Bai 24 Hoan du

Dựa vào quan hệ tương cận gần gũi cuï theå: Bộ phận- toàn bộ Vật chứa đựng-vật bị chứa đựng Dấu hiệu của sự vật- sự vật Cụ thể- trừu tượng... Làng xóm ta xưa kia lam lũ quanh năm mà vẫ[r]

Áo nâu liền với áo xanh Nông thôn cùng với thị thành đứng lên.

(Tố

Hữu)

Áo nâu

Áo xanh

Chỉ người nông dân

Ch ng ỉ ườ công i

nhân

Áo và người có quan hệ gần gũi

Nông thôn

Thị thành

Những người sống ở nông thôn

Những người sống ở thị thành

Nơi sống và người sống

có quan hệ gần gũi.

Vật chứa đựng Vật bị chứa đựng

Dấu hiệu Sự vật có dấu hiệu

So sánh 2 cách diễn đạt sau và rút ra nhận xét.

Cách diễn đạt nào hay hơn ? Vì sao?

BIỆN PHÁP TU TỪ HOÁN DỤ CÁCH DIỄN ĐẠT BÌNH THƯỜNG

Áo nâu liền với áo xanh

Nông thôn cùng với thị

thành đứng lên.

(Tố Hữu)

“Tất cả nông dân ở nông thôn và công nhân ở thành phố đều đứng lên ”

Cách nói ngắn gọn, tăng tính

hình ảnh và hàm súc cho câu

văn,nêu bật được đặc điểm

của những người được nói

đến.

Chỉ mang tích chất thông báo sự kiện, không có giá trị biểu cảm

a) Bàn tay ta làm nên tất cả

Có sức người sỏi đá cũng thành cơm

( Hoàng Trung Thông )

c) Ngày Huế đổ máu

Chú Hà Nội về

( Tố Hữu )

d) Vì sao? Trái đất nặng ân tình

Nhắc mãi tên Người: Hồ Chí Minh

( Tố Hữu )

NHÓM 2

NHÓM 3

b) Một cây làm chẳng nên non.

Ba cây chụm lại nên hòn núi cao.

( Ca dao )

NHÓM 1

Ba cây chụm lại nên hòn núi cao.

Số lượng nhiều ( Ca dao )

- Bàn tay liên tưởng tới con người

- Mối quan hệ : bộ phận – toàn thể (bàn tay là bộ phận trong cơ thể con người)

- Một cây : Số lượng ít, cái đơn lẻ

- Ba cây : Số lượng nhiều, sự đoàn kết

- Quan hệ : cái cụ thể và cái trừu tượng

con người toàn thể

cái đơn lẻ

sự đoàn kết

NHÓM 2

- Đổ máu : Sự hy sinh mất mát ( dấu hiệu của chiến tranh)

- Quan hệ : Lấy dấu hiệu của sự vật để gọi sự vật.

chiến tranh

người sống trên trái đất

vật bị chứa đựng

b) Một cây làm chẳng nên non.

Ba cây chụm lại nên hòn núi cao.

( Ca dao )

d) Vì sao? Trái đất nặng ân tình

Nhắc mãi tên Người: Hồ Chí Minh

( Tố Hữu )

a) Bàn tay ta làm nên tất cả

Có sức người sỏi đá cũng thành cơm

( Hoàng Trung Thông )

c) Ngày Huế đổ máu

Chú Hà Nội về ( Tố Hữu )

Lấy vật chứa đựng để gọi vật

bị chứa đựng

Lấy dấu hiệu của sự vật để gọi sự vật

(Ta đi tới - Tố Hữu)

VD2: Núi không đè nổi vai vươn tới,

Lá ngụy trang reo với gió đèo.

(Lên Tây Bắc- Tố Hữu)

VD1 : “Bàn chân” (bộ phận của cơ thể) biểu thị con người lao động nghèo khổ bị áp bức, từ

“than bụi lầy bùn” đã quật khởi đứng lên làm cách mạng Công, nông là đội quân chủ lực

chống Pháp với tinh thần lạc quan yêu đời.

- Giống nhau : Gọi tên sự vật, hiện tượng này

bằng sự vật, hiện tượng khác.

Hốn dụ

Dựa vào quan hệ tương cận ( gần gũi ) cụ thể:

- Bộ phận- toàn bộ

- Vật chứa ựng-vật bị chứa đ

đựng

- Dấu hiệu của sự vật- sự vật

- Cụ thể- trừu tượng

Dựa vào quan hệ

a) Làng xóm ta xưa kia lam lũ quanh năm mà

vẫn quanh năm đói rách Làng xóm ta ngày nay bốn mùa nhộn nhịp cảnh làm ăn tập thể.

Quan

hệ

b) Vì lợi ích mười năm phải trồng cây ,

Vì lợi ích trăm năm phải trồng người.

( Hồ Chí Minh )

mười năm trăm năm

Mười năm Trăm năm

thời gian trước mắt

thời gian lâu dài.

c) Áo chàm đưa buổi phân li

Cầm tay nhau biết nói gì hôm nay.

( Tố Hữu)

sự vật.

Áo chàm

Áo chàm người dân Việt Bắc.

Quan hệ dấu hiệu của sự vật

Học bài :

Nắm khái niệm và các kiểu hoán dụ Viết đoạn văn khoảng 5 dòng có sử dụng phép hoán dụ

Soạn bài :

Tập làm thơ bốn chữ Chuẩn bị một bài thơ 4 chữ

HƯỚNG DẪN TỰ HỌC