Trong các chuyên đề thì bản thân em thấy tâm đắc nhất chuyên đề Thiết kế công việc theo vị trí việc làm, là vì: Biết bản chất phân tích công việc: Phân tích công việc là một công cụ thi
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
BÀI THU HOẠCH CUỐI KHÓA
Mã: 1399
Chương trình bồi dưỡng Nghiệp vụ Quản lý giáo dục
Họ tên: VŨ THỊ VUI Ngày sinh: 12/09/1975 Nơi sinh: , huyện , tỉnh Đơn vị công tác: Trường TH Huyện , tỉnh
Năm 2021
Trang 2Câu hỏi:
Câu 1: Khái quát chương trình bồi dưỡng nghiệp vụ Quản lý giáo dục
Câu 2: Trình bày những chuyên đề mà anh/chị tâm đắc nhất trong chương trình bồi
dưỡng Nghiệp vụ Quản lý giáo dục Anh/ chị hãy lý giải vì sao chọn các chuyên đề đó?
Trả lời:
Câu 1: Khái quát chương trình bồi dưỡng nghiệp vụ Quản lý giáo dục
Module 1: Quản lý sự thay đổi và Phong cách lãnh đạo +hướng dẫn bài tập Module 2: Đường lối phát triển GD & ĐT và Lập kế hoạch phát triển trường phổ thông/ mầm non
Module 3: Tổng quan về khoa học quản lý và Quản lý Nhà nước về GD&ĐT + Hướng dẫn bài tập
Module 4: Thanh tra, kiểm tra và kiểm định chất lượng giáo dục phổ thông/ mầm non
Module 5: Quản lý nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo dục trẻ trong trường mầm non/Quản lý HĐDH, GD trong trường phổ thông
Module 6: Xây dựng và phát triển nhà trường
Module 7: Quản lý hoạt động NCKH SP và Ứng dụng CNTT trong trường phổ thông/ mầm non
Module 8: Quản lý nguồn lực trong trường phổ thông/ mầm non
Module 9: Kĩ năng hỗ trợ quản lý trường phổ thông/ mầm non
Câu 2: Trình bày những chuyên đề mà anh/chị tâm đắc nhất trong chương trình bồi dưỡng Nghiệp vụ Quản lý giáo dục Anh/ chị hãy lý giải vì sao chọn các chuyên đề đó?
Trong các chuyên đề thì bản thân em thấy tâm đắc nhất chuyên đề Thiết kế công việc theo vị trí việc làm, là vì:
Biết bản chất phân tích công việc:
Phân tích công việc là một công cụ thiết yếu của mọi chương trình quản trị nguồn nhân lực Nó là một trong những công cụ cơ bản nhất để triển khai chiến
Trang 3lược nguồn nhân lực của tổ chức, thông qua các hoạt động như: tuyển mộ và tuyển chọn, đào tạo và phát triển, đánh giá thành tích, lương bổng,
Phân tích công việc là quá trình thu thập, phân tích và sắp xếp một cách hệ
thống thông tin về đặc điểm một công việc cụ thể
Bản mô tả công việc: Đó là kết quả căn bản của tiến trình phân tích công
việc, nó mô tả một cách tóm tắt công việc Bản mô tả công việc liệt kê các chức năng, nhiệm vụ, các mối quan hệ trong công việc, các điều kiện làm việc, yêu cầu kiểm tra, giám sát và các tiêu chuẩn cần đạt được khi thực hiện công việc Bản
mô tả công việc giúp cho chúng ta hiểu được nội dung, yêu cầu của công việc và hiểu được quyền hạn, trách nhiệm khi thực hiện công việc
Bản tiêu chuẩn thực hiện công việc: Là văn bản liệt kê những yêu cầu về
năng lực cá nhân như trình độ học vấn, kinh nghiệm công tác, khả năng giải quyết vấn đề, các kỹ năng khác và các đặc điểm cá nhân thích hợp cho công việc Bản tiêu chuẩn thực hiện công việc giúp chúng ta hiểu được doanh nghiệp cần loại nhân viên như thế nào để thực hiện công việc đó một cách tốt nhất
Biết tiến trình phân tích công việc: Tiến trình phân tích công việc cơ bản bao gồm 10 bước mà có thể được nhóm gộp thành 4 giai đoạn chính ở hình sau:
Giai đoạn 1: Xác định phạm vi phân tích công việc
- Mục đích của phân tích công việc
Mục đích chung nhất của phân tích công việc là thiết lập thủ tục để lựa chọn nhân sự, đào tạo nhân viên, phát triển các công cụ để đánh giá thành tích, và thiết lập hệ thống trả lương
Phân tích công việc cung cấp thông tin về yêu cầu của công việc là gì, những đặc điểm nhân viên cần có để thực hiện công việc đó Sự mô tả này về nhân viên và những thông tin cụ thể về công việc được sử dụng để quyết định loại người nào
được chiêu mộ và lựa chọn.
Thông tin phân tích công việc có thể là tư liệu cần thiết để phát triển chương trình đào tạo và hệ thống đánh giá thành tích Thêm vào đó, những thông tin này
Trang 4có thể trợ giúp người giám sát và nhân viên xác định rõ vai trò của mình, giảm thiểu các mâu thuẫn và sự nhập nhằng trong quan hệ
Thông tin phân tích công việc có thể được sử dụng để xác định các công việc tương tự nhau và vì vậy nó làm cơ sở để bố trí, luân chuyển đào tạo nhân viên, với mức chi phí thấp nhất Tương tự, dữ liệu này cũng có thể được sử dụng để xác định
các định hướng nghề nghiệp cho nhân viên.
Một ứng dụng phổ biến của phân tích công việc là đánh giá công việc và
thông qua đó
xác lập cấu trúc lương công bằng.
Ứng dụng khác của thông tin phân tích công việc là dự đoán tính chất của các công việc tương lai Môi trường kinh doanh đang thay đổi nhanh chóng, và sự
thay đổi công việc xảy ra nhanh hơn nhiều so với trong quá khứ
- Xác định những công việc cần phân tích
Có nhiều nhân tố khác nhau để xác định loại công việc nào trong tổ chức nên được phân tích Trước hết đó là những công việc có tầm quan trọng đối với sự thành công của tổ chức Lấy ví dụ, trong các tổ chức theo đuổi chiến lược nâng cao chất lượng thì công việc kiểm soát chất lượng được đề cao, và vì vậy cần phải tiến hành phân tích công việc này Những công việc khó học (nghiên cứu) và khó thực hiện (và vì vậy đòi hỏi đào tạo nhiều) cũng là đối tượng cần được phân tích Các yêu cầu luật pháp cũng là lý do để xác định công việc nào nên được phân tích Những công việc nặng nhọc, điều kiện làm việc hạn chế chỉ có một vài nhân viên hoặc nhân viên nữ thực hiện cũng nên được phân tích để đảm bảo rằng không xảy
ra các hành vi phân biệt đối xử trong việc sử dụng nhân viên Thêm vào đó, các công việc nên được phân tích khi công nghệ mới hoặc môi trường của công việc có
sự thay đổi Trong các tổ chức nếu xuất hiện một vài công việc bị cắt bỏ và nhiệm
vụ của nó được phân chia vào các công việc khác thì phân tích công việc là thích hợp để làm rõ tính chất của những công việc có sự mở rộng này
- Ai tiến hành phân tích công việc
Trang 5Dự kiến ai sẽ tiến hành phân tích công việc Trong phần hoạch định sẽ lựa chọn ai sẽ tiến hành phân tích công việc Nếu tổ chức chỉ có nhu cầu không thường xuyên về những thông tin phân tích công việc, nó có thể thuê chuyên gia phân tích công việc tạm thời từ bên ngoài Những tổ chức khác sẽ có những chuyên gia cơ hữu Vẫn có một số tổ chức khác sử dụng các nhà giám sát (quản đốc), công nhân, hoặc những ai có liên quan đến việc thu thập thông tin phân tích công việc
Sử dụng biểu đồ và cơ cấu tổ chức.
Nhà phân tích công việc phải lựa chọn phương pháp và thủ tục hữu hiệu nhất
để tiến hành phân tích công việc Tuy nhiên, ngay cả trước khi việc lựa chọn này được hoàn tất, một cái nhìn tổng thể về tổ chức và công việc là cần thiết Cái nhìn tổng quan này cung cấp cho nhà phân tích một bức tranh toàn diện về sự sắp xếp,
bố trí của các phòng ban, đơn vị và công việc Thêm vào đó, điều này cũng giúp cho nhà phân tích hiểu thấu đáo về dòng công việc trong tổ chức
Giai đoạn 2: Chuẩn bị phân tích công việc
Trong giai đoạn chuẩn bị phân tích công việc, nhà phân tích công việc phải xác định (1) loại thông tin cần thu thập, (2) nguồn để thu thập thông tin, và (3) phương pháp phân tích công việc cụ thể được sử dụng
Loại dữ liệu: Một số thông tin có thể thu thập trong tiến trình phân tích công
việc Những thông tin này liên quan đến các hoạt động công việc khác nhau, khả năng con người, các đặc tính công việc và thông tin về thiết bị được sử dụng trong công việc Các loại thông tin thu thập được trong phân tích công việc có thể là rất chung về tính chất hoặc rất cụ thể trong một vài tình huống Ví dụ, có ba cấp độ của hoạt động công việc:
+ Những hoạt động nền tảng: là những công việc không bị ràng buộc bởi
nội dung công nghệ và vì vậy thích hợp với nhiều loại loại công việc khác nhau
+ Những hoạt động trung gian có một ít nội dung công nghệ nhưng có thể
áp dụng với một số công việc Phương pháp phân tích tập trung vào mức độ này có thể không cung cấp các kỹ năng cần thiết để có thể làm mọi công việc trong tổ
Trang 6+ Những hoạt động đặc thù được định hướng vào công nghệ và thường đặc
trưng cho các nhóm việc làm cụ thể, ví dụ như sự chăm sóc bệnh nhân, chụp X quang
Tương ứng với hệ thống cấp độ của hoạt động công việc các nhà nghiên cứu cũng đưa ra một hệ thống cấp độ về khả năng và năng lực
+ Khả năng trí tuệ và thể lực cơ bản là thích hợp cho bất cứ công việc nào.
Ví dụ như khả năng cơ bản là năng lực tri giác, khả năng khéo léo đôi tay, sức bền,
sự nhận thức bằng lời, sự am hiểu về quan niệm, ý tưởng, và khả năng tưởng tượng, khả năng khái quát,
+ Kỹ năng và kiến thức nền tảng cũng là chung và ít ràng buộc với nội
dung công nghệ cụ thể và bao gồm những khả năng như đọc, toán học, suy nghĩ quyết định, hoạch định và tổ chức
+ Kỹ năng và kiến thức công nghệ chung có một ít nội dung công nghệ
nhưng cần thiết cho một nhóm các công việc liên quan lấy ví dụ như sử dụng các công cụ bằng tay hoặc các công cụ động lực, các nguyên tắc cơ học, các nguyên lý điện và điện tử, đo lường và đánh giá
+ Kỹ năng và kiến thức định hướng nghề nghiệp là phổ biến trong nhóm
định hướng nghề nghiệp, ví dụ như sử dụng các thiết bị trình bày đa phương tiện có thể thích hợp cho các công việc bán hàng, giảng dạy hoặc quan hệ cộng đồng nhưng sẽ là vô nghĩa đối với các công việc dây chuyền sản xuất
+ Kỹ năng và kiến thức nghề nghiệp cụ thể áp dụng cho các chức danh
nghề nghiệp cụ thể, ví dụ như sử dụng những loại rất đặc biệt của thiết bị laser không dây mà sẽ được ứng dụng cho việc phẫu thuật, nhưng chỉ cho một vài người
Một quyết định khác mà các nhà phân tích công việc phải làm về loại dữ liệu
cần thu thập là liệu rằng thu thập dữ liệu theo định tính hoặc định lượng Dữ liệu định tính là sự mô tả tường thuật, bằng lời về hoạt động công việc, khả năng, phẩm chất, và thiết bị liên quan đến công việc Dữ liệu định lượng đo lường bằng số, chỉ
Trang 7ra phạm vi qua đó các hoạt động, khả năng, phẩm chất và thiết bị liên quan trong việc thực hiện công việc
Biết phân tích thu thập số liệu:
a Thu thập thông tin
Khía cạnh quan trọng đầu tiên của thu thập thông tin công việc là phải làm cho tổ chức sẵn sàng Thứ hai, nhà phân tích phải nhận thức được nguồn sai lệch có thể tác động đến tính chính xác của dữ liệu được thu thập Cuối dùng, nhà phân tích phải đảm bảo rằng các phỏng vấn, nếu sử dụng phải được tiến hành theo một cách thức thành thạo, các bản câu hỏi phải được thiết lập với đầy đủ thông tin cần thiết cho từng loại công việc cần phân tích, và phải đảm bảo rằng đã kiểm nghiệm thực
tế trước khi sử dụng thu thập thông tin
b.Làm cho tổ chức sẵn sàng
Trước khi thu thập thông tin nhà phân tích công việc phải chắc chắn rằng các thành viên của tổ chức hiểu được và cam kết với dự án Để đạt được điều này, nhà phân tích có thể sử dụng các chỉ dẫn sau:
- Làm cho quản trị cấp cao tham dự vào từ bước đầu tiên của dự án phân tích công việc Giới quản trị cấp cao phải thông báo cho nhân viên và khuyến khích họ
hỗ trợ cho dự án, mục đích và lợi ích mà dự án sẽ mang lại cho tổ chức
- Hợp tác tất cả hoạt động liên quan đến dự án phân tích công việc thông qua
bộ phận quản trị nguồn nhân lực của tổ chức
- Trước khi nói với bất cứ nhân viên nào, cần làm cho nhà quản trị trực tiếp biết về lý do nói chuyện và đạt được sự chấp thuận của họ
- Cung cấp cho tất cả những người liên quan trong giai đoạn thu thập dữ liệu
về mục đích và tính chất của dự án phân tích công việc Cung cấp các thông tin này trước khi thu thập dữ liệu, và củng cố nó trong suốt quá trình thực hiện dự án
c Nguồn sai lệch
Trang 8Vấn đề chính trong việc thu thập thông tin là các dữ liệu phải thể hiện một bức tranh xác thực, đại diện và cập nhật thường xuyên các thông tin về công việc Một nguồn sai lệch chính có thể xảy ra trong suốt giai đoạn thu thập thông tin có thể bắt nguồn từ thủ tục chọn mẫu để thu thập dữ liệu Như chúng ta đã đề cập trong phần trước của chương, thu thập dữ liệu từ chính những người thực hiện công việc thực sự quan trọng vì những nhân tố như giới tính và kinh nghiệm của nhân viên thực hiện công việc có thể ảnh hưởng đến cách thức mà công việc được miêu tả Công việc cũng thay đổi qua thời gian Ví dụ, hoạt động của một nông dân trong vụ hè là hoàn toàn khác với các hoạt động vào vụ giữa đông Vì vậy phân tích công việc nên đảm bảo phù hợp với các thay đổi theo thời gian Công việc của một thư ký, người đánh báo cáo bằng máy đánh chữ trước đây khác biệt đáng kể so với thư ký đánh máy sử dụng các chương trình xử lý văn bản bằng máy điện toán mới nhất Công việc của nhân viên bảo hiểm, có thể thay đổi mạnh nếu cơn bão gầm rú khắp thành phố, vì vậy thông tin thu thập được phải phản ánh các tình huống thay đổi này để chúng có thể nhận thấy và tương tác với bức tranh chung của công việc Bằng cách lấy mẫu nhân viên, thời gian và tình huống, nhà phân tích công việc có thể giảm thiểu sai lệch về
dữ liệu và đem lại một bức tranh chân thực hơn về công việc
Biết lập bản mô tả công việc:
Bản mô tả công việc là bản liệt kê chính xác và súc tích những điều mà nhân viên phải thực hiện Nó cho ta biết nhân viên làm cái gì, làm thế nào, và các điều kiện mà các nhiệm vụ đó được thực hiện Do đặc thù về quy mô, trình độ và cách thức tổ chức của các doanh nghiệp và do mục đích phân tích công việc khác nhau nên trong thực tế không có biểu mẫu thống nhất cho bản mô tả công việc Trong khi không có một mẫu chuẩn mực nào cho bản mô tả công việc, hầu hết những bản
mô tả công việc hữu dụng và được trình bày kỹ đều chứa đựng những thông tin sau:
Tên công việc Tên công việc và những thông tin giúp nhận dạng công việc Bản tóm tắt Bản trình bày ngắn gọn về mục đích của công việc và đầu ra
mong đợi từ người lao động cũng như công việc
Trang 9Thiết bị Bản mô tả trình bày rõ ràng về công cụ, thiết bị và những thông tin
cần thiết để thực hiện tốt công việc
Môi trường Mô tả điều kiện thực hiện công việc, nơi làm việc và những tính
chất liên quan khác của môi trường làm việc như những nguy hiểm và mức độ của tiếng ồn
Các hoạt động Bao gồm sự mô tả nhiệm vụ công việc, trách nhiệm và thái
độ hoàn thành công việc Nó cũng mô tả những tác động, tương tác xã hội đến công việc (ví dụ như cỡ nhóm làm việc, mức độ phụ thuộc trong công việc)
Quyền hành của người thực hiện công việc: Nên xác định rõ giới hạn hay
phạm vi quyền hành về mặt tài chính và nhân sự, thời gian và giám sát sát chỉ đạo nhân viên dưới quyền
Bản chi tiết tiêu chuẩn thực hiện công việc
Bản chi tiết tiêu chuẩn thực hiện công việc được rút ra từ bản mô tả công việc Nó trả lời câu hỏi “Những đặc điểm và kinh nghiệm nào là cần thiết để hoàn tất công việc một cách hiệu quả?” Bản chi tiết tiêu chuẩn công việc rất hữu ích trong việc hướng dẫn chiêu mộ mộ và lựa chọn nhân viên Lấy ví dụ, giả sử rằng bạn đang tìm kiếm một chuyên gia quản trị nguồn nhân lực cho vị trí như trình bày
ở dưới đây Từ bản chi tiết tiêu chuẩn thực hiện công việc, bạn sẽ biết được những ứng viên thành công phải có văn bằng đại học và 6 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực nguồn nhân lực
Tên công việc: Quản trị nguồn nhân lực
Mô tả chung về công việc: Chịu trách nhiệm thực hiện hành chính, công việc
quản lý các hoạt động nguồn nhân lực của một tổ chức lớn hoặc của hiệp hội Công việc bao hàm trách nhiệm cho việc hoạch định và quản lý các chương trình HRM như: tuyển mộ, thẩm tra, lựa chọn, đánh giá, bổ nhiệm, thăng tiến, luân chuyển và những thay đổi về nhân viên Hệ thống thông tin được phổ biến cho những người công nhân cần thiết
Các hoạt động
Trang 10Tham gia trong việc hoạch định và đề ra các chính sách tổng quát nhằm cung cấp các dịch vụ nhân sự hữu hiệu và đồng nhất
Truyền đạt các chính sách xuyên suốt tổ chức thông qua các bản tin, các cuộc họp và những hợp đồng cá nhân
Phỏng vấn ứng viên, đánh giá năng lực, phân loại các đơn xin việc
Chiêu mộ và chọn lựa các ứng viên để điền khuyết vào các vị trí trống và xem xét đơn xin việc của các ứng viên thích hợp
Bàn bạc với người giám sát về các vấn đề nhân sự liên quan, bao gồm vấn đề thay thế, sự duy trì hoặc sa thải ứng viên trong giai đoạn tập sự, thuyên chuyển, giáng chức và sa thải nhân công
Giám sát việc thực hiện các bài kiểm tra
Đề xướng các hoạt động đào tạo nhân sự và hợp tác những hoạt động khác với công việc của các viên chức và giám sát viên
Thiết lập một hệ thống đánh giá; đào tạo các nhà giám sát đơn vị trong việc tiến hành đánh giá nhân viên
Duy trì, bảo quản hồ sơ nhân viên
Giám sát một nhóm nhân viên một cách trực tiếp và thông qua người dưới quyền
Những yêu cầu năng lực chung
Có kinh nghiệm trong lĩnh vực nguồn nhân lực Tối thiểu 6 năm
Giáo dục: Tốt nghiệp đại học về nguồn nhân lực, quản trị kinh doanh hoặc tâm
lý công nghiệp
Kiến thức, kỹ năng và năng lực: Có kiến thức và khả năng thực hành các hoạt động nguồn nhân lực
Trách nhiệm: Giám sát một phòng gồm ba chuyên gia nguồn nhân lực, một nhân viên bán hàng và một thư ký
* Biết được các phương pháp thiết kế công việc cá nhân
- Chuyên môn hoá công việc: Đây là kiểu thiết kế công việc dựa trên cơ sở
phân tích công việc thành các động tác, thao tác, bước công việc sau đó giao phó cho mỗi cá nhân, mỗi cá nhân chỉ chuyên phải thực hiện một bước công việc hoặc một