Kiến thức cơ bản: Hiểu và nắm được tính chất của hàm số: miền xác định, chiều biến thiên và đồ thị của hàm số; hàm số chẵn, hàm số lẻ.. Kỹ năng, kỹ xảo: Rèn luyện kỹ năng vẽ đồ thị hàm s
Trang 1Đại số 10 Ban KHTN
TIẾT 23
Ngày dạy:
1/ Mục tiêu:
1 Kiến thức cơ bản: Hiểu và nắm được tính chất của hàm số: miền xác định, chiều biến thiên và đồ thị của hàm số; hàm số chẵn, hàm số lẻ Hiểu và ghi nhớ các tính chất của hàm số y = ax + b và y = ax2 + bx + c; xác định được hiều biến thiên và vẽ được đồ thị của chúng
2 Kỹ năng, kỹ xảo: Rèn luyện kỹ năng vẽ đồ thị hàm số bậc nhất và bậc hai; biết cách giải một số bài toán về hàm số bậc nhất và hàm số bậc hai
3 Thái độ nhận thức: Rèn luyện tính tỉ mỉ, chính xác khi: xác định chiều biến thiên, vẽ đồ thị các hàm số bậc nhất và bậc hai
2/ Chuẩn bị phương tiện dạy học:
a) Thực tiễn: Học sinh đã nắm được toàn bộ kiến thức hàm số, hàm số bậc nhất và hàm số bậc hai b) Phương tiện dạy học: Bảng phụ, máy tính bỏ túi, thước thẳng, phiếu học tập
3/ Tiến trình tiết dạy:
a)Kiểm tra bài cũ: (5') Xác định tọa độ đỉnh và sự biến thiên của hàm số y = x2 - 4x - 5
b) Giảng bài mới:
Hoạt động 1: Hàm số.
10' • Học sinh thảo luận theo nhóm để điền vào nội dung phiếu học tập
Cho hàm số y = f(x) Hãy điền vào phần ( ) trong bảng sau:
a) Tập xác định của hàm số:
D = { }
b) Tính chất:
Tính chất của hàm số Thể hiện qua đồ thị
= f( ) (với x0 ∈ D) Điểm (x0; y0) thuộc đồ thị
của hàm số
Hàm số f đồng biến trên K nếu
∀x1, x2 ∈ K: x1 < x2
⇒ f(x1) f(x2)
x y
b a
O
x y
Hàm số f nghịch biến trên K nếu
∀x1, x2 ∈ K: x1 < x2
⇒ f(x1) f(x2)
x y
b a
O
x y
y = f(x) là hàm số chẵn nếu
∀x ∈ D thì -x ∈ D và f(-x) =
y
x
M
M '
a
- a
f ( a )
f ( - a )
O
• Chia nhóm, phát phiếu học tập cho học sinh
ÔN TẬP CHƯƠNG II
Trang 2Ñaïi soá 10 Ban KHTN
y = f(x) laø haøm soá leû neáu ∀x ∈ D thì
M
M '
f ( a )
f ( - a )
a
- a
y
x
• Caùc nhoùm coøn laïi theo doõi, chænh söõa vaø khaéc saâu kieán thöùc
• Yeâu caàu ñaïi dieän nhoùm leân trình baøy phaàn laøm vieäc cuûa nhoùm
Hoaït ñoäng 2: Haøm soá baäc nhaát.
7'
• Hoïc sinh thaûo luaän theo nhoùm ñeå ñieàn vaøo noäi dung phieáu hoïc taäp
Cho haøm soá baäc nhaát: y = ax + b (a ≠ 0) Ñieàn vaøo caùc khoaûng ( )
sau:
• Taäp xaùc ñònh:
• Söï bieán thieân:
+ Neáu a > 0, haøm soá y = ax + b treân R
+ Neáu a < 0, haøm soá y = ax + b treân R
x y
+
-+
x y
+
-+
-a 0 -a 0
• Ñoà thò:
Ñoà thò haøm soá y = ax + b khoâng song song vaø khoâng truøng vôùi
caùc truïc toïa ñoä
Ñoà thò haøm soá y = ax + b caét truïc hoaønh taïi ñieåm Ặ ; ),
caét truïc tung taïi ñieåm B( ; )
y
x
y = a x + b
a 1
O
C
- b / a
b
y
x
y = a x + b
O
C
- b / a b
a 0 a 0
* Chuù yù:
• Ñoà thò haøm soá y = ax + b (a ≠ 0) laø moät ñöôøng thaúng goïi laø
ñöôøng thaúng y = ax + b, coù heä soá goùc
• Cho hai ñöôøng thaúng d: y = ax + b vaø d': y = áx + b', ta coù:
d song song d' ⇔ ;
d ≡ d' ⇔ ;
d caét d' ⇔
• Caùc nhoùm coøn laïi theo doõi, chænh söõa vaø khaéc saâu kieán thöùc
• Chia nhoùm, phaùt phieáu hoïc taäp cho hoïc sinh
• Yeâu caàu ñaïi dieän nhoùm leân trình baøy phaàn laøm vieäc cuûa nhoùm
Hoaït ñoäng 3: Haøm soá baäc haị
Trang 3Đại số 10 Ban KHTN
8'
• Học sinh thảo luận theo nhóm để điền vào nội dung phiếu học tập
Cho hàm số bậc hai: y = ax2 + bx + c (a ≠ 0) Điền vào các khoảng
( ) sau:
• Tập xác định:
• Sự biến thiên:
+ Trường hợp a > 0:
Hàm số trên khoảng (-∞;
a
b
2
− ), trên khoảng (
a
b
2
+∞) và có giá trị nhỏ nhất là
khi x =
x
-+
- b
2 a
4 a
-+ +
+ Trường hợp a < 0:
Hàm số trên khoảng (-∞;
a
b
2
− ), trên khoảng (
a
b
2
+∞) và có giá trị lớn nhất là khi
x =
x
y
-+
- b
2 a
4 a
-• Đồ thị: Đồ thị của hàm số y = ax2 + bx + c (a ≠ 0) là một parabol
có đỉnh I( ; ), nhận đường thẳng x = làm trục đối xứng
và hướng bề lõm lên trên khi a 0, xuống dưới khi a 0
• Các nhóm còn lại theo dõi, chỉnh sữa và khắc sâu kiến thức
• Chia nhóm, phát phiếu học tập cho học sinh
• Yêu cầu đại diện nhóm lên trình bày phần làm việc của nhóm
Hoạt động 4: Bài tập vận dụng.
10'
• Chia nhóm, yêu cầu học sinh
thực hiện giải bài tập 42 trên
bảng con
• Chỉnh sữa, nhấn mạnh nội
dung bài tập
?: "Khi hệ số a âm hay dương
thì hàm số bậc hai đạt giá trị
nhỏ nhất?".
?: "Giá trị nhỏ nhất của hàm
số bậc hai là giá trị nào?".
?: "Hàm số y = f(x) nhận giá
trị bằng 1 khi x = 1 thì ta có
điều gì?".
• Thực hiện giải bài tập và trình bày kết quả
• Nghe, sữa và ghi nhớ
TL: Khi a > 0.
TL: Giá trị nhỏ nhất của hàm số bậc hai là
a
∆
TL: Ta có f(1) = 1.
Bài 42: Vẽ đồ thị các hàm số y
= x - 1 và y = x2 - 2x - 1 trên cùng một hệ trục tọa độ và xác định tọa độ giao điểm của chúng
Bài 43: Xác định các hệ số a, b và c để cho hàm số y = ax2 +
bx + c đạt giá trị nhỏ nhất bằng 4
3 khi x =
2
1 và nhận giá trị bằng 1 khi x = 1 Lập bảng biến thiên và vẽ đồ thị hàm số đó
c) Củng cố: (5') Gọi từng nhóm lên trình bày lại nội dung ba phiếu học tập đã thực hiện.
d) Bài tập về nhà: Xem trước bài đại cương về phương trình.