1. Đọc
2. Chó thÝch . - Tác giả ( 1547- 1616 ) , T©y Ban Nha .
- Đoạn trích nằm trong tiÓu thuyÕt
Đô-ki-hô-tê . 3. Bè côc .
Hoạt động 2: Hớng dẫn h/s tìm hiểu văn bản .
Chú ý đoạn 1 .
Trong văn bản có mấy nhân vật?
Mối quan hệ giữa các nhân vật
đó là gì ?
Xem lại chú thích và tái hiện lại chân dung Đôn-ki-hô-tê và Xan- chô Pan-xa ?
Hai nhân vật : Đôn-ki-hô-tê và Giám mã Xan-chô Pan-xa Quan hệ chủ tớ ; thầy trò .
Đôn-ki-hô-tê Xan-chô Pan Gầy gò , cao
lênh khênh , c- ìi mét con ngựa còm ,
Béo lùn , cỡi trên lng con lõa thÊp lÌ tÌ .
II. Đọc – hiểu văn bản .
1. Tr íc khi
đánh nhau với cèi xay giã .
Tác giả đã sử dụng biện pháp nghệ thuật gì khi miêu tả chân dung 2 nh©n vËt ?
? Trên đờng đi khi nhìn thấy cối xay gió hai thầy trò có những nhận định và suy nghĩ ntn ?
Vì sao Đôn-ki-hô-tê lại có những nhận định nh vậy ? Qua suy nghĩ , nhận định em thấy Đôn-ki-hô-tê và Xan-chô là ngêi ntn ?
mình mặc áo giáp , đầu đội mũ sắt , vai vác giáo dài toàn những thứ han gỉ .
- Nghệ thuật tơng phản .
Đôn-ki-hô-tê Xan -chô Pan-xa - Nhận định : Nhận định : đó những cối xay là những chiếc gió là những cối xay gió . tên khổng lồ
- Suy nghĩ : +QuyÕt giao chiÕn .
+ Thu chiÕn lợi phẩm . + Quét sạch gièng xÊu xa
Đọc nhiều truyện kiếm hiệp , muốn trở thành hiệp sĩ giang hồ.
Hoang tởng Luôn thực tế nhng có ớc và tỉnh táo . tốt đẹp .
- Đôn-ki-hô-tê có khát vọng
đẹp .
- Xan-chô : tỉnh táo , thực tế . G nêu câu hỏi thảo luận :
? Hãy tìm những chi tiết miêu tả
hành động , lời nói của nhân vật
Đôn-ki... và nhân vật Pan-xa ? Hình thức : chia 2 nhóm .
Nêu nhận xét của em về hai nhân vật này ?
Hình ảnh Đô-ki-hô-tê đánh nhau với cối xay gió rồi ngã văng ra xa gây cho em cảm giác gì ? G: Nh vậy , với đầu óc mê muội
Thảo luận nhóm .
Hs thảo luận . Cử đại diện trình bày .
Nhãm 1 Nhãm 2 - Thúc ngựa xông Hét bảo chủ lên hét lớn : '' Chớ đó là những có chạy trốn ... cối xay gió . bọn mi đây ''.
- Lấy khiên che kÝn th©n , thóc ngùa ®©m mòi giáo vào cách quạt
Cả ngời và ngựa Thúc lừa ngã văng ra xa chạy đến cứu
Hão huyền nhng Nhát gan . rất dũng cảm .
Cảm giác buồn cời .
2. Đôn-ki-hô- tê tấn công bọn khổng lồ .
- Đôn ... : dũng cảm .
- Xan-chô: nhát gan .
nhiều khi đồng nhất một ngời thực , việc thực với những nhân vật và sự việc hoang đờng trong tiểu thuyết . Đôn-ki.... đã lầm t- ởng những cối xay gió là những tên khổng lồ hung hãn cần phải diệt trừ . Lí tởng chiến đấu cao qúy và tinh thần chiến đấu kiên cờng là điểm đáng trân trọng . Song những hành động ấy lại bắt chớc các hiệp sĩ trong truyệnlà
điều điên rồ , đáng cời.
IV. Củng cố :
Bài tập : Bản thân Đôn-ki-hô-tê tự đánh giá cuộc giao tranh của mình với những chiÕc cèi xay giã ntn ?
A. Là một cuộc giao tranh lớn .
B. Là một cuộc giao tranh điên cuồng không cân sức . C. Là cuộc giao tranh cân bằng giữa hai đối thủ . D. Là cuộc giao tranh không phân thắng bại .
TiÕt 2
I. ổ n định tổ chức . II. Kiểm tra bài cũ .
Mục đích cuộc giao chiến giữa Đô-ki-hô-tê và những cối xay gió là gì ? Qua đó , em hiểu gì về Đôn-ki-hô-tê ?
III. Bài mới . Giới thiệu bài .
Với đầu óc hoang tởng , không thực tế Đôn-ki ... '' đã lầm tởng những chiếc cối xay gió là những tên khổng lồ để sau đó lao vào cuộc chiến đấu dũng cảm rồi thất bại . Sau khi thất bại hai thầy trò Đôn-ki.... tiếp tục tranh luận đièu gì ? Chúng ta cùng tìm hiểu .
Hoạt động GV Hoạt động HS ND cần đạt
Hoạt động 1 : Tiếp tục tìm hiểu văn bản .
? Sau khi thất bại trong cuộc giao chiến hai thầy trò lại tranh luËn víi nhau ®iÒu g× ?
Câu hỏi thảo luận : Hình thức chia : 2 nhóm .
? Hãy tìm những chi tiết , hình
ảnh của Xan-chô và Đôn ....
cũng nh quan niệm về sự đau
đớn - chuyện ăn ; ngủ ?
- Xan-chô : nguyên nhân thất bại do đầu óc điên cuồng . - Đôn... : do ông pháp s ăn cắp th phòng và sách vở đã
biến hóa đỗ trách nhiệm lên sự thần bí , hoang đờng .
Hs thảo luận . Đại diện trình bày .
3. Sau khi đánh nhau víi cèi xay giã .
Đôn-ki-hô-tê Xan-chô Pan . - Ko kêu đau , - Chỉ cần hơi không rên rỉ đau một tí là - Lúc này cha kêu .
cÇn ¨n . - Võa ®i theo - Thức trắng chủ vừa ung
? Qua những chi tiết này em thấy
Đôn-ki ... và Xan-chô còn là ng- êi ntn ?
Qua đoạn trích em thấy Đôn và Xan có những mặt nào là tích cực , hạn chế nào ?
Đặt 2 nhân vật với hai tính cách khác nhau nhng luôn song song với nhau , nhà văn có dụng ý gì ?
Qua văn bản này em rút ra bài học gì cho mình về cách chọn sách ?
đêm để nghĩ dung đánh tới tình nơng chén . - Ngủ một mạch đến sáng .
Không quan t©m
đến vật chất Có ớc muốn cá nhân . tầm thờng , thùc tÕ . khát vọng cao
cả dũng cảm , có ớc muốn mong gióp Ých tÇm thêng , cho đời . chỉ nghĩ đến Mê muội , hão cá nhân , hèn huyền . nhát , thiết thực , tỉnh táo.
Trong cuộc sống cần phải tỉnh táo , thực tế không nên qúa hão huyền và cá nhân thùc dông .
Phải biết chọn sách phù hợp với đối tợng , lứa tuổi và có tính giáo dục cao
- Đôn: Ko quan tâm đến vật chất cá nhân .
Xan-chô : Có ớc muèn ....
Văn bản có những thành công gì về nghệ thuật ?
Nghệ thuật ấy góp phần làm nổi bật nội dung gì trong truyện?
Gọi h/s đọc ghi nhớ .
Hoạt động 2 : Hớng dẫn luyện tập, củng cố:
Câu hỏi thảo luận :
Theo em đặc điểm tính cách nào của mỗi nhân vật đáng khen ,
đáng chê nhất ?
- Xây dựng cặp nhân vật tơng phản .
- Bố cục rõ ràng , rành mạch theo tr×nh tù thêi gian .
- Ngôn ngữ hài hớc , dí dỏm.
- Đan xen giữa tự sự , miêu tả, biểu cảm .
Hs rót ra phÇn ghi nhí SGK/80 .
Hs thảo luận nhóm . Đại diện trình bày .
* Ghi nhí . III. Luyện tập .
Đôn-ki-hô-tê Xan-chô Pan-xa
Đáng khen + Có khát vọng cao cả . + Dũng cảm , trọng danh dự .
Luôn tỉnh táo và thực tế . Đáng chê Hoang tởng hành động điên
rồ .
+ Trọng lợi ích cụ thể , vật chất trớc mắt .
+ Nghĩ đến bản thân nhiều hơn nghĩ đến ngời khác .
IV . H ớng dẫn về nhà .
- Học thuộc ghi nhớ .
- Soạn bài : '' Chiếc lá cuối cùng '' .
- Xem trớc bài Tiếng Việt : '' Tình thái từ '' . Tiết : 27 Tiếng Việt
tình thái từ
a. mục tiêu . Ngày soạn : 5 / 10/ 2008 Giúp h/s : - Hiểu rõ thế nào là tình thái từ .
- Biết sử dụng tình thái từ phù hợp với tình huống giao tiếp . b. chuẩn bị .
GV: Giáo án . bảng phụ . HS : Trả lời các câu hỏi SGK . c. lên lớp .
I. ổ n định tổ chức . II. Kiểm tra bài cũ .
- Trợ từ là gì ? Thán từ là gì ? III. Bài mới .
Giới thiệu bài .
Trong Tiếng việt số lợng tình thái từ không nhiều , nhng việc sử dụng tình thái từ không phải bao giờ cũng đơn giản . sử dung tình thái từ ntn ? Có tác dụng gì ? Chúng ta cùng tìm hiểu bài học hôm nay .
Hoạt động của GV Hoạt động của HS ND cần đạt
Hoạt động 1 : Hớng dẫn h/s tìm hiểu chức năng của trợ từ .
G chép VD ra bảng phụ . a. Mẹ đi làm rồi à ?
b. Mẹ tôi vừa kéo tay tôi, ... Con nÝn ®i !
c. Thơng thay cũng một ....
Khéo thay mang lấy sắc tài ...
d. Em chào cô ạ ! Gọi h/s đọc VD .
L. Nêu mục đích nói của những c©u cã tõ in ®Ëm trong VD ? NÕu bá tõ in ®Ëm trong 3 VD th×
mục đích nói của câu này có thay
đổi không ?
Vậy những từ in đậm thêm vào câu trên có tác dụng gì ?
Từ '' ạ'' VD d biểu thị sắc thái tình cảm gì của ngời nói ? G: Có những tình thái từ không phải là phơng tiện cấu tạo ba loại câu trên mà dùng biểu thị sắc thái tình cảm , thái độ của ngời nói '' ạ , nhé , cơ , mà '' . Một số tình thái từ xuất hiện ở câu nghi
HS đọc ví dụ a. dùng để hỏi .
b. dùng với mục đích cầu khiÕn .
d. cảm thán .
Các câu sẽ thay đổi .
- '' à'' : để tạo lập câu nghi vấn - '' đi'' : để tạo lập câu cầu khiÕn .
- ' thay '' : để tạo lập câu cảm thán .
Biểu thị sắc thái tình cảm : thể hiện mức độ lễ phép cao hơn .
I. Chức năng của tình thái từ . 1. VÝ dô .
vấn , cầu khiến nhng không cho phép là phơng tiện cấu tạo loại câu đó , bởi lẽ không có chúng ý nghĩa câu nghi vấn , câu cầu khiến vẫn còn tồn tại .
Qua các VD cho biết thế nào là tình thái từ ?
VD :
- Ông là ngời HN phải ko ạ?
- Ông là ngời HN phải ko ? - Anh ăn đi chứ ?
- Anh ¨n ®i !
Hs rót ra tõ ghi nhí . Hs đọc ghi nhớ .
2. Ghi nhí / 81.
Hoạt động 2 : Hớng dẫn h/s sử dụng tình thái từ .
G chép VD ra bảng phụ . - Bạn cha về à ?
- Thầy mệt ạ ?
- Bạn giúp tôi một tay nhé ! - Bác giúp cháu một tay ạ ! Gọi h/s đọc ví dụ .
Những câu trong VD trên là của ai nói với ai , nói với mục đích và thái độ ntn ?
Qua VD , trong hoàn cảnh giao tiếp khác nhau ta nên sử dụng tình thái từ ntn ?
Hãy so sánh sự khác biệt giữa tình thái từ với thán từ ?
Hoạt động 3 : Hớng dẫn luyện tËp .
G chép BT ra bảng phụ . Yêu cầu h/s chọn đáp án đúng .
Đọc yêu cầu BT .
Đặt câu với các tình thái từ đã
cho ?
Hs đọc VD .
a. Hỏi thân mật , bằng vai nhau .
b. Học trò- thầy : lễ phép , kính trọng .
c. Cầu khiến , thân mật , bằng vai .
d. Cháu - bác : cầu khiến , lễ phÐp .
Hs rót ra néi dung ghi nhí . Hs đọc ghi nhớ .
- Cùng biểu thị tình cảm . - Thán từ : tách ra thành 1 câu riêng biệt .
Tình thái từ : b, c, e, i.
Học sinh làm bài tập theo nhãm
N1: a, chứ: nghi vấn dùng trong trờng hợp điều muốn hỏi đã ít nhiều khẳng định . N2: b, chứ : nhấn mạnh điều vừa khẳng định cho là không thể khai thác đợc .
N3: c, : hỏi về thái độ phân v©n .
N4: d, nhỉ : thái độ thân mật . HS làm bài độc lập
- Nó là học sinh giỏi mà ! - Đừng trêu chọc nữa , nó khóc đấy !
- Tôi phải giải bằng đợc bài toán ấy chứ lị !
II . Sử dụng tình thái từ .
1. VÝ dô .
2. Ghi nhí / 81.
III. Luyện tập . Bài 1 .
Bài 2 .
Bài 3 : đặt câu với tình thái từ .
- Em chỉ nói vậy để anh biết
* Củng cố: Thế nào là tình thái từ? Sử dụng tình thái từ trong câu nh thế nào?
thôi !
- Con thích bông hoa kia cơ ! - Thôi , đành ăn cho xong vËy!
IV . H ớng dẫn về nhà . - Học thuộc ghi nhớ . - Làm bài 4,5 .
- Chuẩn bị bài Tiếng việt địa phơng . Tiết : 28 tập làm văn
Luyện tập viết đoạn văn tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm
Ngày soạn : 06 /10/ 2008 a. mục tiêu
Giúp h/s thông qua thực hành biết cách vận dụng sự kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm khi viết đoạn văn tự sự .
b. chuẩn bị .
GV: Giáo án , đoan văn mẫu , bảng phụ .
HS: Ôn lại kiến thức về văn tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm . c. lên lớp .
I. ổ n định tổ chức . II .Kiểm tra bài cũ .
- Trong văn bản tự sự yếu tố miêu tả có vai trò và ý nghĩa ntn đối với sự việc đợc kÓ ?
III. Bài mới . Giới thiệu bài .
Dẫn dắt từ phần KTBC : Miêu tả và biểu cảm đóng vai trò quan trọng trong văn bản tự sự . Vậy viết đoạn văn tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm cần tuân theo những bớc nào ? Chúng ta cùng tìm hiểu nội dung bài học .
Hoạt động của GV Hoạt động của HS ND cần đạt
Hoạt động 1 : Hớng dẫn tìm hiểu quy trình xây dựng đoạn văn tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm .
Những yếu tố cần thiết để xây dựng đoạn văn tự sự ?
Vai trò của các yếu tố miêu tả
và biểu cảm trong đoạn văn tự sù ?
Quy trình xây dựng đoạn văn tự sự gồm mấy bớc ? Nêu nhiệm vụ của mỗi bớc là gì ?
- Sự việc và nhân vật chính . Làm cho sự việc trở nên dễ hiểu , hấp dẫn và nhân vật chính trở nên gần gũi , sinh
động .
- B ớc 1 : Lựa chọn sự việc chính ( đồ vật , con ngời ...) . - B ớc 2 : Lựa chọn ngôi kể : a. Ngôi kể thứ nhất số ít : tôi , m×nh , tí , em , anh ...
b. Ngôi kể thứ nhất số nhiều : chúng tôi , chúng ta , bọn mình c. Ngôi kể thứ nhất ( số ít , nhiều ) gián tiếp thờng do tác giả h cấu , nhân hóa .
VD : Cái bàn tự truyện . - B ớc 3 : Xác định thứ tự kể ( khởi đầu , diễn biến , kết
I. Từ sự việc và nhân vật đến
đoạn văn tự sự có yếu tố miêu tả và biểu cảm .
1. Các b ớc xây dựng đoạn văn . Có 5 bớc để xây dựng đoạn văn.
Hoạt động 2 : Hớng dẫn luyện tập viết bài .
Hãy xác định một đoạn văn tự sự có sử dụng yếu tố miêu tả và biểu cảm theo các bớc qua đề
thóc) .
- B ớc 4 : Xác định yếu tố miêu tả và biểu cảm sẽ dùng trong
đoạn văn tự sự .
- B ớc 5 : Viết thành đoạn văn .
2. Viết đoạn văn .
Đề a : Chẳng may em đánh vỡ một lọ hoa đẹp .
bài : '' Chẳng may em đánh vỡ một lọ hoa đẹp '' ?
Hoạt động 3 : Hớng dẫn h/s luyện tập.
Em ngồi thẫn thờ trớc lọ hoa
đẹp vừa bị vỡ tan .
Chỉ vì một chút vội vàng mà em phải trả giá bằng sự nuối tiÕc ©n hËn .
Lọ hoa vỡ thành từng mảnh . Ngắm nghía mân mê vì mảnh vỡ có hoa văn rất đẹp .
Bố , mẹ , anh chị ... về và chứng kiến .
Suy nghĩ của mình , thái độ của mọi ngời .
Bài học kinh nghiệmvề sự cẩn
thận . II. Luyện tập .
Bài 1 . Hình thức chia 2 nhóm : Hs thảo luận theo nhóm và cử đại diện trình bày . '' Tôi đang ngồi nghĩ ngợi vẩn vơ về những ngời hàng xóm đang sống quanh tôi , trong đó có lão Hạc . Lão sống âm thầm trong cảnh túng quẫn và trong cả sự chờ đợi vô
vọng đứa con trai duy nhất đã đi xa . Bỗng lão Hạc bớc vào nhà tôi , lạng lẽ ngồi xuống cái ghế gỗ ọp ẹp của nhà tôi buồn bã nói :
- Cậu Vàng đi đời rồi , ông giáo ạ ! Tôi ngạc nhiên hỏi lại :
- Lão yêu qúy con Vàng lắm kia mà ?
- Thì vẫn yêu nhng phải bán ! Cãi số kiếp nó và cả tôi nữa thì có gì khác nhau đâu hả ông giáo ?
Tôi lẩm bẩm :
- Không thể nào tin đợc !
- Tôi bán thật rồi . Họ vừa bắt nó và mang đi ...
Lão Hạc bỏ lửng câu nói , cời mà miệng méo xệch đi , nớc mắt lng tròng .... Tôi cảm thấy nghẹn ngào và chỉ muốn ôm chầm lấy lão để khóc ào lên cho vơi bớt những day dứt, bức bối trong lòng . Tôi chợt nghĩ đến cái việc tôi bán đi 5 quyển sách....
Chỉ ra các yếu tố miêu tả và biểu cảm trong đoạn văn ?
Tìm đoạn văn tơng ứng nội dung trên trong tác phẩm '' Lão Hạc '' của Nam Cao ?
- Miêu tả : Tôi đang ngồi nghĩ ... vẩn vơ ... lão Hạc bớc vào ngồi xuống chiếc ghế ọp ẹp ... bỏ lửng câu nói , cời nh mếu.
- Biểu cảm : Tôi cảm thấy...
trong lòng .
'' Hôm sau lão Hạc ... Lão hu hu khãc '' .
- Miêu tả : Cời nh mếu , mắt
Bài 2 :
Những yếu tố miêu tả và biểu cảm
đã giúp Nam Cao thể hiện đợc điều g× ?
Đọc phần đọc thêm ?
lão ầng ậng nớc , mặt lão đột nhiên co rúm lại , những vết nhăn xô lại , cái đầu ngoẹo về một bên , miệng móm mém nh con nít . Lão hu hu khóc . - Biểu cảm : không xót xa ...
hỏi cho có chuyện .
- Sự việc : Lão Hạc báo tin bán con chó Vàng .
- Ngôi kể : tôi ( ngôi thứ nhất sè Ýt ) .
Khắc sâu vào lòng ngời đọc một hình ảnh lão Hạc khốn khổ về hành dáng bên ngoài và đặc biệt thể hiện rất sinh động sự
đau đớn , quằn quại về tinh thÇn mét con ngêi trong gi©y phút ân hận , xót xa '' già bằng ngần này tuổi đầu rồi còn đánh lõa mét con chã '' .
Hs đọc . IV. H ớng dẫn về nhà .
- Xem lại vai trò yếu tố miêu tả , biểu cảm , kể trong văn bản tự sự . - Đóng vai Xan-chô Pan-xa kể lại truyện : '' Đánh nhau với cối xay gió '' . - Chuẩn bị bài : '' Lập dàn ý cho bài văn tự sự '' .
*****************************
Tiết : 29 văn bản : chiếc lá cuối cùng ( trích ) O Hen-ri
Ngày soạn: 07 / 10 / 2008 a. mục tiêu .
Gióp h/s :
- Qua đoạn trích gíp h/s khám phá những nét cơ bản trong nghệ thuật truyện ngắn của nhà văn Mĩ O Hen-ri , rung động trớc cái hay cái đẹp và lòng thông cảm của tác giả
đối với những nỗi bất hạnh của ngời nghèo . b. chuẩn bị .
GV : Giáo án , t liệu về nhà văn O Hen-ri .
HS : Đọc chú thích , trả lời các câu hỏi trong SGK . c. lên lớp .
I. ổ n định tổ chức . II. Kiểm tra bài cũ .
Cảm nghĩ của em về hai nhân vật Đôn-ki-hô-tê và Xan-chô Pan-xa trong đoạn trích : '' Đánh nhau với cối xay gió '' . Qua đó em hiểu gì về nhà văn Xéc - van- tet ?
III. Bài mới .
Giới thiệu bài . :Tình cảm tơng thân tơng ái của con ngời luôn là một tình cảm đẹp và là mạch cảm hứng bất tận của thơ văn . Chính những tình cảm cao đẹp ấy đã giúp con ngời có đợc nghị lực và niềm tin để vợt qua mọi khó khăn thử thách trong cuộc sống . Điều đó đợc thể hiện qua truyện ngắn '' Chiếc lá cuối cùng '' .
Hoạt động của GV Hoạt động của HS ND cần đạt
HĐ1: Hớng dẫn đọc & tìm hiểu chung.
Đọc chú ý lời kể, tả của tác giả, lời