- Đối với việc thể hiện tư tưởng, tình cảm của người viết... Trả lời: Có tác dụng: - Đối với việc miêu tả sự vật, sự việc: Tạo ra những hình ảnh cụ thể, sinh động, giúp người đọc, người
Trang 1TIẾNG VIỆT 6
Trang 2Ví dụ: Chẳng hạn:
Lúc ở nhà, mẹ cũng là cô giáo Khi tới trường, cô giáo như mẹ hiền.
(Theo lời của một bài hát)
Trang 3(Tiếp theo) Tiết: 86
Trang 4* Tìm phép so sánh trong khổ thơ sau:
“Những ngôi sao thức ngoài kia Chẳng bằng mẹ đã thức vì chúng con
Đêm nay con ngủ giấc tròn
Mẹ là ngọn gió của con suốt đời.”
Trang 5I/Các kiểu so sánh:
a Bài tập 1:
Em hãy chỉ ra phép so sánh trong đoạn thơ trên ?
* Tìm phép so sánh trong khổ thơ sau:
“Những ngôi sao thức ngoài kia Chẳng bằng mẹ đã thức vì chúng con
Đêm nay con ngủ giấc tròn
Mẹ là ngọn gió của con suốt đời”
(Trần Quốc Minh)
(Tiếp theo) Tiết: 86
1 Bài tập:
Trang 7I/Các kiểu so sánh:
a Bài tập 1:
b Bài tập 2:
* Từ ngữ chỉ ý so sánh trong các phép so sánh trên có gì khác nhau ?
1 Bài tập:
Trang 9Trả lời: Tìm thêm từ ngữ chỉ ý so sánh ngang bằng và không ngang bằng.
Tìm được các từ sau:
“Áo chàng đỏ tựa ráng pha Ngựa chàng sắc trắng như là tuyết in”
(Tiếp theo) Tiết: 86
1 Bài tập:
Trang 11So sánh không ngang bằng:
Ai yêu nhi đồng bằng Bác Hồ Chí Minh
Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu niên nhi đồng
Trang 12* Ghi nhớ 1 :
Có 2 kiểu so sánh:
- So sánh ngang bằng( A là B ).
- So sánh không ngang bằng( A chẳng bằng B ).
Em hãy đọc lại mục Ghi nhớ ?
1 Bài tập:
tùa nh, bao nhiªu, bÊy nhiªu…
So s¸nh ngang b»ng:
So s¸nh kh«ng ngang b»ng:
H¬n, kÐm, kh«ng b»ng , cha b»ng, ch¼ng b»ng…
Trang 13(Tiếp theo) Tiết: 86
1 Bài tập:
1 Bài tập:
Trang 14như con chim bị lảo đảo mấy vòng trên không, rồi cố gượng ngoi đầu lên, hay giữ thăng bằng cho chậm tới Các giây nằm phơi trên mặt đất Có chiếc lá nhẹ nhàng khoan khoái, đùa bỡn, mua may với làn gió thoảng, như thầm bảo rằng sự đẹp của vạn vật chỉ ở hiện tại: Cả một thời quá khứ dài dằng dặc của chiếc lá trên cành cây, không bằng một vài giây bay lượn, nếu sự bay lượn ấy có
vẻ đẹp nên thơ Có chiếc lá như sợ hãi, ngần ngại rụt rè, rồi như gần tới mặt đất, còn cất mình muốn bay trở lại cành Có chiếc lá đầy âu yếm rơi bám vào một bông hoa thơm, hay đến mơn trớn một ngọn cỏ xanh mềm mại.
(Khái Hưng)
Em hãy đọc đoạn văn trên và cho biết yêu cầu của đề?
Trang 15Trả lời: Đó là những câu:
- Có chiếc tựa mũi tên nhọn,… vẩn vơ.
- Có chiếc lá như con chim bị lảo đảo… rồi…
- Có chiếc lá … làn gió thoảng, như thầm bảo
rằng…
- Có chiếc lá như sợ hãi… rồi như gần tới mặt
đất…
(Tiếp theo) Tiết: 86
1 Bài tập:
Trang 16- Đối với việc miêu tả sự vật, sự việc.
- Đối với việc thể hiện tư tưởng, tình cảm của người viết.
Trang 17Trả lời: Có tác dụng:
- Đối với việc miêu tả sự vật, sự việc: Tạo
ra những hình ảnh cụ thể, sinh động, giúp người đọc, người nghe hình dung ra được
sự vật, sự việc được miêu tả (Hình dung ra các cách rụng khác nhau của lá).
- Đối với việc thể hiện tư tưởng, tình cảm của người viết: Tạo ra những lối nói hàm súc, giúp người đọc, người nghe dễ nắm bắt tư tưởng tình cảm người viết (Cụ thể qua đoạn văn, phép so sánh thể hiện quan niệm của tác giả về sự sống và cái chết.
Tiết: 86
1 Bài tập:
Trang 18•Ghi nhớ 2: Tác dụng của so sánh:
So sánh vừa có tác dụng gợi hình, giúp cho việc miêu tả sự vật, sự việc được cụ thể, sinh động, vừa có tác dụng biểu hiện tư tưởng, tình cảm sâu sắc.
Em hãy đọc lại mục Ghi nhớ ?
(Học sách giáo khoa)
Trang 191 Bài tập 1:
Chỉ ra các phép so sánh trong những khổ thơ dưới đây Cho biết chúng thuộc những kiểu so sánh nào Phân tích tác dụng gợi hình, gợi cảm của một phép so sánh mà em thích.
a)Quê hương tôi có con sông xanh biếc Nước gương trong soi tóc những hàng tre Tâm hồn tôi là một buổi trưa hè
Tỏa nắng xuống dòng sông lấp loáng.
(Tế Hanh)
Trang 20(Tố Hữu) c) Anh đội viên mơ màng
Như nằm trong giấc mộng
Trang 211 Bài tập 1:
Trả lời: Yêu cầu của đề là chỉ ra các phép
so sánh trong các khổ thơ Cho biết chúng thuộc kiểu so sánh nào và phân tích tác dụng gợi hình, gợi cảm của một phép so sánh mà em thích.
Căn cứ vào các yêu cầu trên em
có thể cho biết…?
Trả lời: Các phép so sánh:
a) Là… c) như So sánh ngang bằng b) Chưa bằng c) hơn So sánh không
ngang bằng (hơn, kém)
Trang 23Nước gương trong soi tóc những hàng tre
Toả nắng xuống lòng sông lấp loáng (Tế Hanh)
Tâm hồn tôi là một buổi trưa hè
Phân tích : Tâm hồn là cái trừu tượng được so sánh với một buổi trưa hè là cái cụ thể Buổi trưa hè rất nóng bỏng, qua đó cho thấy tâm hồn yêu quê hương tha thiết của tác giả.
b) Con đi trăm núi ngàn khe
Chưa bằng muôn nỗi tái tê lòng bầm
Con đi đánh giặc mười năm
Chưa bằng khó nhọc đời bầm sáu mươi
(Tố Hữu)
So sánh không ngang bằng
Phân tích : Con đi đánh giặc vượt qua trăm ngàn núi
sông nhưng cũng không bằng nỗi vất vả, gian nan
của mẹ (bầm) Qua đó cho thấy tình cảm thương yêu
mẹ sâu sắc của người con.
c) Anh đội viên mơ màng
Như nằm trong giấc mộng
Trang 24Hãy nêu những câu văn có sử dụng
phép so sánh trong bài“Vượt thác”.Em thích hình ảnh so sánh nào? Vì sao ?
2 Bài tập 2:
Trả lời:
-Thuyền rẽ sóng lướt bon bon như đang
nhớ núi rừng…
-Núi cao như đột ngột hiện ra…
-Những động tác thả sào… nhanh như
cắt.
-Dọc sườn núi… bụi lúp xúp nom xa như
cụ già vung tay…
Trang 251 Bài tập 1
Em thích hình ảnh so sánh nào?
Vì sao ?
2 Bài tập 2
Trang 26Dựa theo bài “Vượt thác” hãy viết
một đoạn văn từ ba đến năm câu tả dượng Hương Thư đưa thuyền qua thác dữ, trong đoạn văn có sử dụng
hai kiểu so sánh đã học?
2 Bài tập 2
3 Bài tập 3
Trang 273 Bài tập 3:
Dựa theo bài “ Vượt thác” hãy viết một đoạn văn từ ba đến
năm câu tả Dượng Hương Thư đưa thuyền vượt qua thác d trong ữ
đoạn v n có sử dụng cả hai kiểu so sánh đã được giới thiệu ă
Nước từ trên cao phóng giữa hai vách đá dựng đứng như một bàn tay khổng lồ muốn đẩy thuyền lùi lại Dượng Hương Thư
đánh trần đứng sau lái co người phóng sào chống trả với sức nước
để đưa thuyền tiến lên Trông dượng Hương Thư không kém gỡ một hiệp sĩ của Trường Sơn oai linh, hùng vĩ: các bắp thịt cuồn cuộn, hai hàm r ng cắn chặt, cặp mắt nảy lửa, ă ghỡ trên ngọn sào
ến chiều tối, thuyền đã vượt qua thác Cổ Cò Mọi người trên Đ
thuyền thở phào nhẹ nhõm, bỡnh thản như chưa có chuyện gỡ xảy ra.
Trang 29Câu 3 : Câu nào sau đây có sử dụng so sánh và cho biết nó
thuộc kiểu so sánh nào ?
a) Khỏe như voi
Trang 30* Ghi nhớ 1: Có 2 kiểu so sánh:
- So sánh ngang bằng( A là B ).
- So sánh không ngang bằng( A chẳng bằng B ).
•Ghi nhớ 2: Tác dụng của so sánh:
So sánh vừa có tác dụng gợi hình, giúp cho việc miêu tả sự vật, sự việc được cụ thể, sinh động, vừa có tác dụng biểu hiện tư tưởng, tình cảm sâu sắc.
•Ghi nhớ 2: Tác dụng của so sánh:
So sánh vừa có tác dụng gợi hình, giúp cho việc miêu tả sự vật, sự việc được cụ thể, sinh động, vừa có tác dụng biểu hiện tư tưởng, tình cảm sâu sắc.
Trang 31-Học hai phần nội dung chính của bài học.
vật trong vườn nhà em.
- Làm các bài tập trong sách Bài tập Ngữ Văn 6.