy bên lòng, em

hiểu nhà thơ đã đón nhận cảnh tươi đẹp của mùa

hè bằng thính giác hay bằng sức mạnh của tâm

? Mở đầu và kết thúc bài thơ đều có tiếng chim

tu hú kêu, nhưng tâm trạng người tù khi nghe

tiếng tu hú kêu thể hiện ở câu đầu và câu cuối

2 Tác phẩm : Khi con tu hú ra đời khi tác giả đang bị

giam cầm ở trong nhà lao Thừa Phủ, được introng tập Từ ấy – tập thơ đầu tiên của TốHữu

- Phần 1 : Sáu câu đầu: Tiếng chim tu hú

gợi nhớ tới mùa hè rực rỡ

- Phần 2 : 4 câu cuối: tiếng chim tu hú

bừng thức khát vọng tự do cháy bỏng của người tù

b Phương thức biểu đạt.

Biểu cảm

c Đại ý

Thể hiện lịng yu đời, lí tưởng sôi sục của

người chiến sĩ cch mạng trẻ tuổi ngay trong

- Hồng ( đầy sân nắng đào)

- Xanh ( Trời xanh càng rộng càng cao )

Trang 14

kết.

Hs: dựa vào ghi nhớ tŕnh bày nội dung , nghệ

thuật

Liên hệ bản thân

? Học qua bài thơ Quê hương, em cảm nhận đựoc

những điều tốt đẹp nào của sự sống và lòng người

?

HS: Bợc lộ Thực hiên phần ghi nhớ

đời tự do

d2, Tâm trạng của người tù

- Cảm giác bực bội, u uất trong nhà giam chật chội thiếu sinh khí, tm trạng muốn ph tung xiềng xích

- Bộc lộ thẳng thắn, trực tiếp cảm xúc của lòng mình

=> Dùng câu cảm thán, động từ, cách ngắt nhịp đổi khác, thấy trạng thái căng thẳng cao

độ đang diễn ra trong tâm hồn người tù mất

tự do Thèm khát cao độ cuộc sống tự do Tâm hồn đang cháy lên khát vọng yêu sống, yêu tự do, hướng tới cuộc đời tự do

=> Cảm nhận của nhà thơ về 2 thế giới đối lập, cái đẹp, tự do và cái ác, tù ngục

3.Tổng kết

* Nghệ thuật.

- Thể lục bát, mượt mà, uyển chuyển

- Biểu lộ cảm xúc thiết tha, khi lại sơi sục,mạnh mẽ

- Biện pháp tu từ điệp ngữ, liệt kê…tạo tínhthống nhất về chủ đề thể hiện sự đối lập giữakhao khát cuộc sống tự do với hiện tại t hm

Bài thơ thể hiện lịng yu đời, yêu lí tưởngcủa người chiến sĩ cộng sản trẻ tuổi trong hồncảnh ngục t

Trang 15

TUẦN 21 Ngày soạn : 5/1/2011 TIẾT 79 Ngày dạy :10/1/2011

2 Bi cũ: Kiểm tra bi cũ : Thê nào là câu nghi vấn ? Câu nghi vấn dùng để làm gì ?

3 Bi mới : GV giới thiệu bi mới Chúng ta đ biết được đặc điểm về hình thức v chức năng

chính của câu nghi vấn, câu nghi vấn còn có những chức năng khác, đó là chức năng nào? Tiết học hôm nay chng ta cùng tìm hiểu

Trang 16

* HOẠT ĐỘNG 1 : Tìm hiểu những chức năng

khác của câu nghi vấn.

GV: nhắc lại chức năng của câu nghi vấn tiết 1.

Gọi hs đọc vd sgk

? Hãy tìm những câu có từ nghi vấn

? Hãy xác định chức năng của câu nghi vấn trong

đoạn trích ?

HS: Thảo luận theo nhóm,(3’)

Tŕnh bày

GV: chỉnh sửa lỗi nếu có.

? Nhận xét về dấu kết thúc những câu nghi vấn

trên ?

? Qua phân tích các vd trên , hãy khái quát chức

năng của câu nghi vấn và dùng dấu cuối câu ?

HS: Trả lời:

GV: Chốt

GV: Yêu cầu hs thực hiện theo nhóm, lên bảng

a, Sao cụ phải lo xa quá thế ; không nên nhịn

đói mà tiền để lại ; An hết thì lúc chết lấy gì mà

lo liệu

b, Không biết chắc là thằng bé có thể chăn dắt

được đàn bò hay không

c, Thảo mộc tự nhiên có tình mẫu tử

CN :đe doạ

d, Cả đoạn trích là câu nghi vấn CN: Khẳng định

e, Con gái tôi vẽ đấy ư? Chả lẽ lại đúng là

nó , cái con mèo hay lục lọi ấy ? CN: Bộc lộ cảm xúc

* Nhận xét về dấu kết thúc : Không phải

tất cả các câu nghi vấn đều kết thúc bằng dấu chấm hỏi, có trường hợp câu nghi vấnkết thúc bằng dấu chấm, dấu chấm than hoặc dấu chấm lững

b, Bộc lộ sụ băn khoăn ngần ngại

c, Khẳng định

d, dùng để hỏi

=> Trong những câu nghi vấn đó, câu cĩ thể thay thế được bằng một câu không phải là câu nghi vấn có ý nghĩa tương tự

Bài tập 3 : Đặt câu nghi vấn không dùng

để hỏi

III H Ư Ớ NG D Ẫ N T Ự H ỌC.

* Bài học :

- Học thuộc lòng ghi nhớ

- Hoàn thành hết bài tập còn lại

- Soạn bài tiếp theo :Câu cầu khiến

- Thuyết minh về một phương pháp

* Bài soạn :

Soạn bài “ Câu nghi vấn tiếp” “Viết

Trang 17

đọan văn trong văn bản thuyết minh”

TUẦN 21 Ngày soạn : 7/1/2011

TIẾT 80 Ngày dạy :11/1/2011

- Bổ sung kiến thức về văn thuyết minh.

- Nắm được cachs làm bài văn thuyết minh về một phương pháp ( cách làm)

- Sự đa dạng về đối tượng được giới thiệu trong văn bản thuyết minh

- Đặc điểm, cách làm bài văn thuyết minh

- Mục đích, yêu cầu, cách quan sát và cách làm bài văn thuyết minh về một phương pháp

( cách làm)

2 Kỹ năng :

- Quan sát đối tượng thuyết minh: một phương pháp ( cách làm)

- Tạo lập được một văn bản thuyết minh theo yêu cầu: biết viết bài văn thuyết minh về một

cách thức, phương pháp, cách làm có độ dài 300 chữ

3 Thái độ :

Trang 18

Vấn đáp, thảo luận nhóm

* Tích hợp : Phần văn qua 2 vb Quê hương và Khi con tu hú, Phần tiếng việt qua bài câu

nghi vấn ( tiếp theo), với thực tế đời sống ở cách làm món ăn đồ dùng học tập, trồng cây trò chơi

2 Bài cũ: Kiểm tra bài cũ : ? Khi làm bài văn thuyết minh cần xác định được điều gì ?

Khi viết đoạn văn cần trình bày ntn?

? Các ý của đoạn văn được sắp xếp ra sao ?

3 Bài mới : GV giới thiệu bi mới Khi giới thiệu một phương pháp, người viết phải tuân thủ

những nguyên tắc nào, khi thuyết minh cần trình bày những gì và trình bày như thế nào? Tiết học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu

* HOẠT ĐỘNG 1 : Tìm hiểu Giới thiệu một

phương pháp ( cách làm)

GV: Yêu cầu hs đọc vd trong sgk

“ Cách làm đồ chơi”

? khi cần thuyết minh cách làm đồ chơi hay

thuyết minh về nếu một món ăn, chúng ta cần nêu

những nội dung gì?

? Cách trình bày thứ tự như thế nào?

HS: Đọc, thảo luận (4’) trình bày.

- Cần nguyên liệu, ngoài ra còn thêm phần định

lượng bao nhiêu củ, quả, bao nhiêu gam, ki lô

gam tuỳ theo số bát, đĩa, số người ăn, mâm

? Phần cách làm có gì khác với cách làm ở mục

a? Vì sao?

- Đặc biệt chú ý đến trình tự trước sau, đến thời

gian của mỗi bước( không được phép thay đổi tuỳ

tiện nếu không muốn thành phẩm kém chất

lượng )

? Nhận xét về lời văn của avà b ?

HS: Trả lời.Lời văn cần ngắn gọn , chuẩn xác

? Vậy để Giới thiệu được một phương pháp

( cách làm nào đó đòi hỏi người viết phải ntn?

Khi thuyết minh cần trình bày theo mấy phần và

lời văn phải ntn?

HS: Dựa vào ghi nhớ tŕnh bày.

GV: Khắc sâu kiến thức.

GV: hướng dẫn hs làm dàn bài cho đề cụ thể

I TÌM HIỂU CHUNG:

1 Giới thiệu một phương pháp ( cách

làm)

a Cách làm đồ chơi “Em bé đá bóng”

bằng qủa khô Những chức năng khác

Vb thuyết minh kiểu loại này gồm 3 phần chủ yếu :

+ Phần nguyên liệu : Thêm phần định

lượng bao nhiêu củ, quả, bao nhiêu gam,

ki lô gam tuỳ theo số bát, đĩa, số người

ăn, mâm

+ Cách làm : Đặc biệt chú ý đến trình tự

trước sau, đến thời gian của mỗi bước ( không được phép thay đổi tuỳ tiện nếu không muốn thành phẩm kém chất lượng

Trang 19

* HOẠT ĐỘNG 4: Hướng dẫn tự học

MB : Giới thiệu khái quát trò chơi

TB : Số người chơi , dụng cụ chơi

- Cách chơi ( luật chơi) thế nào là thắng , thế nào là thua , thế nào thì phạm luật

- Yêu cầu đối với trò chơi

KB : Nêu cảm nhận của mình về trò chơi

- Biết đọc-hiểu một tác phẩm thơ tiêu biểu của nhà thơ- chiến sĩ Hồ Chí Minh.

- Thấy được nghệ thuật độc đáo và vẻ đẹp tâm hồn của Hồ Chí Minh trong bài thơ

- Một đặc điểm của thơ Hồ Chí Minh : sử dụng thể loại thơ tứ tuyệt để thể hiện tinh thần hiện

đại của người chiến sĩ cách mạng

- Cuộc sống vật chất, tinh thần của Hồ Chí Minh trong những năm tháng hoạt động cách

mạng đầy khó khăn, gian khổ qua một bài thơ sáng tác trong những ngày tháng cách mạngchưa thành công

Trang 20

2 Kỹ năng :

- Đọc – hiểu thỏ tứ tuyệt của Hồ Chí Minh

- Phân tích được chi tiết nghệ thuật tiêu biểu trong tác phẩm

3 Thái độ :

* Dự kiến khả năng tích hợp: : Với phần Tiếng Việt qua vb Câu cầu khiến , với TLV ở vb

Thuyết minh một danh lam thắng cảnh , với Lịch Sử ở thời kì 1941 – BH mới về nước hoạt động , với các bài thơ của Bác ( Rằm tháng Giêng , cảnh khuya, lớp 7) và sắp học bài ( Ngắm trăng , Đi đường)

2 Bài cũ: Kiểm tra bài cũ : ? Vì sao bài thơ lại đặt nhan đề là Khi con tu hú ? Đọc thuộc lòng

và diễn cảm bài thơ

? Âm thanh của tiếng chim tu hú mở đầu và kết thúc đoạn 2 có vai trò gì ? Tâm trạng của nhà thơ trong 2 đoạn ấy có được thể hiện bằng 1 cách không ? Vì sao?

3 Bài mới : GV giới thiệu bài mới Ở lớp 7, các em đã được học 2 bài thơ rất hay của Bác.

Hãy nhớ lại tên, hoàn cảnh sáng tác và thể loại của 2 bài thơ này? Đó là những bài thơ nổi tiếng của CTHCM viết hồi đầu kháng chiến chống pháp ở Việt Bắc Còn hôm nay, Chúng ta lại một lần nữa được gặp Người ở suối LêNin, hang Pác Bó ( huyện Hà Quảng, Tỉnh Cao Bằng) vào mùa xuân năm 1941 qua bài thơ tứ tuyệt Tức cảnh Pác Bó

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BÀI DẠY

Gọi hs đọc chú thích dấu sao sgk

? Hãy nêu vài nét về tác giả, tác phẩm?

GV cùng hs đọc ( yêu cầu giọng đọc vui, pha chút

hóm hỉnh, nhẹ nhàng, thanh thoát, thoải mái, sảng

khoái; rõ nhịp thơ 4/3 hoặc 2/2/3)

? Người làm thơ, khi nhân một sự việc, một cảnh

tượng nào đó mà cảm hứng thì thơ ấy thường

được gọi là tức cảnh Từ đó có thể hiểu tên bài

thơ Tức cảnh Pác Bó ntn?

? Bài thơ đươcợc viết theo thể thơ gì ?

HS: Đứng tại chỗ phát biểu.

GV: Định hướng, chốt

? Em nhận ra phương thức biểu đạt nào được kết

hợp trong vb? (Kết hợp tự sự và biểu cảm, trong

đó biểu cảm là chủ đạo )

? Theo dõi nội dung, có thể tách bài thơ này

thành mấy ý lớn? Nêu nội dung của mỗi ý ?

* Gọi hs đọc 3 câu đầu

? Cấu tạo của câu 1 có gì đặc biệt ? Chỉ ra cấu tạo

đặc biệt đó ? Dùng phép đối: Sáng ra bờ suối /tối

vào hang ( Thời gian, hoạt động )

? Theo em, phép đối này có sức diễn tả sự việc

1 Tác giả:

Hồ Chí Minh ( 1890-1969) nhà văn, nhàthơ, chiến sĩ cách mạng, anh hùng giải phóngdân tộc, danh nhân văn hóa thế giới

2 Tác phẩm : Tức cảnh Pác Bó Viết theo thể thơ tứ

tuyệt, ra đời tháng 2-1941

3 Thể lọai : Thể thơ tứ tuyệt

1 Đọc và tìm hiểu từ khó / SGK

2 Tìm hiểu văn bản.

a Bố cục: Gồm 2 phần

- Phần 1 : 3 câu đầu: Cảnh sinh hoạt làm

việc của Bác tại hang Pác Bó

- Phần 2 : 1 câu cuối: Cảm nghĩ của Bác

Sáng ra bờ suối /tối vào hang

- Dùng phép đối, cho thấy cuộc sống hài hoà, thư thái và có ý nghĩa của người cách mạng luôn làm chủ hoàn cảnh

Trang 21

? Câu thơ kể về những thứ hết sức đơn giản như

chaó bẹ rau măng, lại có sức gợi suy tư về con

người cách mạng và thiên nhiên ở Pác Bó Cảm

nghĩ của em ntn?

? Qua đó, phản ánh trạng thái tâm hồn ntn của

người làm thơ ?

? Trong câu thơ Bàn đá chông chênh dịch sử

Đảng Được sử dụng nghệ thuật gì? Đối ý và đối

thanh :

? Hãy giải thích từ chông chênh ?

- Tượng trưng cho thế lưc cách mạng nước ta

đang trong thời kì khó khăn

? Dịch sử Đảng là làm việc gì, mục đích ?

- BH dịch sử Đảng Cộng sản Liên Xô làm tài liệu

huấn luyện cán bộ, đồng thời chính là xoay

chuyển lịch sử VN

? Từ 3 câu thơ đầu em thấy con người cách mạng

hiện lên ntn? ( yêu thiên nhiên, yêu công việc

cách mạng Luôn tìm thấy niềm vui hoà hợp giữa

tâm hồn với cách mạng, với thế giới tạo vật, Luôn

làm chủ cuộc sống trong bất kì hoàn cảnh nào

Gọi hs đọc câu thơ cuối

? Từ nào có ý nghĩa quan trọng nhất của câu thơ ?

Vì sao ?

? Trong thơ, Bác hay nói cái sang của người làm

cách mạng, kể cả khi chịu cảnh tù đày Em còn

biết những câu thơ nào như thế ?

? Niềm vui trước cái sang của một cuộc sống đầy

gian khổcho ta hiểu thêm vẻ đẹp nào trong cách

? Học qua bài thơ giúp em hiểu thêm điều cao

quý nào ở con người HCM?

- Người xưa thường ca ngợi thú lâm tuyền ( tức là

niềm vui tú được sống với rừng suối Theo em,

thú lâm tuyền ở Bác có gì khác với người xưa?

HS: Bộc lộ Thực hiên phần ghi nhớ

Cháo bẹ rau măng vẫn sẵn sàng

- Bữa ăn đơn giản nhưng chan chứa tình cảm, bởi đó là những thứ do thiên nhiên ban tặng và con người cung cấp

=> Cả 2 câu thơ thể hiện được Giọng điệu

êm ái, thoải mái, nhẹ nhàng Qua đó thể hiện cuộc sống ở Pác Bó nhiều gian khổ, thiếu thốn

Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng

- Đối ý và đối thanh, láy, cho ta thấy sự

nghiệp lớn dịch sử đảng đòi hỏi phải có niềm

tin vững chắc, không thể lay chuyển

d2, Cảm nghĩ của Bác

Cuộc đời cách mạng thật là sang

- Sự sang trọng, giàu có về mặt tinh thần của những cuộc đời làm cách mạng lấy lí tưởng cứu nước làm lẽ sống, không hề bị khó khăn, gian khổ thiếu thốn khuất phục

- Còn là cái sang trọng giàu có của một nhà thơ luôn tìm thấy sự hài hoà tự nhiên, tin tưởng vào sự nghiệp cách mạng mà Người theo đuổi

=> Nhân vật trữ tình hiện lên giũa thiên nhiênPác Bó mang vẻ đẹp của người chiến sĩ cách mạng với phong thái ung dung tự tại

- Lời thơ bình dị, giọng đùa vui, hóm hỉnh

- Tạo được tứ thơ độc đáo, bất ngờ, thú vị

và sâu sắc

Bài thơ thể hiện cốt cách tinh thần Hồ ChíMinh luôn tràn đầy niềm lạc quan, tin tưởngvào sự nghiệp cách mạng

Trang 22

TUẦN 22 Ngày soạn : 9/1/2011

TIẾT 82 Ngày dạy :12/1/2011

Tiếng việt

CÂU CẦU KHIẾN

A MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT

- Nắm vững đặc điểm hình thức và chức năng của câu cầu khiến.

- Biết sử dụng câu cầu khiến phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp

Trang 23

- Đặc điểm hình thức của câu cầu khiến.

- Chức năng của câu cầu khiến

2 Kỹ năng :

- Nhận biết câu cầu khiến trong văn bản

- Sử dụng câu cầu khiến phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp

2 Bài cũ: Kiểm tra bài cũ : ? Thế nào là câu nghi vấn ?

? Nêu những chức vụ của câu nghi vấn ? Cho vd minh hoạ

3 Bài mới : GV giới thiệu bài mới Chúng ta đã biết về đặc điểm và chức năng của câu nghi

vấn, trong khi nói và viết, chúng ta cũng thường xuyên sử dụng câu cầu khiến để nâng cao hiệu quả trong việc tạo lập văn bản, vậy đặc điểm và chức năng của câu cầu khiến như thế nào? Tiết học hôm nay chúng ta tìm hiểu

* HOẠT ĐỘNG 1 : Đặc điểm hình thức và

chức năng

* Gọi hs đọc vd

? Trong 2 đoạn trích trên, có những câu nào là

câu cầu khiến ?

HS: Thảo luận theo nhóm,(3’)

Tŕnh bày

GV: chỉnh sửa lỗi nếu có.

? Đặc điểm hình thức nào cho biết đó là câu cầu

khiến ? ( có những từ cầu khiến: đừng, đi, thôi )

? Câu cầu khiến trong 2 đoạn trích dùng để làm

gì ?

HS: Trả lời:

GV: Chốt

* GV yêu cầu hs đọc to những câu mẫu trong

sgk Chú ý âm điệu, giọng điểu phát âm câu nói

? Cách đọc câu “ Mở cửa ” trong câu a có gì

khác với cách đọc câu “ Mở cửa !” trong câu b

không?

“ Mở cửa.”là câu trần thuật và “ Mở cửa !” là câu

cầu khiến : Câu thứ hai phát âm với giọng điệu

nhấn mạnh hơn

? Câu “ Mở cửa !” trong vd b dùng để làm gì,

khác với câu “ Mở cửa” trong vd a ở chổ nào ?

- Câu b dùng để đề nghị, ra lênh, còn vd a dùng

để trả lời câu hỏi

? Qua đó , hãy nêu đặc điểm hình thức và chức

năng của câu cầu khiến ? ( ghi nhớ sgk )

Có những từ cầu khiến: Đừng, đi, thôi

* Câu cầu khiến thường kết thúc bằng dấu chấm than

2.Kết luận : Ghi nhớ sgk/31

Trang 24

? Hãy tìm một vài vd để minh hoạ ?

tŕnh bày

Bài tập 1.

? Hãy nêu yêu cầu của bài tập 1 ? (HSTLN)

? Bài tập 2 yêu cầi điều gì ?

? Đối với trường hợp c Tình huống mô tả trong

truyện và hình thức vắng CN trong 2 câu cầu

khiến này có liên quan gì với nhau không ?

? Nêu yêu cầu của bài tập 3 ?

b, Chủ ngữ là ông giáo, ngôi thứ 2 số nhiều

c, Chủ ngữ là chúng ta, ngôi thứ nhất số nhiều

* Thêm , bớt chủ ngữ :

a, Con hãy lấy gạo làm bánh mà lễ Tiên Vương.( không thay đổi ý nghĩa, đối tượng tiếp nhận được thể hiện rõ hơn và lời yêu cầu nhẹ nhàng hơn, tình cảm hơn)

b, Hút trước đi ( ý nghĩa cầu khiến dường như mạnh hơn, kém lịch sự hơn)

c, Nay các anh đừng làm gì nữa, thử xem lão Miệng có sống được không ( ý nghĩa

câu bị thay đổi; chúng ta bao gồm cả người nói và người nghe, các anh: chỉ có

* Có, trong tình huống cấp bách, gấp gáp ,đòi những người có liên quan phải có hành động nhanh và khịp thời, câu cầu khiến phải ngắn gọn, vì vậy CN chỉ ngườitiếp nhận thường vắng mặt

* Chú ý: Độ dài của câu cầu khiến thường

tỉ lệ nghịch với sự nhấn mạnh ý nghĩa cầu khiến, câu càng ngắn thì ý nghĩa cầu khiến càng mạnh

Trang 25

với người nghe

Bài tập 4 :

- DC nói với DM ( mục đích cầu khiến )

- DC tự coi mình là vai dưới so với DM

và lại là người yếu đuối , nhút nhát vì vậy ngôn từ của DC thường khiêm nhường, có

sự rào trước đón sau

- Trong lời DC yêu cầu DM tác giả khôngdùng câu cầu khiến ( mà dùng câu nghi vấn ): có hay là, không thể thay bằng hoặc

là, làm cho ý câu cầu khiến nhẹ hơn, ít rõ ràng hơn Cách dùng lời cầu khiến như thế rất phù hợp với tính cách DC và vị thếcủa DC so với DM

TUẦN 22 Ngy soạn : 10/1/2011

TIẾT 83 Ngy dạy : 14/1/2011

Tập làm văn

THUYẾT MINH VỀ MỘT

DANH LAM THẮNG CẢNH

Trang 26

Tiếp tục bổ sung kiến thức và kỹ năng làm bài văn thuyết minh.

- Sự đa dạng về đối tượng được giới thiệu trong văn bản thuyết minh

- Đặc điểm, cách làm bài văn thuyết minh về danh lam thắng cảnh

- Mục đích, yêu cầu, cách quan sát và cách làm bài văn giới thiệu danh lam thắng cảnh

2 Kỹ năng :

- Quan sát danh lam thắng cảnh

- Đọc tài liệu, tra cứu, thu thập, ghi chép những tri thức khách quan về đối tượng để sử dụng

trong bài văn thuyết minh về danh lam thắng cảnh

- Tạo lập được một văn bản thuyết minh theo yêu cầu: biết viết một bài thuyết minh về một

2 Bài cũ: Kiểm tra bài cũ : ? Em hiểu thế nào là 1 danh lam thắng cảnh ?

? Thuyết minh về một danh lam thắng cảnh thường là công việc của ai? Nhằm mục đích gì ?

3 Bài mới : GV giới thiệu bi mới Khi giới thiệu một phương pháp, người viết phải tuân thủ

những nguyên tắc nào, khi thuyết minh cần trình bày những gì và trình bày như thế nào? Tiết học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu

* HOẠT ĐỘNG 1 : Tìm hiểu Giới thiệu một

danh lam thắng cảnh

* Văn bản thuyết minh “ Hồ Hoàn Kiếm và đền

Ngọc Sơn”

GV: Gọi hs đọc bài văn mẫu

? Bài văn thuyết minh giới thiệu mấy đối tượng ?

Các đối tượng ấy có quyan hệ với nhau ntn?

HS: Phát hiện, trả lời.

? Qua bài thuyết minh, em hiểu biết được thêm

những kiến thức gì về 2 đối tượng trên ?

? Muốn có tri thức ấy thì người ta phải làm thư

thế nào ?

HS: Phát biểu.

GV: Giảng.

? Bài viết được sắp xếp theo bố cục ntn? Theo em

có gì thiết xót trong bố cục? Có phải thiếu phần

1, Giới thiệu một danh lam thắng cảnh

Bài văn thuyết minh về “Hồ Hoàn Kiếm, đền Ngọc Sơn”

- Về hồ HK, đềề̀n Ngọc Sơn 2 đối tượng này có quan hệ gần gũi, gắn bó với nhau Đền Ngọc Sơn lạc trên hồ HK

- Về hồ HK : nguồn gốc hình thành, sự tích những tên hồ

- Về đền Ngọc Sơn: Nguồn gốc và sơ lược quá trình xây dựng đền Ngọc Sơn, vịtrí và cấu trúc của đền

2, Kết luận:Ghi nhớ : sgk /34

Trang 27

GV: Phân tích.

? Xây dựng bố cục Theo em, giới thiệu một

thắng cảnh thì phải chú ý tới những gì ?

HS: Tự xây dựng cho ḿnh một dàn bài từ đó

nhận ra những điều cần viết cho bài văn thuyết

minh

GV: Định hướng.

(Vị trí địa lí, thắng cảnh có những bộ phận nào ,

giới thiệu, mô tả từng phần; vị trí của thắng cảnh

trong đời sống tình cảm của con người)

GV: Hướng dẫn hs làm dàn bài cho đề cụ thể

Bài tập 2:

GV: Yêu cầu hs thực hiện theo nhóm (5’)

? sắp xếp thứ tự bài văn ở mục 1 cho hợp lí.

? Nếu viết lại bài này theo bố cục 3 phần, em sẽ

chọn những chi tiết tiêu biểu nào để làm nổi bật

giá trị lịch sử và văn hoá của di tích ?

MB : Giới thiệu, dẫn khách có cái nhìn

bao quát về quần thể danh lam thắng cảnh

hồ HK – đền Ngọc Sơn

TB; cần bổ sung thêm

- Về vị trí hồ , diện tích độ sâu

- Cầu thê húc : nói kĩ hơn về Tháp Rùa ,

về rùa hồ HK , quang cảnh đường phố quanh hồ

KB : ý nghĩa lịch sử , xã hội , văn hoá của

thắng cảnh , bài học về giữ gìn và bảo tồn thắng cảnh

Trang 28

Tập làm văn

ÔN TẬP VỀ VĂN BẢN THUYẾT MINH

HƯỚNG DẪN BÀI VIẾT SỐ 5

- Hệ thống kiến thức về văn bản thuyết minh.

- Rèn luyện, nâng cao một bước kỹ năng làm bài văn thuyết minh

- Khái niệm văn bản thuyết minh

- Các phương pháp thuyết minh

- Yêu cầu cơ bản khi làm bài văn thuyết minh

- Sự phong phú, đa dạng về đối tượng cần giới thiệu trong văn bản thuyết minh

2 Kỹ năng :

- Khái quát, hệ thống những kiến thức đã học

- Đọc – hiểu yêu cầu đề bài văn thuyết minh

- Quan sát đối tượng cần thuyết minh

- Lập dàn bài, viết đoạn văn và bài văn thuyết minh

2 Bài cũ: Kiểm tra bài cũ : Kiểm tra việc chẩn bị bài của hs

3 Bài mới : GV giới thiệu bi mới Chúng ta đã tìm hiểu và biết cách thức làm một bài văn

thuyết minh về danh lam thắng cảnh, hôm nay chúng ta sẽ đi ôn tập lại và chuẩn bị bài viết số 5

* HOẠT ĐỘNG 1 : Ôn tập lí thuyết.

GV: Nêu các câu hỏi yêu cầu hs trả lời.

? Văn bản thuyết minh có vai trò và tác dụng ntn

trong đời sống ?

HS: Nhớ lại kiến thức kí thuyết trình bày

GV: Nhắc lại củng cố.

? Vb thuyết minh có những tính chất gì khác với

vb tự sự, miêu tả, biểu cảm, nghị luận ?

HS: Nhớ lại kiến thức kí thuyết tŕnh bày

GV: Nhắc lại củng cố

? Muốn làm tốt bài văn thuyết minh, cần phải

chuẩn bị những gì? Bài văn thuyết minh phải làm

nổi bật điều gì ?

I TÌM HIỂU CHUNG:

1, Lí thuyết Câu 1 :

+ Vai tro: cung cấp tri thức, những hiểu

biết để con người có thể vận dung, phục

vụ lợi ích của mình Trong đời sống hàngngày không thể thiếu được các vb thuyết minh

Câu 2 : VB thuyết minh có tính chất tri

thức, khách quan; là loại vb có khả năng cung cấp tri thức xác thực, hữu ích cho con người

VB thuyết minh khác với vb nghị luận,

tự sự, miêu tả, biểu cảm, hành chính công

vụ ở chỡ vb thuyết minh chủ yếu trình bàytri thức một cách khách quan, giúp con người hiểu biết được đặc trưng, tính chất

Trang 29

HS: Nhớ lại kiến thức kí thuyết tŕnh bày

GV: Hãy nêu cách lập ý và lập dàn ý đối với các

đề sau Giới thiệu một đồ dùng trong học tập hoặc

trong sinh hoạt

Gv: yêu cầu hs về nhà thực hiện các đề còn lại.

? Thuyết minh về một vb, một thể loại vh mà em

đã được học

? Viết một đoạn văn giới thiệu một đồ dùng

trong học tập cũng như trong sinh hoạt

? Thuyết minh về một vb, một thể loại văn học

đơn giản ?

của sự vật, hiện tượng và biết cách sử dụng chúng vào mục đích có lợi cho con người

Câu 3 : Khi làm một bài văn thuyết minh,

phải nắm bắt được bản chất đặc trưng của chúng, để tránh sa vào trình bày các biểu hiện không tiêu biểu không quan trọng

Câu 4 : Để bài văn có sức thuyết phục, dễ

hiểu, người ta có thể sử dụng phối hợp nhiều phương pháp thuyết minh như : nêuđịnh nghĩa, liệt kê, nêu ví dụ, dùng số liệu, so sánh đối chiếu, phân tích, phân loại

II, LUYỆN TẬP

Bài 1 :

* Lập ý :

- Tên đồ dùng, hình dáng, kích thước, màu sắc, cấu tạo các bộ phận, cách sử dụng, những điều cần lư ý khi sử dụng đồ dùng

+ Cách bảo quản

- KB : Những điều cần lưu ý khi lựa chọn

để mua, khi sử dụng, khi gặp sự số Vai trò của vật dùng đó trong đời sống

* HƯỚNG DẪN BÀI VIẾT SỐ 5

A Chuẩn bị đề.

Thuyết minh về một vb, một thể loại văn học mà em đã học

B, Yêu cầu

* Thể loại: Thuyết minh

* Nội dung: Thuyết minh về một vb, một

thể loại vh mà em đã học

C, Dàn bài chung

- MB: Giới thiệu chung về vb hoặc thể

thơ, vị trí của nó đối với vh, xh hoặc hệ thống thể loại

- TB: Giới thiệu phân tích cụ thể về nội

dung và ình thức của vb, thể loại ( tuỳ đối tượng mà mức độ thuyết minh có thể đơn giản hay chi tiết )

- KB: Những điều cần lưu ý khi thưởng

thức hoặc sáng tạo thể loại, vb

III HƯỚNG DẪN TỰ HỌC.

* Bài học :

Trang 31

TIẾT 85 Ngày dạy :17/1/2011

- Nâng cao năng lực đọc – hiểu một tác phẩm tiêu biểu của nhà thơ – chiến sĩ Hồ Chí Minh.

- Thấy được tình yêu thiên nhiên và sức hấp dẫn về nghệ thuật trong một bài thơ chữ hán của

Hồ Chí Minh

- Hiểu biết bước đầu về tác phẩm htow chữ hán của Hồ Chí Minh

- Tâm hồn cảm xúc trước vẻ đẹp thiên nhiên và phong thái Hồ Chí Minh trong hoàn cảnh

* Dự kiến khả năng tích hợp: Qua các bài trăng của Bác, với phần TV qua bài Câu cảm thán,

Câu trần thuật, với phần TLV qua bài văn Biểu cảm

2 Bài cũ: Kiểm tra bài cũ : ? Đọc thuộc lòng Tức cảnh Pác Bó ?

? Thú lâm tuyền của HCM có hoàn toàn giống với thú lâm tuyềncủa Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm, Nguyễn Khuyến không ? Vì sao

3 Bài mới : GV giới thiệu bài mới Mùa thu năm 42, từ Cao Bằng, lãnh tuh Nguyễn Aí Quốc

lấy tên là Hồ Chí Minh sang Trung Quốc tranh thủ sự viện trợ Quốc Tế cho cách mạng Việt Nam.Đến Túc Vinh ( Quảng Tây) người bị nhà cầm quyền Tưởng Giới Thạch bắt giữ Trong thời gian

đó, để ngâm ngợi cho khuây, vừa để đợi đến ngày tự do Bác viết tập nhật kí bằng thơ chữ Hán.Hôm nay chúng ta đi tìm hiểu 2 bài thơ trong số 133 bài cảu tập nhật kí trong tù

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BÀI DẠY

GV: Đọ̣c mầu 1 lần 2 bài thơ, yêu cầu hs đọc

GV cùng hs đọc ( yêu cầu đọc phải chính xác cả

phần phiên âm chữ Hán và bài thơ dịch Khi đọc

bản phân âm chữ Hán, lưu ý giọng điệu thích hợp

với cảm xúc ở câu 2 và nhịp, chữ đăng đối với 2

câu sau )

1 Tác giả:

2 Tác phẩm: Được sáng tác trong ngục tù của Tưởng Giới Thạch in trong tập Nhật kí trong tù Được viết bằng chữ Hán, theo thể

Trang 32

? Hãy nêu vài nét về hoàn cảnh sáng tác bài thơ

( sgk)

? Bài thơ được viết theo thể thơ gì ? (TNTT)

HS: Suy nghĩ, trả lời

GV: Chuyển y.

? Sự thật nào được nói tới trong câu thơ đó ?

? Chữ vô lặp lại trong câu thơ này có ý nghĩa gì

?

HS: Suy nghĩ trả lời.

GV: Giảng

? Khi trong tù không rựợu cũng không hoa thì

cuộc ngắm trăng ở đây sẽ khơng thú vị.Vậy nếu

thực hiện được cuộc ngắm trăng ấy, con người

phải tự có thêm điều gì ?

? Từ đó em cảm nhận được gì trong tình yêu

thiên nhiên của Bác ?

Hs: thảo luận nhóm , gv gợi mở

? Khi ngắm trăng và được ngắm trăng người tù

bổng thấy mình trở thành thi gia ? Vì sao thế ?

- Trăng xuất hiện khiến người tù quên đi thân

phận mình, tâm hồn được tự do rung động với vẻ

đẹp của thiên nhiên

GV: Nhận xét, chốt

kết.

? Ở bài Ngắm trăng, hồn thơ của Bác được

diễn đạt trong một hình thức thơ với những dấu

hiệu nổi bật nào ?

thơ tứ tuyệt, thể hiện tình yêu thiên nhiên vàphong thái ung dung tự tại

3 Hoàn cảnh ra đời

Bài thơ được viết trong nhà tù Tưởng giớithạch, Khi Bác bị vô cớ bắt giam tại TrungQuốc tháng 8 năm 1942

d 1, Cái không có trong cuộc ngắm trăng

“ Ngục trung vô tửu diệu vô hoa”

- Hai lần không là khẳng định không hề có rượu và hoa cho sự thưởng ngoạn của con người

- Niềm say mê lớn với trăng, tình yêu mãnh liệt với thiên nhiên

=> Tinh thần có thể vượt lên trên cảnh ngộ ngặt nghèo, khơi gợi nguồn thi hứng

d2, Những điều sẵn có trong cuộc ngắm trăng

Câu 1: Đối thử lương tiêu nại ngược hà ?

- Trạng thái xao xuyến của tâm hồn không cầm lòng được trước vẻ đẹp khó hững hờ củatạo hoá về đêm

Câu 2: Nhân hứng song tiền khán minh nguyệt

- Bác chủ động đến với thiên nhiên, quên đi thân phận tù đày Đó là tình yêu thiên nhiên đến độ quên mình

Câu 4: Nguyệt tòng song khích khán thi gia

- Trăng xuất hiện khiến người tù quên đi thânphận mình, tâm hồn được tự do rung động với vẻ đẹp của thiên nhiên

=> Rung động tâm hồn nhà thơ, đó là tâm hồn của thi gia luôn hướng về cái đẹp

3.Tổng kết

* Nghệ thuật.

- Nhà tù và cái đẹp, ánh sáng và bóng tốinhà tù, vầng trăng và người nghệ sĩ lớn, thếgiới bên trong và ngoài nhà tù, sự đối sánhtương phản có tác dụng thể hiện sức hút củanhững vẻ đẹp khác nhau

- Lưu về sự khác nhau giữa nguyên tác vàbản dịch thơ, thấy tài năng trong lựa chọnngôn ngữ thơ

Trang 33

* Bài 2: “ ĐI ĐƯỜNG”

(?) Bài thơ có cấu tạo mấy phần ? (4 phần)

* Gọi hs đọc câu khai đề

(?) Hãy nhận xét, so sánh giữa câu thơ ở phần

phiên âm chữ hán và bản dịch thơ ?

- Câu dịch mềm mại hơn nhưng lại bỏ điệp từ tẩu

lộ làm giảm đi ít nhiều gịng thơ suy ngẫm, thấm

thía

(?) Vậy, nhà thơ – người tù suy ngẫm điều gì?

Nhờ đâu mà ta biết được điều đó ?

HS: Suy nghĩ trả lời.

GV: Giảng

(?) Nhưng câu thơ có phải chỉ là nghĩa đen nỗi

gian truân của việc đi bộ trên đường núi ấy

không?

GV: Nhận xét, chốt

* Gọi hs đọc câu thừa

(?) Phân tích 2 lớp nghĩa của câu thơ này Từ

trùng san dịch thành từ núi cao đã thật sát

chưa ? Vì sao ?

- Dịch trùng san là núi cao Người chủ ý nói tới

lớp núi, dãy núi cứ hiện ra tiếp nối, liên miên như

để thử thách ý chí và nghị lực của người tù, cứ

thế khó khăn chồng chất, gian lao liên tiếp gian

lao

(?) Bài học được rút ra từ câu thơ này là gì ?

- Cần nhìn thẳng và khó khăn gian khổ mà vượt

qua nó Muốn biết bơi không thể chỉ học bơi trên

cạn mà nhất định phải nhảy xuống nước

* Yêu cầu hs đọc câu 3 ( câu chuyển )

(?) Nhận xét điệp từ trùng san được sử dụng

tiếp theo kiểu gì ?Giống như những cách điệp

trong câu thơ nào , của tác giả nào đã học?

Tác phẩm thể hiện sự tôn vinh cái đẹp của

tự nhiên, của tâm hồn con người bất chấphoàn cảnh ngục tù

* Ghi nhớ sgk

* Bài 2: “ ĐI ĐƯỜNG”

1 Tác giả:

2 Tác phẩm: Được sáng tác trong ngục tù của Tưởng Giới Thạch in trong tập Nhật kí trong tù Được viết bằng chữ Hán, theo thể

thơ tứ tuyệt, thể hiện tình yêu thiên nhiên vàphong thái ung dung tự tại

3 Hoàn cảnh ra đời

Bài thơ được viết trong nhà tù Tưởng giớithạch, Khi Bác bị vô cớ bắt giam tại TrungQuốc tháng 8 năm 1942-9.1943

=> Đó là những suy ngẫm, thấm thía được

HCM đúc rút từ bao cuộc chuyển lao, điđường: hết đèo cao , trèo núi khổ sở, đày ải

vô cùng gian nan, vất vả

* Câu 2 ( thừa) “ Trùng san chi ngoại hựu trùng san ”

=> Cần nhìn thẳng và khó khăn gian khổ mà

vượt qua nó Muốn biết bơi không thể chỉhọc bơi trên cạn mà nhất định phải nhảyxuống nước

* Câu 3 ( chuyển )

“ Trùng san đăng đáo cao phong hậu ”

=> Lối điệp vòng tròn, bắc cầu Cách điệp

này làm cho mạch thơ, ý thơ nối liền tạo mộtcảm giác liên miên không hết, kéo dài mãicủa cảnh vật hoặc tâm trạng

- Câu thơ chuyển, chuyển mạch thơ, ý thơ,

Trang 34

- Lối điệp vòng tròn, bắc cầu Cách điệp này làm

cho mạch thơ, ý thơ nối liền tạo một cảm giác

liên miên không hết, kéo dài mãi của cảnh vật

hoặc tâm trạng

(?) Vậy, ở câu thơ này, tác giả muốn khái quát

qui luật gì, mở ra tâm trạng như thế nào của

chủ thể trữ tình ?

Gọi hs đọc câu cuối ( hợp )

(?) Câu thơ tả tư thế nào của người đi đường ?

HS: Phát hiện trả lời

(?) Tâm trạng của người tù khi đứng trên đỉnh

núi ntn?

- Tâm trạng sung sướng, hân hoan của người đi

đường, cũng là hình ảnh biểu trưng Đó là hình

ảnh người chiến sĩ cách mạng trên đỉnh cao

của chiến thắng, trải qua bao gian khổ hi sinh

vút lên theo chiều cao của dãy núi cuối cùng,lúc khó khăn nhất, hiểm nghèo, gian truân,vất vả nhất thì cũng chính là lúc đích đếnđang chờ

* Câu 4 ( hợp) “ Vạn lí dư đồ cố miên gian ”

=> Tâm trạng sung sướng, hân hoan của

người đi đường, cũng là hình ảnh biểu trưng.Người cách mạng phải rèn luyện y chí kiênđịnh, phẩm chất kiên cường

Viết về việc đi đường gian lao, nêu triết lí

về bài học dường đời, đường cách mạng:vượt qua gian lao sẽ tới cách mạng vẻ vang

* Ghi nhớ sgk

III HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

* Bài học :

- Học thuộc bài thơ, phần ghi nhớ

- Tìm thêm một số bài thơ có hình ảnh trăngcủa Bác mà em đã học

Trang 35

TUẦN 23 Ngày soạn : 13/1/2011

TIẾT 86 Ngày dạy :17/1/2011

Tiếng việt

CÂU CẢM THÁN

- Nắm vững đặc điểm hình thức và chức năng của câu cảm thán.

- Biết sử dụng câu cảm thán phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp

- Đặc điểm hình thức của câu cảm thán

- Chức năng của câu cảm thán

2 Kỹ năng :

- Nhận biết câu cảm thán trong văn bản

- Sử dụng câu cảm thán phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp

2 Bài cũ: Kiểm tra bài cũ : ? Thế nào là câu cầu khiến ?

? Nêu những chức vụ của câu cầu khiến ? Cho vd minh hoạ

vấn, cầu khiến trong khi nói và viết, chúng ta cũng thường xuyên sử dụng các kiểu câu này đểnâng cao hiệu quả trong việc tạo lập văn bản, hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu chức năng của kiểu câu mới, đó là câu cảm thán

- Có từ cảm thán: Hỡi ơi , than ôi

- Thường được kết thúc bằng dấu chấm

Trang 36

? Câu cảm thán dùng để làm gì ?

HS: Thảo luận, trình bày.

? Vậy khi viết đơn, biên bản, hợp đồng hay

trình bày kết quả giải 1 bài toán … có thể dùng

câu cảm thán không? Vì sao ?

GV: Gợi ý

HS: Trình bày tại chỗ

Bài tập 1.

? Tìm các câu cảm thn cĩ trong đoạn trích.

? Cho biết chức năng của những câu cảm thán

Lo thay ! nguy thay !

b, Hỡi cảnh rừng ghê gớm của ta ơi!

c, Chao ôi, có biết đâu rằng: hung hăng, hống hách láo chỉ tổ đem thân mà trả nợ cho những cử chỉ ngu dại của mình thôi

Bài tập 2 : Phân tích tình cảm, cảm xúc

trong các ngữ cảnh và nhận biết câu

a, Lời than thân của người nông dân

b, Lời than thân của người chinh phụ

Trang 37

Tập làm văn

TUẦN 23 Ngày soạn : 18 /1/2011

TIẾT 87+88 Ngày dạy : 21/1/2011

VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 5

1 M ỨC ĐỘ CẦN ĐẠT

a Kiến thức: Củng cố nhận thức lí thuyết về vb thuyết minh; vận dụng thực hành sáng tạo

một vb thuyết minh cụ thể đảm bảo các yêu cầu: đúng kiểu loại, bố cục mạch lạc; có các yếu

tố miêu tả, biểu cảm, bình luện, những con số chính xá nhưng vẫn phải phục vụ cho mục đích thuyết minh

b Kỹ năng: Rèn luyện cho học sinh viết bài văn thuyết minh hoàn chỉnh

c Thái độ : Giáo dục học sinh có thái độ làm bài nghiêm chỉnh

2 CHUẨN BỊ

GV : Chuẩn bị đề bài và biểu điểm

HS : Học bài và giấy kiểm tra

3 TIẾN TRÌNH LÊN LỚP :

a Ổn định: Lớp 8a1 8a2

b Bài cũ: Kiểm tra bài cũ : Kiểm tra việc hs chuẩn bị giấy

c.Bài mới : GV giới thiệu bài mới

4 ĐỀ BÀI KIỂM TRA:

Chọn 1 trong hai đề sau:

* Đề bài 1 Giới thiệu về địa danh

* Đề bài 2 Thuyết minh về một vb, một thể loại văn học mà em đã học

5 ĐÁP ÁN VÀ BIỂU ĐIỂM * ĐỀ BÀI 1.

+ MB ( 1.5đ)

Giới thiệu chung về địa danh ( Đà Lạt)

+ TB: (3đ)

- Nơi hội tụ trăm ngàn loài hoa, trái

- Khí hậu mát mẻ quanh năm

- Nhiều cảnh đẹp của thiên nhiên như thác, suối, rừng, hồ (giới thiệu các khu du lịch)

- Hàng ngàn biệt thự với kiến trúc đa dạng

- Vùng đất giàu di sản văn hóa cổ truyền( cổ tích người Kỏ Ho, điệu múa người Chu Ru)

- Người dân Đà Lạt gần gũi, thân thiện

Trang 38

- Là nơi nghỉ mát ký tưởng cho du khách

- Đà Lạt đi vào thế giới nghệ thuật

- Về nhà viết lại bài văn vào vở soạn

- Soạn bài mới “ câu trần thuật ”

Trang 39

TUẦN 24 Ngày soạn :20/1/2011

TIẾT 89 Ngày dạy :24/1/2011

Tiếng việt

CÂU TRẦN THUẬT

- Nắm vững đặc điểm hình thức và chức năng của câu trần thuật.

- Biết sử dụng câu trần thuật phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp

- Đặc điểm hình thức của câu trần thuật

- Chức năng của câu trần thuật

2 Kỹ năng :

- Nhận biết câu trần thuật trong văn bản

- Sử dụng câu trần thuật phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp

2 Bài cũ: Kiểm tra bài cũ : ? Nêu đặc điểm hình thức và chức năng của câu nghi vấn, câu cầu

khiến, câu cảm thán? cho vd minh họa

vấn, câu cầu khiến trong khi nói và viết, chúng ta cũng thường xuyên sử dụng các kiểu câu đó

để nâng cao hiệu quả trong việc tạo lập văn bản, vậy đặc điểm và chức năng của câu trần thuật như thế nào? Tiết học hôm nay chúng ta tìm hiểu

Trang 40

chức năng

* Gọi hs đọc vd

? Trong các đoạn trích trên, những câu nào không

có đặc điểm hình thức của những câu đã học

( nghi vấn, cầu khiến, cảm thán ) ?

- Chỉ có câu: ôi Tào khê ! là câu cảm thán

- Những câu còn lại ta gọi là câu trần thuật

? Những câu này dùng để làm gì ?

a, câu 1,2 là các câu trần thuật dùng để trình bày

suy nghĩ của người viết về truyền thống dân tộc ta

, câu 3 là câu yêu cầu

b, câu 1 là câu trần thuật dùng để kể, câu 2 thông

? Trong các kiểu câu nghi vấn, cầu khiến , cảm

thán và trần thuật kiểu câu nào được dùng nhiều

nhất vì sao ? ( HSTLN)

* Chức năng

- Thường dùng để thông báo, nhận định,

kể, miêu tả Ngoài ra còn dùng để yêu cầu, đề nghị hay bộc lộ tình cảm, cảm xúc

2.Kết luận : Ghi nhớ sgk/31

II, LUYỆN TẬP

Bài tập 1 : Xác định các kiểu câu

a, Cả 3 câu đều là câu trần thuật cấu dùng

để kể, còn câu 2, 3 dùng để bộc lộ tình cảm, cảm xúc

b, câu 1 là câu trần thuật dùng để kể Câu

2 là câu cảm thán ( được đáng dấu bằng từquá ) dùng để bộc lộ tình cảm, cảm xúc Câu 3, 4: là câu trần thuật dùng để bộc lộ tình cảm, cảm xúc

Bài tập 2 : Câu thứ 2 trong phần dịch

nghĩa bài thơ Ngắm trăng của HCM là câunghi vấn ( giống với kiểu câu của câu trong nguyên tác bằng chữ Hán: Đối thử klương tiêu nại nhược hà ?), trong khi câutương ứng trong phần dịch thơ là câu trần thuật Hai câu này tuy khác nhau về kiểu câu nhưng cùng diễn đạt một ý nghĩa: đêm trăng đẹp gây sự xúc động mãnh liệt cho nhà thơ, khiến nhà thơ muốn làm một điều gì đó

Bài tập 3 : Xác định các kiểu câu và chức

Định dạng
Số trang	316
Dung lượng	4,18 MB