Nghiên cứu thực trạng công tác tuyển dụng công chức cấp xã tạihuyện Ứng Hòa trong giai đoạn 2016 - 2020, từ đó đề xuất nhữnggiải pháp nhằm nâng cao chất lượngcông tác tuyển dụng công ch
Trang 1MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài luận văn
Công tác tuyển dụng công chức cấp xã có vai trò rất quan trọng,giúp tuyển chọn được đội ngũ công chức có chất lượng Tuyển dụnghiệu quả sẽ chọn được công chức có trình độ chuyên môn, năng lực,phẩm chất đạo đức tốt, làm việc nghiêm túc vì trách nhiệm của mìnhtrước công vụ, giúp cho hoạt động công vụ đạt hiệu quả cao
Huyện Ứng Hòa là huyện phía Nam của Hà Nội gồm 29 đơn vịhành chính: 01 thị trấn và 28 xã Trong những năm gần đây, công táctuyển dụng công chức cấp xã trên địa bàn huyện có nhiều đổi mới,mang lại hiệu quả tích cực Tuy nhiên so với yêu cầu xây dựng nềnhành chính chuyên nghiệp, hiện đại, hiệu lực, hiệu quả, có năng lựckiến tạo phát triển thì đội ngũ công chức cấp xã còn nhiều bất cập.Trình độ chuyên môn còn hạn chế chưa đáp ứng với yêu cầu hiện tại
Từ những lý do trên, tác giả lựa chọn đề tài: “Tuyển dụng công chức cấp xã tại huyện Ứng Hòa, Thành phố Hà Nội” làm đề tài
nghiên cứu cho luận văn thạc sĩ của mình
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn
Có thể nói, công tác tuyển dụng công chức cấp xã thu hút được
sự quan tâm của nhiều nhà nghiên cứu, nhà quản lý, Do đó, có rấtnhiều đề tài nghiên cứu với nhiều cách tiếp cận cũng như phạm vinghiên cứu khác nhau Tuy nhiên chưa có đề tài nào nghiên cứu vềtuyển dụng công chức cấp xã tại huyện Ứng Hòa, thành phố Hà Nội
Vì vậy, đề tài đảm bảo được tính mới, không trùng lặp với các đề tàinghiên cứu đã được công bố
3 Mục đích và nhiệm vụ của luận văn
- Mục đích:
Trang 2Nghiên cứu thực trạng công tác tuyển dụng công chức cấp xã tạihuyện Ứng Hòa trong giai đoạn 2016 - 2020, từ đó đề xuất nhữnggiải pháp nhằm nâng cao chất lượngcông tác tuyển dụng công chứccấp xã tại huyện Ứng Hòa, Thành phố Hà Nội.
- Nhiệm vụ:
Để đạt được mục đích trên, luận văn tập trung thực hiện nhữngnhiệm vụ cơ bản sau:
Một là, hệ thống hóa một số vấn đề lý luận và thực tiễn về công
chức cấp xã và công tác tuyển dụng công chức cấp xã
Hai là, phân tích, đánh giá thực trạng về công chức cấp xã, công
tác tuyển dụng công chức cấp xã tại huyện Ứng Hòa, thành phố HàNộigiai đoạn 2016 - 2020
Ba là, đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng công tác tuyển
dụng công chức cấp xã tại huyện Ứng Hòa, thành phố Hà Nội
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn
- Đối tượng nghiên cứu: Công tác tuyển dụng công chức cấp xã
tại huyện Ứng Hòa, Thành phố Hà Nội
- Phạm vi nghiên cứu:
+ Về nội dung: Công tác tuyển dụng công chức cấp xã tại huyệnỨng Hòa, Thành phố Hà Nội
+ Về thời gian: Trong thời gian từ năm 2016 - 2020
+ Về khách thể: Không bao gồm chức danh Chỉ huy trưởng quân
sự xã
5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn
- Phương pháp luận:
Luận văn sử dụng phương pháp luận của Chủ nghĩa Mác - Lênin
và tư tưởng Hồ Chí Minh; các quan điểm, đường lối, chủ trương của
Trang 3Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về tuyển dụng công chứccấp xã.
- Phương pháp nghiên cứu:
Trong quá trình thực hiện luận văn tác giả đã sử dụng nhữngphương pháp nghiên cứu cụ thể như:
+ Phương pháp nghiên cứu lý luận
+ Phương pháp điều tra xã hội học
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
- Ý nghĩa lý luận: Luận văn góp phần hệ thống hóa cơ sở khoahọcvề công tác tuyển dụng công chức cấp xã
- Ý nghĩa thực tiễn: Luận văn đánh giá đúng thực trạng tuyểndụng công chức cấp xã tại huyện Ứng Hòa, thành phố Hà Nội; chỉ racác ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của các hạn chế trong công táctuyển dụng công chức cấp xã Từ đó, đề xuất các giải pháp nhằmnâng cao chất lượng công tác tuyển dụng công chức cấp xã tại huyệnỨng Hòa trong thời gian tới Đây là bài học thực tiễn rất quan trọngđối với các lãnh đạo, công chức chuyên môn phụ trách công tác tuyểndụng công chức cấp xã tại huyện Ứng Hòa để tham khảo, sẽ giúp chocông tác tuyển dụng công chức cấp xã của huyện đạt hiệu quả, chấtlượng ngày càng được nâng cao hơn
Luận văn có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo cho các địaphương trong công tác tuyển dụng công chức cấp xã
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài phẩn mở đầu, kết luận, phụ lục và tài liệu tham khảo, nộidung luận văn được chia làm 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về tuyển dụng công chức
cấp xã
Chương 2: Thực trạng tuyển dụng công chức cấp xã tại huyện
Ứng Hòa, thành phố Hà Nội
Trang 4Chương 3: Giải pháp và khuyến nghị nhằm nâng cao chất lượng
tuyển dụng công chức cấp xã tại huyện Ứng Hòa, thành phố Hà Nội
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ TUYỂN DỤNG CÔNG CHỨC
CẤP XÃ
1.1 Công chức cấp xã
1.1.1 Khái niệm công chức cấp xã
Theo Khoản 3 Điều 4 Luật Cán bộ, Công chức năm 2008 quyđịnh: Công chức cấp xã là công dân Việt Nam được tuyển dụng giữmột chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc UBND cấp xã, trongbiên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước
Công chức cấp xã (theo Khoản 3 Điều 61 Luật Cán bộ, Côngchức năm 2008) có các chức danh sau: (a) Trưởng Công an; (b) Chỉhuy trưởng Quân sự; (c) Văn phòng - thống kê; (d) Tài chính - Kếtoán; (đ) Tư pháp - Hộ tịch; (e) Văn hóa - Xã hội; (g) Địa chính - xâydựng - đô thị và môi trường (đối với phường, thị trấn) hoặc địa chính
- nông nghiệp - xây dựng và môi trường (đối với xã)
Đặc biệt, theo Khoản 13 Điều 1 của Luật sửa đổi, bổ sung một
số điều của Luật Cán bộ, công chức số 22/2008/QH12 và Luật Viênchức năm 2019 quy định riêng chức danh Trưởng Công an (áp dụngđối với xã, thị trấn chưa tổ chức công an chính quy theo quy định củaLuật Công an nhân dân số 37/2018/QH14) Tại Khoản 3 Điều 1 củaQuyết định số 19/2020/QĐ-UBND ngày 07/9/2020 của UBNDThành phố Hà Nội quy định về cơ cấu công chức cấp xã hiện nay chỉcòn có 6 chức danh (trong đó không còn chức danh Trưởng công anxã) Công chức cấp xã do UBND cấp huyện quản lý
1.1.2 Đặc điểm công chức
cấp xã
Trang 5Công chức cấp xã là công dân Việt Nam được tuyển dụnggiữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc UBND cấp xã,trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước Từ khái niệmtrên, ta có thể thấy các dấu hiệu nhận biết công chức cấp xã gồm:
Thứ nhất, là
công dân Việt Nam
Thứ hai, được tuyển dụng giữ một chức danh chuyên môn,nghiệp vụ thuộc UBND cấp xã
Thứ ba, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước.Công chức cấp xã được hình thành từ việc tuyển dụng nên cũngmang các đặc điểm giống với công chức nói chung Tuy nhiên, côngchức cấp xã có một số điểm khác biệt, đó là:
Thứ nhất, công chức cấp xã hưởng lương từ ngân sách cấp xãnhưng do cấp huyện tuyển dụng và quản lý
Thứ hai, đây là đội ngũ có số lượng lớn nhất, đóng vai trò quantrọng trong việc tổ chức, triển khai thực hiện thắng lợi các chủtrương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước Thứ ba, công chức cấp xã chủ yếu là người địa phương, vì vậycông chức cấp xã là người am hiểu những phong tục, tập quán, vănhóa vùng miền, bản sắc truyền thống của địa phương
Thứ tư, đội ngũ công chức cấp xã được hình thành tư nhiềunguồn khác nhau như: thi tuyển, xét tuyển, tuyển dụng trong trườnghợp đặc biệt (sinh viên tốt nghiệp đại học loại giỏi trở lên ở trongnước, loại khá trở lên ở nước ngoài; Viên chức trong các đơn vị sựnghiệp công lập, đã có thời gian làm viên chức 05 năm (đủ 60 tháng)trở lên, tính từ thời điểm được tuyển dụng viên chức (không kể thờigian tập sự); Người hưởng lương trong lực lượng vũ trang (quân đội,công an) và người làm công tác cơ yếu, đã có thời gian công tác 05năm (đủ 60 tháng) trở lên trong lực lượng vũ trang (quân đội, công
Trang 6an) hoặc làm công tác cơ yếu, tính từ thời điểm có quyết định tuyểndụng chính thức vào quân đội, công an hoặc tại các tổ chức của lựclượng cơ yếu; Cán bộ chuyên trách cấp xã khi thôi đảm nhiệm chức
vụ cán bộ cấp xã thì được xem xét, tiếp nhận vào công chức cấp xãkhông qua thi tuyển nếu đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn theo quyđịnh)
Thứ năm, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của công chức cấp xãchưa đồng đều nên trong việc giải quyết các công việc chuyên môntại đơn vị cấp xã chưa thật sự hiệu quả
1.2 Tuyển dụng công chức cấp xã
1.2.1 Khái niệm tuyển dụng công chức cấp xã
Tại Khoản 5 Điều 3, Nghị định số 117/2003/NĐ-CP ngày10/10/2003 của Chính phủ quy định tuyển dụng là việc tuyển người vàolàm việc trong biên chế của cơ quan nhà nước thông qua thi hoặc xéttuyển
Tuyển dụng công chức là việc lựa chọn người đủ năng lực, tiêuchuẩn, điều kiện đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ nhất định vào làm việctại cơ quan, tổ chức, đơn vị trong hệ thống chính trị
Là một bộ phận của công chức nói chung nên khái niệm tuyểndụng công chức cấp xã cũng được hiểu tương tự như khái niệm tuyểndụng công chức Tuyển dụng công chức cấp xã là việc cơ quan nhànước có thẩm quyền theo trình tự, thủ tục pháp luật quy định, tiến hànhlựa chọn những người có đủ năng lực, tiêu chuẩn, điều kiện đáp ứngyêu cầu vị trí việc làm vào làm việc trong các bộ phận trực thuộcUBND cấp xã
Việc tuyển dụng công chức cấp xã được trải qua một quy trình,thủ tục chặt chẽ: đó là việc xem xét, lựa chọn những người có đủphẩm chất chính trị, đạo đức lối sống, có trình độ và chuyên ngànhđào tạo phù hợp với vị trí, chức danh công chức cấp xã cần tuyển
Trang 7theo quy định, có đủ sức khỏe, năng lực để đảm bảo thực hiện cácnhiệm vụ công vụ được giao và phải thực hiện theo quy định hiệnhành.
1.2.2 Vai trò của tuyển dụng công chức cấp xã
Tuyển dụng công chức cấp xã có ý nghĩa, vai trò hết sức quantrọng đối với các đơn vị hành chính cấp xã nói riêng, của hệ thốngchính trị của địa phương nói chung và đối với bản thân công chứccấp xã được tuyển dụng
Trước hết, đối với UBND cấp xã (cơ quan trực tiếp sử dụng côngchức): Việc tuyển dụng công chức cấp xã sẽ giúp cho UBND cấp xã có
đủ số lượng người đảm nhiệm các công việc chuyên môn trong quátrình quản lý, điều hành các hoạt động của UBND cấp xã theo quyđịnh
Thứ hai, đối với cơ quan quản lý nhà nước: Việc tuyển dụngcông chức cấp xã là một phương thức để củng cố, kiện toàn và xâydựng đội ngũ công chức cấp xã đảm bảo đủ về số lượng, có cơ cấu,chất lượng phù hợp với phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ của các chínhquyền ở cấp cơ sở
Thứ ba, đối với bản thân người được tuyển dụng: Việc tuyểndụng công chức cấp xã thực hiện trên cơ sở nguyên tắc công khai,minh bạch, công bằng, cạnh tranh Như vậy có thể thấy, thông quatuyển dụng cạnh tranh, sẽ giúp người được tuyển dụng có động lựchơn trong công việc, do đó mà thúc đẩy các hoạt động công vụ đượchiệu quả hơn
1.2.3 Nguyên tắc tuyển dụng công chức cấp xã
Tuyển dụng công chức công chức cấp xã nói riêng và tuyểndụng công chức nói chung đều phải đảm bảo các nguyên tắc theo quyđịnh Theo Điều 38 Luật Cán bộ, công chức năm 2008, quy định cụthể về nguyên tắc trong tuyển dụng công chức đó là:
Trang 8Thứ nhất, nguyên tắc bảo đảm công khai, minh bạch, khách
quan và đúng pháp luật
Thứ hai, nguyên tắc bảo đảm tính cạnh tranh
Thứ ba, nguyên tắc tuyển chọn đúng người đáp ứng yêu cầu
nhiệm vụ và vị trí việc làm
Thứ tư, nguyên tắc ưu tiên tuyển chọn người có tài năng, người
có công với nước, người dân tộc thiểu số
1.2.4 Đặc điểm cơ bản của tuyển dụng công chức cấp xã
Việc tuyển dụng công chức cấp xã phải được căn cứ vào yêu cầu
nhiệm vụ, tiêu chuẩn chức danh và số lượng công chức cấp xã theo
từng chức danh đã được cơ quan có thẩm quyền giao, cụ thể:
Thứ nhất, việc tuyển dụng công chức cấp xã phải căn cứ vào yêu
cầu nhiệm vụ
Thứ hai, căn cứ vào tiêu chuẩn chức danh
Thứ ba, căn cứ vào số lượng công chức cấp xã theo từng chức
danh được giao
1.2.5 Quy trình tuyển dụng công chức cấp xã
Trình tự tuyển dụng công chức cấp xã có thể khái quát thành mô
hình gồm có các bước cụ thể như sau:
Sơ đồ 1.1 Quy trình tuyển dụng công chức cấp xã
(Nguồn: Tác giả tự tổng hợp)
1.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến tuyển dụng công chức cấp xã
1.3.1 Yếu tố khách quan
Thông báokết quả tuyểndụng
Tổ chứctuyển dụng
Thông báo tuyểndụng và tiếp nhậnPhiếu đăng ký dựtuyển
và nhận việc
Trang 9Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến tuyển dụng công chức cấp xã:Thứ nhất là điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của địa phương Thứ hai là chính sách đãi ngộ của địa phương
Thứ ba là hệ thống chính sách, pháp luật về tuyển dụng côngchức cấp xã
Trang 101.3.2 Yếu tố chủ quan
Ngoài các yếu tố khách quan thì các yếu tố chủ quan cũng ảnhhưởng vô cùng lớn đến việc tuyển dụng công chức cấp xã như: Một là, nhận thức, ý thức trách nhiệm của Chủ tịch UBND cấpxã; Chủ tịch UBND cấp huyện
Hai là, tinh thần trách nhiệm, tính chuyên nghiệp, hiệu quả củanhững người tham gia HĐTDCCCX
Ba là, số lượng chất lượng của ứng viên dự tuyển sẽ ảnh hưởngtrực tiếp đến chất lượng tuyển dụng
1.4 Kinh nghiệm trong công tác tuyển dụng ở một số địa phương và bài học rút ra đối với huyện Ứng Hòa trong tuyển dụng công chức cấp xã
Đối với Thành phố Hồ Chí Minh, việc tuyển dụng công chứccấp xã được thực hiện theo Quyết định số 23/2020/QĐ-UBND ngày04/9/2020 của UBND thành phố Hồ Chí Minh về việc ban hành Quychế tổ chức tuyển dụng công chức phường, xã, thị trấn trên địa bànthành phố Hồ Chí Minh
Đối với tỉnh Hà Nam, việc tuyển dụng công chức cấp xã đượcthực hiện theo Quyết định số 01/2021/QĐ-UBND ngày 04/02/2021của UBND tỉnh Hà Nam về việc ban hành Quy chế tuyển dụng côngchức xã, phường, thị trấn trên địa bàn tỉnh Hà Nam
Đối với Thành phố Cần Thơ, việc tuyển dụng công chức cấp xãđược thực hiện theo Quyết định số 02/2013/QĐ-UBND ngày16/01/2013 của UBND thành phố Cần Thơ về việc ban hành Quy chếtuyển dụng công chức cấp xã
Qua việc nghiên cứu quy chế tổ chức tuyển dụng công chức cấp
xã của một số địa phương, tác giả rút ra bài học kinh nghiệm trongviệc tuyển dụng công chức cấp xã tại huyện Ứng Hòa, cụ thể nhưsau:
Trang 11Một là, việc lập kế hoạch tuyển dụng công chức cấp xã phải doUBND cấp huyện xây dựng
Hai là, việc tuyển dụng công chức cấp xã nên thực hiện đúngtheo phân cấp thẩm quyền
Ba là, việc tuyển dụng công chức cấp xã cần phải được giám sát,kiểm soát chặt chẽ, nghiêm ngặt
TIỂU KẾT CHƯƠNG 1
Trong chương 1, tác giả đã nêu được khái niệm tuyển dụng côngchức cấp xã; quy trình tuyển dụng công chức cấp xã; các yếu tố ảnhhưởng đến tuyển dụng công chức cấp xã và một số bài học kinhnghiệm trong tuyển dụng công chức cấp xã của một số địa phương làthành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Hà Nam và thành phố Cần Thơ Nhữngnội dung trong chương 1 sẽ là khung lý luận cơ bản, làm cơ sở choviệc phân tích, đánh giá thực trạng việc tuyển dụng công chức cấp xãtrên địa bàn huyện Ứng Hòa tại chương 2
Trang 12CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG TUYỂN DỤNG CÔNG CHỨC CẤP XÃ TẠI HUYỆN ỨNG HÒA, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
2.1 Khái quát chung về huyện Ứng Hòa, thành phố Hà Nội
2.1.1 Điều kiện tự nhiên và kinh tế, chính trị - xã hội
Điều kiện tự nhiên, kinh tế, chính trị và xã hội có ảnh hưởng rấtlớn đến việc tuyển dụng công chức nói chung và tuyển dụng côngchức cấp xã nói riêng Ứng Hòa là huyện thuần nông, mặc dù các nộidung trong quản lý nhà nước đều được quan tâm, triển khai (chínhsách, chế độ đãi ngộ đối với cán bộ, công chức,….), đặc biệt là côngtác tuyển dụng công chức cấp xã nhưng vẫn chưa tạo ra được sự thuhút đối với nguồn nhân lực tham gia dự tuyển vào các vị trí, chứcdanh công chức cấp xã trên địa bàn huyện nên dẫn đến thực trạngthiếu công chức cấp xã làm việc tại các UBND xã khiến cho hoạtđộng công vụ chưa thực sự đạt được hiệu quả cao
2.1.2 Thực trạng đội ngũ công chức cấp xã tại huyện Ứng Hòa
- Về số lượng và độ tuổi công chức cấp xã:
Bảng 2.1 Số lượng CCCX huyện Ứng Hòa tính đến
ngày 31/12/2020
Tổng số công chức
Nữ Đảng viên
Dân tộc thiểu số
Từ 30 trở xuống
Từ 31 đến 40
Từ 41 đến 50
Nữ từ 51 đến 55
Nam
từ 56 đến 60
Trên tuổi nghỉ hưu
Trang 13Tổng 218 107 156 62 83 36 17 20
(Nguồn: Phòng Nội vụ huyện Ứng Hòa)
Tính đến ngày 31/12/2020 số lượng công chức cấp xã huyện Ứng
Hòa (không bao gồm Chỉ huy trưởng Quân sự) là 218 người, trong đó:
+ Về giới tính: Nam 111 người chiếm 51%; Nữ: 107 người chiếm
49%
+ Về độ tuổi: Từ 30 tuổi trở xuống có 62 người, chiếm 28,44%;
Từ 31 đến 40 tuổi có 83 người, chiếm 38,07%; Từ 41 đến 50 tuổi có
36 người chiếm 16,51%; Từ 51 đến 55 tuổi đối với nữ có 17 người,
chiếm 7,8%; Từ 51 đến 60 tuổi đối với nam có 20 người, chiếm
Trình độ Lý luận chính trị
Trình độ Quản
lý nhà nước Trên
Đại học
Chưa qua đào tạo
Cao cấp TC
Sơ cấp
Chưa qua đào tạo
CVC hoặc TĐ
CV hoặc TĐ
Chưa qua Đào tạo
(Nguồn: Phòng Nội vụ huyện Ứng Hòa)
Qua bảng trên, có thể thấy được về chất lượng công chức cấp
xã tại huyện Ứng Hòa hầu hết đã đạt tiêu chuẩn về trình độ chuyên
môn, nghiệp vụ, lý luận chính trị, quản lý nhà nước, tuy nhiên số