TUAN 26TIET 95 AN DU DAY TOT

*Ghi nhớ: Ẩn dụ là gọi tên sự vật, hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác có nét tương đồng với nó nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt.... Bác Hồ như Người cha Vế A.[r]

Là gọi hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật bằng những từ ngữ

được dùng để gọi hoặc tả con

CÓ 3 KIỂU NHÂN HÓA

Dùng những từ chỉ hoạt động, tính chất

của người

để chỉ hoạt động, tính chất

của vật.

Từ Người Cha dùng để chỉ ai?

Hãy giải thích vì sao có thể

ví Bác Hồ như Người Cha ?

Vì Bác Hồ với Người Cha có những phẩm chất giống nhau (tuổi tác, tình thương yêu,

sự chăm sóc chu đáo đối với con…) có nét tương đồng.

 Có nét tương đồng

So sánh đặc điểm và tác dụng của ba cách diễn đạt sau đây:(BT1/69)

Bác Hồ mái tĩc bạc Đốt lửa cho anh nằm

Bác Hồ như Người cha Đốt lửa cho anh nằm

Người Cha mái tĩc bạc Đốt lửa cho anh nằm

(Không có tính nghệ thuật)

(hàm súc, gợi hình, gợi cảm)

(Cĩ tính gợi hình, gợi cảm)

hình, gợi cảm cho sự diễn đạt.

Phép so sánh và ẩn dụ có điểm gì giống và khác nhau? (BT1/69)

+ Giữa 2 sự vật, hiện tượng có nét tương đồng

+ Đều làm tăng tính gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt.

TUẦN 26 – TIẾT 95 TIẾNG VIỆT

nào?

TUẦN 26 – TIẾT 95 TIẾNG VIỆT

3 “Chao ôi, trông con sông, vui như thấy nắng giòn tan

sau kì mưa dầm, vui như nối lại chiêm bao đứt quãng”

(Nguyễn Tuân)

Thị giác

Vị giác

nắng giòn tan  nắng to, rực rỡ

Thế nào là “nắng giòn tan” ? Cách cảm nhận có gì đặc biệt?

- nắng giòn tan  nắng to, rực rỡ

 ẩn dụ chuyển đổi cảm giác

*Ghi nhớ (SGK/69)

III Luyện tập:

Bài 2, 3 (SGK/70)  Làm vào tập bài làm.* Ghi nhớ :

Có bốn kiểu ẩn dụ thường gặp là:

-Ẩn dụ hình thức -Ẩn dụ cách thức -Ẩn dụ phẩm chất -Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác.

Bến thì một dạ khăng khăng đợi thuyền.

d/ Ngày ngày Mặt trời đi qua trên lăng

Thấy một Mặt trời trong lăng rất đỏ.

Nhóm

1, 2, 3

Nhóm

4, 5, 6

b – mực, đen  “cái xấu.”

– đèn, sáng  “cái tốt, cái hay, cái tiến bộ.”

c – thuyền  “người đi xa”.

2.Bài 3: Tìm những ẩn dụ chuyển đổi cảm giác

và nêu tác dụng của chúng.

a/ Buổi sáng, mọi người đổ ra đường Ai cũng muốn

ngẩng lên cho thấy mùi hồi chín chảy qua mặt

c/ Ngoài thềm rơi chiếc lá đa

Tiếng rơi rất mỏng như là rơi nghiêng

d/ Em thấy cả trời sao Xuyên qua từng kẽ lá

Em thấy cơn mưa rào Ướt tiếng cười của bố

b/ Cha lại dắt con đi trên cát mịn

Ánh nắng chảy đầy vai.

mùi hồi chảy qua mặt

Tác dụng : Cảm nhận mùi hồi chín thơm ngào ngạt,

lan tỏa khắp trong không gian.

Khứu

giác

Xúc giác

Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác

b/ Cha lại dắt con đi trên cát mịn

Ánh nắng chảy đầy vai.

Ánh nắng chảy đầy vai

Tác dụng : Cảm nhận ánh nắng ấm áp bao

trùm lên mọi vật.

Thị giác đổi cảm giác Ẩn dụ chuyển

Xúc giác

Tiếng rơi rất mỏng như là rơi nghiêng

-Tiếng rơi (thính giác)  rất mỏng ( thị giác, xúc giác) Tác dụng : Cảm nhận được chiếc lá rơi rất nhẹ nhàng d/ Em thấy cả trời sao

Xuyên qua từng kẽ lá

Em thấy cơn mưa rào

Ướt tiếng cười của bố - Ướt (xúc giác)  tiếng cười ( thính giác) Tác dụng : Cảm nhận được cơn mưa Trường Sơn

và sự niềm vui của người bố - chiến sĩ.

Từ “mặt trời” trong câu thơ sau thuộc kiểu ẩn dụ nào?

“Từ ấy trong tôi bừng nắng hạ Mặt trời chân lí chói qua tim”

Cho biết kiểu ẩn dụ trong câu thơ “Một tiếng chim kêu sáng cả rừng”?

6 7

Câu tục ngữ “Đi một ngày đàng, học một sàng khôn” được sử dụng kiểu ẩn dụ nào?

2

Việc sử dụng phép tu từ ẩn dụ trong thơ, văn nhằm mục đích gì? Ẩn dụ dựa vào đâu để gọi tên sự vật, sự việc này bằng tên sự vật, sự việc khác?

- nắng giịn tan  nắng to, rực rỡ

 ẩn dụ chuyển đổi cảm giác

*Ghi nhớ: SGK/69 III Luyện tập:

Bài 2, 3 (SGK/70)  Làm vào tập bài làm.

DẶN DỊ

Chuẩn bị bài mới:

“LUYỆN NÓI VỀ VĂN MIÊU TẢ”

-Lập dàn bài cho các đề

(sgk/71)