giáo án nghề trồng rừng 12

Mục tiêu: Sau khi học xong bài này học sinh cần: - Hiểu đợc đặc điểm sinh trởng của cây rừng.. Từ đó nêu khái niệm về sự sinh trởng và phát triển của cây rừng?. Sinh trởng của cây rừng:

Trang 1

Bài 1: sinh trởng và phát triển của rừng

( Tiết 01 )Soạn ngày tháng năm 2009

Thứ Ngày, tháng Tiết Dạy ở lớp Duyệt của BGH hoặc TTCM

…

12B3

I Mục tiêu: Sau khi học xong bài này học sinh cần:

- Hiểu đợc đặc điểm sinh trởng của cây rừng

- Hiểu đợc quá trình phát triển của cây rừng

- Từ đó học sinh có cơ sở khoa học tiến hành nuôi dỡng, chăm sóc rừng và trồng cây rừng

- Hình thành kỹ năng phân tích, khái quát và t duy hệ thống…

II Chuẩn bị:

- Tranh vẽ, đồ dùng dạy học có liên quan đến nội dung của bài

III Tiến trình bài giảng:

1 ổn định lớp:

2 Giảng bài mới:

GV: Nh thế nào là sinh trởng và phát

triển của sinh vật? Từ đó nêu khái

niệm về sự sinh trởng và phát triển

của cây rừng?

HS: trả lời câu hỏi

GV: Sự sinh trởng và phát triển có

mối quan hệ với nhau nh thế nào?

GV: Sự sinh trởng của cây rừng phụ

thuộc vào những yếu tố nào?

GV: Con ngời đã tác động đến rừng

nh thế nào? Đánh giá của em về

những tác động đó?

HS: trả lời câu hỏi, cần lu ý đến vấn

đề khai thác hợp lí, bảo vệ môi

tr-ờng…

GV: yêu cầu học sinh nghiên cứu

sgk, thảo luận nhóm để hoàn thành

I Khái niệm chung:

Sinh trởng là sự lớn lên về chiều cao, đờng kính thân, thể tích của cây rừng (đó là quá trình tăng về lợng của cây rừng)

Phát triển là quá trình thay đổi về chất trong toàn bộ đời sống cây rừng

=> Giữa sinh trởng và phát triển có mối quan

hệ chặt chẽ với nhau, do đó để có trữ lợng gỗ cao, chất lợng gỗ tốt, ngời ta phải điều tiết mối quan hệ giữa sinh trởng và phát triển

II Sinh trởng của cây rừng:

Sự sinh trởng của cây rừng phụ thuộc vào:

- Tính di truyền của mỗi loài cây

- Từng giai đoạn sinh trởng, phát triển của cây

- Hoàn cảnh sống (khí hậu, đất đai)

- Sự tác động của con ngời: thông qua chế độ bảo vệ chăm sóc, nuôi dỡng rừng của con ngời

III Phát triển của rừng:

Đợc chia làm 6 giai đoạn sau

1 Giai đoạn rừng non (rừng tuổi cấp 1)

- Tán cây mới bắt đầu giao nhau, cha có hoa quả

- Cây rừng dể thay đổi theo hoàn cảnh sống

2 Giai đoạn rừng sào (rừng tuổi cấp 2)

- Đã có hoa, quả

- Sinh trởng về chiều cao mạnh nhất => có hiệntợng phân hóa và tỉa tha rõ rệt

3 Giai đoạn rừng trung niên (rừng tuổi cấp 3)

- Cây bắt đầu sai quả, có thể bắt đầu khai thác gỗ

4 Giai đoạn rừng gần thành thục (rừng tuổi cấp4)

- Số lợng hoa, quả tăng

- Sinh trởng chậm, hiện tợng tỉa tha yếu dần

Trang 2

cấp 5

Rừng tuổi

cấp 6

HS: thảo luận nhóm, đại diện nhóm

trình bày nội dung

GV: nhận xét, bổ sung (nếu có)

GV: nh thế nào là hiện tợng phân hóa

và tỉa tha cây rừng? Nguyên nhân nào

dẫn đến hiện tợng phân hóa và tỉa tha

cây rừng?

5 Giai đoạn rừng thàn thục (rừng tuổi cấp 5)

- Hoa, quả vẫn nhiều, gỗ đạt chất lợng tốt nhất

6 Giai đoạn rừng quá già cỗi (rừng tuổi cấp 6)

- Cây ít hoa, quả

- Sinh trởng ngừng trệ, cây quá già cỗi, tán rừng tha có nhiều cây tái sinh

IV Phân hóa và tỉa tha cây rừng:

- Hiện tợng phân hóa cây rừng: là hiện tợng cây rừng có cây cao, cây thấp (mặc dù cùng tuổi)

+ Nguyên nhân là do sự khác nhau về loài cây,

- GV có thể sử dụng câu hỏi 2, sgk để củng cố

- GV nhấn mạnh nội dung trọng tâm của bài

4 Dặn dò và bài tập về nhà:

- Học bài cũ và làm các bài tập 1, 2, 3, sgk

- Đọc trớc: bài 2- Tái sinh rừng

Bài 2: tái sinh rừng

…

12B3

- Hiểu đợc các khái niệm chung nhất về các loại tái sinh rừng

- Nắm đợc quá trình phát triển tái sinh bằng hạt của rừng

- Từ đó học sinh có cơ sở khoa học tiến hành nuôi dỡng, chăm sóc rừng và trồng câyrừng, phục hồi rừng tùy theo điều kiện ở địa phơng

2 Kiểm tra bài cũ:

Nh thế nào là sinh trởng của cây rừng? Sự sinh trởng của cây rừng phụ thuộc vào nhữngyếu tố nào?

I Khái niệm chung về tái sinh rừng:

Trang 3

GV: nh thế nào là hiện tợng tái sinh

rừng?

H: hiện tợng tái sinh rừng bao gồm

những hình thức nào?

GV: yêu cầu học sinh nghiên cứu sgk

và thảo luận nhom để hoàn thành

phiếu học tập

u điểm Nhợc điểmTái sinh

GV: tái sinh rừng bằng hạt bao gồm

những giai đoạn nào? hãy nêu đặc

điểm cơ bản của mỗi giai đoạn đó?

GV: sự nảy mầm của hạt phụ thuộc

vào những yếu tố nào?

GV: nhận xét , kết luận nội dung

- Tái sinh rừng là một quá trình phục hồi lại thành phần cây gỗ của rừng

- Có 3 hình thức tái sinh rừng

1 Tái sinh tự nhiên:

- u điểm: tận dụng đợc nguồn giống và hoàn cảnh rừng sẳn có

- Nhợc điểm: không điều tiết đợc tổ thành rừng,mật độ tái sinh

2 Tái sinh nhân tạo:

- u điểm: tỉ lệ cây sống cao, cây sinh trởng, pháttriển tốt, điều khiển đợc tổ thành và mật độ cây rừng

- Nhợc điểm: giá thành cao, khó thực hiện ở vùng có địa hình hiểm trở, địa hình phức tạp

3 Xúc tiến tái sinh tự nhiên:

- Là phơng thức tái sinh trung gian giữa tái sinh

tự nhiên và tái sinh nhân tạo, hình thức này vừa khắc phục đợc nhợc điểm lại vừa tận dụng đợc -

u điểm của 2 hình thức tái sinh tự nhiên và tái sinh nhân tạo

II Tái sinh rừng bằng hạt: trải qua 3 giai

đoạn chính sau:

1 Ra hoa kết quả và phát tán hạt giống:

- ở vùng nhiệt đới cây rừng thờn có hoa quanh năm (mùa chính vào tháng 9 đến tháng 1 năm sau)

- Với loài cây a sáng thì ra hoa nhiều và sớm hơn

- Cây rừng ở tuổi cấp 3 là ra hoa cao nhất => Xác định thời vụ để thu hái quả, hạt

2 Sự nảy mầm của hạt giống:

- Sơ đồ thể hiện sự nảy mầm của hạt giống: đ/k thuận lợi

- Sự nảy mầm của hạt phụ thuộc vào: đặc tính của hạt, nhiệt độ môi trờng, độ ẩm trong đất …

3 Sinh trởng của cây tái sinh:

a Giai đoạn cây mạ:

4 Dặn dò và bài tập về nhà:

- Học bài cũ và làm các bài tập 1, 2, sgk

- Đọc trớc: bài 3- Mối quan hệ giữa rừng và môi trờng sống

Hạt giống rơixuống đất

Nảymầm

Trang 4

Bài 3: mối quan hệ giữa rừng và môi trờng sống

…

12B3

- Hiểu đợc vai trò quan trọng của môi trờng sống đối với đời sống cây rừng

- Hiểu đợc tác dụng của rừngcải biến môi trờng sống

- Từ đó học sinh thấy đợc vai trò của con ngời trong việc điều tiết mối quan hệ trên nhằm

đem lại lợi ích cho sản xuất và đời sống

2 Kiểm tra bài cũ:

Thế nào là tái sinh rừng? Tái sinh rừng bao gồm những hình thức nào? nêu u, nhợc điểmcủa mỗi hình thứ đó?

GV: nêu các câu hỏi

H1: khí hậu có ảnh hởng tới rừng

thông qua những yếu tố nào? giải

thích sự ảnh hởng của mỗi yếu tố đó

GV: nhận xét và kết luận nội dung

GV: nêu câu hỏi

H1: rừng ảnh hởng tới gió nh thế nào?

I ảnh hởng của môi trờng sống tới rừng:

1 ảnh hởng của khí hậu tới rừng:

- ánh sáng: ảnh hởng tới sự sinh trởng và phát triển của rừng (quang hợp  hô hấp)

- Nhiệt độ, độ ẩm: ảnh hởng đến sự phân bố rừng trên trái đất

2 ảnh hởng của đất tới rừng:

- Đất ản hởng đến sự phân bố, sinh trởng phát triển, cấu trúc và sản lợng rừng

- Sinh vật trong đất có ảnh hởng đến tính chất của đất, từ đó ảnh hởng đến sự sinh trởng và phát triển của rừng

3 ảnh hởng của con ngời tới rừng;

- Theo chiều hớng tích cực: bảo vệ, chăm sóc

và nuôi dỡng rừng

- Theo chiều hớng tiêu cực: dựa trên lợi ích về kinh tế, con ngời đã tiến hành hàng loạt các hoạt động chặt phá rừng, đốt rừng bừa bãi để làm nơng rẩy …

II ảnh hởng của rừng tới cây rừng:

1 Rừng ảnh hởng tới gió:

Trang 5

H2: phân tích sự ảnh hởng của rừng

tới môi trờng koong khí?

H3: rừng ảnh hởng tới sự phân bố nớc

nh thế nào?

H4: rừng ảnh hởng tới đất đai nh thế

nào? hãy phân tích cụ thể yếu tố này

để làm rõ vai trò cải tạo đất của rừng?

GV: dẫn dắc học sinh tự nghiên cứu

2 Rừng làm sạch không khí:

Rừng hấp thụ 1 lợng lớn CO2, NO2, SO2, đồngthời cũng giải phóng ra 1 lợng lớn O2 thông qua quá trình trao đổi chất giữa cây và môi tr-ờng

4 ảnh hởng của rừng tới đất đai: Rừng có tác

động rất lớn đến quá trình hình thành đất, tính chất của đất và hoạt động của các sinh vật đất,

cụ thể nh sau:

- Khi lá rụng => Cung cấp chất dinh dỡng cho

đất

- Rể phát triển => Tạo chất hữu cơ

- Rừng tạo môi trờng cho sin vật đất hoạt động

=> Có tác dụng cải tạo đất, làm tăng độ phì nhiêu của đất

III ý nghĩa thực tiễn của mối quan hệ giữa rừng và môi trờng sống:

(HS tự rút ra ý nghĩa thực tiễn của mối quan hệgiữa rừng và môi trờng sống)

3 Củng cố:

…

12B3

- Vận dụng đợc kiến thức về lí thuyết vào thực tiễn lao động sản xuất

Trang 6

- Làm đợc các công việc xử lí hạt giống bằng phơng pháp cơ giới.

- Thực hiện đúng quy trình và yêu cầu kỹ thuật, bảo đảm an toàn lao động và vệ sinh môitrờng

- Hình thành kỹ năng thực hành, làm quen với nghiên cứu khoa học…

GV phân công và cùng hoc sinh chuẩn bị

- Hạt giống: (sao đen, trám trắng, trám đen…) từ 2 - 2,5 kg hạt

- Cát từ 10 - 15 kg

- Dụng cụ: + Túi vải: 5 cái

+ Bao tải: 5 cái+ Chậu: 5 cái+ Mẹt: 5 cái+ Găng tay: mỗi học sinh 1 cái

+ Bớc 3: Ngâm hạt vào nớc lã, sau đó để khoảng 8h

+ Bớc 4: Vớt hạt ra cho vào bao tải và ủ trong túi vải

+ Bớc 5: Mỗi ngày rửa chua cho hạt vào khoảng 8h sáng và 16h chiều …

cứ nh vậy cho đến ki hạt bắt đầu nứt nanh (hạt nảy mầm)+ Bớc 6: Gieo hạt đã nứt nanh vào bầu

=> Lu ý: đối với nội dung bài này, giáo viên yêu cầu học sinh làm bớc 3, 4, 5 ở nhà, bớc

1, 2 và bớc 6 làm tại khu thực hành của nhà trờng

Hoạt động 3: Đánh giá kết quả

HS tự đánh giá kết quả thực hành của mình vào bảng dới đây

Chỉ tiêu đanh giá Tốt Kết quảKhá Đạt Ngời đánh giáChuẩn bị

GV: nhận xét chung giờ thực hành, nhận xét quá trình thực hành của rừng nhóm và cho

điểm mỗi nhóm (nếu có)

Trang 7

Hoạt động 4: dặn dò và chuẩn bị cho bài thực hành kế tiếp

- GV yêu cầu học sinh về nhà đọc trớc: bài 5 Thực hành: Làm bầu đất để gieo

-ơm cây rừng

- Chuẩn bị thực hành theo sự phân công cụ thể của giáo viên

Bài 5- Thực hành: làm bầu đất để gieo ơm cây rừng

( Tiết 07, 08, 09, 10, 11, 12 )Soạn ngày tháng năm 2009

- Làm đợc các thao tác cơ bản trong khâu kỹ thuật làm đất đóng bầu

- Có ý thức nghiêm túc trong việc bảo vệ tài nguyên thiên nhiên

- Đất, đợc lấy ở tầng B

- Phân chuồng hoai, phân vô cơ (nh NPK hoặc supe lân)

- Dụng cụ: + Cuốc

+ Xẻng+ Vồ đập đất+ Lới sàng đất, kích thớc 1cm x 1cm+ Túi bầu, có kích thớc 10cm x 12cm

Trang 8

tục cho đất vào tiếp => bầu thẳng không bị gấp khúc+ Bớc 4: Xếp các bầu đã đóng vào luống, xếp bầu theo hàng, cự li các bầu 1cm,

hàng cách hàng 2cm sau đó lấp kín các khe hở+ Bớc 5: Tới nhẹ cho nớc ngấm đều xuống tận đáy

=> Lu ý: đối với nội dung bài này, giáo viên yêu cầu học sinh làm bớc 1 ở nhà, bớc 2

đến bớc 5 làm tại khu thực hành của nhà trờng

GV: nhắc nhở 1 số học sinh không nghiêm túc trong thực hành (nếu có)

- GV yêu cầu học sinh về nhà đọc trớc: bài 6- Thực hành: Gieo ơm và chăm sóc

cây rừng Phần A- gieo hạt trên luống và trên bầu

Trang 9

Bài 6- Thực hành: Gieo ơm và chăm sóc cây rừng.

( Tiết 13, 14, 15 )Soạn ngày tháng năm 2009

…

12B3

A gieo hạt trên luống và trên bầu: (tiết 13, 14, 15)

- Làm đợc các thao tác cơ bản trong khâu kỹ thuật làm đất đóng bầu

- Có ý thức nghiêm túc trong việc bảo vệ tài nguyên thiên nhiên

- Đất gieo hạt, gồm luống đất và bầu đất

- Hạt giống đã đợc kích thích nảy mầm

- Dụng cụ: + Đĩa peptri

+ giấy thấm+ Bình tới nớc

- Phên nứa che ma, nắng cho luống gieo hạt

1 Gieo hạt trên luống: (nhóm 1, 2, 3 làm thực hành nội dung phần này)

+ Bớc 1: Lấy hạt đã nứt nanh trộn với cát hay tro, trấu (hạt có kích thớc nhỏ)

+ Bớc 2: Lấy tay rắc nhẹ hạt đều trên mặt luống

+ Bớc 3: Dùng sàng có kích thớc 0,3 x 0,3cm, sàng nhẹ 1 lớp đất lên luống bầu

dày chừng 2-3mm+ Bớc 4: Dùng bình tới nớc nhẹ trên mặt luống

+ Bớc 5: Dùng phên nứa che cho luống đã gieo hạt

=> Lu ý: đối với nội dung bài này, học sinh chuẩn bị hạt đã nảy mầm và luống đất đã

đ-ợc chuẩn bị ở nội dung bài trớc còn các bớc còn lại làm tại khu thực hành của nhà trờng

2 Gieo hạt trên bầu đất: (nhóm 4, 5, 6 làm thực hành nội dung phần này)

+ Bớc 1: Lấy giấy thấm cho vào đĩa peptri,

sau đó cho nớc vừa đủ để thấm ớt giấy

+ Bớc 2: Lấy hạt đã nứt nanh cho vào đĩa peptri

+ Bớc 3: Dùng que nhọn chọc 1 lỗ nhỏ chính giữa bầu đất,

sau đó lấy 1 hạt đã nứt nanh cho vào lỗ

Trang 10

+ Bớc 4: Dùng bình tới nớc nhẹ trên mặt luống bầu

+ Bớc 5: Dùng phên nứa che cho luống bầu đã gieo hạt

=> Lu ý: đối với nội dung bài này, học sinh chuẩn bị hạt đã nảy mầm và bầu đất đã đợc chuẩn bị ở nội dung bài trớc còn các bớc còn lại làm tại khu thực hành của nhà trờng

GV: nhắc nhở 1 số học sinh không nghiêm túc trong thực hành (nếu có)

cây rừng Phần B- cấy cây con

Bài 6- Thực hành: Gieo ơm và chăm sóc cây rừng (tiếp theo)

( Tiết 16, 17, 18 )Soạn ngày tháng năm 2009

…

12B3

b cấy cây con: (tiết 16, 17, 18)

- Làm đợc các thao tác cơ bản trong khâu kỹ thuật cấy cây con trong vờn gieo ơm Từ đó

đảm bảo cho cây sinh trởng, phát triển tốt

Trang 11

- Đất cấy cây, gồm luống đất và bầu đất

- Cây con ở luống gieo

- Dụng cụ: + Đĩa peptri

+ Que cấy+ Bình tới nớc

- Phên nứa che ma, nắng cho luống cấy cây

+ Bớc 1: Lấy đĩa peptri, sau đó cho nớc vào đĩa khoảng 1cm

+ Bớc 2: Nhổ cây mạ đặt vào đĩa peptri, chú ý cho rể cây mạ ngập nớc

+ Bớc 3: Cấy cây

+ Bớc 4: Dùng bình tới nớc

+ Bớc 5: Dùng phên nứa che ma, nắng

=> Lu ý: đối với nội dung bài này, học sinh chuẩn bị cây con đã đợc chuẩn bị ở nội dung bài trớc còn các bớc còn lại làm tại khu thực hành của nhà trờng

cây rừng Phần C- chăm sóc vờn gieo ơm

Định dạng
Số trang	22
Dung lượng	271 KB