ĐỀ BÀI Phân tích các yếu tố môi trường (bên trong và bên ngoài) ảnh hưởng đến quá trình học tập Từ đó hãy đề xuất những phương thức cải thiện môi trường học tập của sinh viên Trường Đại học Luật Hà Nộ.
Trang 1ĐỀ BÀI: Phân tích các yếu tố môi trường (bên trong và bên ngoài)
ảnh hưởng đến quá trình học tập Từ đó hãy đề xuất những phương thức cải thiện môi trường học tập của sinh viên Trường Đại học Luật Hà Nội
MỞ ĐẦU
Việc học có tầm quan trọng rất lớn đối với cuộc đời của mỗi con người Người xưa đã có câu rằng: "Nếu còn trẻ mà không chịu học hành đến khi lớn lên sẽ chẳng thể làm được việc gì có ích" hay: "Bất học bất tri lí" Việc học là rất cần thiết nên việc có một môi trường học tập tốt cũng góp phần không nhỏ cho thành công của việc học Ở đây, em xin được phân tích các yếu tố môi trường (bên trong và bên ngoài) ảnh hưởng đến quá trình học tập từ đó em xin đề xuất một số phương thức cải thiện môi trường học tập cụ thể là của sinh viên Trường Đại học Luật
Hà Nội Trong quá trình làm bài có thể có những sai sót, em rất mong các thầy cô có thể bỏ qua cho em và em rất mong nhận được ý kiến đóng góp của thầy cô để em học thêm được nhiều kinh nghiệm và sẽ hoàn thiện tốt hơn về nhận thức của mình đối với môn Nghề Luật và phương pháp học Luật Em xin chân thành cảm ơn
NỘI DUNG
I Cơ sở lí luận:
1 Định nghĩa “học tập”:
Học hay còn gọi là học tập, học hành, học hỏi là quá trình tiếp thu cái mới hoặc bổ sung, trau dồi các kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm, giá trị, nhận thức hoặc sở thích từ thầy cô, bạn bè và có thể liên quan đến việc tổng hợp các loại thông tin khác nhau1 Khả năng học hỏi
là sở hữu của loài người, một số động vật và một số loại máy móc nhất định Có thể nói, đây là một khả năng bẩm sinh, vốn có thuộc sở hữu của
1 Wikipedia – bách khoa toàn thư mở
Trang 2không chỉ riêng loài người, liên quan đến nhiều những thông tin khác nhau tùy thuộc vào nhu cầu và mục đích học tập của mỗi người Học tập được coi là một quá trình mà quá trình này có thể bài bản hoặc đơn sơ và không bắt buộc, bởi việc học tập là một phần của giáo dục và phát triển
cá nhân Tuy nhiên ngày nay, việc học tập đối với mỗi người và mỗi xã hội đã dần tiến tới bắt buộc bởi con người và xã hội nhận thức rõ được tầm quan trọng của việc học đối với sự tồn tại và phát triển của xã hội loài người
2 Định nghĩa “Môi trường học tập”:
Môi trường học tập là những yếu tố tác động, kích thích đa dạng (cả bên ngoài và bên trong) Nó góp phần quyết định cho sự tập trung vào trọng tâm, vào việc học tập của bạn bởi việc học luôn chịu tác động bởi nhiều yếu tố bao gồm cả yếu tố bên trong ( tâm lý, sức khỏe, sở thích…)
và các yếu tố bên ngoài (gia đình, giảng đường, lịch học, tài liệu…) Vì thế cải thiện cơ sở vật chất, trang bị hoàn thiện môi trường học tập sẽ giúp bạn thoải mái, vui vẻ, tạo thêm nhiều niềm hứng thú để học Đối với người học và quy trình học, việc xây dựng và duy trì một môi trường
hỗ trợ cho việc học tập của cả cá nhân và tập thể, tạo điều kiện cho quá trình chất vấn, phê bình và phản ánh là rất quan trọng.2
II Các yếu tố môi trường (bên trong và bên ngoài) ảnh hưởng đến
quá trình học tập:
1 Yếu tố bên trong tác động đến quá trình học tập:
(1.1) Yếu tố tâm lí:
Tâm lý là tất cả những hiện tượng tinh thần nảy sinh do sự tác động của thế giới khách quan vào não, được não phản ánh thông qua tâm trạng
2 “Tầm quan trọng của việc xây dựng môi trường học tập đối với các phương pháp tập huấn cùng tham gia” - Trung tâm Khu vực về Học tập Suốt đời của tổ chức SEAMEO, Bộ Giáo dục và đào tạo
Trang 3yêu, ghét, buồn, vui,… tâm lí có thể ảnh hưởng tích cực hoặc tiêu cực đến quá trình học tập phụ thuộc vào thái độ của mỗi người
Khi mỗi người có tâm lý thoải mái về trí óc, về tư tưởng, được thoải mái
về mặt tinh thần, lúc đó, ta sẽ có hứng thú để học tập hơn, việc học hiệu quả hơn Ngược lại, nếu chúng ta có nhiều suy nghĩ tiêu cực sẽ dẫn đến khả năng tập trung giảm, hiệu quả việc học sẽ không cao bởi lúc đó chúng ta đã tự tạo cho mình sức nặng về tâm lý, không thoải mái, luôn
có cảm giác bị ức chế đến một lúc nào đó sẽ dẫn đến những hành động chống đối, phản kháng bằng nhiều hình thức khác nhau như nổi loạn, bỏ học, chán nản trong học hành,…và như vậy, việc học sẽ không còn hiệu quả nữa, gây ra những hậu quả nặng nề
VD: khi bạn bị bố mẹ bắt ép phải đi học thì việc đó đã tạo ra sự không
thoải mái trong bạn, bạn không thể tìm thấy ích lợi gì của việc học và đó
là nguyên nhân dẫn đến sự không tập trung học và thực chất việc đi học
đó đối với bạn chỉ là một hình thức điểm danh chứ không đọng lại kiến thức gì
Đối với mỗi người, thỏa mái về mặt tâm lý, họ sẽ có hứng thú học tập hơn Chỉ với một khoảng thời gian ngắn mỗi ngày nhưng trong quá trình học họ có sự tập trung cao độ, sự thoải mái thì chỉ cần một thời gian ngắn nhưng hiệu quả công việc họ đạt được đã bằng hoặc hơn những người ngồi lỳ bàn học nhiều giờ đồng hồ kia với sự ức chế, bực bội Đó
là sự khác biệt rõ rệt về yếu tố tâm lý ảnh hưởng đến việc học tập
(1.2) Yếu tố động lực, mục tiêu của bản thân:
Động lực học, xác định mục tiêu của đời mình chính là nhân tố quan trọng dẫn đến sự thành công cho mỗi người Xác định được mục tiêu rõ ràng sẽ giúp bạn tìm ra được phương pháp, cách thức để đạt được những mục tiêu đó Và điều quan trọng hơn, mục tiêu giúp tất cả chúng ta định hướng cuộc đời tới những điều quan trọng nhất Nếu như không có mục
Trang 4tiêu, thì bản thân mỗi người sẽ không có động lực học tập, khi gặp khó khăn sẽ nhanh chóng bỏ cuộc vì với họ có học hay không học cũng không đem lại lợi ích, sự khác biệt gì Đặc biệt, nếu như đặt ra những mục tiêu sai lệch thì sẽ dẫn đến những hậu quả khôn lường, điều đó sẽ dẫn bạn đến một con đưởng hoàn toàn khác khiến bạn thờ ơ, chán nản, ảnh hưởng rất lớn đối với việc học
Khi đặt ra mục tiêu, phải đảm bảo mục tiêu này có thể khuyến khích bạn thực hiện vì nó rất quan trọng với bạn và tạo được giá trị khi hoàn thành Nếu bạn không hào hứng với kết quả, hoặc mục tiêu không thích hợp thì bạn sẽ bỏ ít công sức để thực hiện và mục tiêu khó có khả năng hoàn thành Do đó động lực chính là chìa khóa để đạt được mục tiêu trong học tập cũng như là mọi việc sau này
VD: khi là sinh viên trường Đại học Luật Hà Nội thì mỗi người nên xác
định mục tiêu rằng mình sẽ đạt bằng giỏi khi ra trường hay sau khi ra trường sẽ làm cho công ty Luật quốc tế,… tất cả điều đó sẽ là động lực giúp bạn học tập chăm chỉ hơn, luôn chủ động cho việc học và khi gặp khó khăn thì mục tiêu sẽ giúp bạn vượt qua để đạt tới mục tiêu của đời mình
(1.3) Yếu tố sức khỏe:
Sức khỏe là trạng thái thoải mái toàn diện về thể chất, tinh thần Học tập
là hoạt động về mặt trí óc, là kết quả của sự quan sát , lắng nghe Vì thế sức khỏe sẽ tác động đến việc học tập của mỗi người Sức khoẻ không tốt ảnh hưởng rất lớn đến quá trình tiếp thu bài học, tác động không nhỏ đến quá trình học tập
VD: Có thể nhận thấy rõ ràng, khi có vấn đề về sức khỏe , sinh viên có
thể phải nghỉ học , làm gián đoạn quá trình học tập, bỏ lỡ một số kiến thức giảng viên cung cấp trong giờ lên lớp Hoặc nếu đến lớp, sức khoẻ không tốt làm giảm khả năng tập trung, giảm khả năng ghi nhớ
Trang 5(1.4) Yếu tố ý thức và cách học:
Nếu giáo dục ở phổ thông là học sinh học ở thầy cô và trên lớp nhiều thì giáo dục ở đại học, các sinh viên phải tự tìm tài liệu và tự học là chính nên chỉ có thời gian tự học sinh viên mới có thể nâng cao và cải thiện kết quả học tập Nếu sinh viên không biết phân bổ thời gian hợp lí, không có
ý thức học thì thời gian rảnh rỗi sẽ không làm được việc gì, thời gian cho việc học cũng không có, hay ngồi học nhưng tâm trí lại ở chỗ khác,…
mà ở đại học thì thời gian tự học quyết định đến kết quả học tập của sinh viên Như vậy, nếu không có ý thức học thì quá trình học tập sẽ diễn ra
vô ích, không mang lại kết quả gì
Bên cạnh ý thức học thì cách học cũng sẽ tác động đến quá trình học tập bởi ở đại học chúng ta phải đọc rất nhiều giáo trình, tài liệu nên cách học ở phổ thông như học thuộc từng chữ là không thể nên chúng ta phải
có cách học phù hợp Nếu không lựa chọn cách học phù hợp, khoa học
sẽ gây ra tâm lí mệt mỏi, chán nản, ảnh hưởng không nhỏ đến việc học Một cách học rất hiệu quả mà chúng ta nên áp dụng đó là sơ đồ tư duy (phát minh bởi Tony Buzan) bởi sơ đồ tư duy thật sự giúp bạn tận dụng các chức năng của não trái lẫn não phải khi học 3 Đó là cách bạn tận dụng tối ưu não bộ của mình
2 Yếu tố bên ngoài tác động đến quá trình học tập:
(2.1) Các mối quan hệ xã hội:
Các mối quan hệ xã hội có sự tác động không nhỏ đến quá trình học tập Một người sẽ học tập tốt hơn, hiệu quả hơn khi có những mối quan hệ tốt Trước hết, nếu chơi với những người bạn tốt, chăm chỉ học tập, luôn
3 “Tôi tài giỏi bạn cũng thế!”, Adam Khoo, tr 86.
Trang 6đạt điểm cao sẽ tác động phần nào đến chúng ta, thúc đẩy quá trình học tập, phấn đấu của bản thân Đồng thời cũng tạo môi trường học tập tốt bởi chúng ta cũng học được rất nhiều điều tốt từ họ Bên cạnh đó là mối quan hệ với bố mẹ, thầy cô… - những người dày dặn về kinh nghiệm luôn sẵn sàng chỉ bảo, dạy cho ta những kinh nghiệm giúp quá trình học tập của ta diễn ra tốt hơn
Bên cạnh những mối quan hệ tốt đẹp đó thì cũng có những mối quan hệ xấu có thể ảnh hưởng tiêu cực đến việc học tập của bạn ví dụ như những người bạn luôn rủ rê, đàn đúm, trốn học… thì cần phải tránh xa
Ngoài ra còn có rất nhiều những mối quan hệ khác như tình yêu, hoạt động tập thể, tham gia các câu lạc bộ,… đều có thể sẽ ảnh hưởng đến việc học nếu chúng ta không biết cân đối thời gian biểu phù hợp Nhưng nếu cân đối được điều đó thì đây lại là cơ hội để trải nghiệm, tích lũy kiến thức, nâng cao kỹ năng mềm cho bản thân…
(2.2) Nguồn tài liệu:
Trong quá trình học Đại học, sinh viên phải tự mình chuẩn bị bài, nghiên cứu nội dung bài học, tìm tài liệu trước khi đến lớp Việc tìm tài liệu cũng gây không ít khó khăn cho sinh viên bởi hiện nay có quá nhiều nguồn tài liệu khác nhau, mỗi tài liệu lại có thể nêu ra những quan điểm khác nhau về cùng một vấn đề hoặc có những tài liệu sai lệch khiến sinh viên nhầm lẫn và hiểu nhầm Điều này ảnh hưởng rất lớn đối với việc học, nhất là với sinh viên ngành Luật
(2.3) Công việc làm thêm:
Đối với sinh viên thì chu cấp gia đình hàng tháng là nguồn kinh phí chủ yếu để dung chi tiêu cho công việc học tập, sinh hoạt của bản thân Số
Trang 7tiền đó đôi khi không đủ để đáp ứng nhu cầu của nhiều sinh viên do đó
có nhiều người đã đi làm thêm để có thêm thu nhập và đáp ứng phần nào những khoản chi phí phát sinh khác Hay có những bạn đi làm thêm là để
có sự va chạm, học hỏi kinh nghiệm từ thực tế, rèn luyện những kĩ năng mềm cho bản thân… điều đó sẽ giúp ích cho các bạn trong việc đi làm sau này nhưng điều đó đồng nghĩa với việc sinh viên sẽ phải bớt thời gian dành cho việc học để có thời gian đi làm, nếu không cân đối thời gian phù hợp, sẽ ảnh hưởng rất lớn đến quá trình học tập
III Những phương thức cải thiện môi trường học tập của sinh viên
Trường Đại học Luật Hà Nội:
1 Phương thức cải thiện yếu tố bên trong ảnh hưởng đến quá trình học tập của sinh viên Trường Đại học Luật Hà Nội:
Xác định mục tiêu học tập đúng đắn, duy trì tâm lí thoải mái, hứng thú với việc học Để khắc phục ảnh hưởng tiêu cực của tâm lý tới kết quả học
tập, thì chúng ta nên tự tạo niềm vui trong việc học đồng thời xác lập cho bản thân những mục tiêu, ước mơ nghề nghiệp của riêng mình bởi việc xác định mục tiêu giúp ta không lùi bước khi gặp khó khăn và khi có mục tiêu, chúng ta sẽ biết bản thân mình phải làm gì để đạt được nó từ
đó có những hành động, thái độ đúng đắn đối với việc học tập
VD: sinh viên Đại học Luật Hà Nội có mục tiêu đạt bằng giỏi khi ra
trường thì bản thân ta phải học tập chăm chỉ, đọc giáo trình trước khi đến học, tự đọc các tài liệu tham khảo, tìm hiểu vấn đề, luôn chủ động trong việc học,… luôn nỗ lực hết mình để đạt được mục tiêu mà mình đã đề ra
Chúng ta nên hình thành cho mình cách học phù hợp, khoa học và nên rèn luyện một số kĩ năng bổ trợ cho việc học như kĩ năng đọc nhanh, tìm
từ khóa Chúng ta không nên học dồn dập, liên tục trong trạng thái tâm
lý căng thẳng điều đó sẽ khiến bạn mệt mỏi, cảm thấy việc học là một
Trang 8gánh nặng , hiệu quả học tập sẽ không được cao Khi học Đại học, chúng
ta phải đọc rất nhiều giáo trình, tài liệu, học nhiều môn học cùng một lúc, đặc biệt là sinh viên trường Đại học Luật Hà Nội, việc đọc sách là một thói quen không thể thiếu, nên chúng ta nên học cách đọc nhanh, bổ trợ những kĩ năng mềm để hỗ trợ cho việc học Hơn nữa, cách “học vẹt”, đọc thuộc lòng như hồi THPT là điều không thể nên chúng ta nên tìm ra những cách học phù hợp hơn như việc học theo sơ đồ tư duy, học từ khóa, rèn luyện những kĩ năng tư duy, sáng tạo,… để quá trình học tập thực sự mang lại lợi ích cho bản thân mỗi người
Trong quá trình học nên tích cực phát biểu, trình bày những suy nghĩ của bản thân, không nên giấu dốt, bởi việc trình bày ý kiến mới giúp
hoàn thiện nhận thức của chính mình, được học hỏi thêm những cái mới, được hoàn thiện thêm kiến thức từ những gì mình có Đặc biệt là với đặc thù ngành Luật, việc gặp những từ chuyên ngành mang tính hàn lâm là rất nhiều nên việc hiểu rõ vấn đề sẽ giúp việc học và cả cơ hội việc làm sau này sẽ trở nên dễ dàng hơn Hơn nữa, việc chúng ta thường xuyên giơ tay xây dựng bài cũng sẽ dần dần hình thành trong mỗi người sự ham học hỏi, tìm tòi và cũng sẽ tăng dần sự tự tin khi giao tiếp thường ngày hay trước nhiều người Để đáp ứng được những yêu cầu này thì trường Đại học Luật Hà Nội đã tổ chức cho sinh viên có cơ hội được tham gia các tiết học thảo luận, đây là một cách làm rất hay để sinh viên được giải đáp thắc mắc của mình và rèn luyện những kĩ năng như trình bày ý kiến của bản thân, tham gia tranh biện, thuyết trình nhóm,… Đó đều là những kĩ năng cần thiết cho tương lai công việc sau này
Chúng ta nên tự lập cho mình một bản kế hoạch học tập khoa học Mỗi
người nên tự lập cho mình những bản kế hoạch việc phải hoàn thành và chia nhỏ khối lượng bài tập tránh tình trạng ứ đọng bài tập bởi ở Đại học Luật Hà Nội, thường thì vào tuần 13, hầu hết tất cả các môn học đều đến thời hạn nộp bài luận Nếu chúng ta không phân bổ thời gian, chia nhỏ
Trang 9các việc phải làm trước mà đợi đến hạn chót mới làm thì sẽ không kịp, công việc dồn ứ sẽ dẫn đến căng thẳng, hiệu quả không cao và kết quả học tập sẽ không thể tốt nên được
Trước khi vào giờ học lí thuyết thì chúng ta phải đọc và chuẩn bị bài trước Mỗi người phải tự đọc giáo trình trước để biết được vấn đề mà các
thầy cô sẽ giảng bởi ở Đại học Luật, việc đọc chép như ở THPT là không còn, khi lên lớp các thầy cô từ những gì chúng ta đã đọc, phát triển, làm
rõ hơn vấn đề, lấy ví dụ trong thực tiễn – những điều không có trong giáo trình Như vậy, chỉ đọc giáo trình thôi chưa đủ mà còn phải nghe các thầy cô giảng, lấy những ví dụ trong thực tế để chúng ta hiểu rõ bản chất vấn đề Đặc biệt là ngành Luật có những khái niệm hết sức hàn lâm nên việc đọc giáo trình, nghe giảng trên lớp là hết sức quan trọng
Bảo đảm sức khỏe: để việc học được bảo đảm thì sức khỏe cũng là yếu
tố quan trọng bởi vậy nên mỗi người nên tự tạo cho mình một lịch trình
ăn uống, nghỉ ngơi, học tập khoa học có như vậy quá trình học tập mới không bị ảnh hưởng
2 Phương thức cải thiện yếu tố bên ngoài ảnh hưởng đến quá trình học tập của sinh viên Trường Đại học Luật Hà Nội:
Cân đối thời gian học tập phù hợp, bên cạnh việc học thì mỗi người
cũng nên dành thời gian cho hoạt động thể thao, giải trí lành mạnh để giải tỏa căng thẳng sau khi học tập vất vả, cân bằng thời gian dành cho việc học và thời gian dành cho gia đình, cho bản thân, cho các hoạt động
xã hội, có như vậy tinh thần của bản thân mới được thoải mái tạo một năng lượng tích cực mới cho việc học
Chúng ta cần phải biết cân bằng lịch trình phù hợp sao cho không ảnh hưởng đến việc học Chúng ta có thể đi làm thêm, tham gia các câu lạc bộ,… những phải xác định rằng đó chỉ là những việc làm ngoài giờ, giải
Trang 10tỏa căng thẳng chứ không phải mục tiêu của mình, phải hài hòa sao cho việc học vẫn được bảo đảm như đúng mục tiêu mà mình đã đề ra
Chọn lọc thông tin, sử dụng những trang thông tin chính thống Hiện
nay, có rất nhiều những nguồn tài liệu không chính xác, điều này là rất nguy hiểm cho học sinh, sinh viên, đặc biệt là sinh viên Luật bởi vậy nên chúng ta khi sưu tầm tài liệu phải có sự chọn lọc, hãy đọc và sử dụng thông tin được cung cấp từ những nơi chính thống như cổng thông tin chính phủ, các Bộ, ngành … Có như vậy mới bảo đảm được sự chính xác của thông tin được cung cấp
KẾT LUẬN
Con đường học vấn là vô cùng quan trọng để đáp ứng được nhu
cầu ngày càng cao của xã hội trong giai đoạn đổi mới Trên đây em đã
nêu ra một số yếu tố tác động đến quá trình học tập mà chúng ta cần phải hạn chế hay phát huy nó, bên cạnh đó còn có các yếu tố khác Nhưng điều quan trọng là bản thân mỗi chúng ta phải xác định rằng những yếu
tố đó đều có sự tác động không nhỏ đến quá trình học tập vì vậy phải điều chỉnh để có một môi trường học tập thuận lợi có như vậy quá trình học tập của chúng ta mới đạt được hiệu quả tốt nhất