GIÁO ÁN NGỮ VĂN 9 TUẦN 29

TUẦN 29 TIẾT 141.142 Lê Minh Khuê I.Yêu cầu : Giúp học sinh : - Cảm nhận được tâm hồn trong sáng, tính cách dũng cảm, hồn nhiên trong cuộc sống chiến đấu gian lao, hi sinh nhưng vẫn lạ

TUẦN 29

TIẾT 141.142

Lê Minh Khuê

I.Yêu cầu :

Giúp học sinh :

- Cảm nhận được tâm hồn trong sáng, tính cách dũng cảm, hồn nhiên trong cuộc sống chiến đấu gian lao, hi sinh nhưng vẫn lạc quan của các nhân vật nữ thanh niên xung phong trong truyện

- Thấy được nét đặc sặc trong miêu tả nhân vật, đặc biệt là mặt tâm lí, ngôn ngữ và nghệ thuật kể chuyện của tác giả

- Rèn luyện kĩ năng phân tích tác phẩm

II Chuẩn bị :

-Giáo viên : Bảng phu,ï hệ thống những lỗi sai của học sinh trên bài làm của các em

- Học sinh : Bảng phu.ï

III Trọng tâm : Rèn kĩ năng viết bài văn

IV Tiến trình lên lớp :

-1.Oån định :

-2 Bài cũ : Em hãy cho biết những nội dung sâu sắc của truyện ngắn Bến Quê

Thành công của nghệ thuật của tác phẩm này là gì?:

-3 Bài mới :

*Lời vào bài Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ tuyến đường Trường Sơn đã trở

thành biểu tượng anh hùng của cuộc chiến đấu giành độc lập tự do Dưới bom rơi lửa đạn của quân thù, con đường vẫn vươn dài về phía trước , chở trên mình bao đoàn quân, bao đoàn xe rầm rập tiến về Nam Để cho cái mạch máu Trường Sơn ấy luôn luôn thông suốt, đã có hàng loạt thanh n iên xung phong ngày đêm sang lấp hố bom, phá bom nổ chậm Truyện ngắn Ngôi sao

xa xôi- Lê Minh Khuê sẽ đem đến cho chúng ta những tình cảm đặc biệt về những cô gái đầy mộng mơ nhưng cũng đầy gan lì trong chiến đấu

Hoạt động 1: Đọc và tìm hiểu chung về tác giả tác phẩm

*GV: Yêu cầu học sinh đọc phần chú thích dấu sao sách giáo

khoa

-Em hãy cho biết vài nét về tác giả tác phẩm?

*GV: Chốt lại về tác giả- Bàbắt đầu sáng tác trong thời kháng

chiến chống Mĩ Những tác phẩm của bà ra mắt bạn đọc vào đầu

năm 70 của thế kỉ XX , đều viết về cuộc sống và chiến đấu của

thanh niên xung phong và bộ dội trên tuyến đường Trường Sơn,

đã gây sự chú ý cho bạn đọc Từ năm 1975, sáng tác của lê Minh

Khuê bám sát những chuyển biến của đời sống , đề cập hiều về

những bức xúc của xã hội, của con người với tinh thần đổi mới

mạnh mẽ

- Hoàn cảnh ra đời của tác phẩm-Là tác phẩm đầu tay của tác giả

trong cuộc kháng chiến chôùng Mĩ Bà cósở trưởng về truyện ngắn,

với ngòi bút miêu tả tâm lí tinh tế sắc sảo, đặc biệt là tâm líù phụ

nữ

Hoạt động 2: Hướng dẫn đọc, tóm tắt , phân bố cục :

*GV : Hướng học sinh đọc giọng đọc tâm tình, phân biệt giữa lời

thoại ngắn gọn giữa các nhân vật ( Giáo viên chỉ hướng học sinh

đọc đoạn đầu và đoạn miêu tả cảnh phá bom của các cô gái còn

các đoạn khác giáo viên có thể tóm tắt )

I Tác giả- tác phẩm

1 Tác giả:

Lê Minh Khuê (1949)-Quê : Tĩnh Gia –Thanh Hóa -Sở trường về truyện ngắn với ngòi bút miêu tả tâm lí tinh tế sắc sảo, đặc biệt là tâm líù phụ nữ

2 Tác phẩm:

Những ngôi sao xa xôi là tác phẩm đầu tay của tác giả, sáng tác năm 1971 lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ của dân tộc diễn ra ác liệt

II.Tóm tắt , phân bố cục :

1 Tóm tắt:

- Đọc mẫu đoạn đầu

-Gọi học sinh đọc tiếp

* GV: Nêu nội dung chính của truyện này?

*HS:Truyện viết về cuộc chiến và chiến đấu gian khổ, hiểm nguy

của các cô gái thanh niên xung phong ở đường Trường Sơn thời

chống Mĩ cùng với những vẻ đẹp tâm hồn của họ

*GV:Hướng học sinh tìm hiểu các chú thích sgk

*GV: Hãy xác định bố cục của truyện?

*HS: Bố cục của truyện chia ba đoạn :

-Đoạn 1: Từ đầu … ngôi sao trên mũ

+ Công việc và cuộc sống của ba cô gái thanh

niên

-Đoạn 2: Kế Chị Thoa bảo

+ Cảnh phá bom

-Đoạn 3 : Còn lại

+ Niềm vui của ba người sau trận mưa đá

*GV: Ngôi kể của truyện là ngôi nào và có tác dụng gì?

*HS:Ngôi thứ nhất người kể là Phương Định- Nhân vật chính

Lực chọn ngôi kể này nhà văn đã tạo thuận lợi để biểu hiện đời

sống nội tâm với nhiều cảm xúc ấn tượng hồi tưởng của nhân vật

làm nên vẻ đẹp trong sáng hồn nhiên của những cô gái thanh

niên xung phong

*GV: Treo bảng tóm tắt truyện

-Ba nữ thanh niên xung phong làm thành một tổ trinh sát mặt

đường tại một trọng điểm trên tuyến đường Trường Sơn Họ gồm

có hai cô gái trẻ là Thao, Định và Nho và tổ trưởng của họ là chị

Thao hơi lớn tuổi Thường ngày họ quan sát dịch ném bom, đo

khối lượng đất đá phải san lấp, đánh dấu vị trí bom chưa nổ và

phá bom với số lượng là từ ba lần đến năm lần, họ ở dưới một cái

hang dưới chân cao điểm, xa đơn vị Cuộc sống của ba cô gái ở

một nơi trọng điểm giữa chiến trường, dù khắc nghiệt và nguy

hiểm nhưng vẫn có niềm vui hồn nhiên của tuổi trẻ, những giây

phút thanh thản, mơ mộng và đặc biệt và gắn bó yêu thương nhau

trong tình đồng đội dù mỗi người một cá tính.

- Truyện tập trung miêu tả nhân vật chính – Phương Định giàu

cảm xúc luôn nhớ về những kỉ niệm của tuổi thiếu nữ, gia đình và

thành phố thân yêu

- Cuối truyện là tâm trạng của ba cô gái trong lần phá bom- Nho

bị thương và được sự chăm sóc của hai người còn lại

Hoạt động 3: Đọc và tìm hiểu truyện

*HS:Đọc lại từ đầu … ngôi sao trên mũ

* GV:Ba nhân vật nữ thanh niên xung phong trong tổ trinh sát

mặt đường có những nét gì chung đã gắn bó họ với nhau ?

-Treo bảng phụ có những chi tiết về cuộc sống và công việc của

các nhân vật

*HS: Thảo luận

+Hoàn cảnh sống chiến đấu :

-Ở trong cái hang dưới chân núi cao

- Đường bị đánh lở loét màu đất đỏ trắng lẫn lộn

- Hai bên đường không có lá xanh – những thân

2 Phân bố cục :

*Chia ba đoạn :-Đoạn 1: Từ đầu … ngôi sao trên mũ

+ Công việc và cuộc sống của ba cô gái thanh niên.-Đoạn 2: Kế …bây giờ là buổi trưa

+ Cảnh phá bom

-Đoạn 3 : Còn lại + Niềm vui của ba người sau trận mưa đá

III.Tìm hiểu truyện

1 Những nét tính cách chungvà

riêng của ba cô gái thanh niên xung phong

a

Những nét tính cách chung:

+Hoàn cảnh sống chiến đấu:

-Ở trong cái hang dưới chân núi cao.

- Đường bị đánh lở loét màu đất đỏ trắng lẫn lộn.

- Hai bên đường không có lá xanh – những thân cây bị tước khô cháy.

-Một vài thùng xăng, ô tô méo mó han gỉ

àHoàn cảnh khắc nghiệt

+ Công việc :

- Đo khối lượng đất đá lấp vào hố bom

- Đếm, phá bom chưa nổ

- Luôn căng thẳng thần kinh

cây bị tước khô cháy.

-Một vài thùng xăng, ô tô méo mó han gỉ

+Công việc :

- Đo khối lượng đất đá lấp vào hố bom

- Đếm, phá bom chưa nổ

- Luôn căng thẳng thần kinh

- Bị bom vùi lấp

-Chạy trên cao điểm cả ban ngày

- Thần chết không thích đùa : nằm trong ruột quả

bom

- Đất bốc khói không khí bàng hoàng, máy bay ầm ĩ

- Thần kinh căng như chão

- Thời tiết nóng 30 độ

*GV: Ba cô gái có những sở thích gì ? Em có nhận xèt gì về họ ?

*HS: Sở thích từng người không giống nhau

+Nho thích thêu thùa

+ Chị Thao chăm chép bài hát, chiến đấu rất gan dạ nhưng rất sợ

máu chảy

+ Định thích ngắm mình trong gương, thích hát

-Họ là những cô gái trẻ hồn nhiên và có nhiều mơ ước, hay mộng

mơ

* GV: Chuyển ý sang phân tích Phương Định

- Trong truyện ai là nhân vật chính?”

*HS: Nhân vật chính là Phương Định

*GV:Phương Định tự gới thiệu mình qua những chi tiết nào?

*HS: Con gái Hà Nội loại khá, tóc, dài, cổ cao, mắt có

cái nhìn xa xăm, không hiểu sao các anh pháo thủ và lái xe

hay hỏi thăm viết thư, có suy nghĩ người đẹp nhất là người mặc

quân phục có ngôi sao trên mũ Thích ngắm mình trong gương,

thề không lấy chồng, hằng đêm say sưa hát ầm ĩ

*GV: Qua đóù em nhận xét tính cách của nhân vật này ra sao?

*HS:Giản dị yêu đời Nội tâm phong phú tinh nghịch, trẻ con

ngây thơ.Một cô gái đầy nữ tính, đẹp đáng yêu, thời niên thiếu

sống vô tư hồn nhiên bên mẹ với nhiều kỉ niệm đẹp

*GV: Tác giả đã tập trung miêu tả diễn biến tâm trạng của cô

trong một lần phá bom Cảm thấy ánh mắt chiến sĩ,

không sợ nữa, sẽ không đi khom, cẩn thận bỏ gói

thuốc, khỏa đất lắp lại chở lại chổ núp, nép người

vào bức tường nhìn đồng hồ có nghĩ đến cái chết,

cố thủ, liều mình cho dù bom có nổ

*GV: Em có nhận xết gì về giọng kể, qua đó em có nhận xét gì

về cô trong khi làm nhiệm vụ?

*HS:Giọng kể thể hiện sự chủ động, bình tĩnh dũng cảm, tính cẩn

- Bị bom vùi lấp -Chạy trên cao điểm cả ban ngày

- Thần chết không thích đùa : nằm trong ruột quả bom

- Đất bốc khói không khí bàng hoàng, máy bay ầm ĩ

- Thần kinh căng như chão

- Thời tiết nóng 30 độ àCông việc nguy hiểm

* Dù sống trong hoàn cảnh khắc nghiệt, công việc nguy hiểm nhưng họ là những con người dũng cảm có tinh thần trách nhiệm cao, tình đồng đội thủy chung gắn bó

b Nét tính cách riêng của mỗi người :

- Sở thích từng người không giống nhau

+Nho thích thêu thùa, cái cổ tròn, trông nhẹ, mát mẻ như một que kem trắng

+ Chị Thao đội trưởng chăm chép bài hát, áo lót nào cũng thêu, tỉa chân mày mỏng , chiến đấu rất gan dạ nhưng rất sợ máu chảy

+ Định thích ngắm mình trong gương, thích hát

*Họ là những cô gái trẻ hồn nhiên và có nhiều mơ ước, hay mộng

mơ

2 Nhân vật Phương Định

-Phương Định: Con gái Hà Nội xếp vào loại khá, tóc dài, cổ cao, mắt có cái nhìn xa xăm, thích ngắm mình trong gương, hằng đêm say sưa hát ầm ĩ

àMột cô gái đầy nữ tính, đẹp đáng yêu

- Tâm trạng của Phương Định trong

một lần thả bom… "đến gần

quả bom… cảm thấy có ánh mắt chiến sĩ không sợ không đi khom… cẩn thận bỏ gói thuốc khỏa đất Chạy lại chổ núp nép

thận,ý thức trách nhiệm sẵn sàng huy sinh.

*GV:Những chi tiết nào nói về tình yêu thương đồng đội và tính

cách dịu dàng của cô?( Treo bảng phụ có đoạn văn)

*HS:Đặt Nho lên đùi, rửa cho Nho, tiêm cho Nho

*GV:Tâm trạng của Định khi phát hiện mưa đá như thế nào?

*HS:Chạy vào chạy ra Mưa đá cha mẹ ơi Vui thích cuốn

cuồn hồn nhiên

*GV:Em có nhận xét gì về đoạn văn miêu tả nỗi nhớ của Định,

qua đó ,em hãy nêu cảm nhận của mình về tâm hồn của cô?

*HS: Thảo luận :Mưa tạnh, tiếc thẩn thờ, nhớ mẹ, cái

cửa sổ ngôi sao, bầu trời thành phố, bà bán kem,

trẻ con con đường, những ngọn đèn, hoa công viên,

quả bóng, tiếng rao của bà bán xôi:

Cô yêu quê hương, da diết, lắng sâu, vừa là một chiến sĩ gan dạ,

dũng cảm, vừa là một cô gái đầy nữ tính

Hoạt động4: Tìm hiểu nghệ thuật truyện

*GV:Nhận xét đặc điểm của truyện?

*HS:Truyện ngắn thuật lại ở ngôi thứ nhất thuận lợi trong việc

miêu tả nội tâm, miêu tả kết hợp với kể chuyện giọng kể thay đổi

theo hoàn cảnh rất tự nhiên làm nổi bật tính cách nhân vật trẻ

trung, hồn nhiên, đầy nữ tính

-Xây dựng tâm lí nhân vật : chủ yếu là miêu tả

Hoạt động 5: Tổng kết

*HS: Nêu cảm nhận của mình về các nhân vật, qua đó hình dung

thế hệ trẻ thời chống Mỹ cứu nước

- Truyện Ngôi sao xa xôi đã gợi lại cả một thời chiến đấu vô

cùng gian khổ khốc liệt của quân và dân ta trong những năm

1970 – chống Mỹ cứu nước – thế hệ trẻ những cô gái xung phong

của một thời kháng chiến chống Mỹ anh hùng

Hoạt động 6: Luyện tập :

* GV: Vì sao tác giả đặt tên truyện là Ngôi sao xa xôi ?

*HS: Từ ánh mắt nhìn xa xăm của Phương Định, hình ảnh mơ

mộng lãng mạn, đẹp trong sáng phù hợp với những cô gái mơ

mộng đang sống chiến đấu trên tuyến đường Trường Sơn

người vào bức tường nhìn đồng hồ…có nghĩ đến cái chết…”

àChủ động bình tĩnh dũng cảm ý thức trách nhiệm sẵn sàng huy sinh

-Trước nguy hiểm của đồng đội :

moi …đất bế Nho đặt lên đùi rửa cho nho … tiêm cho Nho

à Dịu dàng yêu đồng đội, một nữ xung phong đáng khâm phục

-Sau cuộc chiến

… mưa tạnh thẩn thờ nhớ mẹ cái cửa sổ…bà bán kem trẻ con con đường… hoa công viên…quả bóng tiếng rao của bà bán xôi…

à Nhớ quê hương trào dâng âm ĩ

* Phương Định là một chiến sĩ gan

dạ, dũng cảm vừa là một cô gái hồn nhiên đầy nữ tính và có lòng yêu quê hương da diết lắng sâu

Hướng dẫn học ở nhà :

- Viết bài văn ngắn nêu cảm nhận của em về những cô thanh niên xung phong trong truyện ?

- Chuẩn bị bài ôn tập

Giúp học sinh :

-Hiểu được yêu cầu của biên bản và các loại biên bản thường gặp trong thực tế cuộc sống

-Nắm được cách viết một biên bản

II Chuẩn bị :

-Giáo viên : Bài soạn và một số biên bản cho học sinh xem.

- Học sinh : Đọc và trả lời câu hỏi sách giáo khoa.

III Trọng tâm : Rèn kĩ năng viết một biên bản.

IV Tiến trình lên lớp :

-1.Oån định :

-2 Bài cũ : Nhắc lại các phương thức biểu đạt Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh

-3 Bài mới :

*Lời vào bài :

GV: Cho học sinh xem tranh : Vi phạm luật giao thông

- Em hãy cho biết anh công an trong tranh đang làm gì đối với người vi phạm luật giao thông ?

HS: Anh công an giao thông đang ghi biên bản xử phạt

Từ đó giáo viên vào bài …

Hoạt động 1: Tìm hiểu đặc điểm của văn bản

*GV: Gọi HS đọc ví dụ ( sgk )

*GV: Hai văn bản trên viết để làm gì ?

*HS: Ghi chép sự việc đang diễn ra, mới xảy ra

*GV: Cụ thể, mỗi văn bản ghi chép sự việc gì ?Văn bản

cần đạt những yêu cầu gì về nội dung, hình thức ?

nghị )

-Văn bản 2: trả lại phương tiện …( sự vụ )

Văn bản phải đạt yêu cầu về nội dung, hình thức

- Nội dung: Cụ thể, chính xác trung thực, đầy đủ

Hình thức : Lời ngắn gọn, chặt chẽ, chính xác

*GV: Từ phân tích ví dụ học sinh có thể cho biết thế nào

là biên bản ?

*HS: Đọc ghi nhớ sách giáo khoa ( ý 1)

I Bài học : 1/.Đặc điểm của văn bản:

Ghi chép sự việc đang xảy ra, mới xảy ra

-Văn bản 1: Đại hội chi đội … (Hội nghị )

-Văn bản 2: trả lại phương tiện …( sự vụ )

b Yêu cầu:

- Nội dung: Cụ thể, chính xác trung thực,

Hoạt động 2: Cách viết văn bản.

*GV:Mỗi biên bản gồm mấy phần? Đó là những phần

nào? Nhìn vào văn bản 1 và 2 cho biết từng phần có những

mục gì? So sánh biên bản 1 và 2 em thấy có phần nào

giống nhau và khác nhau?

*HS: Thảo luận và trình bày trước lớp

*GV:Tùy theo từng nội dung mà ta có từng loại biên bản

khác nhau, cơ bản có hai loại: … (Hội nghị , sự

II/ Cách viết văn bản:

a.Phần mở đầu.

-Thời gian địa điểm

-Thành phần

-Lí do

b.Phần nội dung:

Diễn biến chính của sự việc nội dung của sự việc

c.Phần kết thúc:

Thời gian kết thúc biên bản

Hoạt động 3: Luyện tập

*HS: Đọc bài tập 1và đứng tại chỗ trả lời

*HS: nhận xét, b ổ sung

*GV: Sửa, kết luận

*HS: Đọc bài tập 2, viết ra nháp

*GV: Gọi 3 em lên bảng trình bày

*GV: Nhận xét cho điểm

Kí tên.

*Lưu ý :

Có hai loại văn bản

-Biên bản hội nghị

-Biên bản sự vụ

- Biên bản đều giống về cách trình bày, khác về nội dung của từng loại biên bản

*Ghi nhớ sgk

IV Luyện tập:

Bài tập 1:

Lựa chọn tình huống viết biên bản

- Ghi lại diễn biến và kết quả của Đại hội chi đội

- Chú công an ghi lại một vụ tai nạn giao thông -Nghiệm thu phòng thí nghiệm

Bài tập 2:

Tập viết biên bản Yêu cầu đúng quy định

Hướng dẫn học ở nhà :

- Nắm được những điều cần lưu ý khi viết một biên bản

- Làm bài tập còn lại

- Chuẩn bị bài : Rô-bin-xơn ngoài đảo hoang

Giúp học sinh :

- Hình dung cuộc sống gian khổ và tinh thần lạc quan của Rô-bin-xơn một mình ngoài đảo hoang bộc lộ gián tiếp qua bức chân dung tự họa của nhân vật

II Chuẩn bị :

-Giáo viên : Tranh ảnh về đất nước Anh

- Học sinh : Soạn bài theo câu hỏi hướng dẫn sách giáo khoa

III Trọng tâm : Cuộc sống gian khổ và tinh thần lạc quan của Rô-bin-xơn.

IV Tiến trình lên lớp :

-1.Oån định :

-2 Bài cũ : Vì sao nhà văn Lê Minh Khuê đặt tên cho tác phẩm của mình là Những ngôi sao

xa xôi ? Nhan đề ấy gợi cho em cảm nhận gì ? Có thể thay bằng một tiêu đề khác ?

-3 Bài mới :

*Lời vào bài :

*GV: Cho học sinh xem tranh về nước Anh và chân dung của nhà văn Đi –Phô.

*GV: Nhân vật chính trong truyện của Đi –Phô anh đã rơi vào hoàn cảnh sống cách xa với cộng đồng con người khi anh mới 27 tuổi và anh đã kiên cường vượt qua, hơn 28 năm, cho đến một ngày được trở về với quê hương Thật là đáng khâm phục ! Chúng ta hãy cùng tìm hiểu câu

chuyện về con người này qua văn bản –Rô-bin-xơn ngoài đảo hoang

Hoạt động1: Tìm hiểu về tác giả –Tác phẩm :

*GV: Gọi HS đọc phần chú thích dấu sao sách giáo khoa và

tóm tắt vài nét về tác giả Đi- Phô

*GV: Tóm tắt sơ lược tác phẩm ( Theo sách giáo khoa là đủ)

Hoạt động 2: Hướng dẫn đọc giải thích từ khó , tìm hiểu thể

laọi và phân chia bố cục :

*GV: Hướng dẫn học sinh đọc : Giọng trầm tĩnh, vui vui, pha

chút hóm hỉnh, tự giễu cợt

*HS: Tìm hiểu chú thích sách giáo khoa

*GV: Yêu cầu học sinh xác định thể loại ? Ngôi kể ?

*HS: Thể loại của văn bản là tiểu thuyết phiêu lưu, ngôi kể

thứ nhất đặt vào nhân vật chính

* HS: Chia bố cục của văn bản : văn bản có ba đoạn

- Từ đầu … như dưới đây :

+Cảm giác khi ngắm bộ dạng của chính mình

- Kế …bên khẩu súng của tôi

+ Trang phục và trang bị của Rô-bin-xơn

- Còn lại

+ Diện mạo của Rô-bin-xơn

Hoạt động 3: Đọc phân tích :

*GV: Hướng dẫn học sinh phân tích nhân vật Rô-bin-xơn

-Hãy miêu tả bức chân dung tự hoạ của Rô-bin-xơn qua lời tự

thuật của nhân vật ?

*HS: Bàn thảo trong bàn sau đó trình bày trước lớp :

Bức chân dung tự hoạ của Rô-bin-xơn:

-Trang phục :

+ Mũ : Làm bằng da dê

+Áo : bằng da dê dài chừng hai bắp đùi

+Quần loe bằng da dê

+Tự tạo đôi ủng

Sách giáo khoa

2 Phân bố cục :

*Chia ba đoạn :

- Từ đầu … như dưới đây : +Cảm giác khi ngắm bộ dạng của chính mình

- Kế …bên khẩu súng của tôi

+ Trang phục và trang bị của Rô-bin-xơn

- Còn lại + Diện mạo của Rô-bin-xơn

III.Tìm hiểu truyện

1 Các đường nét chân dung tự hoạ :

-Trang phục :+ Mũ : Làm bằng da dê +Áo : bằng da dê dài chừng hai bắp đùi

+Quần loe bằng da dê +Tự tạo đôi ủng

- Trang bị :+ Thắt long,cưa, rìu con, túi đựng thuốc, dù, súng

-Diện mạo :

-Diện mạo :

+Không đến nỗi đen cháy

+Râu ria cắt tỉa theo kiểu hồi giáo

*GV: Em có nhận xét gì về trang phục của Rô-bin-xơn.?

*HS: Ta thấy được cuộc sống của Rô-bin-xơn vô cùng thiếu

thốn

*HS: Đọc lại phần đầu và cuối

*GV: Khi khắc họa bức chân dung của mình, Rô-bin-xơn có

lời kể nào than phiền đau khổ không ?

*HS: Khi khắc họa bức chân dung của mình, Rô-bin-xơn

không có lời kể nào than phiền đau khổ

*GV: Yêu cầu học sinh phân tích việc Rô-bin-xơn cắt tỉa đôi

ria mép

-Chàng chăm sóc, xén tỉa bộ ria mép, chàng còn

hài hước so sánh bộ ria mép to tướng, vểnh cao

ấy với cái mắc treo

+Không đến nỗi đen cháy +Râu ria cắt tỉa theo kiểu hồi giáo

* Chân dung, kì quặc, lạ lùng, nực cười Cuộc sống của Rô-bin-xơn vô cùng thiếu thốn

2 Tinh thần của Rô-bin-xơn:

- Chàng không hề than phiền đau khổ.-Chàng tự tạo ra cái duyên trên đôi ria mép

* Cuộc sống vô cùng khó khăn nhưng

Rô-bin-xơn vẫn bất chấp để sống lạc quan yêu đời

mũ

*GV: Vậy qua đó nhân vật Rô-bin-xơn là con người như thế

nào ?

* HS: Cuộc sống vô cùng khó khăn nhưng Rô-bin-xơn vẫn

bất chấp để sống lạc quan yêu đời

Hoạt động 4: Tổng kế, luyện tập :

*GV: Hãy nêu những nét chính về nội dung và nghệ thuật

của đoạn trích ?

*HS: Đọc ghi nhớ sách giáo khoa

*GV: Đặt địa vị của em là Rô-bin-xơn, nếu em rơi vào hoàn

cảnh như Rô-bin-xơn thì em sẽ hành động như thế nào ?

*HS: Trình bày ý kiến ( Có thể cố gắng vượt qua thử thách,

gian khổ để tiếp tục sống )

IV Tổng kết :

- Nghệ thuật : Ngôn ngữ kể chuyện với

giọng điệu hài hước

- Nội dung :Tinh thần lạc quan của

Rô-bin-xơn ngoài đảo hoang

V Luyện tập:

- Bài học ý chí nghị lực

Hướng dẫn học ở nhà :

- Học phần ghi nhớ

- Viết một đoạn văn cảm nhận của em về nhân vật Rô-bin-xơn

- Chuẩn bị bài :Tổng kết ngữ pháp

*************0o0**************

TUẦN: 30

TIẾT: 147

I.Yêu cầu :

Giúp học sinh :

-Hệ thống hóa kiến thức về từ loại bao gồm trong các việc cụ thể sau:

+ Nhận diện ba từ loại lớn là danh từ, động từ, tính từ thông qua ba tiêu chuẩn: Ý nghĩa khái quát Khả năng kết hợp Chức vụ cú pháp thường dùng

+Điểm diện các từ loại còn lại, thông qua việc nhận diện chúng trong câu cụ thể

II Chuẩn bị :

-Giáo viên : Chuẩn bị bài tập bổ sung, mở rộng.

- Học sinh : Bảng phụ.

III Trọng tâm : Rèn kĩ năng nhận diện các từ loại trong câu cụ thể

IV Tiến trình lên lớp :

-1.Oån định :

-2 Bài cũ :

-3 Bài mới :

*Lời vào bài :

Trong chương trình tiếng Việt THSC chúng ta có dịp làm quen với các từ loại tiếng Việt , để

hiểu thêm về : Ý nghĩa khái quát, khả năng kết hợp, chức vụ cú pháp của các từ loại Hôm nay

chúng ta cùng tìm hiểu bài Tổng kết ngữ pháp

Hoạt động 1:Hệ thống hóa danh từ, động từ, tính từ,

*HS: Nhắt lại khái niệm :Danh từ, Động từ, tính từ

*HS:Đọc các ví dụ SGK và xếp Các từ in đậm theo các cột

từ loại trong bảng mẫu.Vì sao nhận biết đó là :Danh từ?

Phục dịch Đập

Hay Đột ngột Sung sướng Phải

*HS: Thực hiện bài tập

Bài1

Xếp các từ in đậm theo từ loại:

- Nhóm tổ thực hiện theo yêu cầu ở bảng

Bài 2: Điền từ xác định từ loại :

*HS: Đọc yêu cầu bài tập

*GV: Hướng dẫn học sinh làm bài tập bằng trò chơi tiếp sức,

nhóm nào thực hiện nhanh sẽ có điểm thưởng

*HS:

- Rất hay- Những cái lăng-Rất đột ngột

- Đã đọc – Hãy phục dịch – Một ông giáo

-Một lần- Các làng – Rất phải

- Vừa nghĩ ngợi-Đãđập –rất sung sướng

Bài 3: Xác định vị trí của Danh từ, động từ ,tính từ

*GV: Danh từ, động từ ,tính từ thường đứng sau những từ nào ?

*GV: Treo bảng phụ ( bảng tổng hợp, HSđọc )

Danh từ đứng sau: những, các, một…

-Động từ đứng sau: hãy, đừng, chờ…

-Tính từ đứng sau: rất, quá, hơi

Hoạt động 2:Hệ thống hóa các lớp từ còn lại

*GV: Yêu cầu học sinh kể tên các từ loại khác đã học?

*GV: Treo bảng thống kê từ loại, Hướng học sinh làm bài tập

*HS: Đọc bài tập Trao đổi theo nhóm trong bàn, sau đó trình bày

chỉ, cả, ngay , chỉ hả trời ơi

Bài 2: Điền từ xác định từ loại :

- Rất hay- Những cái lăng-Rất đột ngột

- Đã đọc – Hãy phục dịch – Một ông giáo -Một lần- Các làng – Rất phải

- Vừa nghĩ ngợi-Đãđập –rất sung sướng

Bài 3: Xác định vị trí của Danh từ, động từ ,tính từ:

-Danh từ đứng sau: những, các, một….-Động từ đứng sau: hãy, đừng, chờ….-Tính từ đứng sau: rất, qúa, hơi…

II Các từ loại khác:

-Số từ: Ba, năm -Đại từ : tôi, bao nhiêu,bao giờ,

bây giờ

Lượng từ:những

Chỉ từ:ấy, đâu

Phó Từ:đã, mới,đã,đang

Quan hệ từ:ở, của,nhưng,như

Trợ từ: chỉ, cả, ngay, chỉ

Cam ngon xoài ngọt vàng nông trại

Ong lạc đường hoa rộn bốn phương

Tình thái từ:hả

Thán từ:trời ơi

Hướng dẫn học ở nhà :

- Làm bài tập bổ sung, tổng hợp từ loại tiếng Việt

- Chuẩn bị bài Tổng kết ngữ pháp (tt)

***************0o0***************

TUẦN: 30

TIẾT: 148

I.Yêu cầu :

Giúp học sinh :

-Hệ thống hóa kiến thức về cụm từ với ba kiểu cụ thể là cụm danh từ, cụm tính từ, cụm động từ

-Rèn luyện năng lực nhận biết cụm từ, khi tạo lập văn bản

II Chuẩn bị :

-Giáo viên : Chuẩn bị bài tập bổ sung, mở rộng.

- Học sinh : Bảng phụ.

III Trọng tâm : Rèn kĩ năng nhận diện các cụm từ

IV Tiến trình lên lớp :

-1.Oån định :

-2 Bài cũ :

-3 Bài mới :

*Lời vào bài :Tiết vừa qua chúng ta đã ôn tập về từ loại, hôm nay chúng ta tiếp tục tổng kết ngữ

pháp phần – Các cụm từ: cụm danh từ, cụm tính từ, cụm động từ

Hoạt động 1: Tìm hiểu cấu tạo của cụm từ :

*GV: Chia lớp thành 3 nhóm ( mỗi nhóm điền

một cụm từ trong mỗi bài tập )

*HS: Trao đổi nhóm ( 5-7 phút ) Điền vào

III Phân loại cụm từ:

1 Thành tố chính là danh từ : Bài tập 1:

a Ảnh hưởng, nhân cách, lối sống là thành phần trung tâm của các cụm danh từ in đậm Các dấu hiệu là lượng từ đứng trước : những, một, một

bảng HS khác nhận xét, bổ sung

Cụm danh từ Cụm động từ Cụm tính từ

- Sẽ chạy xô vào lòng anh

- rất bình dị

-rất Việt Nam

- rất phương Đông

* GV: Nhận xét cho điểm

Hoạt động 2: Củng cố

*GV: Yêu cầu HS vẽ mô hình cấu tạo các cụm

từ còn lại ở bài tập 1, 2, 3 sgk

*HS: Viết đoạn văn có sử dụng các cụm danh

từ, cụm động từ, cụm tính từ ( gạch chân cụm

từ, ghi rõ tên gọi cụm từ )

b ngày ( khởi nghĩa) Dấu hiệu là những

c Tiếng ( cười nói ) Dấu hiệu là có thể thêm những vào trước

2 Thành tố chính là động từ : Bài tập 2:

a. đến, chạy, ôm Dấu hiệu là đã, sẽ, sẽ

b lên (cải chính) Dấu hiệu là vừa.

3 Thành tố chính là tính từ : Bài tập 3:

a Việt Nam, bình dị, Việt nam, phương đông, mới, hiện đại là thành phần trung tâm của các cụm từ in đậm Dấu hiệu là rất Ở đây các từ Việt nam, phương đông được dùng làm tính từ

b êm ả Dấu hiệu là có thể thêm rất về phía trước

c phức tạp, phong phú, sâu sắc Dấu hiệu là có thể thêm rất về phía trước

Hướng dẫn học ở nhà :

-Nắm lại các từ loại và cụm từ

-Chuẩn bị bài :Luyện tập viết biên bản

Giúp học sinh :

- Ôn lại lí thuyết về đặc điểm và cách làm biên bản

- Biết viết được một biên bản hội nghị hoặc một biên bản sự vụ thông dụng

II Chuẩn bị :

-Giáo viên : Chuẩn bị bài tập bổ sung, mở rộng.

- Học sinh : Bảng phụ.

III Trọng tâm : Luyện viết biên bản

IV Tiến trình lên lớp :

-1.Oån định :

-2 Bài cũ : Kiến thức về biên bản.

-3 Bài mới :

*Lời vào bài : Tiết vừa qua chúng ta đã tìm hiểu về biên bản, hôm nay chúng ta tập trung thực

hiện bài tập về biên bản

Hoạt động 1: Hướng dẫn ôn tập lí thuyết :

*GV: Gọi 1-2 HS trả lời câu hỏi SGK

- Biên bản nhằm mục đích gì ? Người viết biên bản phải có thái

độ như thế nào ?

- Nêu bố cục phổ biến của biên bản Lời văn và cách trình bày

I Ôn Lí thuyết:

- Mục đích viết biên bản

- Bố cục của biên bản

-Cách trình bày một biên bản

II Luyện tập:

một biên bản có gì đặc biệt ?

*GV: Khái quát phần lí thuyết

Hoạt động 2: Hướng dẫn luyện tập

*HS: Trao đổi nhóm bài tập 1

*GV: Nội dung ghi chép đã nay đủ chưa? Cần thêm bớt ý gì?

*HS:Văn bản ghi chép tương đối nay đủ Cần thêm : Địa điểm

, ngày tháng năm; Chủ tịch thư kí, hội nghị

*GV: Cách sắp xếp ý như thế nào ?Em hãy sắp xếp lại Gọi học

sinh trả lời

*HS: - Quốc hiệu và tiêu ngữ

- Tên biên bản

- Thời gian, đặc điểm cuộc họp

- Thành phần tham dự

-Diễn biến cuộc họp

+ Khai mạc

+Lớp trưởng báo cáo

+Hai bạn học sinh giỏi báo cáo kinh nghiệm

+ Trao đổi

+Tổng kết

-Thời gian kết thúc, kí tên

*GV: Hướng dẫn học sinh khôi phục lại biên bản

( có thể ghi ở bảng phụ cho học sinh quan sát)

*HS: Đọc yêu cầu bài tập 3: Học sinh thảo luận theo hóm thống

nhất nội dung biên bản

*GV: Gợi ý:

- Thành phần tham dự bàn giao gồm có những ai ?

-Nội dung bàn giao như thế nào?

+Kết quả công việc đã làm trong tuần

+Nội dung công vịêc tuần tới

+ Các phương tiện vật chất và hiện trạng của chúng tại thời

điểm bàn giao

*GV: Gọi 2 học sinh lên bảng trình bày

*HS: Nhận xét bổ sung

*GV: Ghi điểm,tổng kết, rút kinh nghiệm

*GV:Bài tập 4: (Giao về nhà )

Bài 1:

Viết biên bản cuộc họp dựa vào các tình tiết đã cho

- Quốc hiệu và tiêu ngữ.

- Tên biên bản.

- Thời gian, đặc điểm cuộc họp.

- Thành phần tham dự.

-Diễn biến cuộc họp.

+ Khai mạc.

+Lớp trưởng báo cáo.

+Hai bạn học sinh giỏi báo cáo kinh nghiệm

Bài tập 3: Ghi lại biên bản bàn giao

nhiệm vụ trực tuần

- Thành phần tham dự bàn giao gồm có những ai ?

-Nội dung bàn giao như thế nào?+Kết quả công việc đã làm trong tuần

+Nội dung công vịêc tuần tới

+ Các phương tiện vật chất và hiện trạng của chúng tại thời điểm bàn giao

Hướng dẫn học ở nhà :

- Về nhà làm hoàn chỉnh bài tập 4

- Tự nghĩ và viết các biên bản khác

- Chuẩn bị bài: Bố của Xi-Mông

Giúp học sinh :

-Nắm được đặc điểm và mục đích, tác dụng của hợp đồng

-Biết cách viết hợp đồng và ý thức trách nhiệm với việc thực hiện các điều khoản ghi trong hợp đồng đã được thỏa thuận và kí kết

II Chuẩn bị :

-Giáo viên : Chuẩn bị bài tập bổ sung, mở rộng.

- Học sinh : Bảng phụ.

III Trọng tâm : Cách viết hợp đồng.

IV Tiến trình lên lớp :

-1.Oån định :

-2 Bài cũ :

-3 Bài mới :

*Lời vào bài :

Hợp đồng là văn bản có tính chất pháp lí, thể hiện sự thoả thuận giữa hai bên hoặc của nhiều người, giữa đơn vị, cơ quan, tập thể về việc thiết lập, thay đổi hoặc chấm dứt các quyền và nghĩa vụ đối với một công việc liên quan Chúng ta tìm hiểu nội dung bài hôm nay để có thể biết sâu sắc hơn về hợp đồng.

Hoạt động 1:Xác định đặc điểm của văn bản h ợp đồng

*GV: Yêu cầu HS tìm hiểu văn bản mẫu trong sách giáo

khoa và trả lời các câu hỏi:

- Tại sao can phải có hợp đồng ?

-Hợp đồng ghi lại những nội dung gì?

-Hợp đồng cần phải đạt những yêu cầu nào?

-Hãy kể tên một số hợp đồng mà em biết?

*HS: Trao đổi, thảo luận và trả lời:

- Cần phải có hợp đồng vì đó là văn bản có tính chất pháp

lí, nó là cơ sở để các tập thể,cá nhân làm việc theo quy

định của pháp luật

- Hợp đồng cần ghi ngắn gọn, rõ ràng, chính xác, chặt chẽ

và có sự ràng buộc của hai bên kí với nhau trong khuôn khổ

của pháp luật

Các hợp đồng thường gặp: Hợp đồng kinh tế, hợp đồng lao

động, hợp đồng cung cấp thiết bị, hợp đồng cho thuê nhà,

hợp đồng xây dựng, hợp đồng đào tạo, …

Hoạt động 2: Cách làm hợp đồng.

*GV: Gọi học sinh trả lời câu hỏi:

-Phần mở đầu của hợp đồng gồm những mục nào?

-Phần nội dung của hợp đồng gồm những mục nào ?

-Phần kết thúc hợp đồng gồm những mục nào?

-Lời văn trong hợp đồng ra sao ?

*HS: Trao đổi, thảo luận và trả lời:

-Phần đầu gồm:

+Quốc hiệu, tên hợp đồng.

+Cơ sở pháp lí của việc kí kết hợp đồng

+Thời gian, địa điểm kí hợp đồng.

+Đơn vị, cá nhân,chức danh, địa chỉ… Của hai bên thamgia

kí hợp đồng.

-Phần nội dung gồm có:

Các điều khoản cụ thể.

+Cam kết của hai bên kí hợp đồng.

-Phần kết thúc: Đại diện của hai bên kí hợp đồng kí và đóng

dấu.

- Lời văn phải chính xác, rõ ràng, chặt chẽ: không chung

chung mơ hồ

- Hợp đồng cần ghi ngắn gọn, rõ ràng, chính xác, chặt chẽ và có sự ràng buộc của hai bên kí với nhau trong khuôn khổ của pháp luật

Các hợp đồng thường gặp: Hợp đồng kinh tế, hợp đồng lao động, hợp đồng cung cấp thiết bị, hợp đồng cho thuê nhà, hợp đồng xây dựng, hợp đồng đào tạo, …

2 Cách làm hợp đồng.

+Quốc hiệu, tên hợp đồng.

+Cơ sở pháp lí của việc kí kết hợp đồng +Thời gian, địa điểm kí hợp đồng.

+Đơn vị, cá nhân,chức danh, địa chỉ… Của hai bên thamgia kí hợp đồng.

-Phần nội dung gồm có:

Các điều khoản cụ thể.

+Cam kết của hai bên kí hợp đồng.

-Phần kết thúc:

Đại diện của hai bên kí hợp đồng kí và đóng dấu.

- Lời văn phải chính xác, rõ ràng, chặt chẽ: không chung chung mơ hồ

II.Luyện tập :

*HS: Đọc phần ghi nhớ sách giáo khoa.

Hoạt động 3: Luyện tập

*GV: Hướng dẫn luyện tập

*HS: Đọc yêu cầu bài tập 1

*GV: Gọi 1 HS đứng tại chỗ làm

*HS: Nhận xét, bổ sung

*GV: Hướng dẫn học sinh viết bài tập 2

*HS: Viết bài tập 2

*GV: Theo dõi, nhận xét, sửavà ghi điểm

Hướng dẫn học ở nhà :

- Làm hoàn chỉnh bài tập 2

- Soạn bài : Con Chó bấc

Giúp học sinh :

-Nêu diễn biến tâm trạng của ba nhân vật chính

- Giáo dục HS lòng thương yêu bè bạn và mở rộng ra là lòng thương yêu con người

II Chuẩn bị :

-Giáo viên :

- Học sinh :

III Trọng tâm : Tiết 1: Đọc – kể – Phân tích nhân vật Xi-mông.

Tiết 2:Phân tích nhân vật Phi líp, Nhân vật Blăng sốt

IV Tiến trình lên lớp :

-1.Oån định : -2 Bài cũ :

-Bức chân dung tự họa của Rô- bin -xơn được giới thiệu như thế nào?

- Qua bức chân dung, cuộc sống của Rô- bin -xơn được thể hiện như thế nào?

-3 Bài mới :

*Lời vào bài

GV: Cho học sinh xem chân dung của Mô-pa-xăng –Giới thiệu ngắn gọn về tác giả, tác phẩm Bố của Xi-mông Đây là tác phẩm chạm đến vấn đề của xã h ội đời thường rất nhại cảm và sâu sắc:

thái độ của mọi người phụ nữ lỡ lầm, đặc biệt là với những đứa trẻ không có bố-nạn nhâncủa những người đàn ông vô trách nhiệm và bạc tình bạc nghĩa.

Hoạt động 1: Tìm hiểu tác giả tác phẩm :

*GV: Gọi HS đọc chú thích SGK

*HS: Tóm tắt vài nét chính về tác giả tác phẩm

*GV: Giới thiệu thêm về tác giả tác phẩm

* GV: Kể tóm tắt tác phẩm cho HS nghe

Hoạt động 2: Hướng dẫn đọc, kể, tìm bố cục đoạn trích

* GV: Hướng dẫn HS cách đọc, chú ý ngôn ngữ nhân vật,

GV đọc mẫu

* HS: Đọc kết hợp giải nghĩa từ khó

*GV: Em hãy kể tóm tắt đoạn trích SGK?

*GV: Đoạn trích chia làm mấy phần ? Nội dung từng phần?

*HS:Văn bản chia làm 3 phần

Đoạn 1:"Trời ấm áp … khóc hoài"

- Nỗi tuyệt vọng của Xi-Mông

Đoạn 2: Kế ……….bỏ đi rất nhanh"

-Xi Mông gặp bác phi líp

Đoạn 3: Còn lại

Thái độ của Xi-mông trước bạn bè

I.Tác giả tác phẩm : 1.Tác giả

Mô-pa-xăng(1950-1893) nhà văn {pháp)

2.Tác phẩm:

Truyện ngắn "Bố của

Xi-mông".Trích tuyển tập truyện ngắn Pháp

II.

Đọc, kể, giải thích từ khó, tìm bố

cục đoạn trích

1 Chú thích :

2 Bố cục : Văn bản chia làm 3 phần

Đoạn 1:"Trời ấm áp … khóc hoài"

- Nỗi tuyệt vọng của Mông

Đoạn 2: Kế ……….bỏ đi rất nhanh"

-Xi Mông gặp bác phi líp

Đoạn 3: Còn lại Thái độ của Xi-mông trước bạn bè

*HS: Nhận xét bổ sung

*GV: Nhận xét sửa chữa

Hoạt động 3: Hướng dẫn phân tích nhân vật Xi –mông.

*GV: Văn bản trích gồm mấy nhân vật chính ? Ngoài ra, còn có

các nhân vật phụ nào ?

*HS:Đoạn trích có 3 nhân vật chính: Xi-mông, Blăng-sốt, Phi-líp

và các bạn học của Xi-mông là các nhân vật phụ

*HS: Đọc lại đoạn 1

*GV: Đoạn văn kể, tả lại chuyện gì, cảnh gì? Xi-mông ra bờ sông

để làm gì? Vì sao em có ý định nhảy xuống sông tự tử ?

*HS: Trao đổi và trả lời :

-Đoạn văn thể hiện rất khéo và chân thật tâm trạng đau khổ

tuyệt vọng vô bờ của chú bé Xi-mông vì bạn trêu chọc, sỉ nhục,

rằng nó là đứa bé không có bố Hành động bỏ ra bờ sông định

nhảy xuống sông tự tử thể hiện quyết tâm cao đó

*GV: -Treo bảng phụ có những chi tiết viết về những giọt nước

mắt, tiếng khóc của Xi-mông

-?Tác giả đã khắc hoạ nỗi đau của Xi-mông như thế nào? Qua ý

nghĩ, cách nói năng, tâm trạng của em?

*HS: -Cử chỉ hành động hay khóc, nói năng ấp úng, ngắt quãng,

không nên lời Tâm trạng của Xi-mông đau đớn đến cao độ

( Đọc dẫn chứng trong văn bản chứng minh )

*GV: Sau k hi gặp Phi –líp, tâm trạng của Xi-mông thay đổi như

III Phân tích : 1.Nhân vật xi – mông:

a Đau đớn tuyệt vọng vì không có bố :

- Ý nghĩ bỏ ra bờ sông định nhảy xuống sông tự tử

- Cử chỉ hành động hay khóc, nói

năng ấp úng, ngắt quãng, không nên lời

* Tâm trạng của Xi-mông đau đớn

đến cao độ

b.Kiêu hãnh,tự tin khi được bác Phi- líp nhận làm bố :

Hết cả buồn

Đưa con mắt nhìn thách thức lũ bạn

*Xi-mông là đứa trẻ có cá tính nhút nhát, song rất có nghị lực, tự trọng Em khao khát mãnh liệt có