Giáo án NV 8 hay 2 cột

Tiến trình bài dạy: Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng * Hoạt động 1: HD Hs tìm hiểu đặc điểm của câu ghép Gv: cho Hs đọc đoạn trích trong VD sgk.. Tiến trình giờ dạy: Hoạt động

Trang 1

- Gd Hs ý thức tự giác, tự tin khi nói trước đám đông.

- Tự giác chuẩn bị bài kĩ trước khi đến lớp

- Có sự sáng tạo khi luyện nói

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG:

3 Tiến trình giờ dạy:

Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng

* Hoạt động 1: HD Hs ôn tập về ngôi kể.

Gv: tổ chức cho Hs ôn tập về ngôi kể

Hs: trao đổi nhóm, trình bày ý kiến trước lớp

? Thế nào là kẻ theo ngôi thứ nhất?Ngôi thứ ba? Nêu

tác dụng?

Gv: chốt lại

- Ngôi thứ nhất: ng` kể xưng tôi trực tiếp kể ra n~

gì mình biết, trải qua, trực tiếp nói ra n~ suy nghĩ, t/c’

của mình kể như ng` trong cuộc tăng tính chân thực

cho câu chuyện

- Ngôi thứ ba: ng` kể tự giấu mình đi, gọi tên các nv

bằng tên gọi của chúng Cách kể này giúp ng` kể có

I/ Chuẩn bị:

1 Ôn tập về ngôi kể:

- Kể theo ngôi thứ nhất

- Kể theo ngôi thứ ba

Trang 2

thể kể một cách linh hoạt, tự do n~ gì diễn ra với nv.

? Lấy VD chứng minh trong các VB đã học?

Hs: - Ngôi thứ nhất: tôi đi học, Lão Hạc,

- Ngôi thứ ba: Chị Dậu, Cô bé bán diêm,

? Theo em, tại sao phải thay đổi ngôi kể?

Hs: suy nghĩ, trả lời

Gv: nhận xét, bổ sung

Tuỳ vào mỗi cốt truyện cụ thể, từng tình huống

cụ thể mà lựa chọn ngôi kể cho phù hợp Cũng có khi

trong 1 truyện, ng` ta dùng nhiều ngôi kể # nhau để

soi chiếu sv, nv = n` cái nhìn # nhau,tăng tính sinh

động, phong phú

* Hoạt động 2: HD Hs thực hành luyện tập.

Gv: cho Hs đọc đoạn trích

- NV: Chị Dậu, cai lệ, ng` nhà lí trưởng

- Kể theo ngôi thứ ba

? Tìm các yếu tố miêu tả và biểu cảm trong đoạn

trích?

Hs: * Yếu tố miêu tả:

+ Chị Dậu xám mặt

+ Sức lẻo khoẻo người đàn bà lực điền ngã

chỏng quèo nham nhảm thét

+ anh chàng chị chàng ngã nhào

* Biểu cảm:

+ van xin, nín nhịn: cháu

+ Bị ức hiếp, phẫn nộ: chồng tôi

+ Căm thù, vùng lên: mày

* Hoạt động3: HD Hs thực hành luyện nói.

Gv: chia lớp 3 nhóm, cho Hs thực hành luyện nói

Hs:Tự thảo luận, trao đổi thực hành luyện nói trong

nhóm

Hs: đại diện, kể lại đoạn trích theo ngôi kể thứ nhất

Gv: theo dõi, nhận xét, cho điểm Hs kể tốt

Gv: HD Hs luyện nói trước lớp cần kết hợp các yếu

tố điệu bộ, cử chỉ, nét mặt, để miêu tả, thể hiện

t/c’ Đóng vai Chị Dậu – xưng tôi

2 Luyện nói:

II/ Thực hành luyện nói :

* Kể lại truyện “tức nước vỡ bờ”theo ngôi kể thứ nhất.

4 Dặn dò:

- Tự kể lại truyện bằng ngôi kể thứ nhất

- Học bài cũ : nói giảm nói tránh

Trang 3

- Chuẩn bị bài sau: Câu ghép

NS: 04/11/2008ND:05/11/2008

TIẾT 43:

CÂU GHÉP

I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

1 Kiến thức: Giúp Hs:

- Nắm được đặc điểm của câu ghép

- Nắm được hai cách nối các vế câu trong câu ghép

2 Kĩ năng:

- Biết phân tích cấu tạo của câu ghép

- Rèn kĩ năng phân biệt câu ghép với các kiểu câu khác

- Biết nối các vế câu ghép cho phù hợp

3 Thái độ:

- Nghêm túc trong việc nhận biết và nối các vế câu ghép theo yêu cầu

- Chuẩn bị tốt và đầy đủ nội dung bài học ở nhà

- Dùng câu ghép trong khi nói và viết cho phù hợp

3 Tiến trình bài dạy:

Hoạt động của thầy và trò

Nội dung ghi bảng

* Hoạt động 1: HD Hs tìm hiểu đặc điểm của câu ghép

Gv: cho Hs đọc đoạn trích trong VD sgk

Hs# : nhận xét, bổ sung

Gv: chốt lại ý đúng

I/ Đặc điểm của câu ghép:

Trang 4

? Cho biết cụm C – V trong câu đầu tiên có đặc điểm gì?

Hs: trả lời ý kiến cá nhân

? Câu này có mấy cụm C – V ? Có bao hàm nhau ko?

Câu này gọi là câu gì?

Gv: chốt lại ý chính và cho Hs đọc ghi nhớ sgk

? Hãy tìm và phân tích các câu ghép ở đoạn trích trên ?

Hs: tìm và phân tích

Gv: theo dõi, sửa chữa

- N~ ý tưởng ấy tôi chưa lên giấy, vì hồi ấy tôi ko

C V TNđãng

Câu có 2 cụm C – V nhỏ nằm trong cụm C –

V lớn

- Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương

TN TP chú thíchthu và gió lạnh, mẹ tôi // âu yếm nắm tay tôi

CN VNdẫn đi trên con đường làng dài và hẹp

Câu có 1 cụm C – V Câu đơn

- Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì

C V chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn : hôm

C V TN nay tôi đi học

Trang 5

Hs: câu 1, 3, 7.

? Cho biết các vế của các câu ghép trên nối với nhau

bằng cách nào?

Hs: tìm và trả lời

Gv: chốt lại theo ghi nhớ

* Hoạt động 3: HD Hs củng cố bài học.

Gv:cho hs đọc yo cầu bài tập 1

Hs: đọc, suy nghĩ và trả lời

? Tìm các câu ghép có trong bt a,b ?

Hs: tìm và trả lời

Gv: nhận xét, cho điểm Hs trả lời tốt

Gv: cho Hs đọc yo cầu bài tập

Hs: đọc, suy nghĩ, trả lời

Gv: nhận xét, gợi ý

Gv: cho Hs đọc và trả lời câu hỏi theo yo cầu

Hs: Lần lượt lên bảng trả lời

Cả lớp: nhận xét

Gv: sửa chữa

Gv: cho Hs viết một đoạn văn ngắn về tác dụng của

việc thay đổi thói quen sử dụng bao bì ni lông

- Dùng từ nối:

+ Quan hệ từ: và, vì, nhưng, vì nên, tuy nhưng,

+ Cặp từ hô ứng: càng càng,

- Không dùng từ nối: dùng dấu phẩy, dấu hai chấm, dấu chấm phẩy

* Ghi nhớ: SGK / 112

III/ Luyện tập:

Bài 1:

a/ - Nối bằng dấu phẩy

- Nối bằng quan hệ từ : nếu

b/ - Nối bằng dấu phẩy.

Bài 2:

a/ Vì trời mưa nên đường trơn.

b/ Nếu nó chăm học thì nó đã không thi trượt.c/ Tuy nhà xa nhưng Lan vẫn đến lớp đúng giờ

d/ Không những nó học giỏi mà nó còn lễ phép

Bài 4:

a/ Tôi vừa đến nó đã đi đâu mất

b/ Tôi đi đâu nó theo đấy

c/ Mưa càng to gió càng mạnh

Bài 5:

Trang 6

Hs: Viết bài cá nhân, đại diện 2 – 3 Hs đứng lên trình

bày

Cả lớp: góp ý, sửa chữa

Gv: định hướng

4 D ặn dò:

- Làm các bài tập còn lại ở nhà

- Soạn tiết tiếp theo : tìm hiểu chung về văn bản thuyết minh

NS: 07/11/2008ND:08/11/2008

TIẾT 44:

TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BẢN THUYẾT MINH

- Hiểu được vai trò, vị trí, và đặc điểm của văn bản thuyết minh trong đời sống con người

2 Kĩ năng:

- Biết phân biệt văn bản thuyết minh với văn bản tự sự , miêu tả, biểu cảm, nghị luận

- Biết viết và tìm hiểu văn bản thuyết minh

3 Thái độ:

- Có sự sáng tạo trong khi viết văn bản thuyết minh

- Tự giác khi thảo luận nhóm, nghiêm túc chuẩn bị bài đầy đủ ở nhà

1 Bài cũ:

? Gv kiểm tra vở soạn của Hs?

2 Bài mới:

Văn bản thuyết minh là loại văn bản thông dụng, được sử dụng rộng rãi trong đời sống; giúp chúng

ta có được vốn tri thức sâu & rộng về sự vật, hiện tượng.Vậy văn bản thuyết minh là gì? Có đặc điểm vàcông dụng gì? Bài học hôm nay sẽ giúp chúng ta hiểu điều đó

* Hoạt động 1: HD Hs tìm hiểu chung về văn thuyết

minh.

Gv: cho 3 Hs đọc 3 văn bản sgk

Hs: lần lượt đọc

Gv: chia lớp thành 6 nhóm thảo luận về 3 VB

? Mỗi VB trình bày, giới thiệu, giải thích điều gì?

I/ Vai trò và đặc điểm chung của văn thuyết minh:

1 Văn bản thuyết minh trong đời sống con người:

a/ Đọc các văn bản:

b/ Nhận xét:

Trang 7

Hs: trao đổi, thảo luận theo nhóm Đại diện các nhóm

trả lời

Các nhóm #: nhận xét, bổ sung

Gv: gợi ý

- Lợi ích này gắn với đ2 của cây dừa mà cây # ko có

Tất nhiên cây dừa Bến Tre hay nơi # cũng lợi ích như

thế Nhưng đây giới thiệu riêng về cây dừa Bình Định

gắn bó với dân Bình Định

- GT Huế như trung tâm VH’ lớn của VN với n~ đ2 tiêu

biểu riêng của Huế

? Em đã gặp các loại VB này ở đâu?

Hs: trong c/s’

? Kể thêm 1 số VB cùng loại mà em biết?

Hs: trả lời

Gv: bổ sung

- Khi mua 1 cái ti vi, tủ lạnh, đều phải có kèm theo

bản giới thiệu, trình bày tính năng, cấu tạo, cách sử

dụng, bảo quản,

- Đến một danh lam thắng cảnh, trước cổng vào luôn

có bảng ghi lời giới thiệu lai lịch, sơ đồ thắng cảnh,

Trong đ/s’ hằng ngày ko lúc nào thiếu đc loại VB này

Người ta gọi các VB này là VB thuyết minh.

* Hoạt động 2: HD Hs tìm hiểu đ 2 của VB TM.

? Có thể xem các VB trên là VB tự sự (hay miêu tả,

nghị luận, biểu cảm)ko? Vì sao? Các VB đó # nhau

ntn?

Hs: thảo luận theo bàn, đại diện 1 số nhóm trả lời

Gv: gợi ý, chốt lại

- VB TS: trình bày sv, diễn biến, nhân vật các VB

trên ko có các nd đó

- VB MT: trình bày chi tiết, cụ thể cho ta cảm nhận đc

svật, con ng` Các VB trên chủ ýo làm cho ng` ta

? Các Vb trên có n ~ đ 2 chung nào?trình bày những gì?

* VB “Cây dừa Bình Định”: trình bày lợi ích của cây dừa

* VB “Tại sao lá cây có màu xanh lục?”: giải thích tác dụng của chất diệp lục đ/v màu xanhđặc trưng của lá cây

* VB “Huế”: Giới thiệu Huế như là trung tâm văn hoá nghệ thuật lớn của VN

Văn bản thyết minh

2 Đặc điểm chung của văn bản thuyết minh:

- Trình bày đặc điểm tiêu biểu của sự vật,

Trang 8

Gv: giải thích thêm.

Cây dừa: từ thân, lá đến nc dừa, cùi dừa, sọ dừa

đều có ích cho con ng`, cho nên nó gắn với c/s’ của

ng` dân

Lá cây có chất dịp lục cho nên có màu xanh lục

Huế là 1 tp’ có cảnh sắc, sông núi hài hoà, có n`

công trình vh’, nt nổi tiếng, có n` vườn hoa cây cảnh,

món ăn đặc sản, đã trở thành trung tâm vh’ lớn của nc

ta

Ba VB, VB nào cũng trình bày đ 2 tiêu biểu của đối

tượng thuyết minh của nó.

? VB TM có nhiệm vụ gì? Cung cấp những gì cho con

ng`?

Hs: trả lời, bổ sung

Gv: chốt lại

VB TM có nhiệm vụ cung cấp tri thức khách quan

về sv, giúp con ng` có đc hiểu biết về sv 1 cách đúng

đắn, đầy đủ Đây là đ2 quan trọng nhất để p/biệt k’ vb

này với các k’ vb #

Tri thức k/quan fải fù hợp với t/ tế , ko đòi hỏi ng`

làm fải bộc lộ c/xúc cá nhân chủ quan của mình Ng`

viết fải tôn trọng sự thật

? Ngôn ngữ cuả VB thuyết minh ntn?

Hs: trả lời

? Các VB tm về đ/tượng bằng n ~ p/thức nào?

Hs: tìm & trả lời

Gv: mở rộng

Văn tm có t/c’ thực dụng, cung cấp tri thức là

chính, ko đòi hỏi bắt buộc fải làm cho ng` đọc thưởng

thức cái hay cái đẹp như tp’ vh Tuy nhiên nếu viết có

c/x’, biết gây hứng thú cho ng` đọc thì vẫn tốt.VD: nếu

g/ thiệu 1 loài hoa có thể bắt đầu = việc m/tả vẻ đẹp

của hoa, gợi c/x chung về loài hoa ấy,

? Qua đó, cho biết thế nào là VB TM? VB tm có đ 2 gì?

TM bằng n ~ phương thức nào?

Hs: trả lời

Gv: chốt lại nd ghi nhớ

* Hoạt động 3: HD Hs thực hành luyện tập.

Hs: đọc

Gv: chia lớp thành 4 nhóm thảo luận 2 câu bt 1

Hs: thảo luận, đại diện trả lời, bổ sung

Đều là VB thuyết minh.Vì:

a/ Cung cấp kiến thức lịch sử

Trang 9

Gv: cho Hs đọc và trả lời

Hs: đọc và trả lời

Cả lớp: nhận xét, bổ sung

Gv: mở rộng

Đây là 1 bài văn nghị luận, đề xuất 1 h/đ tích cực

bảo vệ m/trg`, nhưng đã s/dụng ýo tố t/m để nói rõ tác

hại của bao bì ni lông, làm cho đề nghị có sức thuyết

- Làm bài tập còn lại

- Chuẩn bị bài tiếp theo: Ôn dịch, thuốc lá

NS:09/11/2008

TIẾT 45: VĂN BẢN:

ÔN DỊCH , THUỐC LÁ

- Có quyết tâm tuyên truyền phòng chống thuốc lá trong đời sống

Trang 10

* Hoạt động 1: HD Hs tìm hiểu chung VB.

Gv: HD cách đọc ro ràng, mạch lạc, chú ý những dòng

chữ in nghiêng cần đọc chậm – Gv: đọc mẫu 1 đoạn

2 – 3 Hs: đọc tiếp

Gv: nhận xét, sửa chữa

Gv: kiểm tra việc đọc chú thích ở nhà của Hs Lưu ý Hs

các chú thích 1,2,3,5,6,9

Hs: đọc và giải thích

Gv: nhấn mạnh

? Theo em, VB này có thể chia thành mấy phần? Nội

dung mỗi phần?

Hs: trả lời

Gv: chốt lại: chia 4 phần

- P1: Đầu AIDS: dẫn vào đề – thuốc lá trở thành ôn

* Hoạt động 2: HD Hs tìm hiểu VB.

Gv: cho Hs chia nhóm thảo luận tìm hiểu nhan đề VB

? Theo em, tại sao tg’ dùng dấu phẩy trong nhan đề của

VB “Ôn dịch , thuốc lá”?

Hs: thảo luận, trả lời

Các Hs # : bổ sung ý kiến cá nhân

Gv: định hướng

Thuốc lá là cách nói tắt của “tệ nghiện thuốc lá”

So 2 (tệ nghiện) thuốc lá với ôn dịch là rất thoả đáng vì

tệ nghiện thuốc lá cũng là 1 thứ bệnh (bệnh nghiện) và

cả 2 có đ2 chung là rất dễ lây lan

Từ ôn dịch trong VB ko đơn thuần chỉ có ng~ là 1 thứ

bệnh lan truyền rộng Ở đây tg’ dùng từ ôn dịch còn có

ng~ dùng làm tiếng chửi rủa, hơn thế, lại đặt 1 dấu phẩy

ngăn cách hai từ ôn dịch và thuốc lá Dấu phẩy đc sử

dụng theo lối tu từ để nhấn mạnh sắc thái biểu cảm vừa

căm tức vừa ghê tởm

I/ Tìm hiểu chung:

1 Đọc và tìm hiểu chú thích:

a/ Đọc:

b/ Chú thích:

2 Bố cục: 4 phần.

II/ Tìm hiểu văn bản:

1 Tác hại của thuốc lá:

Trang 11

Gv: cho Hs đọc lại phần 2 của VB.

? Theo em, vì sao tg’ dẫn lời Trần Hưng Đạo về đánh

giặc trước khi phân tích tác hại của thuốc lá?

Hs# : bổ sung

Gv: mở rộng

Thuốc lá ko làm cho ng` ta lăn đùng ra chết nên ko

dễ nhận biết.Để gây ấn tượng mạnh, tg’s2 việc chống

thuốc lá với chống giặc ngoại xâm

? Tg’ lấy biện pháp nt gì để phân tích h/a’ tằm ăn dâu ?

Hs: biện pháp so sánh

? Dâu ví với con người, còn tằm đc tg’ ví với cái gì?

Hs: tằm đc ví với khói thuốc lá

? Nói đến thuốc lá là nói đến tác hại của việc hút thuốc

lá, vậy khói thuốc lá đã mang lại n ~ nguy hiểm gì cho cơ

thể ng` hút?

Hs: tìm chi tiết & trả lời

Hs# : bổ sung

Gv: chốt lại

Hàng vạn công trình n/c’ đã p/hiện tới trên 4.000

chất hoá học trong khói thuốc lá có k’/năng gây bệnh

hiểm nghèo, mà còn thấy sảng khoái khi nhả khói phì

phèo, thậm chí còn coi đó là 1 biểu tượng quý trọng.

Cơ thể đc c’/tạo = hàng tỉ tế bào đều cần ôxi nhờ k 2

ôxi xuyên thấm vào phổi Máu tiếp nhận ôxi &c’ tới t/bộ

cơ thể Ở n ~ ng` hút thuốc lá, 1 số chất ngăn cản phổi

t/h c’/năng của nó.Bồ hóng& hắc ín của khói thuốclàm

fổi& các ống dẫn đọng cáu ghét các bệnh đg` họng &

n ~ cơn ho ung thư.Ô-xít các-bon& ni-cô-tin đi khắp cơ

thể cùng máu & làm cho máu đặc lại,khiến cho sự vận c’

máu tắc nghẽn h/toàn.Là ng/nhân tạo nên 1 cơn nhồi

máu cơ tim.

? Em có nhận xét gì về cách dùng dẫn chứng & lập luận

của tg’?

Hs: trả lời theo nhận biết

Hs#: bổ sung

Gv: chốt lại

Gv: cho Hs đọc phần 3 VB

a/ Đối với cá nhân người hút thuốc:

- Lông rung bị hắc ín làm tê liệt ho hen, viêm phế quản

- Sức khoẻ sút kém, ung thư vòm họng và ungthư phổi

- Chất ni-cô-tin huyết áp cao, tắc động mạch, nhồi máu cơ tim

- Bệnh viêm phế quản mất nhiều ngày cônglao động

Trình bày tác hại từ nhỏ đến lớn, tỉ mỉ, cụ thể, hình ảnh so sánh thú vị, hiệu quả

Tệ nghiện thuốc lá gặm nhấm sức khoôỴcnngười và không dễ nhận biết

b/ Đối với những người xung quanh:

Trang 12

Thuốc lá a/h’ ko nhỏ đến n~ ng` xq Đây là điều mà

ko fải ai cũng biết Tg’ mở đầu bằng lời chống chế

thường gặp ở n~ ng` hút thuốc: “Tôi hút, tôi bị bệnh, mặc

tôi!”.

? Tác giả đã phản bác lại ý kiến đó ntn ?

Hs: tìm chi tiết & trả lời

Hs #: bổ sung thêm

Gv: chốt lại

Có 2 k’/n đc giới k/h dùng fổ biến: hút thuốc lá chủ

động & hút thuốc lá bị động (ko hút thuốc nhưng để

khói thuốc gây tác hại đến bản thân)

? Em có nhận xét gì về cách dùng lập luận của tg’về h`/đ

hút thuốc lá đ/v n ~ ng` xq ?

Hs: trả lời

Gv: chốt

* Hoạt động 3: HD Hs tìm hiểu về lời kêu gọi chống nạn

hút thuốc.

Gv: cho Hs đọc đoạn cuối

? Theo em, vì sao tg’ đưa ra số liệu s 2 tình hình hút thuốc

lá ở VN với các nc Aâu – Mĩ trước khi đưa ra kiến nghị?

Hs: trả lời:

Nc’ ta là nc đang , nghèo hơn các nc Âu – Mĩ rất n`

mà lại “xài” thuốc lá tương đương với các nc đó Đó là

điều ko thể chấp nhận

? Để chống tệ hút thuốc lá, các nc này đã đưa ra n ~ giải

pháp nào?

? Em có nhận xét gì về lời kêu gọi ở cuối bài?

Hs#: bổ sung ý kiến

Gv: mở rộng

Cũng như việc ko sd bao bì ni lông, ko thể ra lệnh

cấm hút thuốc lá, ko thể đóng cửa các nhà máy sx thuốc

lá mà fải vận động, h’ vào ý thức tự giác của mỗi ng`

* Hoạt động 4: HD Hs củng cố nd bài học.

? Qua Vb trên, em có suy nghĩ gì về nạn hút thuốc lá

hiện nay ?

- Hít phải khói độc : bị nhiễm độc, đau timmạch, viêm phế quản, ung thư

- Thai bị nhiễm độc

- Nêu gương xấu trước trẻ

Lập luận chặt chẽ, dẫn chứng sinh động Hút thuốc lá làm hại sức khoẻ người khác và nêu gương xấu về mặt đạo đức

2 Lời kêu gọi chống hút thuốc lá:

- Cấm hút thuốc lá nơi công cộng, phạt nặng khi vi phạm

- Đưa ra khẩu hiệu “Một Châu Âu không còn thuốc lá”

- Đã đến lúc mọi ng` phải đứng lên chống lại, ngăn ngừa nạn thuốc lá

Quyết tâm cao, có biện pháp triệt để hơn

III/ Tổng kết:

Trang 13

Hs#: bổ sung.

Gv: định hướng, gợi ý Chốt lại ghi nhớ

? Nêu tình hình hút thuốc lá của những ng` xq, đặc biệt

là các bạn trong lớp ?

Hs: trình bày ý kiến

Gv:

Bản thân mỗi chúng ta cần thấy rõ tác hại của thuốc

lá, có quyết tâm ko hút thuốc lá để tự bảo vệ sức khoẻ

của bản thân mình

* Ghi nhớ: SGK / 122.

4 Dặn dò:

- Đọc bản tin của báo Sài Gòn tiếp thị, sau đó viết đoạn văn nêu cảm nghĩ của mình

- Lập bảng điều tra tình hình hút thuốc lá những người xq ở địa phương

- Chuẩn bị tiết sau: Câu ghép (tt)

- Học nội dung bài từ ghép, cho VD

NS: 09/11/2008ND:10/11/2008

- Có ý thức tạo lập câu ghép phù hợp với quan hệ ý nghĩa các vế

- Có sự sáng tạo khi tạo lập câu ghép

* Hoạt động 1: HD Hs tìm hiểu quan hệ nghĩa các vế

Trang 14

? Xác định 2 vế của câu ghép trên ?

Hs: - Vế 1: Có lẽ tiếng Việt của chúng ta đẹp

- Vế 2: tâm hồn của người Việt nam ta rất đẹp,

đ/s’, cuộc đ/tranh của nd ta từ trước tới nay là cao quí,

là vĩ đại, nghĩa là rất đẹp

? Mỗi vế câu chỉ quan hệ ý nghĩa gì ?

Hs: Vế A: chỉ kết quả

Vế B: chỉ nguyên nhân

? Trong mối quan hệ đó, mỗi vế câu biểu thị ý nghĩa

gì?

Hs: trả lời

Gv: chốt lại

Gv: phát phiếu học tập cho Hs thảo luận

? Các vế của các VD sau có quan hệ ý nghĩa gì?

a/ Nếu trời mưa thì nó sẽ ở nhà Q.hệ điều kiện.

b/ Tôi đi hay anh đi Q.hệ lựa chọn.

c/ Mặc dù nó xấu nhưng nó học rất giỏi Q.hệ tương

phản

d/ Trời càng mưa, đường càng trơn Q.hệ tăng tiến.

e/ Nó học rất giỏi vì nó chăm chỉ Q.hệ giải thích.

f/ Nó làm xong việc nhà thì bố mẹ nó về Q.hệ tiếp

nối

? Để biết được quan hệ ý nghĩa giữa các vế câu ghép

cần dựa vào điều gì?

Hs: Dựa vào các cặp quan hệ từ , cặp từ hô ứng và

hoàn cảnh giao tiếp

? Qua phân tích các VD, cho biết các vế của câu ghép

có những quan hệ ý nghĩa nào?

Hs: trả lời

Gv: chốt lại ghi nhớ

* Hoạt động 2: HD Hs thực hành.

Hs: lần lượt trả lời

Gv: nhận xét & cho điểm Hs trả lời tốt

Gv: cho Hs đọc bài tập 2

Hs: đọc & trả lời

- Có lẽ đẹp: vế A kết quả

- Tâm hồn rất đẹp : vế B nguyên nhân Quan hệ nguyên nhân

* Ghi nhớ: SGK / 123.

II/ Luyện tập:

Bài 1:

a/ - Vế 1 – 2: quan hệ ng/ nhân – k/ quả.

- Vế 2 – 3: quan hệ giải thích

b/ Quan hệ điều kiện

c/ Quan hệ tăng tiến

Bài 2:

- Trời xanh thẳm nịch

- Trời rải mây hơi sương

- Trời âm u nặng nề

- Trời ầm ầm giận dữ

Quan hệ điều kiện

Trang 15

vế trước là điều kiện, vế sau là kết quả.

Gv: cho Hs đọc, suy nghĩ và trả lời bài tập

Hs: suy nghĩ, trả lời theo suy nghĩ

Không thể tách vì chúng có quan hệ ý nghĩakhá chặt chẽ

Bài 3:

- Xét về mặt lập luận: Mỗi vế trình bày 1 việcLão Hạc nhờ ông giáo tách không đảm bảo tính mạch lạc

- Xét về giá trị biểu hiện: nhằm tái hiện cách kể lể dài dòng của Lão Hạc

4 Dặn dò:

- Xem kĩ nội dung về đặc điểm chung của văn bản thuyết minh

- Chuẩn bị tiết sau : phương pháp thuyết minh

NS: 11/11/2008

ND:12/11/2008TIẾT 47:

PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH

- Phân biệt được văn bản thuyết minh với các kiểu văn bản khác

- Có sự sáng tạo khi viết văn thuyết minh kết hợp với các phương pháp thuyết minh

* Hoạt động 1: HD Hs tìm hiểu các phương pháp I/ Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh:

Trang 16

thuyết minh.

Gv: cho các Hs đọc lại các VB đã học ở tiết 44

Hs: lần lượt đọc lại các VB

? Theo em, các VB đó đã sử dụng n ~ loại tri thức nào?

Hs: Các tri thức ấy là về:

- Sự vật (cây dừa)

- Khoa học sinh học (lá cây, con giun)

- Văn hoá (Huế)

? Làm thế nào để có đc n ~ tri thức đó?

Hs: tìm hiểu, trả lời

Hs: Ko Vì ko xác thực, thiếu độ chính xác với thực tế

Gv: cho Hs đọc các VD

Hs: đọc

? Theo em, các câu này thường ở vị trí nào trong bài

văn thuyết minh?

Hs: trả lời

Gv: lưu ý: Phần lớn là có vị trí ở đầu bài, đầu đoạn,

giữ vai trò giới thiệu

? Trong các câu văn trên, thường gặp từ gì?

Hs: từ là : biểu thị sự phán đoán.

? Sau từ là, cung cấp một kiến thức ntn?

Hs: trả lời

Gv: chốt:

- Cung cấp đ2 của Huế

- Cung cấp về nguồn gốc, chức vụ của đối tượng

? Vai trò và đặc điểm của loại câu này trong VB

thuyết minh?

Gv: nhấn mạnh

Loại câu này thường qui sv đc đ/n ~ vào loại của nó

& chỉ ra đ 2 , công dụng riêng.

1 Quan sát, học tập, tích luỹ tri thức để làm bài văn thuyết minh:

a/ Đọc các ví dụ:

2 Phương pháp thuuyết minh:

a/ Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích:

Chỉ ra đặc điểm riêng nổi bậc của đối tượng

Trang 17

Gv: cho Hs đọc các VD.

? Theo em, liệt kê có tác dụng gì trong các VD trên?

Hs: suy nghĩi, trả lời

Gv: gợi ý

- VD1: kể ra tác dụng của từng bộ phận của cây dừa

- VD2: kể ra từng tác hại của bao bì ni lông đ/v môi

trường

Gv: cho Hs đọc các VD

Hs: đọc

? Chỉ ra vd trong đoạn văn thứ nhất?

Hs: ở Bỉ, từ năm 1987, vi phạm lần thứ nhất phạt

500 đô la

? Ở đoạn văn thứ 2 đã cung cấp n ~ số liệu nào ?

Hs: mỗi ngày cỏ hấp thụ 900 kg thán khí & nhả ra

600 kg dưỡng khí

? 2 p 2 này có tác dụng gì trong việc t’/h cách xử phạt

n ~ ng` hút thuốc nơi công cộng & vai trò của cỏ?

Hs: trao đổi, trả lời

Hs# : bổ sung

Gv: nhận xét

- VD1: tác dụng là làm cho vđ` trừu tượng trở nên cụ

thể, dễ nắm bắt & có sức thuyết phục.Giúp ng` đọc

dễ liên hệ thực tế, cho nên cảm nhận vđ` sâu sắc hơn

- VD2: tác dụng giúp ng` đọc nhận thức rõ hơn vai trò

thiết ýo của cỏ trong việc cung cấp đủ dưỡng khí kéo

dài sự sống cho con ng`

Gv: cho Hs đọc các vd

Hs: đọc

? Chỉ ra phép s 2 đc s’/dụng trong vd trên?

Hs: Diện tích biển Thái Bình Dương với diện tích biển

Bắc Băng Dương

? Vậy, em hãy cho biết tác dụng của p 2 so sánh này

trong vd?

Hs: S2 giữa 2 biển để thấy đc đ2 nổi bật của 2 biển lớn

nhất & bế nhất thế giới

Gv: cho Hs đọc vd

Hs: đọc

Gv: giảng:

- Phân tích là chia nhỏ đ’/tượng ra để xem xét

- Phân loại là chia đ/tg vốn có n` cá thể thành từng

b/ Phương pháp liệt kê:

- Kể ra từng đặc điểm, tính chất, tiêu biểu của đối tượng hiểu sâu sắc, toàn diện

c/ Phương pháp nêu ví dụ và dùng số liệu:

- Đối tượng trở nên cụ thể, dễ nắm bắt, có sức thuyết phục, đáng tin cậy

d/ Phương pháp so sánh:

- Làm nổi bật các đặc điểm, tính chất của đối tượng

e/ Phương pháp phân loại, phân tích:

Trang 18

loại theo 1 số tiêu chí.

? Theo em, Vb “Huế” đc trình bày theo p 2 nào?Trình

bày theo n ~ mặt nào?

Hs: trả lời

- đẹp với cảnh sắc sông núi

- Những công trình kiến trúc nổi tiếng

- Sp’ đ/biệt

- Những món ăn

- Tp’ đ/tranh kiên cường

Gv: chốt

Trong thực tế, thường kết hợp cả năm p2 1 cách hợp

lí, có hiệu quả

? Qua phân tích vd, hãy liệt kê các phương pháp thuyết

minh thường gặp trong văn bản thuyết minh?

Hs: trả lời

* Hoạt động 2: HD Hs củng cố.

Gv: cho Hs đọc yo cầu bài tập 1

Hs: đọc

? Chỉ ra phạm vi tìm hiểu vđ` t’/h trong VB “Ôn dịch,

thuốc lá”?

Gv: gợi ý, bổ sung

Hs: đọc & trả lời

Gv: Chia lớp thảo luận theo bàn bài tập

Hs: đọc, trao đổi, trả lời

- So sánh: AIDS – giặc ngoại xâm

- Phân tích: từng tác hại

- Nêu số liệu: số tiền mua thuốc, tiền phạt.Bài 3:

- Kiến thức:

+ Về lịch sử: cuộc k’/chiến chống Mĩ cứu nước

+ Về quân sự+ Về c/s’ các nữ thanh niên xung phong

- Phương pháp:dùng số liệu, sự kiện cụ thể

4 Dặn dò:

Trang 19

- Làm hoàn chỉnh các bài tập vào vở.

- Xem lại đề TLV số 2 & bài kiểm tra văn, chuẩn bị tiết trả bài

**********

NS: 14/11/2008ND:15/11/2008

TIẾT 48:

TRẢ BÀI TLV SỐ 2 , BÀI KIỂM TRA VĂN

- Ôn tập lại kiểu văn bản tự sự kết hợp với miêu tả, biểu cảm

- Ôn lại kiến thức cơ bản về văn hiện thực và văn bản nhật dụng

2 Kĩ năng:

- Biết nhận ra các lỗi sai trong bài kiểm tra và chữa lại cho đúng

- Tự kiểm tra lại bài viết của mình

3 Kĩ năng:

- Có ý thức học tập nghiêm túc và thái độ tự giác khi chữa bài

- Nhận ra lỗi sai và tránh trong các bài sau

1.Hoạt động 1: HD Hs xác định yêu cầu.

Gv: Yêu cầu Hs nhớ lại đề bài TLV

Hs: trả lời

Gv: chép đề lên bảng

Đề bài :

Gv: cho Hs trao đổi, thảo luận tìm hiểu đề

Hs: trao đổi, thống nhất ý kiến

Gv: chốt lại

- Thể loại: Tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm

- Nội dung:

Gv: cho Hs đưa ra dàn bài của bài văn

Hs: đưa ra bàn bài

Gv: Chốt lại kiến thức

Trang 20

* Ưu điểm:

- Đa số bài làm đều biết lựa chọn sự việc tiêu biểu vào bài làm

- Một số Hs đã có sự sáng tạo, viết đúng trọng tâm

- Biết đưa yếu tố miêu tả và biểu cảm vào bài làm (Vân, Hà, Hường, Thư)

- Bố cục ba phần rõ ràng

* Tồn tại:

- Một số bài vẫn chưa biết xác định trình tự sự việc

- Chữ viết cẩu thả (Hoàng, Cúc, Điệp)

- Sai chính tả quá nhiều: ch – tr, x – s, b – v, ng – n

3 Hoạt động 3: Gv nhận xét bài kiểm tra văn.

Gv: cho Hs thảo luận nhóm đưa ra đáp án

Hs: thảo luận, trả lời

Gv: chốt lại đáp án đúng

4 Hoạt động 4: Gv trả bài.

Gv: trả bài cho Hs

Hs: đọc lại bài, tự đánh giá bài làm và chữa lại lỗi

Gv: gọi điểm vào sổ

* Dặn dò:

- Xem và chữa lỗi trong bài làm, rút kinh nghiệm cho bài sau

- Chuẩn bị tiết sau: Bài toán dân số

TUẦN 13:

NS: 16/11/2008ND:17/11/2008

BÀI TOÁN DÂN SỐ.

- Biết phân tích những lập luận chứng minh – giải thích trong văn bản nhật dụng

- Rèn kĩ năng vận dụng cách kể chuyện kết hợp lập luận

3 Thái độ:

- Có cái nhìn đúng đắn trước tình trạng tăng dân số hiện nay ở nước ta và trên thế giới

- Góp phần tuyên truyền về việc giảm tình trạng tăng dân số không chỉ ở địa phương mà còn ở trong cảnước

Trang 21

* Hoạt động 1: HD Hs đọc VB

Gv: HD đọc giọng rõ ràng, chú ý các câu có dấu !,

những con số, những từ phiên âm

Hs: 2-3 Hs đọc

Gv: theo dõi, sửa chữa.Đọc mẫu

Gv: kiểm tra việc đọc chú thích ở nhà của Hs Lưu ý Hs

? Cho biết phương thức lập luận chính của VB?

Hs# : bổ sung

Gv: kết luận

* Hoạt động 2: HD Hs tìm hiểu bố cục.

? Theo em, VB có thể chia bố cục thành mấy phần ?

Hs # : nhận xét, bổ sung

Gv: chốt lại

Chia 3 phần

- P1-MB: từ “ đầu sáng mắt ra”: nêu vđ`- bài toán

dân số & kế hoạch hoá dường như đc đặt ra từ thời cổ

đại

- P2-TB: Tiếp ô thứ 31 của bàn cờ: tốc độ gia tăng

dân số thế giới là hết sức nhanh chóng Gồm 3 ý chính:

+ Nêu lên bài toán cổ& dẫn đến kết luận: mỗi ô bàn cờ

ban đầu chỉ là 1 vài hạt thóc, nếu sau đó cứ gấp đôi theo

cấp số nhân thì số thóc là 1 con số khủng khiếp

I/ Đọc và tìm hiểu chú thích:

1 Đọc:

2 Chú thích:

3 Thể loại:

- Văn bản nhật dụng

- Phương thức lập luận kết hợp tự sự

II/ Bố cục: 3 phần

Trang 22

+ So sánh sự gia tăng DS như lượng thóc ở các ô bàn cờ.

+ Thực tế mỗi phụ nữ có thể sinh con rất nhiều.Vì thế

chỉ tiêu mỗi gđ` cchỉ có 2 con là khó t/h

- P3-KB: còn lại: lời kêu gọi loài người hạn chế sự bùng

nổ & gia tăng ds’

* Hoạt động 3: HD Hs tìm hiểu nội dung VB.

? Bài toán dân số theo tg’ thực chất là vấn đề gì?

Gv: chốt lại

V/đ` sinh đẻ có kế hoạch là mỗi cặp v/c` chỉ nên có

từ 1 – 2 con, dù trai hay gái

? Theo em, bài toán d/s’ đc đặt ra từ bao giờ ?

Hs : (từ thời cổ đại)

? Theo em, vì sao tg’ lại “sáng mắt ra”?

Hs: trả lời

Gv: giảng

V/đ` rất hiện đại mới đặt ra gần đây, thế mà khi

nghe xong bài toán cổ tg’ bỗng thấy đúng là v/đ` ấy

dường như đc đặt ra từ thời cổ đại

? Em có nhận xét gì về cách đặt v/đ` của tác giả ?

Hs: trả lời

Gv: chốt lại

? Hãy kể tóm tắt câu chuyện kén rễ của nhà thông thái?

Hs: kể tóm tắt

Hs #: bổ sung

? Em hiểu thế nào về bản chất của bài toán đặt hạt

thóc ?

Hs: Bài toán hạt thóc tăng theo cấp số nhân với công

bội 2 Nghĩa là nếu ô 1 đặt 1 hạt thóc thì ô 2 là 2, ô 3 là

4, cứ như thế con số sẽ tăng chóng mặt & tất nhiên ko

có chàng trai nào dù giàu có đến đâu ko thể có nổi số

Hs: Suy nghĩ & trả lời

III/ Tìm hiểu văn bản:

1 “Sáng mắt ra”về bài toán dân số:

- Vấn đề dân số và kế hoạch hoá gia đình

Cách đặt vấn đề bất ngờ, hấp dẫn, lôi cuốn

2 Vấn đề xung quanh bài toán cổ:

- So sánh với sự bùng nổ & gia tăng dân số

- Tốc độ gia tăng dân số nhanh chóng

- Phụ nữ có thể sinh con rất nhiều Chỉ tiêu

Trang 23

Gv: chốt.

Việc đưa ra tỉ lệ sinh con của phụ nữ ở 1 số nc rất có

ý nghĩa.Các con số cho thấy các nc chậm & đang p/triển

lại sinh con rất nhiều.Từ đó có ng~ giữa sự gia tăng d/s’

& sự p/tr’ đ/s’ XH có mqh mật thiết

? Cho biết mqh giữa dân số & sự phát triển xã hội ?

Gv: Bùng nổ d/s đi kèm với sự nghèo nàn, k/tế kém

p/triển, vh’- gd ko đc nâng cao Ngược lại, khi k/ tế,

v/hoá, gd càng kém p/triển thì càng ko thể kiềm chế đc

sự bùng nổ d/s 2 ýo tố t/động lẫn nhau, vừa là ng/nhân

vừa là k/quả

* Hoạt động 4: HD Hs chốt lại VB.

? Qua đây, em rút ra được bài học gì ?

Hs: trả lời tự do

* Hoạt động 5: HD Hs làm bài tập.

Gv: cho Hs đọc phần đọc thêm

Hs: đọc

? Theo em, con đg` nào là con đg` tốt nhất để hạn chế

gia tăng dân số ?

Gv: cho Hs thảo luận, đại diện trả lời

Hs: đọc

Gv: mở rộng

Sinh đẻ là quyền của phụ nữ, ko thể cấm đoán, chỉ

bằng con đg` gd mới giúp mọi ng` hiểu ra nguy cơ của

gia tăng d/s

mỗi gia đình chỉ có 1 – 2 con là rất khó khăn

Đời sống nghèo nàn, kinh tế kém phát triển, giáo dục lạc hậu

IV/ Tổng kết:

-Làm các bài tập còn lại ở nhà

-Chuẩn bị tiết: dấu ngoặc đơn & dấu hai chấm

- Học bài cũ về quan hệ ý nghĩa giữa các vế câu ghép

**********

NS: 16/11/2008ND:17/11/2008

TIẾT 50:

DẤU NGOẶC ĐƠN VÀ DẤU HAI CHẤM.

Trang 24

- Có ý thức học tập và chuẩn bị bài nghiêm túc ở nhà

- Có sự sáng tạo khi sử dụng hai loại dấu câu trên

Trang 25

Giáo án Ngữ văn 8

Ngô Trần Quỳnh Anh Năm học 2008 - 2009

Gv: treo bảng phụ VD lên bảng

Hs: đọc

Gv: Chia lớp thành 3 nhóm, thảo luận 3 vd

? Theo em, dấu ngoặc đơn ở 3 vd trên dùng để làm gì?

Hs: chia nhóm thảo luận, đại diện trả lời

Gv: nhận xét, chốt lại

a/ Giải thích nhằm làm rõ “họ” ngụ ý là ai (những ng`

bản xứ).Giúp ng` đọc hiểu rõ hơn về phần đc chú thích

N` khi còn có t/dụng nhấn mạnh

b/ Phần thuyết minh về một loài động vật mà tên của nó

(ba khía) đc dùng để gọi tên 1 con kênh, nhằm giúp ng`

đọc hình dung rõ hơn đ2 của con kênh này

c/ Bổ sung thêm thông tin về năm sinh (701) & năm mất

(762) của nhà thơ Lí Bạch & phần cho ng` đọc biết

thêm Miên Châu thuộc tỉnh nào (Tứ Xuyên)

?Nếu bỏ phần trong dấu ngoặc đơn thì nghĩa cơ bản của

những VD trên có thay đổi ko? Vì sao?

Hs# : bổ sung

Gv: chốt lại

Ko thay đổi.Vì khi đặt 1 phần nào trong dấu ngoặc

đơn thì ng` viết đã coi đó là phần chú thích, nhằm cung

cấp thông tin kèm thêm, ko thuộc phần nghĩa cơ bản

thông tin phụ

? Vậy, dấu ngoặc đơn có những công dụng gì?

? Hãy cho biết công dụng của dấu hai chấm trong các vd

dùng để làm gì ?

Hs# : bổ sung

Gv: chốt lại

a/ Lời đối thoại của Dế mèn nối với Dế Choắt & của

Dế Choắt nói với Dế Mèn

a/ Đánh dấu lời đối thoại

b/ Đánh dấu (báo trước) lời dẫn trực tiếp

26

Trang 26

4 Dặn đò:

- Xem kĩ bài về phương pháp thuyết minh

- Chuẩn bị bài sau : đề văn thuyết minh & cách làm bài văn thuyết minh

**********

NS: 18/11/2008ND:19/11/2008

TIẾT 51:

ĐỀ VĂN THUYẾT MINH VÀ CÁCH LÀM

BÀI VĂN THUYẾT MINH

- Hiểu đề văn và cách làm bài văn thuyết minh Cho Hs thấy làm bài văn thuyết minh không khó, chỉ cần biết quan sát, tích luỹ tri thức và trình bày có phương pháp là được

2 Kĩ năng:

- Rèn kĩ năng biết quan sát, tích luỹ tri thức và trình bày có phương pháp

- Biết tìm hiểu đề và kết hợp các phương pháp thuyết minh trong bài làm có hiệu quả

3 Thái độ:

- Có ý thức tốt trong việc tìm hiểu đề và cách làm bài văn thuyết minh

- Tự giác trong học tập và có sự sáng tạo khi viết bài văn thuyết minh

* Hoạt động 1: HD Hs tìm hiểu đề văn TM

Gv: cho Hs đọc các đề văn trong SGK/ 137

Hs: đọc

Gv: chia lớp thành 4 nhóm thảo luận

Hs: thảo luận, đại diện trả lời

I/ Đề văn thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh:

1 Đề văn thuyết minh:

Trang 27

? Đề nêu lên điều gì? Đối tượng trong các đề gồm n ~

loại nào ?

? Theo em, đây có phải là các đề văn thuyết minh ko?

Vì sao em biết đó là đề văn thuyết minh ?

Hs: trả lời

Các đề này ko yo cầu kể chuyện, miêu tả, b’/cảm

mà yo cầu giới thiệu, thuyết minh, giải thích

? Hãy trình bày yêu cầu về nội dung của đề c?

Gv: gợi ý

- Ng`/gốc, chất liệu, cấu tạo, hình dáng, màu sắc,

- vai trò, tác dụng trong đ`/s’, sinh hoạt của ng` VN

* Hoạt động 2: HD Hs tìm hiểu cách làm bài văn

thuyết minh.

Gv: cho Hs đọc bài văn Xe đạp

Hs: đọc

Gv: chia lớp 3 nhóm thảo luận theo các câu hỏi sgk

? Đề nêu lên đối tượng gì?Đề yêu cầu gì?

Hs: thảo luận, đại diện 1 số nhóm trả lời

Gv: định hướng, gợi ý

Đề này # đề miêu tả.Vì miêu tả thì phải m/tả chiếc

xe đạp cụ thể: ai mua? màu gì? xe nam hay nữ? Còn

thuyết minh thì phải trình bày xe đạp như 1 p/tiện g/

thông phổ biến.Do đó cần trình bày cấu tạo, tác dụng

?Chỉ ra 3 phần & nội dung mỗi phần?

? Mở bài, g’/thiệu chung về xe đạp ntn ?Nêu MB # cho

2 Cách làm bài văn thuyết minh:

a/ Đọc bài văn : “Xe đạp”

* Đối tượng : chiếc xe đạp

* Yêu cầu : thuyết minh

Trang 28

- Xe gồm 3 bộ phận:

+ Hệ thống truyền động:- khung trục

- Đĩa răng cưa

- Ổ líp, bánh xe,

+ Hệ thống điều khiển: - Ghi đông

- Bộ phanh

+ Hệ thống chuyên chở: - Yên xe

- Giá đèo, giỏ đựng đồ,

? bài văn sử dụng các p 2 thuyết minh nào?

Hs: P2 phân tích, liệt kê

? Qua đó, em nêu nhận xét về cách làm bài văn thuyết

minh trên ?

- Bài làm t/h đúng yo cầu VB TM

- P2 thuyết minh phù hợp

- Diễn đạt dễ hiểu

? Vậy, em hãy nêu bố cục chung cho một bài văn

thuýet minh ?

Hs: trả lời

Gv: chốt lại ghi nhớ

* Hoạt động 3: HD Hs thực hành.

Gv: cho Hs tham khảo dàn bài sgk

Hs: đọc

? Từ dàn bài trên, hãy viết phần MB & KB cho đề bài

trên ?

Hs: viết bài cá nhân & trình bày trước lớp

Cả lớp: theo dõi, nhận xét

Gv: sửa chữa, góp ý

- Hoàn tất MB & KB cho đề bài trên vào vở Tập viết phần thân bài

- Về nhà sưu tầm và lập bảng danh sách về các nhà văn, nhà thơ quê ở Tây Nguyên

- Chuẩn bị tiết sau cho chương trình địa phương

**********

NS: 21/11/2008ND:22/11/2008

TIẾT 52:

CHƯƠNG TRÌNH ĐỊA PHƯƠNG (Phần Văn)I/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

Trang 29

- Qua việc chọn chép một bài thơ hoặc một bài văn viết về địa phương vừa củng cố tình cảm quê hương.

- Gd Hs có ý thức, tự giác khi sưu tầm & chọn lọc bài thơ phù hợp với yêu cầu

II/ TIẾN TRÌNH GIỜ DẠY:

* Hoạt động 1: HD Hs lập bảng tg’-tp’

Gv: chia lớp thành 4 nhóm trong 10’

Hs: thảo luận, lập bảng danh sách về các tg’,tp’ về Tây

Nguyên

đại diện các nhóm trả lời

Gv: theo dõi, định hướng

Lưu ý Hs: chỉ thống kê những tg’ chỉ có sáng tác trước

năm 1975

- Tg’: gồm các nhà thơ, nhà văn ở đp nhưng hiện tại có

thể đã mất, còn sống hoặc làm việc ở nơi #.Tg’ có thể là

tg’ sinh ra ở Tây Nguyên viết về TN; hay sinh ra ở nơi #

có s’/tác viết về TN

- Đp: ở Tây Nguyên

I/ Lập bảng các nhà văn, nhà thơ ở Tây Nguyên:

01

02

03

04

Nguyễn Văn Bồn

Nguyễn Văn Báu

Nguyễn Ngọc Cảnh

- Bài ca chim Chơ Rao

- Đất nước đứng lên

Trang 30

1963

1960

-Người đàn bà đi trên đường

- Tự thú trước vầng trăng

- Bến đợi

- Bến rong

- Hoa tường vi trong mưa

- Một thời trăng

- Cuốn trong dòng lũ

- Giữa cõi âm dương

- Hoa quì

- Hai tập truyện “Sơn ca của núi rừng”

* Hoạt động 2: HD Hs chọn & chép bài thơ về đp.

Gv: vẫn giữ nhóm như cũ

Hs: trao đổi với nhau về tp’ sưu tầm đc, cử đại diện trình

bày trước lớp

Các nhóm #: lần lượt trìhn bày

Gv: theo dõi, nhận xét & khen ngợi nhóm trình bày tp’

hay & phù hợp yêu cầu

II/ Chép tác phẩm viết về địa phương:

CHIỀU PLEI KU

Những gốc thông như tiếng thở dài Trăng Ngàn, Viễn Phương, Hồng Uyên, Thu Hà

Gửi vào trời xanh nổi buồn thầm lặng Tên quán dễ thương như lời mời mọc

Chim mỏi cánh vẩn vơ hồn mây trắng Sương dâng tím những ngả đường tan học

Em pleiku xa tít ở phương nào Áo dài ơi giữ sắc trắng cho đời

Dốc đổ dài ai xuống thấp lên cao Anh yêu em chẳng cần nói thành lời

Có một kẻ lữ hành ai lạc lối Những cơn mưa bất ngờ như hẹn ước

Mắt ơi mắt ơi ta nhìn bối rối Ta đến với nhau chiều như không thực

Tiếng cười nào lảnh lót phía xa kia Như thật lòng anh chẳng thể xa em

Gió ngược đường vi vút ở Hoa Lư * * *

Em leo dốc bồng bềnh về chợ Mới Pleiku tôi bước giữa chiều êm

Chầm chậm em ơi xin em đừng vội Chợt thương những cây thông không có tuổi

Đường Hùng Vương hoàng hôn đã nhạt nhoà Ly rượu nhạt cuối ngày em có đợi

* * * Khuất bên đường lẻ một ánh trăng rơi

1/1/1995Văn Công Hùng

4 Dặn dò:

- Tìm đọc một số tác phẩm hay viết về Gia Lai & Tây Nguyên

Trang 31

- Sưu tầm các bài thơ ca ngợi phong cảnh thiên nhiên, con người, sinh hoạt văn hoá, ở Gia Lai & Tây Nguyên.

- Chuẩn bị kĩ bài cho tiết sau: Dấu ngoặc kép

TUẦN 14:

NS: 23/11/2008ND:26/11/2008

TIẾT 53:

DẤU NGOẶC KÉP

- Có sự sáng tạo hợp lí khi dùng dấu ngoặc kép trong trong bài viết của mình

- Tự giác, nghiêm túc khi tiếp thu bài & chuẩn bị bài tốt ở nhà

* Hoạt động 1: HD Hs tìm hiểu công dụng

Gv: treo bảng phụ vd lên bảng

Hs: lần lượt đọc

?Em hãy cho biết dấu ngoặc kép trong các vd dùng để

làm gì?

Gv: chốt lại ý đúng

a/ đánh dấu câu dẫn trực tiếp.Đó là câu nói của

Găng-đi

b/ Đánh dấu từ ngữ đc hiểu theo nghĩa đặc biệt, nghĩa

đc h`/thành trên cơ sở phương thức ẩn dụ Tg’ xem chiếc

cầu như một dải lụa

Trang 32

c/ “văn minh”, “khai hoá”: tg’ mỉa mai bằng việc sử

dụng lại chính n~ từ ngữ mà TD P’ thường dùng khi nói

về sự cai trị của chúng đ/v VN: khai hoá v/minh cho 1 dt

lạc hậu

d/ “Tay ng` đàn bà”, “Giác ngộ”, “Bên kia sông

Đuống”

Tg’ nhằm đánh dấu tên các vở kịch

? Vậy, qua phân tích các vd, cho biết dấu ngoặc kép có

những công dụng gì ?

Hs: trả lời

? Cho một vd về dấu ngoặc kép có 1 trong những công

dụng trên ?

Hs: Độ chênh thời gian ấy, ai mà tin được ! Thế mà

nghe xong câu chuyện này qua một thoáng liên tưởng,

tôi bỗng “sáng mắt ra” Hiểu theo nghĩa đặc biệt

* Hoạt động 2: HD Hs giải bài tập củng cố.

Gv: cho Hs đọc yêu cầu bầi tập

Hs: đọc & lần lượt lên bảng trả lời

Gv: nhận xét, cho điểm Hs trả lời tốt

a/ Đây là những câu nói mà Lão Hạc tưởgn như là con

chó Vàng muốn nói với lão

b/ từ ngữ đc dùng với hàm ý mỉa mai: một anh chàng đc

coi là “hầu cận ông lí” mà bị 1 ng` đàn bà đang nuôi

con mọn túm tóc lẳng ngã nhào ra thềm

c/ “Em bé”: dẫn lại lời của bà cô bé Hồng

d/ “An-nam-mít”, “con yêu”, “bạn hiền”, “chiến sĩ bảo

vệ công lí & tự do”: dẫn lại trực tiếp & có hàm ý mỉa

mai

e/ “mặt sắt”, “ngây vì tình”: đc dẫn lại từ 2 câu thơ của

Ng~ Du Hai câu thơ này cũng đc dẫn trực tiếp, những

khi dẫn thơ ng` ta ít đặt phần dẫn vào trong dấu ngoặc

kép

Gv: cho Hs đọc & suy nghĩ trả lời

Hs: đọc & lần lượt lên bảng trả lời

a/ Đánh dấu đoạn dẫn trực tiếp.

b/ Đánh dấu từ ngữ được dùng có hàm ý mỉa

mai

c/ Đánh dấu từ ngữ được dẫn trực tiếp.

d/ Đánh dấu từ ngữ dẫn trực tiếp & có hàm ý

b/ chú Tiến Lê : “Cháu với cháu”

Đánh dấu lời dẫn trực tiếp

c/ và bảo hắn : “Đây là đi một sào ”

Trang 33

Lưu ý: ở câu c/ là lời dẫn trực tiếp trong tr`/ hợp này ko

phải là lời của người # mà là lời của chính ng` nói (ông

giáo) đc dùng vầo 1 thời điểm # (khi con trai lão Hạc trở

về)

Gv: cho Hs đọc & trả lời

Hs: suy nghĩ, trao đổi, trả lời

Gv: gợi ý

Đánh dấu lời dẫn trực tiếp

Bài 3:

a/ Dùng dấu : & “” để đánh dấu lời dẫn trực

tiếp, dẫn nguyên văn lời của Chủ tịch HCM

b/ Không dùng dấu : & “” vì câu nói không

được dẫn nguyên văn (lời dẫn gián tiếp)

TIẾT 54:

LUYỆN NÓI: THUYẾT MINH VỀ MỘT THỨ ĐỒ DÙNG.

- Mạnh dạn suy nghĩ, phát biểu

- Hình thành thái độ tự tin, trình bày miệng lưu loát, hướng vào người nghe

1 Bài cũ:

Trang 34

? Nêu cách làm bài văn thuyết minh? Cho biết dàn bài chung cho bài văn thuyết minh ?

2 Bài mới:

Thuyết minh là phương thức phổ biến trong đời sống hàng ngày Hôm nay chúng ta sẽ cùng bước vào tập luyện nói trước đám đông về một đồ dùng quen thuộc trong đời sống hàng ngày

* Hoạt động 1: Chuẩn bị luyện nói.

Gv: cho Hs đọc đề bài

Hs: đọc

? Em hãy cho biết đề văn thuộc kiểu bài gì? đối tượng

cần thuyết minh?

Hs: trả lời

Gv: cho Hs thảo luận theo nhóm, lập dàn bài cho đề

văn trên

Hs: thảo luận, đưa ra dàn bài

Gv: chốt lại dàn bài lên bảng phụ

* Hoạt động 2: HD Hs thực hành luyện nói.

Gv: Chia lớp thành 4 nhóm, tập nói với nhau trong

nhóm

Hs: thảo luận, tập nói trong nhóm

Gv: theo dõi, định hướng

Đại diện 2-3 Hs trong mỗi nhóm lên bảng nói trước

lớp

Cả lớp: nhận xét

Gv: Lưu ý:

Nói nghiêm túc, thành câu trọn vẹn, dùng đúng từ,

mạch lạc, phát âm rõ ràng, có câu mở đầu & kết thúc

Nói theo lời của mình, không được đọc bài viết đã

có sẵn

I/ Chuẩn bị:

Đề bài: Thuyết minh về cái phích nước (bình thuỷ)

- Kiểu bài: thuyết minh

- Đối tượng : cái phích nước (bình thuỷ)

+ Cách sử dụng & bảo quản

- Kết bài: Khái quát lại vai trò của phích nước

& cảm nghĩ của em

II/ Thực hành luyện nói:

Trang 35

4 Dặn dò:

- Về nhà tự luyện nói thêm

- Xem lại dàn bài & cách làm bài văn thuyết minh chuẩn bị tiết sau viết bài TLV số 3

**********

NS: 23/11/2008ND:24/11/2008

TIẾT 55 – 56:

VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 3 – VĂN THUYẾT MINH

(Làm tại lớp)

- Kiểm tra toàn diện kiến thức đã học về kiểu bài văn thuyết minh

2 Kĩ năng:

- Biết xây dựng văn bản thuyết minh theo những yêu cầu bắt buộc về cấu trúc, kiểu bài, tíhn liên kết

- Tập dượt làm bài văn thuyết minh

3 Thái độ:

- Có thái độ nghiêm túc, tự giác khi làm bài

- Có sự sáng tạo trong bài văn

1 Hoạt động 1: Gv chép đề

Đề bài: Giới thiệu về cái phích nước (bình thuỷ).

Gv: cho Hs tìm hiểu đề

* Thể loại: thuyết minh

* Nội dung: giới thiệu cái phích nước

2 Hoạt động 2: Gv cho Hs lập dàn bài.

Gv: cho Hs lập dàn bài trong 10’

miệng bình nhỏ làm giảm khả năng truyền nhiệt

vỏ phích: giữ cho ruột phích khỏi vỡ; thường làm bằng nhựa hoặc sắt.+ Công dụng: giữ nhiệt trong vòng 6 tiếng đồng hồ, nước từ 1000 còn giữ được 700

+ Bảo quản & sử dụng phích như thế nào để khỏi vỡ, nước sôi không gây nguy hiểm cho trẻ em?

Trang 36

* Biểu điểm:

- Hình thức:

+ Bố cục rõ ràng, mạch lạc, đúng kiểu bài thuyết minh

+ Chữ viết sạch đẹp, ít sai chính tả

- Nội dung-thang điểm:

+ Điểm 9-10: Đảm bảo đầy đủ các ý, bài viết sâu sắc, lập luận chặt chẽ, sai từ 2-3 lỗi chính tả

+ Điểm 7-8 : Đảm bảo đủ các ý ttheo yêu cầu.Song bài viết chưa được sâu sắc, sai không quá từ 4-5 lỗi chính tả

+ Điểm 5-6 : Bài viết đảm bảo các ý chính, đúng thể loại Trình bày các ý chưa mạch lạc Sai từ 6-7 lỗi chính tả

+ Điểm 3-4 : Bài viết thiếu ý, chưa đạt yêu cầu về hình thức & nội dung Bài viết sai từ 8-10 lỗi chính tả.+ Điểm 0-1-2: Bài viết sai thể loại, chữ viết cẩu thả, sai quá nhiều lỗi chính tả hoặc để giấy trắng, không làm bài

3 Hoạt động3: Hs làm bài.

Hs: nghiêm túc làm bài

Gv: theo dõi

4 Hoạt động 4: cho Hs nộp bài.

Hết giờ, Gv: cho Hs nộp bài

Hs: nộp bài

Gv: kiểm tra số bài nộp của Hs

5 Dặn dò:

- Xem lại dàn bài TLV ở nhà

- Chuẩn bị bài cho tiết sau: Vào nhà ngục Quảng Đông cảm tác của Phan Bội Châu

**********

TUẦN 15: NS: 30/11/2008

ND:01/12/2008

VÀO NHÀ NGỤC QUẢNG ĐÔNG CẢM TÁC

-Cảm nhận được vẻ đẹp của những chí sĩ yêu nước đầu thế kỉ XX, những người mang chí lớn cứu nước,cứu dân, dù ở hoàn cảnh nào vẫn giữ được phong thái ung dung, khí phách hiên ngang, bất khuất và niềmtin không dời đổi vào sự nghiệp giải phóng dân tộc

- Hiểu được sức truyền cảm nghệ thuật qua giọng thơ khẩu khí hào hùng của Phan Bội Châu

2 Kĩ năng:

- Rèn kĩ năng đọc diễn cảm bài thơ phù hợp với khẩu khí hiên ngang của tác giả

Trang 37

- Nâng cao hiểu biết về thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật.

3 Thái độ:

- Hình thành thái độ tự giác, nghiêm túc khi tiếp nhận và tìm hiểu bài thơ

- Gd Hs thái độ biết yêu quí và kính trọng những người anh hùng yêu nước dù trong bất kì hoàn cảnh nàocũng nêu cao tinh thần lạc quan, hi vọng

* Hoạt động 1: HD tìm hiểu chugn bài thơ.

? Dựa vào bài soạn ở nhà, nêu những hiểu biết của em

về tác giả PBC ?

Hs: Dựa vào bài soạn, trả lời

Hs# : bổ sung

Gv: chốt lại

? Cho biết hoàn cảnh ra đời của bài thơ ?Trích trong

tác phẩm nào?

Hs: tìm hiểu & trả lời

Hs# : nhận xét

Gv: bổ sung mở rộng

PBC đã từng bị thực dân Pháp kết án tử hình vắng

mặt từ năm 1912, cho nên khi bị bọn quân phiệt

Quảng Đông bắt giam & biết chúng có ý định trao trả

cho Pháp,ông nghĩ rằng mình khó có thể thoát

chết.Bởi thế, ngay từ n~ ngày đầu vào ngục (đầu

1914),PBC đã viết tp’ Ngục trung thư, nhằm để lại 1

bức thư ttuyệt mệnh tâm huuyết cho đồng bào, đ/c’

Bài thơ này, PBC nói là làm để “tự an ủi mình”& kể

lại rằng khi làm xong, ông đã “ngâm nga lớn tiếng rồi

cả cười,vang động cả 4 vách,hầu như ko biết thân

mình đang bị nhốt trong ngục” Qua dòng c’/xúc của

tg’, c’/ta có thể cảm nhận đc 1 h`/a’ tuyệt đẹp về tư

I/ Tìm hiểu chung:

1 Tác giả:

- Phan Bội Châu (1867 - 1940),quê ở Nghệ An

- Là nhà yêu nước, nhà cách mạng, nhà thơ, nhàvăn lớn của dân tộc

2 Tác phẩm:

- Nằm trong tác phẩm Ngục trung thư.

- Viết bằng chữ Nôm năm 1914

Trang 38

thế của ng` c/m lúc sa cơ,rơi vào vòng tù ngục

? Cho biết bài thơ được làm theo thể thơ nào?

Hs: suy nghĩ, nhận diện & trả lời

Gv: nhận xét

Gv: HD đọc giọng diễn cảm, xen lẫn giọng hào hùng,

ngắt nhịp 4/3, riêng câu 2 ngắt nhịp 3/4

Hs: 2-3 Hs đọc bài

Gv: theo dõi, sửa chữa & đọc mẫu lại 1 lần

Gv: kiểm tra việc đọc chú thích ở nhà của Hs Lưu ý

Hs các chú thích 1,2,4,6

Hs: đọc lại các chú thích trên

* Hoạt động 2: HD Hs bài thơ.

Gv: cho Hs đọc 2 câu đầu bài thơ

Gv: cho Hs tìm hiểu nghĩa từ hào kiệt, phong lưu

Hs: tra nghĩa & giải thích

Hs# : bổ sung ý kiến

Gv: chốt lại

? Tại sao khi bị kẻ thù bắt nhốt vào ngục, tg’ vẫn xem

mình là hào kiệt, phong lưu ?

Gv: nhận xét

? Em có nhận xét gì về giọng điệu của hâi câu thơ ?

Hs: trả lời

Gv: bình

Rơi vào tù ngục mà cứ như ng` chủ động nghỉ chân

ở 1 nơi nào đó trên chặng đg` bôn tẩu dài dặc Mà

thực chất đâu có phải như vậy Bị tù là bị giam hãm,

bị tra tấn, đánh đập nhưng câu thơ đầu lại k’/định tư

thế & tinh thần ý chí của ng` tù,ko chịu khuất phục

hoàn cảnh, ko để cho hoàn cảnh đè bẹp mình,luôn

thanh thản về tinh thần

? Quan niệm của PBC về “Chạy mỏi chân thì hãy ở

tù” đã t/h’ ý chí & tinh thần ntn của PBC ?

Gv: mở rộng

- Thể thơ: thất ngôn bát cú Đường luật

3 Đọc và tìm hiểu chú thích:

a/ Đọc :

b/ Chú thích:

II/ Tìm hiểu văn bản:

1 Hai câu đề:

Vẫn là hào kiệt, vẫn phong lưuChạy mỏi chân thì hãy ở tù

Giọng đùa cợt

Phong thái ung dung, ngang tàng, đường hoàng, bất khuất

Trang 39

Ng` anh hùng q/niệm c/đ` như 1 cuộc chạy xa Để

về đến đích,cần phải nghỉ chân & nhà tù là nơi dừng

chân Nhà tù chính là nơi để rèn ý chí, nghỉ ngơi ít lâu

chuẩn bị cho cuộc đấu tranh cách mạng sắp đến

Gv: cho Hs đọc 2 câu tiếp theo

Giọng điệu đã khác với hai câu đầu Ở đây giọng

đã trầm thống, diễn tả một nỗi đau cố nén, khác với

giọng cười cợt đùa vui ở hai câu trên

? Em có cảm nhận gì về nội dung của hai câu thơ trên?

Cả lớp: góp ý kiến

Gv: giảng

PBC tự nói về c/đ` bôn ba c’/đấu của mình, 1 c/đ`

sóng gió & đầy bất trắc Từ năm 1905 cho đến khi bị

bắt (1914)là gần 10 năm.10 năm lưu lạc, khi ở NB, khi

ở TQ, khi ở Xim La(TL), 10 năm ko 1 mái ấm gđ`, cực

khổ về v/chất, cay đắng về tinh thần,PBC đã từng

nếm trải biết bao nhiêu! Thêm vào đó còn sự săn đuổi

của kẻ thù, dù ở đâu, ông cũng là đ’/tượng truy bắt

của thực dân Pháp, nhất là khi đã đội trên đầu bản án

tử hình

? Theo em, có phải là tg’ đang than trách cho thân

phận của mình hay ko ? Vì sao ?

Hs: suy nghĩ, trao đổi & trả lời

Hs #: nhận xét, phát biểu ý kiến

Gv: gợi ý

Đây là một lời tâm sự Một ng` đã có thể coi

thường hiểm nguy đến thế, 1 ng` ngay từ lúc dấn thân

vào con đg` h/động c/m đã tự nguyện gắn c/đ` mình

với sự tồn vong cả đất nc’ Câu thơ giúp ta cảm nhận

đầy đủ hơn tầm vóc lớn lao phi thường của ng` tù yo

nc’.Đó cũng là nỗi đau lớn lao trg tâm hồn bậc anh

Giọng trầm thống, phép đối

Lời tâm sự : gắn cuộc đời riêng với tình cảnh chung của đất nước Nỗi đau trước tình cảnh của đất nước

3 Hai câu luận:

Bủa tay ôm chặt bồ kinh tế,Mở miệng cười tan cuộc oán thù

Trang 40

? Em có nhận xét gì về giọng điệu của hai câu thơ

này ?

Gv: nhận xét

? Em hiểu gì về ý nghĩa câu đầu tiên ?

Hs: trả lời theo cách hiểu

Cả lớp: theo dõi, bổ sung

Gv: giảng thêm

Đây là khẩu khí của bậc anh hùng, hào kiệt, cho dù

có ở tình trạng bi kịch đến mức độ nào thì chí khí vẫn

ko dời đổi, vẫn một lòng theo đuổi sự nghiệp cứu

nước, cứu đời

? Theo em, ý nghĩa câu sau là gì, tg’ muốn khẳng định

điều gì ?

Hs: trả lời

Hs# : trình bày ý kiến

Gv: giảng

Nhà thơ vẫn có thể cười ngạo nghễ trước mọi thủ

đoạn khủng bố tàn bạo của kẻ thù

? Hãy cho biết tg’ đã sử dụng những biện pháp nghệ

thuật gì trong hai câu thơ?

Hs: phép đối & lối nói khoa trương

? Hãy chỉ ra phép đối trong hai câu thơ?

Hs: chỉ ra phép đối

Gv: chốt

Bủa tay- mở miệng ; ôm chặt- cười tan

Bồ kinh tế- cuộc oán thù

? Theo em, lối nói khoa trương có tác dụng gì trong

việc biểu hiện h/a’ ng` anh hùng, hào kiệt này ?

Hs: suy nghĩ, trao đổi & trả lời

Hs# : bổ sung

Gv: giảng

Lối nói khoa trương khiến con ng` ko còn nhỏ bé,

bình thường nữa mà trở nên lớn lao, phi thường Lối

nói này gây ấn tượng mạnh, kích thích cao độ cảm

xuca ng` đọc, tạo nên sức truyền cảm nghệ thuật lớn

Câu thơ là kết tinh cao độ c/xúc lãng mạn hào hùng

Giọng đầy khẩu khí

Phép đối hoàn chỉnh, lối nói khoa trương

Hoài bão to lớn và tầm vóc lớn lao của bậc anh hùng

4 Hai câu kết:

Thân ấy vẫn còn, còn sự nghiệpBao nhiêu nguy hiểm sợ gì đâu

Lặp từ “còn”, ngắt nhịp dứt khoát, mạnh mẽ

Tiêu đề	Luyện Nói: Kể Chuyện Theo Ngôi Kể Kết Hợp Với Miêu Tả Và Biểu Cảm
Tác giả	Ngô Trần Quỳnh Anh
Trường học	Trường Trung Học Cơ Sở Lê Đình Chinh
Chuyên ngành	Ngữ Văn
Thể loại	giáo án
Năm xuất bản	2008 - 2009
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	219
Dung lượng	1,61 MB