chủ đề 7 truyện nước ngoài

Hen-ri; “Hai cây phong” của Ai-ma-tốp I.Mục tiêu: Giúp hs 1.Kiến thức, kĩ năng, thái độ: - Kiến thức: Qua bốn văn bản, giáo viên hướng dẫn hs thấy được lịng thương cảm của tác giả đối vớ

Chủ đề/Bài dạy:

TRUYỆN NƯỚC NGỒI Tổng số tiết: 06 (từ tiết 23 đén tiết 28)

- Giới thiệu chung chủ đề:

Chủ đề gồm 4 văn bản: “Cơ bé bán diêm” của - An-đéc-xen; “Đánh nhau với cối xay giĩ”

của Xéc-van-tét; “Chiếc lá cuối cùng” của O Hen-ri; “Hai cây phong” của Ai-ma-tốp

I.Mục tiêu: Giúp hs

1.Kiến thức, kĩ năng, thái độ:

- Kiến thức: Qua bốn văn bản, giáo viên hướng dẫn hs thấy được lịng thương cảm của tác giả đối

với em bé bất hạnh, những con người nghèo khổ, bất hạnh trong xã hội; thái độ trân trọng nhữngcon người cao thượng luơn quên mình vì người khác.Ý nghĩa của cặp nhân vật bất hủ mà Xéc-van-tét đã gĩp vào văn học nhân loại: Đơn Ki-hơ-tê và Xan-cho Pan-xa Sự gắn bĩ của người họa sĩ vớiquê hương,với thiên nhiên và lịng biết ơn người thầy Đuy-sen

- Kĩ năng: Vận dụng kiến thức về sự kết hợp các phương thức biểu đạt trong tác phẩm tự sự để

đọc – hiểu tác phẩm Phát hiện, phân tích đặc điểm nổi bật về nghệ thuật kể chuyện của nhà văn

-Thái độ: + Giáo dục HS lịng đồng cảm, lịng yêu thương con người Phán những vấn đề, những sự

việc cịn lạc hậu trong xã hội Giáo dục HS sống phải cĩ khát vọng nhưng khát vọng ấy phải gắn với thực tế và cĩ ích

+ Giáo dục lịng yêu quê hương, đất nước

*Tích hợp kĩ năng sống

- Bài “ Cơ bé bán diêm” : Xác định lối sống nhân ái, yêu thương và chia

sẻ với mọi người xung quanh

- Bài “Chiếc lá cuối cùng”: Sống có tình yêu thương và trách nhiệm với

mọi người xung quanh.Phản hồi/ lắng nghe tích cực, trình bày suy nghĩ/

ý tưởng về tình huống truyện và cách ứng xử của các nhân vật trong truyện Phân tích giá trị nội dung và nghệ thuật của văn bản,

ý nghĩa của hình tượng chiếc lá cuối cùng

- Bài “ Hai cây phong”: Biết ơn những người đã dưỡng dục mình cĩ trách nhiệm với quê hương

2 Định hướng phát triển năng lực học sinh:

- Năng lực giải quyết vấn đề

- Năng lực sáng tạo

- Năng lực tự quản lí

- Năng lực hợp tác

- Năng lực tìm hiểu tự nhiên và xã hội

- Năng lực giao tiếp tiếng Việt

- Năng lực sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông

- Năng lực tạo lập và tiếp nhận văn bản (năng lực thưởng thức văn học/cảm thụ thẩm mĩ)

II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:

1 Giáo viên:

- Soạn giáo án

- SGK, SGV, sách thiết kế, các tài liệu tham khảo khác

- GV hướng dẫn HS sưu tầm tranh ảnh, bài viết liên quan đến chủ đề

- Hướng dẫn học sinh chuẩn bị ở nhà

- Phương án tổ chức lớp học: giảng bình, vấn đáp, động não, thảo luận nhóm…

2 Học sinh:

- Đọc trước văn bản ở nhà

- Soạn bài theo câu hỏi SGK

- HS sưu tầm tranh ảnh, bài viết về theo hướng dẫn của giáo viên

- Đọc thêm các tài liệu tham khảo khác

III Tiến trình dạy học:

Hoạt động1: Tình huống xuất phát/Khởi động (10p)

Mục tiêu hoạt động: Tạo tình huống/vấn đề học tập mà HS chưa thể giải quyết được ngay kích thích

nhu cầu tìm hiểu, khám phá kiến thức mới.

Nội dung, phương thức tổ chức hoạt động học tập của HS Dự kiến sản phẩm, đánh giá kết quả hoạt

động

Gv đặt câu hỏi dẫn vào bài:

H: Trong cuộc sống, trong những mối quan hệ của mỗi con

người thì theo em con người ta sẽ trân trọng điều gì ?

H Em hãy kể tên một bài thơ hoặc hát một bài hát về tình

yêu quê hương, đất nước?

Hs cĩ thể trả lời theo suy nghĩ của mình (cá nhân)

Gv chơt và dẫn vào bài

Hs trả lời theo suy nghĩ của mình

Hoạt động2: Hình thành kiến thức+Luyện tập (250p)

Mục tiêu hoạt động Giúp HS nắm:

- Nghệ thuật kể chuyện, các tổ chức các yếu tố hiện thực và mộngtưởng trong tác phẩm

- Lòng thương cảm của tác giả đối với em bé bất hạnh

-Hiểu được những chi tiết tiêu biểu cho tính cách mỗi nhân vật (Đơn Ki-hơ-tê và Xan-chơ Pan-xa) được miêu

tả trong đoạn trích

- Phê phán những vấn đề, những sự việc cịn lạc hậu trong xã hội.

- Nhân vật, sự kiện, cốt chuyện trong một tác phẩm truyện ngắn hiện đạiMĩ

- Lòng cảm thông, sự sẻ chia giữa những nghệ sĩ nghèo

- Ý nghĩa của tác phẩm nghệ thuật vì cuộc sống của con người

- Vẻ đẹp và ý nghĩa hình ảnh hai cây phong trong đoạn trích

- Sự gắn bĩ của người họa sĩ với quê hương,với thiên nhiên và lịng biết ơn người thầy Đuy-sen

- Cách xây dựng mạch kể; cách miêu tả giàu hình ảnh và lời văn giàu cảm xúc

Nội dung, phương thức tổ chức hoạt động học tập

của HS

Dự kiến sản phẩm, đánh giá kết quả hoạt động

A.Nội dung 1: Văn bản “Cơ bé bán diêm”-

An-đéc-xen

I.Tìm hiểu chung:.

GV tổ chức phương thức hoạt động học tập của học

sinh phần tìm hiểu chung qua gợi mở, nêu vấn đề, đàm

thoại, trực quan thu thập và trình bày những hiểu biết

để nắm bắt những thơng tin về tác giả và tác phẩm

đọc diễn cảm, , thể loại, phương thức biểu đạt, bố cục

- Hs đọc diễn cảm văn bản.trình bày bố cục vàphương thức biểu đạt, tĩm tắt nd truyện

Thảo luận nhĩm:

Gv giao nhiệm vụ cho 4 nhĩm tìm hiểu:

- Thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS hoạt động theo nhĩm.

Nhĩm1: Qua phần đầu câu chuyện ta biết được điều gì

về gia cảnh của cơ bé bán diêm?

Nhĩm2: Em bé cùng những bao diêm xuất hiện trong

thời điểm đặc biệt nào?

Nhĩm3: Nghệ thuật khắc hoạ hình ảnh cơ bé bán

diêm?

Nhĩm4: Chỉ ra các hình ảnh tương phản đối lập ? Nêu

tác dụng?

- Báo cáo kết quả và thảo luận

- HS 1 nhĩm trình bày, các nhĩm khác theo dõi,

nhận xét.

- Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập 

Gv lần lượt hướng dẫn hs rút ra những nội dung

cốt lõi của câu trả lời và liên hệ giáo dục KNS cho

hs: Trân trọng giá trị của bản thân, biết đồng cảm,

yêu thương những con người cĩ hồn cảnh bất

hạnh

Gv cho hoạt động tương tác:

Hs trả lời nếu chưa đầy đủ gv mời em khác giúp bạn

bổ sung

- HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ

- HS trình bày Cĩ thái độ tích cực xây dựng bài học

- Cơ phải đi bán diêm kiếm so

* Đêm giao thừa rét buốt

Cơ bé đầu trần, chân đất, bụng đói, dò dẫm trong bóng tối.

 Tình cảnh khốn khổ về vật chất, khơng cĩ chỗ dựa về tinh thần

*Nghệ thuật :

- Liệt kê có chọn lọc những hìnhảnh tương phản (đối lập, đặt gầnnhau, làm nổi bật lẫn nhau) đượcnhà văn sử dụng trong phần này

2 Hiện thực và những mộng

tưởng được thắp sáng từ ánh

lửa diêm:

Phiếu học tập 1: cho HS HĐ nhĩm trả lời câu hỏi :

Cho biết những ảo mộng và hiện

thực hiện ra như thế nào sau mỗi lần

cô bé quẹt diêm? Theo em, mộng

tưởng của cô bé hiện ra như vậy

đã hợp lý chưa? Vì sao?

nhằm khắc họa, tô đậm nỗi khổcực, tội nghiệp của cô bé

- Trời rét thấu xương, tuyết rơi

- Cửa sổ mọi nhà đều sáng rực ánh đèn - Em bé dò dẫm trong bóng tối

- Trong phố sực nức mùi ngỗng quay - Em bé bụng đói, cả ngày chưa ăn uống gì

-HS thảo luận rút ra các mộng tưởng

+ Lị sưởi>Sưởi ấm + Bàn ăn->Ăn no

GV cho các nhĩm đổi kết quả, nhận xét nhĩm bạn và

->Thực tế và mộng tưởng đan xen vào nhau Các mộng tưởng hiện ra theo một trình tự hợp lí

Mộng tưởng gắn với thực tế: lòsưởi, bàn ăn, cây thông nôen.Mộng tưởng thuần túy: conngỗng quay nhảy ra khỏi đĩa, hai bàcháu nắm tay nhau bay về trời

- Nghệ thuật đối lập, tăng tiến, đanxen giữa mộng và ảo

+ Đối lập giữa thực tế và mộngtưởng

+ Tăng tiến ở những mộng tưởngvà thực tế phủ phàng

=> Nghệ thuật đối lập, tăng tiến, đan xen giữa mộng và ảo.thể hiện niềm khao khát cháy bỏng về một cuộc sống ấm no và hạnh phúc

-Trong các mộng tưởng ấy, mộng

tưởng nào gắn với thực tế, mộng

tưởng nào thuần túy là mộng

tưởng? Vì sao?

- Vậy để khắc họa hình ảnh của cô

bé bán diêm trong đêm giao thừa,

tác giả đã khắc họa bằng nghệ

thuật gì?

GV bình :Một ước mơ nhỏ bé thật bình dị mà em nào

cĩ được khi mọi người, mọi nhà đang tràn ngập hạnh

phúc cũng chính là em trống vắng đơn cơi ,hụt hẫn,

lạnh lẽo băng giá trong trái tim của con người đúng

như Mac-xim Gơ –rơ –ky đã từng nĩi: “Nơi lạnh nhất

khơng phải là Bắc cực mà là nơi thiếu tình thương”.

Đến đây cảnh thật và mộng tưởng của em càng làm

nổi bật ước mơ cháy bỏng của tuổi thơ được sống êm

đềm hạnh phúc được đĩn giao thừa được hưởng niềm

vui về vật chất Qua câu chuyện An- đéc- xen đã giúp

người đọc nhận ra rằng cuộc sống cĩ thể cĩ nhiều thứ,

cĩ thể thiếu nhiều thứ song điều cần thiết nhất đối với

mỗi con người là tình yêu thương của người thân của

đồng loại Nhà văn đã thắp lên ngọn lửa tình yêu

thương trong trái tim người đọc, tài năng cua người

nghệ sĩ cĩ cội rễ từ tấm lịng nhân ái.

3

Cái chết của cơ bé bán diêm.

- HS hoạt động theo nhĩm cặp đơi.

- Hãy tìm những shi tiết miêu tả cái

chết của cô bé bán diêm? Thái độ của

mọi người như thế nào?

- Tại sao em bé bán diêm chết vì đói

rét mà nhà văn lại miêu tả hình

ảnh thi thể em:” Một em bé có đôi

má hồng và đoi môi đang mỉm

cười”?

HS 1 nhĩm trình bày, các nhĩm khác theo dõi,

nhận xét.

Câu hỏi tích hợp kĩ năng sống:

Những mảnh đời bất hạnh đó gợi

cho em suy nghĩ gì? Bản thân em sẽ

làm những người có hoàn cảnh như

- Mọi người vui vẻ

- Cơ bé chết cóng trong xó tường với đôi má hồng và đôi môi đang mỉm cười.

- Để làm vơi đi sự đau đớn, xót xa.Hơn thế nữa tác giả muốn hình ảnhcủa em bé còn sống mai, đẹp mãitrong lòng người đọc

- HS nhận xét theo cá nhân

- Nghệ thuật; Kết hợp tự sự, miêu tả,biểu cảm; cách kể chuyện đan xengiữa hiện thực và mộng tưởng

- Nội dung

+ Giá trị hiện thực : Hình ảnh cô bébán diêm tội nghiệp với cảnh ngộgia đình và cái chết thương tâm trongđêm giao thừa đầy khát khao mộngtưởng

+Giá trị nhân đạo : Tình thương yêu

IV.Luyện tập

Gv hướng dẫn hs luyện tập, củng cố nội dung văn bản

- Gv cho hs làm việc cá nhân

Trong các mộng tưởng của cô

bé, theo em mộng tưởng nào là

đẹp nhất? Vì sao?

Hs báo cáo kết quả HS khác lần lượt bổ sung

những em bé khốn khổ và khátkhao mang lại hạnh phúc cho tuổi thơ

-HS cảm nhận nhiều cách khác nhau

B Nội dung 2: Văn bản “Đánh nhau với cối xay

giĩ” - Xéc-van-téc

I Tìm hiểu chung

GV tổ chức phương thức hoạt động học tập của học

sinh phần tìm hiểu chung qua gợi mở, nêu vấn đề, đàm

thoại, trực quan thu thập và trình bày những hiểu biết

để nắm bắt những thơng tin về tác giả và tác phẩm ,

đọc diễn cảm, , thể loại, phương thức biểu đạt, bố cục

4 Thể loại: Tiểu thuyết

5.Bố cục

6 Phương thức biểu đạt

II Tìm hiểu chi tiết:

Gv hướng dẫn hs trả lời: Trong đoạn trích gồm những

nhân vật chính nào?

1/

Nhân vật Đôn Ki-hô-tê.

Cho HS thảo luận theo bàn trong vòng 5 phút:

-Sở thích

- Suy nghĩ

- Phương tiên

2

Nhân vật Xan-chơ Pan-xa.

Cho HS thảo luận theo bàn trong vịng 5 phút:

Khi nhìn thấy những chiếc cối xay

gió, nhận định, thái độ và hành

- Xuất thân: từ tầng lớp quý tộcnghèo

- Ngoại hình: gầy gò, cao lênh khênh

- Sở thích: ham mê truyện hiệp sĩ

- Hành động: tự phong cho mình làhiệp sĩ, luôn làm những việc điênrồ

- Suy nghĩ: mình phải có nghĩa vụdiệt cái ác cứu đời

- Phương tiện: cưỡi một con ngựacòm, áo, mũ và đồ kị binh cũ kĩ

- Xuất thân: nông dân

- Hình dáng: béo, lùn

- Tính cách: ích kỉ, hèn nhát, quantâm đến nhu cầu vật chất

- Suy nghĩ: rất tỉnh táo

- Hành động: khôn ngoan

- Phương tiện: cưỡi con lừa lùn tịt,mang bầu rượu và túi đựng thứcăn

động tiếp diễn của 2 nhân vật diễn

ra tương phản như thế nào?

Cho HS HĐ nhĩm trả lời câu hỏi

-> Cho HS thảo luận nhóm – GV gọi

một HS trong nhóm trả lời

-> GV cho lớp nhận xét, bổ sung -> GV

tổng kết chung

Hs trả lời  phát huy ý kiến cá nhân

Gv nhận xét Liên hệ giáo dục KNS: khát vọng ấy

phải gắn với thực tế và cĩ ích của hs.

- Với cách khắc họa nhân vật 2 tính

cách khác nhau trên, tác giả đã

- Nhìn thấy cối xay giĩ cho rằng đólà những tên khổng lồ, gian ác , quyết giao chiến với chúng

- Cầu nguyện nàng Đuyn-xi-nê-a

Và cầm giáo xông vào

- Khi bị thương không hề rên rĩdù “xổ cả ruột gan ra ngoài”

- Nhịn đói không quan tâm ănuống

- Thức suốt đêm để nghĩ đếntình nương

->Mê muội, hoang tưởng nhưng cĩ nghị lực, cao thượng

- Nhận ra đó là những cối xaygió bình thường

- Giải thích và can ngăn

- Hơi một tí là rên la

- Đánh chén, tu rượu liên tục

- Ngủ một mạch từ đêmđếnsáng

->Tỉnh táo thực dụng, hèn nhát, ích kỉ, tầm thường

- HS rút ra bài học

- Nghệ thuật:

+ Đối lập tương phản+ Cách kể hài hước+ Kết hợp kể, tả và biểu cảm-Nội dung: Tính cách đối lập nhau: mộtngười mê muội nhưng cao thượng

giúp em rút ra bài học gì cho bản thân

Gv hướng dẫn hs luyện tập, củng cố nội dung văn bản

Lập bảng so sánh hai nhân vật về

các mặt: dáng vẻ bề ngoài,

nguồn gốc xuất thân, suy nghĩ,

hành động để thấy rõ nhà văn

đã xây dựng cặp nhân vật tương

.Nội dung 3: Văn bản “Chiếc lá cuối cùng”- O

Hen-ri

GV tổ chức phương thức hoạt động học tập của học

sinh phần tìm hiểu chung qua gợi mở, nêu vấn đề, đàm

thoại, trực quan thu thập và trình bày những hiểu biết

để nắm bắt những thơng tin về tác giả và tác phẩm ,

đọc diễn cảm, , thể loại, phương thức biểu đạt, bố cục

- Hs rút ra được những nét chính của tác giả

- O Hen-ri (1862 – 1910) là nhà văn Mĩ.

*Tích hợp mơn Lịch sử

(H) Dựa vào kiến thức lịch sử đã học ở lớp 8, nêu một

vài nét về nước Mĩ những năm đầu thế kỉ XX?

II Tìm hiểu chi tiết:

1 Nhân vật Giôn- xi:

a.Hồn cảnh của Giơn-xi:

Truyện ngắn của ơng thường nhẹ nhàng nhưng toát lên lòng nhân đạo cao cả, tình thương yêu người nghèo khổ rất cảm động

- Văn bản Chiếc lá cuối cùng

thuộc phần cuối của tác phẩm cùng tên của nhà văn Ô Hen-ri.

- Nước Mĩ từ giữa thế kỉ 19 đã là một nước cĩ tiềm lực về kinh tế: Dẫn đầu thế giới về sản xuất cơng nghiệp là vụ lúa cung cấp cho tồn châu Âu Tuy nhiên cũng tại đất nước này, sự phân hĩa giàu nghèo lại vơ cùng sâu sắc Thu nhập bình quân giữa người giàu và dân nghèo rất lớn = đặc điểm chung của các nước tư bản.

GV cho h c sinh ho t đ ng đ c l pọ ạ ộ ộ ậ

- Đặt câu hỏi:

- Truyện có mấy nhân vật? Xác định

nhân vật chính? Nhân vật trung tâm?

-Theo dõi vào văn bản, cho biết hồn

cảnh của Giơn- xi như thế nào?

- Cô suy nghĩ và chờ đợi điều gì?

- Em nhận xét như thế nào về suy

nghĩ này của một cô gái trẻ như

Giôn-xi?

Câu hỏi tích hợp kĩ năng sống:

Từ nhân vật Giôn-xi, em suy nghĩ như

thế nào về trách nhiệm sống của

bản thân đối với gia đình và xã

hội?

b.Giơn-xi hồi sinh:

- GV cho học sinh thảo luận cặp đơi

GV:Vì nghèo túng cũng như căn bệnh sưng phổi hiểm

nghèo đã làm cho Giơn-xi mất hết niềm tin, nghị lực

trong cuộc sống khi chiếc lá thường xuân cuối cùng

rụng thì cơ cũng lìa đời

Câu h i ỏ : Thế nhưng nguyên nhân nào đã làm thay đổi

tâm trạng và ý định của Giôn-xi? Lúc này Giơn-xi

cĩ nhưng hành động suy nghĩ và ước mơ gì? Theo em

chiếc lá thường xuân đã mang lại Giơn-xi điều kì diệu

->M t cơ gái y u du i, thi u ngh l c, thi u ộ ế ố ế ị ự ế

*Tích hợp mơn địa lí

(H) Dựa vào kiến thức mơn địa lía 7 Em hiểu biết gì

về vịnh Na-plơ thuộc châu lục nào và khu vực nào ?

GV đ t v n đ ặ ấ ề: Cĩ người bảo Giơn xi đáng trách, cĩ

người bảo Giơn xi đáng thương? Cịn em cĩ đồng ý

với ý kiến đĩ khơng ? Vì sao?

-Giả sử, cĩ người thân của em rơi vào tình cảnh như

Giơn-xi, em sẽ dành cho họ lời khuyên gì?

GV bình: Như vậy sau những đêm mưa

gió phủ phàng, chiếc lá định mệnh

ấy vẫn kiến trì bám trụ trên cây

leo, đơn độc, mảnh mai nhưng rất kiến

cường, dũng cảm Hình ảnh ấy đã

thổi bùng lên trong Giôn-xi khát

vọng sống, đã tiếp thêm cho cô niềm

tin, nghị lực và sức mạnh để cô

chống lại bệnh tật Cô muốn được

ăn, được sống và đặc biệt cô còn

hi vọng một ngày nào đó sẽ vẽ

vịnh Na-plơ Và điều kì diệu đã đến.

Từ chỗ sự sống chỉ còn lại một

phần mười, Giôn-xi đã hồi phục

dần, thoát khỏi nguy hiểm và chiến

thắng hoàn toàn bệnh tật Hay nói

một cách khác, Giôn-xi đã được hồi

sinh bằng khát vọng sống mãnh liệt

trong đĩ một phần là được sự yêu thương chăm sĩc

của Xiu Vậy tình yêu thương mà Xiu dành cho

Giơn Ứơc mơ được vẽ vịnh Na-plơ

-> Chiếc lá là động lực thúc đẩy niềm tin, tình yêu

sự sống cho Giơn-xi.

-Vịnh đẹp nổi tiếng ở bờ biển I-ta-li-a Ở Châu Âu

và khu vực Nam Âu

- HS trả tự do