CHUONG XIV:VAN DE CON NGƯỜI TRONG TRIET HOC MAC-LENIN Noi dung Vấn đề con người luôn là chủ đề trung tâm của lịch sử triết học từ cổ đại đến hiện đại.. Tất cả những vấn đề trên, về
Trang 1
ry TRWVONRD.@OqxHugcaAo 86
aH Hoaaanaea | Waa =
TE fant (an @) | lịm n E TH
hl a i i eat Wl iiag ae
xy _ v.v P" mm Om ==
Bị” mm Si tích qUe điểm 1a triết Teles Mac- Lenin ve
Je ee a ay
ì Timid Tamacltree > lalee == aii ding quan diém L2 việc
Pi KiiLe 9/AYÁ(<ì #2 fz141/84]1<14188Y- 44 8141<
a
wy
Trang 2
CHUONG XIV:VAN DE CON NGƯỜI TRONG TRIET HOC MAC-LENIN
Noi dung
Vấn đề con người luôn là chủ đề
trung tâm của lịch sử triết học từ
cổ đại đến hiện đại Triết học Mác
- Lênin nhằm giải quyết những nội dung liên quan đến con người như
bản chất con người là gì? Vị trí, vai
trò của con người đối với thế giới như thế nào? Mối quan hệ giữa cá nhân và xã hội trong đời sống con người Tất cả những vấn đề trên,
về thực chất là học thuyết giải
phóng con người, hướng tới mục
đích vì con người - chủ thể của lịch
sử, xã hội, thể hiện bản chất cách
mạng và khoa học của triết học
I-Bản chất con người 1-Quan niệm vỀ con ngƯời trước
Mác
+Phương Đông +Phuong Tay
2-Quan niém cUa triét hoc Mac-
Lénin về bản chất con ngƯỜi
II-Quan hệ giỮa cá nhân và xã hội
IHI-Vai trò của quần chúng nhân
dân và cá nhân trong lịch sử
Trang 3
I Bản chất còn người:
1 Quan niệm về con người trong triết học trước Mác
Các nhà triết học khi nói tới vấn đề con người luôn tìm cách trả lời câu
hỏi: Bản chất con người là gi?
1.1.Quan niệm về con người trong triết học Phương Đông:
Các trường phái Triết học tôn giáo phương Đông như Phật giáo, Hồi giáo, Đạo giáo đều nhận thức bản chất người trên quan
điểm duy tâm hoặc “nhị nguyên luận”
+ Triết học Phật giao cho rằng t con người là sự kết hợp giữa | danh và sắc (vật chật và tỉnh thần) Đời sỐng trên trần gian chỉ là
hư ảo, chỉ có cõi niết bàn, thiên đường mới vĩnh viên
“PU melhee | CTOc CONG YON HAWG cia Com
CÕ GIÁO
NHƯME HIẾN œ1 THIEN GAC NGO |
Trang 41.1.Quan niệm về con người trong
triết học Phương Đông:
+ Nho giáo lại cho rang ban chat người đo trời quyết đỉnh + Lao Lao tu cho rang con nguoi tu = `
(Thién ménh), ban chat sinh ra tu Đạo, con người
người là Thiện (Mạnh tử) phải sÕng theo lẽ tự nhiên
và người có sự cảm thông thuan phác
(thiên nhiên tương cảm)
Trang 51.2 Trong Triét hoc phuong Tay
Các tôn giáo đều nhận thức bản chất người trên quan điểm duy
tâm thần bí
+ Kitô giáo cho răng con người có linh hồn và thể xác Linh hồn cao cả hơn thể xác
+ Trong Triết học Hi Lạp cổ đại các con người bậc thang cao
nhất của vũ trụ
+ Triết học phục hưng, cận đại đề cao con người như là thực thể trí tuệ, cao quý nhất
+ Triết học cổ điển Đức, với quan điểm Duy tâm khách quan cho
con người là hiện thân của “ý niêm tuyệt doi”, con Duy vat thi
coi con nguoi là kết quả của sự phát triển của giới tự nhiên
III INC LIT TA Ose ep ECT RD Si i ert tt aE cele [ee oem
SOOPP iPr led Oo etel= epee claims l |
|
~_~
a
CAIHAYCỦAĐẠOJESU | m `Ì |
Trang 6Trong suôt chiếu dầi lịch sử triết học phương Tây từ
Co dai Hy Lap trai qua giai đoạñ Trung cổ, Phục
hung va Gan dal dem nay, nhting van dé triét hoc vé eon'ngƯời vàn là miỘt đề tài tranh luận chưa chấm dứt.
Trang 7Nhìn chung, các quan điềm triết học trước Mác và ngoài
mácxít còn có một hạn chế cơ bản là phiến diện trong
phương pháp tiếp cận lý giải các vấn đề triết học về
con người, cũng do vậy trong thực tế lịch sử đã tồn tại lâu dài quan niệm trừu tượng về bản chất con người và
những quan niệm phi thực tiễn trong lý giải nhân sinh, xã
hội cũng như những phương pháp hiện thực nhằm giải
phóng con người Những hạn chế đó đã được khắc phục
và vượt qua bởi quan niệm duy vật biện chứng của triết
hoc Mác;Lênip.về con người
agit if
11-20110421 1<) -:10)
banal
ope eee et
TRIED HOC TROUCMACHOACLA TUYED DOIHOA MAT TINH THAN
HOACLA COTTRONG THE XAC VA DEU KHONG THAY DUUCBAN CHAT
A HOI CUA CON NGUUI
Ptr ce): inl pear a=) mut ga
Trang 82 Những quan niệm cơ bản của triết
học Mác - Lênin về con người:
.*®.a, Con người là một thực thể thống nhất giữa
mất sinh hoc và mặt xã hối:
Hai phương diễn ˆ "Tự nhiên” và đã hội: của con người: động vất, dù -
TH
| cao cap cấp nhất cũng Ghi thuần tứy tồn tai theo bản ñnh tự nhiên, còn
L: con hgười ngoai p area tôn taitựw nhiên còn có phương l
| dién WH xã hội cuando ˆ
Trang 9Tiền đề vật chất đầu tiên quy sự tồn tại của con
ñgười là giới tự nhiên: Cũng do đớ, bản tính tự nhiên cua con người baö hàm tfong nó tất cả bản tính sinh
học, tính loài của:nó: Yếu tổ sinh học tíong con
người'là điều kiện đầu tiền quy định sư tồn tại của
con người
¢ =>c6 thé noi: Giới tự nhiên là "thân thể vô cơ
của con người"; con người là một bộ phận của
tự nhiên; là kết quả của quá trình phát triển và tiến hoá lâu dài của môi trường tự nhiên
Trang 10
Với phương pháp biện chứng duy vat, triết học Mác nhận thức vấn đề con người một cách toàn diện, cụ thể, trong toàn bộ tính hiện thực xã hội của nó,
mà trước hết là lao động sản xuất ra của cải vật chất "Có thể phân biệt con người với súc vật, bằng ý thức, bằng tôn giáo, nói chung bang bat cu cai gi cũng được Bản thân con người bắt đầu bằng sự tự phân biệt với súc vật
ngay khi con người bắt đầu sản xuất ra những tư liệu sinh hoạt của mình - đó
là một bước tiến do tổ chức cơ thể của con người quy định Sản xuất ra những
tư liệu sinh hoạt của mình, như thế con người đã giân tiếp sản xuất ra chính
đời sống vật chất của mình".
Trang 11Triết học Mác đã kế thừa quan niệm về con người trong lịch sử triết học, đồng thời khẳng
dinh con người hiện thực là sự thông nhất
` VTNT XE ẼổFPVXN YWÉŒW WN “7P ÝWN"ˆ TT” c.vốố ee KG een ee (AC sẽ Ý NO vớ ớýÝ/( “mẽ eee
Trang 12
- Bự phát triển con n người c cư ' bản là -
- trén phương diện xã hội củanóú |
Trang 13
- - Để nhấn mạnh bản chất xã hội của con người, C Mác
đã nêu lên luận đề nổi tiếng: "Bản chất con người “
| không phải là một cái trừu tượng cố hữu của cá nhân -
- riêng biệt "Trong tính hiện thực của nó, bản chất con: người là tổng hoà những quan he xa hội"
»- Luận đề trên khẳng định rằng, không có con người trừu _ tượng, thoát ly mọi điều kiện, hoàn cảnh lịch sử xã hội
-Con người luôn luôn cụ thể, xác định, sống trong một - -_ điều kiện lịch Sử cụ thể nhất định, một thời đại nhất -
| định
Sự khác nhau cữ pan ve ' phương Thức “phat |
triễn của can người su với động vật là
- thông qua phương thức >
Trang 14
c Con nguoi la chu thé va la san pham cua lich su: -
Lich slr tao ra con nguai trong chung mur niao thì chinh con nigudi lai tao ra lich Surtrong chung
it đủ |
Cll Oy or fet ity feo cl md tcp do gon nd
Ban chat con người khổng phải là một hệ thống đóng kín,
mà là hệ thông mở, tương ứng với điều kiện tổn tại của
con người
Trang 15I-QUAN HỆ GIỮA CÁ NHÂN VÀ XÃ HỘI
1-Khái niệm cá nhân;
-Cá nhân: là con người cụ thể sống trong một xã hội nhất định và được phân
biệt với các cá nhân khác thông qua tính đơn nhất và tính phổ biến của nó
2-Khái niệm về nhân cách:
-Nhân cách: là khái niệm chỉ bản sắc đọc đáo riêng biệt của mỗi cá nhân và nội dung và tính chất bên trong của mỗi cá nhân
3.1-Quan hệ biện chứng giữa cá nhân và tập thể
-Tập thể là phần tử tạo thành xã hội,là hình thức liên kết các cá nhân thành
từng nhóm xã hội xuât phát từ lợi ích nhu cầu về kinh tê,chính tri dao
đức,thẩm mỹ,KH,tư tưởng nghề nghiệp
-Cá nhân tồn tại trong tập thể với tư cách là đơn vị cấu thành của cái toàn thể, biểu hiện bản sắc của mình thông qua hoạt động tập thể nhưng không hoà tan vào tập thể
-Quan hệ giữa: cá nhân và tập thể dựa trên nền tảng lợi ích.Đây là mối quan hệ vừa có tính thống nhất vừa bao hàm mâu thuẫn.
Trang 163.2.Quan hé bién chung giữa cá nhân với xã hồi
- Quan hé giữa cá nhân và xã hội la
quan hệ biện chứng dựa trên cơ sở
lợi ích Trong đó, xã hội giữ va trò
quyết định đối với cá nhân, cá nhân
tác động đến xã hội tùy thuộc ở trình
độ phát triển của nhân cách
- - Mối quan hệ giữa lợi ích cá nhân và
lợi ích xã hội do sự quy định của mặt
khách quan và mặt chủ quan Mặt
khách quan biểu hiện ở trình độ phát
triển và năng suất lao động xã hội
Mặt chủ quan biểu hiện ở khả năng
nhận thức và vận dụng quy luật xã
hội phù hợp với mục đích của con
người
Trang 17Van dung quan diém Triét hoc Mac-Lénin
vào việc phát triển con người ở VN
~Trong quá trình xây dựng CNXH cần quan tâm phát triển nguồn lực con người về cả ba mặt: thể lực, trí lực và tâm lực
-Muốn có CNXH cần phải có con người XHCN vì vậy phát triển
nguồn nhân lực là một trong những vấn đề chiến lược của Đảng
và nhà nước ta hiện nay.Bên cạnh đó Đảng ta coi GD-ĐT là quốc
sách hàng đầu
-Mở rộng giao lưu quốc tế.
Trang 18
x | |
xà a
| Ả Ft Ỉ
a ' " L
_ | —.< —= ¬— iv
a mT
Ï |
— ~= - a ` `
°Ö Thành viên nhóm thảo luận:
1:Trần Hoàng My
2:Bao Phuong
3:Minh Phuong 4:Đức Tiến
5:Đức Tùng 6:Danh Tường
f:Thu Trang
www.ctu.edu.vn mm