23.Em có suy nghĩ gì về hai tiếng “thương người”
đặt trước hai tiếng
“thửụng thaõn” ?
24. Nghúa cuỷa caõu tuùc ngữ ?
Tục ngữ không chỉ là kinh nghiệm về tri thức ,về cách ứng xử mà còn là bài học về tình cảm .Hãy sống bằng lòng nhân ái ,vị tha .không nên sốâng ích kỉ “Đèn nhà ai nấy rạng”
25.Em hiểu thế nào về câu tục ngữ này ?
26.Tìm câu tục ngữ có cuứng yự nghúa .
27.Nghệ thuật diễn đạt ở câu 9 có gì đặc sắc ?
28.Tại sao nói” ba cây”
mà không “bảy cây”?
29.Phân tích giá tri biểu đạt qua các nghệ thật ?
30. Câu tục ngữ có ý nghóa gì ?
Trình bày .
Duứ ngheứo khoồ, thieỏu thoỏn vẫn phải sống trong sạch ,không vì nghèo khổ mà làm điều xấu xa, tội loãi
Nghe.
Nêu câu tục ngữ gần nghóa .
Chết trong còn hơn sống đục.
Xác định .
+ Bốn vế vừa có quan hệ đẳng lập, vừa có quan hệ boồ sung cho nhau.
+ Từ “học” : lặp lại → vừa nhấn mạnh , vừa để mở ra những điều con người cần phải học.
Trình bày .
Học cái gì cũng phải học , kể cả những cái nhỏ bé nhất mà mình ngỡ là biết rồi ( ăn , nói , gói , mở )
Học ách nói năng trong giao tiếp , nói như thế nào cho người khác nghe được , hiểu được , không phật ý , phật lòng , nói có đầu , có cuối hay nói cách khác là nói cho kheùo leùo , deã nghe .
Nghe .
III. Luyện tập .
Tìm những câu tục ngữ đồng nghĩa và trái nghĩa với những câu đã học
1. Laáy cuûa che thaân , khoâng ai laáy thaân che cuûa .
2. Cái nết đánh chết
Hoạt động 4 : Hướng dẫn học sinh khái quát lại những giá trị vừa khai thác .
’ ) 31. Qua những câu tục ngữ vừa tìm hiểu , em có thể rút ra những nhận xét chung gì về nội dung và hình thức nghệ thuật ?
32. Những câu tục ngữ treân muoán khuyeân con người điều gì ?
Hoạt động 5 : Hướng dẫn học sinh thực hành đạt yêu cầu nội dung bài tập .
Tìm những câu tục ngữ đồng nghĩa và trái nghĩa với những câu đã học :
Trình bày .
- Nhấn mạnh vai trò của người thầy trong việc hướng dẫn , giúp đỡ học sinh học tập “ đố mày làm nên” với quan niệm dân gian “ đố” là một cách thể hiện sự rất khó , hiếm khi làm được , chứ không phải là sự phủ định hoàn toàn . Đó cũng là sự tinh teỏ trong khi theồ hieọn quan niệm vai trò của người thấy .
Nghe .
- “ Tày” có thể hiểu là “ bằng” so sánh việc học thầy với việc học bạn . Trong thực tế thời gian chúng ta gặp bạn nhiều hơn, vì vậy có nhiều điều học hỏi được ở bạn , lại có thể học bạn được thường xuyên hơn để đem lại hiệu quả .
Trình bày .
Vừa đề cao vai trò của bạn vừa đề cao vai trò của thầy . Học bạn và học thầy cả hai đều đúng . Để cạnh nhau mới đầu tưởng chừng như mâu thuẫn , đối lập nhau nhưng thực ra chúng ta phải biết tận dụng cả hai
cái đẹp .
- Người đẹp vì lụa , lúa toát vì phaân .
3. Giấy rách phải giũ laáy leà .
4. Đi một ngày đàng học một sàng khôn .
- Không biết thì phải hỏi .
- Muốn giỏi thì phải học .
- Học đi đôi với hành . 5 , 6 . Kính thầy mới được làm thầy .
- Nhất tự vi sư , bán tự vi sử .
7. Lá lành đùm lá rách .
- Một con ngựa đau , cả tàu bỏ cỏ .
8. Uống nước nhớ kẻ đào giếng .
- Uống nước nhớ nguồn .
9. Đoàn kết thì sống chia reõ thì cheát .
- Hợp quần gây sức mạnh .
- Đoàn kết là sức mạnh .
hình thức học bạn và học thầy để nâng cao trình độ .
Nêu những câu tục ngữ tửụng ủửụng .
- Con hơn cha là nhà có phuùc .
- Cá không ăn muối cá ửụn
Con cãi cha mẹ trăm đường con hư
- Ai ơi chớ lấy học trò Dài lưng tốn vải , ăn no lại nằm
- Chẳng ham ruộng cả ao lieàn
Chỉ ham cái bút cái nghiên anh đồ .
- Bùn anh em xa mua láng gieàng gaàn
- Một giọt máu đào hơn ao nước lã .
Trình bày .
Hai tiếng “thương người”
đặt trước hai tiếng
“thửụng thaõn” deồ nhaỏn mạnh đối tượng cần đồng cảm ,thương yêu . Câu tục ngữ khuyên con người nên lấy bản thân mình soi vào người khác , coi người khác như bản thân mình , để quí trọng , đồng cảm , thương yêu đồng loại .
Trình bày .
Đây là lời khuyên , triết lí về cách sống , cách ứng xử trong quan hệ giữa con
người với con người . Nghe.
Trình bày .
Khi được hưởng thành quả nào đó , phải nhớ đến người có công gây dựng nên , phải biết ơn người đã giúp mình . Câu tục ngữ có thể sử dụng rất nhiều hoàn cảnh . Chẳng hạn : tình cảm của con cháu đối với ông bà ; tình cảm của học trò đối với thầy , cô giáo hoặc để nói về lòng biết ơn của nhân dân đối với các anh hùng liệt sĩ đã chiến đấu để bảo vệ đất nước ….
Trình bày . Uống nước nhớ nguồn.
Nhận xét .
Vần lưng ; hình ảnh ẩn dụ
; sự đối lập giữa hai vế.
Nhận xét .
Từ “ba” có nghĩa số nhiều với hình ảnh một vật ba góc ,vững chắc , cân đối.
Trình bày .
Một người lẻ loi không thể làm nên việc lớn ,việc khó . Nhiều người hợp sức lại sẻ làm được việc cần làm ,thậm chí việc lớn lao ,khó khăn hơn . Câu tục ngữ khẳng
định sức mạnh của sự đoàn kết .
Trình bày .
CÂU ĐỒNG NGHĨA TRÁI NGHĨA
(1) Một mặt người bằng mười mặt cuûa
(2) Cái răng cái tóc là góc con người (3) Đói cho sạch, rách cho thơm . (4)Học ăn ,học nói ,học gói ,học mở (7) Thương người như thể thương thaân .
(8)Aên quả nhớ kẻ trồng cây.
(9) Một cây làm chẳng nên non . Ba cây chụm lại nên hòn núi cao .
(1) Người ta là hoa đất (3) Giấy rách phải giữ lấy lề (3) Chết trong còn hơn sống đục.
(4) Aên troâng noài , ngoài trong hướng.
(7) Lá lành đùm lá rách (8) Uống nước nhớ nguồn
(9) Góp gió thành bão ,góp cây nên rừng
(1)Của trọng hơn người.
(2)Trông mặt mà bắt hình dong
(3) Đói ăn vụng , túng làm càn .
(7) Đèn nhà ai ,nhà ấy rạng
(8) Aên cháo đá bát
Hoạt động 6 Hướng dẫn công việc ở nhà .
Chuẩn bị phần học : “ Rút gọn câu” theo câu hỏi định hướng sgk . Viết đoạn văn có sử dụng câu rút gọn .
Ngày soạn: 15/1/2011 Ngày dạy:18/1/2011
Tuaàn 21. Tieát 78 .
Rút gọn câu