Đại 9 tuần 21-22

Củng cố 5’ - Nhắc lại nội dung bài học hôm nay + Rẽn kĩ năng củng cố giải bài toán bằng cách lập hệ pt + Dạng toán làm chung, làm riêng toán công việc bài toán 2 vòi nước chảy 2 dạng này[r]

Trang 1

Ngày soạn: 22/1/2022

Ngày giảng: 24/1/2022 Tiết 41

GIẢI BÀI TOÁN BẰNG CÁCH LẬP HỆ PHƯƠNG TRÌNH

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức:

HS nắm được phương pháp giải bài toán bằng cách lập hệ PT bậc nhất 2 ẩn

2 Kỹ năng:

- HS thuộc các bước giải toán bằng cách lập hệ PT

- Kỹ năng phân tích bài toán, tóm tắt bài toán, nắm bắt được các đại lượng đãbiết và các đại lượng chưa biết, mối quan hệ giữa các đại lượng

- Kỹ năng thực hiện các bước giải bài toán bằng cách lập hệ PT

3 Tư duy :

- Rèn khả năng quan sát, dự đoán, suy luận hợp lí và suy luận logic

- Khả năng diễn đạt chính xác, rõ ràng ý tưởng của mình và hiểu được ý tưởngcủa người khác

Trang 2

2 Kiểm tra bài cũ (5 phút)

HS1: Nhắc lại các bước giải

B1: Lập PT : - Chọn ẩn, đặt điều kiện cho ẩn

- Biểu diễn các đại lượng chưa biết qua ẩn-Tìm mối quan hệ giữa các đại lượng để lập PTB2: Giải PT vừa tìm được

B3: Trả lời bài toánHS2: Bài học hôm nay

+ Cộng đại số

Trang 3

+ Phương pháp thế.

+ Đặt ẩn phụ

3 Giảng bài mới

* Hoạt động 1 : giải bài toán bằng cách lập hệ phương trình

- Mục đích: HS thực hiện giải được VD1 trong SGK đúng theo các bước giải bàitoán bằng cách lập hệ PT (thực hiện đúng thao tác từng bước)

- Thời gian: 15’

- Phương pháp: Gợi mở, vấn đáp, tương tự, thuyết trình, so sánh và khái quátvấn đề

- Hình thức – kĩ thuật tổ chức : hoạt động cá nhân, kĩ thuật đặt câu hỏi

- Phương tiện: SGK, máy chiếu, phấn mầu

Hoạt động của thầy Hoạt động của Trò

- HS1: Đọc bài toán trên máy chiếu

? Bài toán thuộc dạng toán nào?

(viết số)

? Nhắc lại cách viết một số tự nhiên

dưới dạng tổng các luỹ thừa của

10? (ab = 10a + b)

? Bài toán có đại lượng nào đã biết?

Đại lượng nào chưa biết?

- Hãy thực hiện lời giải theo 3

bước:

B1: (GV vấn đáp HS tại chỗ)

- Chọn ẩn? Đặt đk cho ẩn

- Số đó là? Hãy viết số đó dưới

dạng tổng các luỹ thừa của 10

- Theo bài ra: 2 lần chữ số hàng

đơn vị lớn hơn chữ số hàng chục

bao nhiêu đơn vị? Viết PT biểu thị

mối quan hệ đó

- Số mới được viết như thế nào?

- Mối quan hệ giữa số mới và số đã

cho? Viết PT biểu diễn mối quan hệ

1 VD1: (SGK - 20)Tóm tắt: Số tự nhiên ab

2b = a + 1Nếu viết ba thì:

ba + 27 = ab

Giải:

Gọi chữ số hàng chục là x; đk x  N

và 0 < x  9Chữ số hàng đơn vị là y; đk x  N

và 0 < y  9Vậy số đó là: xy = 10x + yTheo bài ra ta có PT: 2y – x = 1 (1)Khi viết số đó theo thứ tự ngược lại của

2 chữ số thì ta được số mới là:

yx = 10y + x

Vì số mới nhỏ hơn số đã cho 27 đơn vị

Tìm ab

Trang 4

Như vậy ta vừa giải xong bài toán

trên bằng cách lập hệ PT bậc nhất 2

ẩn, so sánh các bước giải bài toán

trên với cách giải bài toán bằng

* Hoạt động 2: giải bài toán bằng cách lập hệ phương trình

- Mục đích: HS thực hiện giải được VD1 trong SGK đúng theo các bước giải bàitoán bằng cách lập hệ PT (thực hiện đúng thao tác từng bước)

- Thời gian: 15’

- Phương pháp:Gợi mở, vấn đáp, tương tự, thuyết trình, so sánh và khái quát vấnđề

- Phương tiện: SGK, máy chiếu, phấn mầu

Hoạt động của thầy Hoạt động của Trò

HS1: đọc bài toán trên máy chiếu,

? Những đại lượng nào đã biết?

Những đại lượng nào cần biểu

diễn?

Từ sơ đồ và phân tích bài toán hãy

trình bày lời giải?

2 VD2: (SGK - 21)Tóm tắt: 189Km

(TMĐK)

Trang 5

- Yêu cầu HS thực hiện lời giải

theo sự gợi ý của ?3; ?4 và ?5 trong

SGK

(1 HS lên bảng trình bày, HS dưới

lớp tự làm vào vở)

GV quan sát HS làm và có thể gợi

ý bài qua các bước

*Tích hợp giáo dục đạo đức: Giúp

> 0

Vì mỗi giờ xe khách đi nhanh hơn xe tải

là 13km, ta có PT: x + 13 = y (1)Thời gian đi của xe tải là: 14/5hVậy quãng đường đi của xe tải là:

14/5x (km)Thời gian đi của xe khách là: 9/5hVậy quãng đường đi của xe khách là:9/5y (km)

Vì 2 xe đi trên một con đường và ngượcchiều nhau rồi lại gặp nhau nên ta cóPT:

14/5x + 9/5y = 189 (2)Kết hợp (1) và (2) ta có hệ PT:

x + 13 = y (1)14/5x + 9/5y = 189 (2)

 x = 36

y = 49 Vậy vận tốc của xe tải là 36 (km/h)Vận tốc của xe khách là 49 (km/h)

Trang 6

- Để giải bài toán bằng cách

- Giải bài toán bằng cách lập hệ PT bậc nhất 2

ẩn cần phải qua 3 bước:

B1: Lập PT - Chọn ẩn, đặt điều kiện cho ẩn

5 Hướng dẫn về nhà (2phút)

- Nắm chắc các bước giải bằng cách lập hệ PT

- Vận dụng làm các bài tập 28; 29; 30 (SGK – 22) Phân dạng các bài tập đó

- Đọc trước và nghiên cứu bài 6 – Giải bài toán bằng cách lập hệ PT tiếp theo(SGK - 22)

Trang 7

GIẢI BÀI TOÁN BẰNG CÁCH LẬP HỆ PHƯƠNG TRÌNH(tt)

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức:

- HS nắm được phương pháp giải bài toán bằng cách lập hệ PT bậc nhất 2 ẩn

- Củng cố về phương pháp giải bài toán bằng cách lập hệ PT

2 Kỹ năng:

- Kỹ năng phân tích và giải toán dạng làm chung làm riêng, vòi nước chảy

- Kỹ năng trình bày bài giải, kỹ năng suy luận logic

3 Tư duy :

- Khả năng diễn đạt chính xác, rõ ràng ý tưởng của mình và hiểu được ý tưởng của người khác

Trang 8

? BT thuộc dạng toán nào?

GV dùng máy chiếu hai bài

tập trên màn hình

2HS đồng thời lên bảng

* Bài 28 (SGK - 22)Gọi số lớn là x, đk: x  N; x > 124

Số nhỏ là y đk: y  N; y > 124Theo bài ra tổng 2 số = 1006

=> pt: x + y = 1006 (1)Nếu lấy số lớn chia cho số nhỏ thì được thương

là 2, dư 124 vậy ta có phương trình:

Trang 9

x – 2y = 124 y = 294Vậy số lớn là 712; số nhỏ là 294

Thời gian đi từ A-> với vận tốc là 80km/h là: y-1

Do quãng đường không đổi vậy ta có hệ pt:

x = 35 (y + 2) <=> x = 350

x = 50(y - 1) y = 8Vậy quãng đường từ A đến B là: 350kmVới thời gian xuất phát từ A là:

12 – 8 = 4 (giờ sáng)

* Ngoài dạng toán chuyển động, viết số, toán tìm 2 số khi biết tổng và tỉ ta còn

có những dạng toán khó hơn, phức tạp hơn -> trong ngày hôm nay ta tiếp tụcgiải những loại toán nào?

3 Giảng bài mới

* Hoạt động 1: VD3

- Mục đích: HS thực hiện được bài toán VD3 (sgk - 22) đúng theo các bước giảitoán bằng cách lập hệ pt

+ Phân tích bài được

+ Thực hiện giải được

- Thời gian : 15’

- Phương pháp: Gợi mở, vấn đáp, phân tích, thuyết trình và thực hành

- Phương tiện: SGK, máy chiếu, phấn màu

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

(TMĐK)

Trang 10

* HS1: Đọc bài toán trên

máy chiếu cho biết dạng bài

trên máy chiếu)

* Chú ý: Lượng công việc

được coi như là 1 đv

- Từ bảng phân tích hãy hoàn

chỉnh lời giải theo 3 bước

1

24 (CV)Vậy ta có pt:

Trang 11

? Trả lời bài toán?

* Ngoài cách giải trên còn

nhiệm tính tự giác trong lao

động khi tham gia vào công

việc làm chung làm riêng

<=> u =

1 40

v =

1 60

Vậy đội A làm riêng thì HTCV trong 40 ngàyVậy đội B làm riêng thì HTCV trong 60 ngày

Điều chỉnh,bổ sung: Hoạt động 2: Luyện tập

- Mục đích: Học sinh thực hiện giải được Bài 32 (sgk - 23).Kỹ năng giải tốt

- Thời gian : 15’

- Phương pháp: gợi mở, vấn đáp, phân tích, thực hành

Trang 12

- Phương tiện: Sgk - máy chiếu – phấn màu

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

*HS1: Đọc bài trên máy chiếu

? Cho biết dạng toán? Có giống

toán làm chung, làm riêng

không? (tương tự)

? Vậy ta có thể áp dụng bài toán

trên vào bài này được không?

*HS2: Tóm tắt bài bằng cách kẻ

bảng

Dựa vào bảng tóm tắt hãy trình

bày lời giải?

*HS3: Lên giải

? Chọn ẩn, ĐK

? 1h cả 2 vòi cùng chảy được?

? 1h vòi I chảy được là?

? 1h vòi II chảy được là?

=> PT (1)

? Sau 9h vòi I chảy được?

2) Luyện tập: (Bài 32 – sgk trang 23)

Tóm tắt:

Thời gian chảyđầy bể

Năng suấtchảy 1h

24 5

1h cả 2 vòi cùng chảy sẽ được

1 24 5

= 5 24 bể1h vòi I chảy được:

Trang 13

x +

1

4 = 1 y = 8 Vậy nếu ngay từ đầu chỉ mở vòi thứ 2 thìsau 8h sẽ đầy bể

Điều chỉnh,bổ sung:

4 Củng cố (5’)

- Nhắc lại nội dung bài học hôm nay

+ Rẽn kĩ năng củng cố giải bài toán bằng cách lập hệ pt

+ Dạng toán làm chung, làm riêng (toán công việc) bài toán 2 vòi nước chảy

2 dạng này có những đại lượng nào cần biểu diễn: Lượng công việc, thời gianhoàn thành, năng suất

5 Hướng dẫn về nhà (2’)

- Nắm chắc các bước giải bài toán bằng cách lập hệ pt

- Xem kĩ các dạng bài tập đã làm, tóm tắt các dạng toán đó

- Làm tiếp các bài tập: 31, 33, 34 (sgk – 23 + 24)

- Phân dạng các bài tập đã làm, giờ sau luyện tập

TMĐK

Trang 14

Rèn luyện kĩ năng giải bài toán bằng cách lập HPT dạng: quan hệ giữa các số;

có nội dung hình học; toán chuyển động

Trang 15

GV: - Phương tiện: Máy tính, máy chiếu,SGK,SGV

2 Kiểm tra bài cũ ( 5 phút )

1/ Nhắc lại các bước giải bài toán bằng cách lập HPT

2/ Các công thức tính S tam giác và tam giác vuông, c/ động, biểu diễn số N có

2 chữ số, tìm số bị chia trong phép chia có dư

3 Bài mới

Hoạt dộng 1: Chữa bài tập

- Mục đích: Củng cố và khắc sâu thêm về 3 dạng BT trên

- Thời gian: 10 phút

- Phương pháp: gợi mở, vấn đáp, so sánh, tương tự, thuyết trình

- Phương tiện: Phấn màu, thước thẳng, bút dạ, máy chiếu

Hoạt động của Thầy Hoạt động của Trò

+HS khác lên làm bài , HS dưới lớptrả lời và bổ sung vào BT của mình

Trang 16

.Nờu dạng BT và cỏch giải.

+ GV xuống lớp và k tra bài của 1

vài HS

+ GV chiếu 2 BT đó làm trờn màn

hỡnh, HS đối chiếu và chữa

+GV chấm chữa bài và cho điểm

+ HS lại chữa tiếp BT, HS vừa nờucỏch làm và theo dừi đối chiếu và sửachữa sai sút (nếu cú )

Điều chỉnh,bổ sung: Hoạt dộng 3: Luyện tập

- Mục đớch: Củng cố và khắc sõu thờm về 3 dạng BT trờn

- Thời gian: 24 phỳt

- Phương phỏp: gợi mở, vấn đỏp, so sỏnh, tương tự, thuyết trỡnh

- Hỡnh thức – kĩ thuật tổ chức : hoạt động cỏ nhõn, kĩ thuật đặt cõu hỏi

- Phương tiện: Phấn màu, thước thẳng, bỳt dạ, mỏy chiếu

Hoạt động của Thầy Họat động của trũ

-Gv: Yêu cầu Hs trình bày

miệng bài toán

Bài 34/24-Sgk.

Sốluống

Sốcây/luống

Số ờnBan

Thay

đổi 1 x + 8 y – 3 (x+8)(y-3)Thay

đổi 2 x – 4 y + 2 (x-4)(y+2)Giải

-Gọi số luống là x (xN, x>4)

Trang 17

? Hãy nhận xét bài bạn

-Gv: Đa đề bài lên bảng phụ

? Bài toán này thuộc dạng nào

đã học

? Nhắc lại công thức tính giá trị

trung bình của biến lợng X

? Chọn ẩn số, nêu điều kiện

-Gv: Đa đề bài lên bảng phụ

? Hãy chọn ẩn số, nêu điều

Số cây trong 1 luống là y (yN, y>3)

Ta có số cây trong vờn là: xy-Nếu tăng 8 luống và mỗi luống giảm 3 cây thì

số cây trong vờn giảm đi 54 cây nên ta cóp.trình: (x+8)(y+2)=xy-54

-Nếu giảm 4 luống, mỗi luống tăng 2 cây thì sốcây tăng thêm 32 cây nên ta có phơng trình: (x-4)(y+2) = xy + 32

25 + 42 + x + 15 + y = 100

 x + y = 18 (1)-Điểm số TB là 8,69 nên ta có pt:

8, 69 100

Trang 18

ta cã PT: y = 3x + 6-NÕu xÕp mçi ghÕ 4 Hs th× thõa ra mét ghÕ, ta

_

xy = 10y + xTheo đề bài ta có hệ phương trình

Chữa bài 31 SGK

Cạnh 1 Cạnh

2

S

Trang 19

xy cm 2

Tăng x + 3

(cm)

y + 3(cm)

x 3 y 3  2

(cm2)Giảm x – 2

(cm)

y – 4(cm)

x 2 y 4  2

(cm2)ĐK: x > 2; y > 4

Điều chỉnh,bổ sung:

Trang 20

LUYỆN TẬP (TIẾT 2)

I.MỤC TIÊU

Trang 21

1.Kiến thức:

- Sau tiết học, HS biết cách lập HPT và giải HPT của dạng toán:làm chung công

việc, toán phần trăm,, năng suất và một số dạng khác

2.Kĩ năng:

- Rèn kĩ năng giải HPT và giải BT bằng cách lập HPT của các dạng trên

3.Tư duy :

- Khả năng diễn đạt chính xác, rõ ràng ý tưởng của mình và hiểu được ý tưởngcủa người khác

Trang 22

- Kĩ thuật giao nhiệm vụ.

Hoạt động 1: Kiểm tra 15 phút

+Mục đích: lấy điểm thường xuyên

+Thời gian: 15 phút

+Phương pháp: kiểm tra,đánh giá

+Phương tiện: phấn màu, thước thẳng ,máy chiếu

Bài 2 (5đ): Hôm qua mẹ Phương đi chợ mua 5 quả trứng gà và 5 quả trứng vịt

hết 17 500 đồng Hôm nay mẹ Phương đi chợ mua 3 quả trứng gà và 7 quả trứng vịt hết 16 500 đồng mà giá trứng vẫn như cũ Hỏi giá một quả trứng mỗi loại là bao nhiêu ?

Trang 23

Gọi giỏ Gọi giỏ tiền mỗi quả trứng gà là x (0 < x < 17500);giỏ

tiền mỗi quả trứng vịt là y (0 < y <17500);

Số tiền mua 5 quả trứng gà là: 5x (nghỡn đồng) Số tiền mua 5

quả trứng vịt là : 5y (nghỡn đồng)Theo bài ra ta cú phương

Vậy giỏ tiền mỗi quả trứng gà 2000 nghỡn đồng, giỏ tiền mỗi

- Hỡnh thức – kĩ thuật tổ chức : hoạt động cỏ nhõn, kĩ thuật đặt cõu hỏi

- Phương tiện: Phấn màu, bỳt dạ, mỏy chiếu

Hoạt động của Thầy Hoạt động của Trũ

+HS đọc BT 38(SGK-24)

+GV nờucỏc cõu hỏi:

.BT thuộc dạng nào?

.BT cho biết gỡ? Y/ cầu tỡm gỡ?

.BT gồm những đại lượng nào?

Hóy điền vào bảng

+HS1lờn trỡnh bầy đến bước lập

1 Bài 38/24-Sgk.

T.gian chảy

đầy bể

Năng suất 1giờ

- Gọi thời gian vòi I chảy một mình đầy bể là

x giờ, thời gian để vòi II chảy một mình đầy

Trang 24

+Hiểu thuế VAT là gì?

+Y/cầu 1 HS lên bảng trình bày

+ GV thu bài của 4 nhóm chấm

chữa và cho điểm

*Tích hợp giáo dục đạo đức:

Giúp các em ý thức và rèn luyện

thói quen hợp tác,liên kết vì một

đích chung,có trách nhiệm với

công việc của mình.Biết sử dụng

toán học giải quyết các vấn đề

x +

1

y =

3 4

y y

Trang 25

-Yêu cầu Hs về nhà trình bày lời

giải bài toán

Bài 39/25-Sgk.

-Gọi Hs đọc đề bài

-Đây là bài toán nói về thuế VAT

Nếu một loại hàng có thuế VAT là

Bài 39/25-Sgk.

-Gọi số tiền phải trả cho mỗi loại hàng(không kể thuế VAT) lần lợt là x, y (triệu

đồng) (x, y > 0)-Loại hàng I với thuế VAT 10% phải trả:

x + 10%x =

110 100

y

triệu đồng

Ta có pt:

110 100

x

+

108 100

y

= 2,17  110x + 108y = 217-Cả hai loại hàng với thuế VAT 9% phải trả:109

Trang 26

?Chọn ẩn.

?Với mức thuế VAT 10% cho hàng

thứ nhất, 8% cho hàng thứ hai ta

x y

4 Củng cố :3phỳt

HS nhắc lại cỏc dạng BT vừa làm? Nờu cỏch giải?

Chỳ ý cỏc cụng thức liờn quan

5 Hướng dẫn về nhà: 2phỳt

Xem lại các bài tập đã chữa Làm câu hỏi ôn tập chơng III

Học phần tóm tắt các kiến thức cần nhớ BTVN: 40, 41, 42/27-Sgk

Định dạng
Số trang	27
Dung lượng	188,6 KB