Kiến thức: - Nhân vật, sự việc, cốt truey65n trong một tác phẩm truyện hiện đại -Đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm: sự kết hợp với các yếu tố miêu tả, biểu cảm trong văn bản tự s[r]
Trang 1ND : 12.8.2012 Tuần : 1 Tiết : 1, 2
PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
Lê Anh TràI.MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: Giúp học sinh :
Thấy được tầm vóc lớn lao trong cốt cách văn hóa Hồ Chí Minh qua một văn bản nhậtdụng có sử dụng kết hợp các yếu tố nghị luận , tự sự , biểu cảm
1 Kiến thức :
- Một số biểu hiện của phong cách Hồ Chí Minh trong đời sống và trong sinh hoạt
- Ý nghĩa của phong cách Hồ Chí Minh trong việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc
- Đặc điểm của kiểu bài nghị luận xã hội qua một đoạn văn cụ thể
* Giáo viên: SGK – sách tham khảo, giáo án,…
* Học sinh: soạn bài, đọc kĩ văn bản
Cho HS đọc lại đoạn 1
Vốn tri thức văn hóa nhân loại
của Hồ Chí Minh sâu rộng như
thế nào?
Người đã làm thế nào để có
được vốn trí thức sâu rộng ấy?
Bác tiếp thu văn hóa của các
nước ntn?
Gọi hs nhận xét
Nhận xét
ĐọcDựa vào chú thích trả lời
Ôn dịch thuốc lá, bài toándân số,
I– Đọc –tìm hiểu chú thích1/ Đọc
2/ Chú thích : sgk/ 7a.Tác giả
b Tác phẩm : Trích trong HồChí Minh và văn hóa ViệtNam của Lê Anh Trà
II- Đọc – tìm hiểu văn bản 1/ Vốn trí thức uyên thâm củaBác
-Tiếp xúc với văn hóa nhiềunước trên thế giới
-Nói và viết thạo nhiều thứtiếng ngọai quốc
-Làm nhiều nghề khác nhau.-Đến đâu cũng học hỏi, tìmhiểu
-Tiếp thu cái hay, các đẹpđồng thời với việc phê phánnhững tiêu cực
Trang 2Cho Hs đọc đoạn 2
Em thấy lối sống của Bác ntn ?
Lối sống giản dị của Bác thể
hiện ở những khía cạnh nào ?
Tìm chi tiết thể hiện điều đó?
Nhận xét như thế nào về ngôn
giữa truyền thống và hiện đại ,
dân tộc và nhân loại, vĩ đại và
bình dị, giữa thanh cao và khiêm
Ăn uống Chiếc nhà sàn và ngủ
Bộ quần áo thô sơ
Cá kho thô sơTrang trọngKết hợp kể và lập luậnBiện pháp so sánh, đối lập
Nêu ý nghĩa văn bản
Dựa vào nội dung bài họctrả lời
-Trang phục giản dị-Ăn uống đạm bạc -Không tự thần thánh hóa, tựlàm cho khác đời
Vừa giản dị, vừa thanh cao vĩđại
-Soạn : “ Các phương châm hội thoại ”
+ Đọc và trả lời các câu hỏi của phần I, II
+ Làm LT
ND : 23.8.2012 Tuần : 1 Tiết : 3
CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI
Trang 3- Vận dụng phương châm về chất , phương châm về lượng trong hoạt động giao tiếp.
3 Thái độ : Có thái độ đúng đắn về hai phương châm này
II/ Chuẩn bị của GV và HS :
-GV: SGK, sách tham khảo, bảng phụ
-HS: SGK, soạn bài
III/ Tổ chức các hoạt động dạy - học :
Hoạt động 1 : KTBC (Không)
* Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2: Phương châm về lượng
Gọi hs đọc vd1
Khi An hỏi "học bơi ở đâu" mà Ba
trả lời " ở dưới nước " thì có đáp ứng
điều mà An muốn biết hay không ?
Điều mà An muốn biết ở đây là gì ?
Vậy cần trả lời ntn ?
Gọi hs nhận xét
Nhận xét
Gọi hs đọc vd2
Vì sao truyện lại gây cười ?
Lẽ ra 2 nhân vật đó phải hỏi và trả
lời ntn ?
Như vậy khi giao tiếp cần chú ý điều
gì ?
Từ sự phân tích trên, em hãy cho
biết ntn là phương châm về lượng
Hoạt động 3: HD phương châm về
chất
Gọi hs đọc vd
?Truyện cười này phê phán điều gì ?
?Anh này nói có đúng hay có bằng
Là địa điểm học bơi của Ba
Không nói thiếu cũng khôngnói thừa
Dựa vào nội dung bài học trảlời
ĐọcTính khoác lác
KhôngCần tránh nói những điềumình không tin hay có bằngchứng xác thực
I Phương châm về lượng
1 Ví dụ : sgk / 8,9
2.Ghi nhớ : sgk / 9
II Phương châm về chất1.Ví dụ : sgk / 9, 10
Trang 4Từ sự phân tích trên, em hãy cho
biết ntn là phương châm về chất?
Hoạt động 4 : HD luyện tập
Gọi hs đọc BT1
Y/c : Vận dụng phương châm về
lượng để phân tích lỗi trong câu
Gọi hs đọc BT2
Y/c : Chọn từ ngữ thích hợp điền
vào chỗ trống
Gọi hs đọc BT3
Y/c : Phương châm hội thoại nào
không được tuân thủ trong truyện
Gọi hs đọc BT 4
Y/c: Vận dụng các phương châm đã
học giải thích vì sao người nói đôi
khi phải dùng các trường hợp a, b
Cho hs thảo luận nhóm (4n) trong 3'
Gọi hs trình bày
Gọi hs nhận xét
Nhận xét
Nhận xétDựa vào nội dung bài học trảlời
Đọc
a Thừa "nuôi ở nhà" vì từgia súc đã bao hàm nghĩa đórồi
b Thừa " có 2 cánh" , vì tất
cả các loài chim điều có 2cánh
Đọca.nói có sách, mách cóchứng
b.nói dốic.nói mòd.nói nhăng nói cuộie.nói trạng
Đọc Phương châm về lượngkhông được tuân thủ
*BT2a.nói có sách, mách có chứngb.nói dối
c.nói mòd.nói nhăng nói cuộie.nói trạng
*BT3 : Trong truyện Có nuôiđược không thì phương châm
về lượng không được tuân thủ
*BT4a.Trong nhiều trường hợpngười nói muốn đưa ra mộtnhận định hay truyền đạt 1thông tin nưng chưa chắc chắn
Để đảm bảo phương châm vềchất nên người nói dùng cáchnói này
b Để nhấn mạnh hay chuyển ý, dẫn ý người nói cần nhắc lạinội dung nào đó hay giả địnhmọi người điều biết Để đảmbảo phương châm về lượng
nên người nói dùng cách nóinày
IV Củng cố - Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà :
1 Củng cố
- Như thế nào là phương châm về lượng ?
- Như thế nào là phương châm về chất?
2 Hướng dẫn hs tự học ở nhà
- Về nhà học bài, xem lại vd, BT và làm tiếp BT 5
- Soạn "Sử dụng một … thuyết minh” :
+ Đọc kĩ vd và trả lời các câu hỏi ở phần I
+ Làm LT
Trang 5ND : 23.8.2012 Tuần : 1 Tiết : 4
SỬ DỤNG MỘT SỐ BIỆN PHÁP NGHỆ THUẬT TRONG
VĂN BẢN THUYẾT MINH
I.MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: Giúp học sinh :
-Hiểu vai trò một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh
-Tạo lập được văn bản thuyết minh có sử dụng một số biện pháp nghệ thuật
1 Kiến thức :
- Văn bản thuyết minh và các phương pháp thuyết minh thường dùng
- Vai trò của các biện pháp nghệ thuật trong bài thuyết minh
2 Kĩ năng :
- Nhận ra được các biện pháp nghệ thuật được sử dụng trong các văn bản thuyết minh
- Vận dụng các biện pháp nghệ thuật khi viết văn thuyết minh
3 Thái độ : Thấy được sự phổ biến và cần thiết của văn thuyết minh trong đời sống
II.Chuẩn bị của GV và HS :
* Giáo viên: SGK ,sách tham khảo, sgv, giáo án,…
* Học sinh: soạn bài, đọc kĩ văn bản
minh nào là chủ yếu?
?Đồng thời để cho vb thuyết minh
thêm sinh động, tác giả còn sử dụng
một số biện pháp nghệ thuật nào ?
Là loại vb thông dụngtrong mọi lĩnh vực của đờisống nhằm cung cấp trithức khách quan về đặcđiểm, tính chất, nguyênnhân của các sự vật vàhiện tượng trong tự nhiên ,
xã hội bằng phương thứctrình bày,giới thiệu, giảithích
ĐọcThuyết minh về Hạ LongCó
Liệt kêMiêu tả, so sánh,
I Tìm hiểu một số biện phápnghệ thuật trong vb thuyếtminh
1.Ôn tập vb thuyết minh
2.Viết vb thuyết minh có sửdụng một số biện pháp nghệthuật
a/ Ví dụ : sgk / 12
Trang 6?Dựa vào sự phân tích trên, em hãy
cho biết sử dụng một số biện pháp
nghệ thuật trong vb thuyết minh để
làm gì và cần sử dụng chúng ntn?
Hoạt động 3 : HD luyện tập
Gọi hs đọc BT 1
Y/c : a) Vb có tính chất thuyết minh
không? Tính chát ấy thể hiện ờ
những điểm nào? Những phương
pháp thuyết minh nào đã được sử
dụng?
b) Vb thuyết minh này có nét gì đặc
biệt ? Tác giả đã sử dụng một số
biện pháp nghệ thuật nào?
c) Các biện pháp nghệ thuật ở đây
có gây hứng thú và làm nổi bật nội
dung cần thuyết minh hay không ?
Cho hs thảo luận nhóm (4nhóm)
Y/c : Nêu nhận xét về biện pháp
nghệ thuật được sử dụng trong vb
Tiến hành thảo luận nhóm
Đại diện trình bàyĐại diện nhận xét
ĐọcLấy sự ngộ nhận hồi nhỏlàm đầu mối câu chuyệnNhận xét
b/Ghi nhớ : sgk / 13
II Luyện tậpBT1 :
a.-Vb có tính chất thuyếtminh, thể hiện ở chỗ giớithiệu ruồi xanh rất có hệthống
-Phương pháp thuyết minh:định nghĩa, liệt kê, phân loại,dùng số liệu
b Nghệ thuật : Nhânhóa,kiểu chuyện, miêu tả.c.Tác dụng : gây hứng thúcho người đọc
*BT2 : Biện pháp nghệ thuật
ở đây là lấy sự ngộ nhận hồinhỏ làm đầu mối câuchuyện
IV Củng cố - Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà :
1 Củng cố
Hãy cho biết tác dụng của một số biện pháp nghệ thuật được sử dụng trong vb thuyết minh
2 Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà :
-Về nhà học bài, xem lại vd, BT
-Soạn "LT sử thuyết minh" : Chuẩn bị kĩ phần chuẩn bị ở nhà và làm phần thực hành trên lớp
ND : 24.8.2012 Tuần : 1 Tiết : 5
LUYỆN TẬP SỬ DỤNG MỘT SỐ BIỆN PHÁP NGHỆ THUẬT TRONG
VĂN BẢN THUYẾT MINH
I.MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: Giúp học sinh :
Nắm được cách sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh
1 Kiến thức :
- Cách làm bài văn thuyết minh về một thứ đồ dùng
- Tác dụng của một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh
2 Kĩ năng :
Trang 7- Xác định yêu cầu của đề bài thuyết minh về một đồ dùng cụ thể
- Lập dàn ý chi tiết và viết phần mở bài cho bài văn thuyết minh (có sử dụng một số biện phápnghệ thuật) về một đồ dùng
3 Thái độ : Thấy được sự quan trọng của văn thuyết minh nói chung và văn thuyết minh về mộtthứ đồ dùng nói riêng
II.Chuẩn bị của Gv và học sinh :
* Giáo viên: SGK ,sách tham khảo, sgv, giáo án,…
* Học sinh: soạn bài, đọc kĩ văn bản
III Tổ chức các ho t đ ng d y - h c :ạ ộ ạ ọ
Hoạt động 1: KTBC
Hãy cho biết tác dụng của một số
biện pháp nghệ thuật được sử dụng
trong vb thuyết minh?
* Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2: KT phần chuẩn bị ở nhà
Hoạt động 3 : HD luyện tập trên lớp
Đề : Thuyết minh về chiếc nón lá
VN
Cho hs thảo luận nhóm (4n) trong 5'
Cho hs các nhóm trình bày dàn ý chi
tiết, dự kiến cách sử dụng biện pháp
nghệ thuật trong bài thuyết minh
Gọi hs đọc đọan mở bài
Tổ chức cho cả lớp nhận xét bổ sung,
sửa chữa dàn ý của các bạn trình bày
Gv nhận xét chung về cách sử dụng
biện pháp nghệ thuật như thế nào, đạt
hiệu quả ra sao và hướng dẫn cách
làm cho hs
Đóng sách vỡ , lắng nghe và trả lời cau hỏi
Đưa tập soạn cho gv kiểm
Tiến hành thảo luậnTrình bày
Đọc đoạn mở bàiNhận xét , bổ sung
I/ Chuẩn bị ở nhàII/ Luyện tập trên lớp Dàn ý chi tiết
I – Mở bài:
-Nón lá là vật dụng để che mưa,che nắng khi đi ra ngoài củangười dân Việt Nam
II- Thân bài:
1) Cấu tạo-Nón hình chóp đều, bằng nan trevót nhỏ làm sườn
-Lá cọ lá buông làm nón
-Nón lá rất thông dụng trong đờisống người dân Việt Nam ,gầngũi với đời sống người dân nôngthôn
2) Công dụng-che mưa, nắng, nón lá còn đượcdùng làm quà
-Nón lá còn dùng trong nhữngđiệu ca múa dân tộc.-
III – Kết luậnCảm nghĩ về chiếc nón lá Việt Nam
IV Củng cố - Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà :
- Về nhà làm các đề còn lại và xem lại BT Đọc phần đọc thêm
- Soan : "Đấu tranh cho hòa bình" :
+Trả lời các câu hỏi phần đọc hiểu
+Làm LT
ND : 28.8.2012 Tuần : 2 Tiết : 6,7
Trang 8ĐẤU TRANH CHO MỘT THẾ GIỚI HÒA BÌNH
- Một số hiểu biết về tình hình thế giới những năm 1980 liên quan đến văn bản
- Hệ thống luận điểm, luân cứ, cách lập luận trong văn bản
2 Kĩ năng :Đọc hiểu một văn bản nhật dụng bàn về một vấn đề liên quan đến nhiệm vụ đấu tranh vì hòa bình của nhân loại
3 Thái độ :
- Lên án cuộc chiến tranh hạt nhân vì hòa bình thế giới
- Tư tưởng HCM
- Giáo dục môi trường, KNS
II Chuẩn bị của GV và HS:
Phân tích lối sống giản dị mà
thanh cao của HCM ?
* Giới thiệu bài mới
Luậm điểm chính của vb là gì ?
Từ luận điểm chính, tác giả đã
triển khai 1 hệ thống các luận cứ
Đóng sách vỡ và trả lời câu hỏi
ĐọcDựa vào chú thích trả lời
Dựa vào chú thích trả lời
Chiến tranh hạt nhân đe dọa toàn thế giới , do đó chúng
ta phải đấu tranh loại trừ nó
+Nguy cơ chiến tranh +Cuộc chạy đua vũ trang
+Chiến tranh hạt nhân phải
I– Đọc –tìm hiểu chú thích1/ Đọc
2/ Chú thích : sgk/ 19a.Tác giả:
-Mác-két là nhà văn có nhiềuđóng góp cho hòa bình nhânloại qua các hoạt động xã hội
và sáng tác văn học
- Ông nhận giải thưởng ben về văn học 8.1982.b.Tác phẩm : Trích trongbản tham luận Thanh gươmĐa-mô-clét
Nô-II- Đọc – tìm hiểu văn bản 1/ Luận điểm và luận cứ :-Luận điểm : chiến tranh hạt nhân là một hiểm họa khủng khiếp đang đe dọa toàn nhân loại và sự sống trên trái đất
Vì vậy đấu tranh cho 1 thế giới hòa bình là nhiệm vụ
Trang 9Đó là những luận cứ nào ?
Gọi hs nhận xét
Nhận xét
?Để cho thấy tính chất hiện thực
và sự khủng khiếp của nguy cơ
chiến tranh hạt nhân, mở đầu bài
viết tác giả đã xác định đều gì ?
này khá lớn nhưng có bằng số tiền
phục vụ cho chiến tranh hạt nhân
hay không? Lấy 1 vd cụ thể ?
Gọi hs nhận xét
Nhận xét
?Khi chiến tranh hạt nhân bùng nổ
thì hậu quả của nó ntn ?
> GDMT : Với khả năng của
em, em làm gì để bảo vệ ngôi nhà
chất phản tiến hóa , phản tự nhiên
của chiến tranh hạt nhân là gì ?
?Chiến tranh hạt nhân đe dọa sự
sống trên trái đất, do đó nhiệm vụ
của chúng ta là gì ?
lại sự tiến hóa
+Nhiệm vụ ngăn chặn cuộc chiến tranh hạt nhân
Nhận xét
TIẾT 2
Xác định thời gian và đưa ra
số liệu cụ thể về đầu đạn hạtnhân với số liệu cụ thể
Thu hút người đọc và gây ấntượng mạnh mẽ
Nhận xét
Lĩnh vực giáo dục , y tế, lương thực
Số tiền trong lĩnh vực này khá lớn
Chúng ta đến đây công bằng
cấp bách của toàn nhân loại.-Luận cứ :
+Nguy cơ chiến tranh +Cuộc chạy đua vũ trang +Chiến tranh hạt nhân phải lại sự tiến hóa
+Nhiệm vụ ngăn chặn cuộc chiến tranh hạt nhân
b Cuộc chạy đua vũ trang.-Giải quyết cho 5 triệu trẻ
em nghèo khổ =100máy bay ném bom B17 và 7.000 tên lửa
-10 chiếc tàu sân bay
=chương trình phòng bệnh hơn 1 tỉ người
- 575 người thiếu dinh dưỡng = 149 tên lửa MX-Hai chiếc tàu ngầm mang
vũ khí hạt nhân =xóa nạn mùchữ cho toàn thế giới
c.Chiến tranh hạt nhân phải lại sự tiến hóa
-Lấy chứng cứ từ ngành khoa học địa và cổ sinh học
về nguồn gốc và sự tiến hóa của sự sống trên trái đất > quá trình tiến hóa lâu dài.-Chiến tranh hạt nhân bùng
nổ sẽ đẩy lùi sự tiến hóa về điểm xuất phát ban đầu
d Nhiệm vụ ngăn chặn cuộc chiến tranh hạt nhân
-Chúng ta phải ngăn chặn chiến tranh hạt nhân
Trang 10?Để kết thúc lời kêu gọi của mình
tác giả đã đưa ra đề nghị gì ?
TTHCM : Em hãy kể một việc
làm của Bác thể hiện tinh thần đấu
tranh cho 1 thế giới hòa bình ?
Em thấy cách lập luận của tác giả
như thế nào ?
Các chứng cứ mà tác giả lựa chọn
như thế nào ?
Nghệ thuật so sánh của tác giả ntn
Qua qua bản này nhà văn đã thể
hiện ý nghĩa gì ?
Cho hs thảo luận tổ 3'
Hiện nay trên thế giới có những
dấu hiệu nào cho em thấy nguyên
nhân chiến tranh hạt nhân sẽ xảy
ra ? Em làm gì để xây dựng một
thế giới hòa bình ?
Nhận xét
?Liên hệ đến các cuộc chiến tranh
trong lịch sử nước ta và cũng như
các nước khác trên thế giới về hậu
quả của chiến tranh đến môi
Giàu sức thuyết phụcNêu ý nghĩa
Thảo luận tổTrình bàyNhận xét
Ảnh hưởng rất lớn, con người bị dị dạng , môi trường đất, nước bị ô nhiễm nặng
Cùng với ca thế giới cùng nhau đấu tranh và bảo vệ môi trường sống của chúng
ta thật trong lành
Dựa vào nội dung bài học trả lời
-Đề nghị lập ra nhà băng lưu trữ trí nhớ, để các thời đại sau biết đến
-Lên án thế lực hiếu chiến đẩy nhân loại vào chiến tranh hạt nhân
3 Nghệ thuật :
- Có lập luận chặt chẽ
- Có chứng cứ cụ thể xác thực
- Sử dụng nghệ thuật so sánhsắc sảo, giàu sức thuyết phục
4 Ý nghĩa : Văn bản thể hiện những suy nghĩ nghiêm túc, đầy trách nhiệm của tác giả đối với hòa bình nhân loại
-Soạn " Các phương châm hội thoại (tt) " :
+ Đọc và trả lời các câu hỏi phần I, II, III
+ Làm LT
ND : 30.08.2012 Tuần : 2 Tiết : 8
CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI (tt)
Trang 11I Mục tiêu cần đạt : giúp hs
- Nắm được nội dung phương châm quan hệ, phương châm cách thức và phương châm lịch sự
- Biết vận dụng những phương châm này trong giao tiếp
1 Kiến thức : Nội dung phương châm quan hệ, phương châm cách thức và phương châm lịch sự
2 Kĩ năng :
- Vận dụng những phương châm này trong giao tiếp
- Nhận biết và phân tích được cách sử dụng phương châm quan hệ, phương châm cách thức vàphương châm lịch sự trong một tình huống giao tiếp cụ thể
3 Thái độ : Có thái độ đúng về các phương châm hội thoại nói trên
II Chuẩn bị của GV và HS :
* Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2 : Phương châm quan hệ
Gọi hs đọc vd
Thành ngữ ông nói gà, bà nói vịt
dùng để chỉ tình huống hội thoại ntn
?Thử nghĩ điều gì sẽ xảy ra nếu
xuất hiện những tình huống hội thoại
đến giao tiếp ra sao?
?Qua đó, em rút ra được bài học gì
trong giao tiếp ?
Gọi hs nhận xét
Nhận xét
?Có thể hhiểu câu "Tôi đồng ý với
nhận định của ông ấy theo mấy
Đóng sách vỡ, lắng nghe vàtrả lời câu hỏi
ĐọcChỉ tình huống trong đómột người nói 1 việc khácnhau
Thì không đạt hiệu quảgiao tiếp
Dựa vào nd bài học trả lờiNhận xét
Đọc vdChỉ cách nói dài dòng,rườm rà; chỉ cách nói ấpúng không rành mạch
Làm cho người nghe tiếpnhận không đúng hoặc khótiếp nhận nội dung truyềnđạt
Cần nói rành mạch, ngắngọn
Nhận xét
Có thể hiểu thao 2 cách:
đồng ý với ý kiến của tác
I/ Phương châm quan hệ
1 Ví dụ : sgk / 21
2 Ghi nhớ : sgk / 21
II/ Phương châm cách thức1.Ví dụ : sgk / 21, 22
Trang 12?Để người nghe không hiểu nhằm ,
người nói phải nói ntn ?
?Trong giao tiếp cần tránh điều gì?
Gọi hs nhận xét
Nhận xét > chốt ghi nhớ
Hoạt động 4 : Phương châm lịch sự
Gọi hs đọc vd
?Vì sao người ăn xin và cậu bé trong
truyện đều cảm thấy mình đã nhận
được từ người kia một cái gì đó ?
Y/c : Phép tu từ nào đã học có liên
quan đến phương châm lịch sự ?
Cho vd minh họa
Tránh cách nói mơ hồNhận xét
Đọc vd
Vì với ông lão ăn xinnhưng câu bé không khinhmiệt mà có thái độ ân cần,tôn trọng
Tôn trọng người giao tiếpvới mình dù người đó ở bất
kì địa vị nào trong xh
Nhận xét
Đọc Khuyên ta trong giao tiếpcần tế nhị , lịch sự
VD : Chim khôn kêutiếng dễ nghe
Nhận xét
Đọc:
Nói giảm nói tránh
VD : Bài văn của bạn chưahay lắm
Nhận xét
Đọca.nói mát b.nói hớtc.nói móc pc lịch sựd.nói leo
e.nói ra đầu ra đũa > pccách thức
* BT 2 : Nói giảm nói tránh
VD : Bài văn của bạn chưahay lắm
* BT 3 : a.nói mát b.nói hớtc.nói móc pc lịch sựd.nói leo
e.nói ra đầu ra đũa > pc cáchthức
IV Củng cố - hướng dẫn học sinh tự học ở nhà :
1 Củng cố
Thế nào là phương châm quan hệ ?
Thế nào là phương châm lịch sự ?
2 Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà :
Trang 13-Về nhà học bài, xem lại vd, BT và làm tiếp BT 4, 5.
-Soạn " Sử dụng yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh " :
+Đọc kĩ vd và trả lời các câu hỏi của vd
+Làm LT
ND : 31.08.2012 Tuần : 2 Tiết : 9
SỬ DỤNG YẾU TỐ MIÊU TẢ TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
I Mục tiêu cần đạt : giúp hs
- Củng cố kiến thức đã học về văn thuyết minh
- Hiểu vai trò của yếu tố miêu tả trong trong văn thuyết minh
- Biết vận dụng và có ý thức sử dụng tốt yếu tối miêu tả trong văn thuyết minh
- Quan sát các sự vật hiện tượng
- Sử dụng ngôn ngữ miêu tả phù hợp trong việc tạo lập văn bản thuyết minh
3 Thái độ : Thấy được sự cần thiết của yếu tố miêu tả trong văn thuyết minh
II Chuẩn bị của GV và HS :
* Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2 : HD tìm hiểu yếu tố
miêu tả trong vb thuyết minh
Gọi hs đọc vd
Hãy giải thích nhan đề của vb
Tìm những câu văn trong bài
thuyết minh đặc điểm tiêu biểu
của cây chuối ?
?ìm những câu văn trong bài miêu
tả đặc điểm của cây chuối và cho
biết tác dụng của yếu tố miêu tả
đó?
Từ sự phân tích trên, em hãy cho
biết yếu tố miêu tả trong văn
thuyết minh ntn
ĐọcVai trò , tác dụng của cây chuối với đời sống con người VN
”Cây chuối thân mềm
núi rừng”
- ”Vỏ chuối có những vệt vỏ trứng cuốc”
-”Buồng chuối dài gốc cây”
Làm nổi bật đặc điểm, vai trò đối tượng thuyết minh
Gợi hình ảnh, cụ thể, sinh động
Dựa vào nội dung bài học trả lời
I/ Tìm hiểu yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh
1 Ví dụ : sgk / 24, 25
2 Ghi nhớ : sgk / 25
Trang 14Hoạt động 3: HD luyện tập
Gọi hs đọc bài tập 1
Y/c: Bổ sung yếu tố miêu tả vào
các chi tiết thuyết minh
mẻ, dễ chịu
-Lá chuối tươi xanh rờn đu đưa trong gió
-Lá chuối khô vừa mềm mại
và có mùi thơm dịu nhẹ
-Noãn chuối tròn như 1 bức phong thư còn kính
-Bắp chuối màu hồng đỏ giốngnhư ngọn đuốc thiên nhiên kì diệu
-Quả chuối chín có màu vàng thật đẹp
* BT 2 -Tách là loại chén uống nước của Tây, có tai
-Chén của ta không có tai.-Khi mời ai rất nóng
IV Củng cố - hướng dẫn học sinh tự học ở nhà :
1 Củng cố
- Để thuyết minh cho cụ thể, sinh động hấp dẫn, bài thuyết minh cần phải ntn ?
- Nêu tác dụng của việc sử dụng yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh
2 Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà :
- Viết đoạn văn thuyết minh có sử dụng yếu tố miêu tả
-Về nhà học bài , xem lại vd, BT và làm bài tập còn lại
- Soạn bài: "LT sử dụng yếu tố miêu tả trong văn bản thuyết minh."
Đề bài: “Con trâu ở làng quê Việt nam”
- Những yếu tố miêu tả trong văn thuyết minh
- Vai trò của yếu tố miêu tả trong bài văn thuyết minh
2 Kĩ năng : Viết đoạn văn, bài văn thuyết minh sinh động hấp dẫn
3 Thái độ : Thấy được sự quan trong của việc luyện tập viết văn thuyết minh có sử dụng miêu tả
II Chuẩn bị của GV và HS :
Trang 15- GV : sgk, giáo án
- HS : Bài soạn
III.Tổ chức các hoạt động dạy - h c :ọ
Hoạt động 1 : KTBC
? Để thuyết minh cho cụ thể,
sinh động hấp dẫn, bài thuyết
minh cần phải ntn ?
Nêu tác dụng của việc sử dụng
yếu tố miêu tả trong văn bản
thuyết minh
* Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2 : Chuẩn bị ở nhà
của hs
Đề : Con trâu ở làng quê VN
?Đề bài trên thuộc thể loại nào ?
?Đề yêu cầu trình bày vấn đề gì?
?Theo em, với đề bài này cần
trình bày những gì ?
Gọi hs đọc bài tập 2
?Em có thể sử dụng ý nào cho
bài thuyết minh của mình?
Nhận xét
Hoạt động 3 : HD luyện tập trên
lớp
Gọi hs đọc BT 1
Y/C : Hãy vận dụng yếu tố miêu
tả trong việc giới thiệu con trâu
Thuyết minhThuyết minh về con trâu ở làng quê VN
Con trâu trong nghề làm ruộng
Con trâu trong lễ hội đìnhđám
ĐọcNguồn gốc và hình dángtrâu
Đọc
Tiến hành thảo luận
Đại diện trình bàyĐại diện nhận xét
I/ Chuẩn bị ở nhà
II Luyện tập trên lớp
* BT 1A.MB : Giới thiệu về con trâu
ở làng quê VN
B.TB : -Hình dáng-Màu da-Miêu tả con trâu lúc ra đồng -Miêu tả con trâu lúc kéo xe
- Miêu tả con trâu lúc nghỉ ngơi
C.KB : Cảm nghĩ của em về con trâu ở làng quê VN
IV Củng cố - hướng dẫn hs tự học ở nhà :
- Chọn đề văn thuyết minh để tìm ý, lập dàn ý Viết một đoạn văn thuyết minh có sử dụng yếu tốmiêu tả
-Về xem lại BT, làm tiếp BT 2 và đọc phần đọc thêm
-Chuẩn bị “ Tuyên bố TG về … trẻ em ” : Trả lời các câu hỏi đọc hiểu
ND : 4.9.2012 Tuần : 3 Tiết : 11, 12
Trang 16TUYÊN BỐ THẾ GIỚI VỀ SỰ SỐNG CÒN, QUYỀN ĐƯỢC
BẢO VỆ VÀ PHÁT TRIỂN CỦA TRẺ EM I/ Mục tiêu cần đạt:
- Hiểu được tầm quan trọng của vấn đề quyền sống, quyền được bảo vệ và phát triển củatrẻ em và trách nhiệm của thế giới về vấn đề này
- Thấy được đặc điểm hình thức của văn bản
1 Kiến thức :
- Thực trạng cuộc sống trẻ em hiện nay, những thách thức, cơ hội và nhiệm vụ của chúng ta
- Những thể hiện của quan điểm về vấn đề quyền sống , quyền được bảo vệ và phát triển của trẻ em ở Việt Nam
2 Kĩ năng :
- Nâng cao một bước kĩ năng đọc hiểu một văn bản nhật dụng
- Học tập phương pháp tìm hiểu , phân tích trong tạo lập văn bản nhật dụng
- Tìm hiểu và biết được quan điểm của Đảng, Nhà nước ta về vấn đề được nêu trong văn bản
3 Thái độ :
- KNS
- Thấy được vấn đề bảo vệ , chăm sóc cho trẻ em là vấn đề cấp thiết và quan trọng
II/ Chuẩn bị của GV và HS :
của vb "Đấu tranh bình" là gì
?Vì sao chúng ta phải đấu tranh
cho 1 thế giới hòa bình ?
*Giới thiệu bài mới
Hoạt động : HD đọc - chú thích
HD và gọi hs đọc vb
Gọi hs giải thích 1 số từ ngữ khó
Vấn đề quyền sống, quyền được
bảo vệ và phát triển của trẻ được
các nước , các tổ chức thế giới
quan tâm ở mức độ nào ?
Văn bản trích ở đâu vào ngày
Tuyên bố của Hội nghị cấpcao thế giới về trẻ em họp ngày 30.9.1990 tại trụ sở Liên hợp quốc tại Niu OócTrình bày theo mục, phần
Có cuộc sống khó khăn,
I/ Đọc - chú thích
1 Đọc2.Chú thích : sgk / 35, 36
- Quyền sống, quyền được bảo vệ
và phát triển của trẻ em ngày càngđược các quốc gia, các tổ chức quốc tế quan tâm đầy đủ và sâu sắc hơn
- Văn bản trích trong Tuyên bố của Hội nghị cấp cao thế giới về trẻ em họp ngày 30.9.1990 tại trụ
sở Liên hợp quốc tại Niu Oóc
- Văn bản được trình bày theo cácmục, các phần
II/ Đọc hiểu văn bản
1.Sự thách thức
Trang 17?Qua phần cơ hội, em thấy việc
bảo vệ, chăm sóc trẻ em trong
bối cảnh thế giới hiện nay có
những điều kiện thuận lợi nào?
Cho hs thảo luận cặp đôi trong
tâm của cộng đồng quốc tế đối
với vấn đề này? Em hãy chia sẽ
được chia thành mấy phần, cách
trình bày như vậy có hợp lí
và khó khăn, tăng cường vai trò của phụ nữ,
Các nhiệm vụ khá toàn diện, cụ thể
Dứt khoác, rõ ràngNhận xét
Phát biểu theo cảm nhận
Thảo luận và trình bày
Có 17 mục, chia thành 4 phần, cách trình bày rõ ràng hợp lí
phương pháp nêu số liệu
Suy nghĩ trả lời
- Trẻ em trở thành nạn nhân của chiến tranh và bạo lực, phân biệt chủng tộc
-Đói nghèo, vô gia cư, dịch bệnh,
mù chữ
-Nhiều trẻ em chết mỗi ngày do suy dinh dưỡng
2 Cơ hội -Công ước về quyền trẻ em Để đảm bảo cho trẻ em được chăm sóc, được bảo vệ và phát triển
-Sự hợp tác và đoàn kết quốc tế ngày càng có hiệu quả Đó là cơ hội lớn để cải thiện tình hình, bảo đảm quyền của trẻ em
3.Nhiệm vụ -Toàn diện, cụ thể
-Cấp thiết của mỗi quốc gia
4.Tầm quan trọng của vấn đề-Quan trọng hàng đầu Liên quan trực tiếp đến tương lai của đất nước
-Thể hiện trình độ văn minh của
xã hội
-Cộng đồng quốc tế dành sự quan tâm thích đáng
5 Nghệ thuật
- Văn bản có 17 mục, chia thành 4phần, cách trình bày rõ ràng hợp
lí Giữa các phần liên kết chặt chẽ
- Sử dụng phương pháp nêu số liệu, phân tích khoa học
6 Ý nghĩa : Bài viết nêu lên nhận thức đúng đắn và hành động phải làm vì
Trang 18Hoạt động 4 : HD ghi nhớ
?Em hãy khái quát nd chính của
vb ?
Hoạt động 5 : HD luyện tập
Y/c : Phát biểu ý kiến về sự quan
tâm, chăm sóc của chính quyền
địa phương, của các tổ chức
chính trị nơi em đang ở hiện nay
đối với trẻ em
Nhận xét
Dựa vào nội dung bài học trả lời
Phát biểu ý kiến
quyền sống, quyền được bảo vệ
và phát triển của trẻ em
III Ghi nhớ : sgk / 35
IV Luyện tập sgk / 36
IV Củng cố - hướng dẫn hs tự học ở nhà :
1 Củng cố :
?Để bảo vệ trẻ em chúng ta có những cơ hội nào?
?Để bảo vệ quyền trẻ em , tác giả đã đưa ra những nhiệm vụ nào?
2 Hướng dẫn hs tự học ở nhà :
-Tìm hiểu công việc chăm sóc, bảo vệ trẻ em ở địa phương em Sưu tầm tranh ảnh về vấn đề này-Về nhà học bài
-Soạn " Các phương châm hội thoại (tt) " :
+ Trả lời các câu hỏi phần I, II
- Mối quan hệ giữa các phương châm hội thoại với tình huống giao tiếp
- Những trường hợp không tuân thủ phương châm hội thoại
2 Kĩ năng :
- Lựa chọn đúng phương châm hội thoại với tình huống giao tiếp
- Hiểu đúng nguyên nhân của việc không tuân thủ các phương châm hội thoại
3 Thái độ :
- KNS
- Có thái độ đúng về các phương châm hội thoại và những trường hợp không tuân thủ các
phương châm hội thoại
II Chuẩn bị của GV và HS :
Trang 19Cho vd ?
Hãy giải thích nghĩa của thành ngữ "Ông
nói gà, bà nói vịt" Thành ngữ này vi
phạm phương châm hội thoại nào ?
*Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2 : HD quan hệ giữa các
phương châm hội thoại với các tình
huống giao tiếp
Gọi hs đọc vd
?Nhân vật chàng rễ có tuân thủ đúng
phương châm lịch sự không?
?Vì sao em nhận xét như vậy ?
? Câu hỏi của chàng rễ có sử dụng đúng
chỗ, đúng lúc không? Vì sao?
?Qua câu chuyện, em rút ra được bài học
gì trong giao tiếp?
?Ở những vd của các pc hội thoại đã học,
trong những tình huống nào phương châm
hội thoại trong được tuân thủ?
Gọi hs đọc mục 2
?Câu trả lời của Ba có đáp ứng yêu cầu
thông tin đúng như An mong muốn hay
không ?
?Phương châm hội thoại nào không được
tuân thủ?
?Vì sao người nói không tuân thủ phương
châm hội thoại đó ?
?Khi bác sĩ nói với 1 người mắc bệnh nan
đó cũng không được tuân thủ?
và trả lời câu hỏi
ĐọcTuân thủ pc lịch sự
Vì nó thể hiện sự quan tâm của người khác với lời lẽ lịch sự
Không Vì nhân vật đang
ở trên cay leo xuống
Dùng các pc hội thoại phải phù hợp với tình huống giao tiếp
Nhận xét
ĐọcCác pc không tuân thủ :
về lượng, về chất, quan
hệ, cách thứcĐọc
Không đáp ứng
Pc về lượng
Vì người nói không biết chính xác chiếc máy bay đầu tiên chế tạo vào năm nào nên phải nói chung
Pc về chất không được tuân thủ Vì nói điều mình không tin là sự thật
Vì để nạn nhân có tinh thần lạc quan, cố gắngKhi một chiến sĩ bị bắt thì không thể tuân thủ pc
về chấtKhông tuân thủ pc về
I/ Quan hệ giữa các phương châm hội thoại với các tình huống giao tiếp
1.Ví dụ : sgk/ 36
2.Ghi nhớ : sgk / 36II/ Những trường hợp không tuân thủ các phương châm hội thoại
1 Ví dụ : sgk / 37
Trang 20?Khi nói "Tiền bạc chỉ là tiền bạc" thì có
phải người nói không tuân thủ phương
châm về lượng hay không ?
?Phải hiểu ý nghĩa của câu này ntn ?
Theo em, trong mọi tình huống giao tiếp
có phải lúc nào cũng tuân thủ các phương
châm hội thoại không ? Vì sao ?
Gọi hs nhận xét
Nhận xét
?Từ sự phân tích trên, em hãy cho biết
những trường hợp nào không tuân thủ các
pc hội thoại ?
Hoạt động 4 : HD luyện tập
Gọi hs đọc BT 1
Y/c : Câu trả lời của ông bố không tuân
thủ pc hội thoại nào ? Phân tích để làm rõ
sự vi phạm ấy ?
Gọi hs đọc BT 2
Y/c: Thái độ và lời nói của Chân, Tay,
Tai, Mắt đã vi phạm pc nào trong giao
tiếp ? Việc không tuân thủ pc ấy có lí do
chính đáng không ? Vì sao?
lượng vì nó không cung cấp thêm thông tin mới Tiền bạc chỉ là phương tiện để sống chứ không phải là mục đích cuối cùng
Đọc
Vi phạm pc lịch sự
Không
Vì khi đến nhà người thì phải chào hỏi trước rồi mới đề cập đến chhuyện khác
2 Ghi nhớ : sgk / 37
III/ Luyện tập
* BT1 -Không tuân thủ
pg cách thức-Vì đứa bé 5 tuổi không thể biết cuốn tuyển tập truyện ngắn của NC là cuốn nào để mà tìm
* BT 2-Vi phạm pc lịch sự-Không có lí do chính đáng
-Vì khi đến nhà người thìphải chào hỏi trước rồi mới đề cập đến chhuyện khác
IV Củng cố - hướng dẫn hs tự học ở nhà :
1 Củng cố :
?Giữa pc hội thoại và tình huống giao tiếp có quan hệ ntn?
?Những tình huống nào không tuân thủ các pc hội thoại ?
2 Hướng dẫn hs tự học ở nhà :
-Về nhà học bài, xem lại vd, BT
-Soạn : "Viết bài TLV số 1- Văn TM" cho tiết sau : Nắm vững cách làm bài văn thuyết minh ;việc sử dụng 1 số biện pháp nghệ thuật và đưa yếu tố miêu tả vào bài văn thuyết minh
Trang 211 Kiến thức : Văn thuyết minh có sử dụng biện pháp nghệ thuật, miêu tả.
2 Kĩ năng : Rèn luyện kĩ năng viết văn thuyết minh cho học sinh
3 Thái độ
II Chuẩn bị của GV và HS :
GV: Soạn giáo án , ra đề…
HS: Nắm vững cách làm bài văn thuyết minh có sử dụng 1 số biện pháp nghệ thuật, miêu tả
III Tổ chức các hoạt động dạy - học
Hoạt động 1:Ổn định kiểm tra sỉ số hs
Hoạt động 2: Công bố đề.
Đề bài: Cây lúa Việt Nam
HS: Tiến hành làm bài
GV: Quan sát, theo dõi, nhắc nhở và giải đáp những thắc mắc của hs
A: MB(1đ): Giới thiệu cây lúa VN
B: TB (7.0đ) :
-Nguồn gốc
-Đặc điểm của cây lúa
-Qúa trình sinh trưởng
-Giá trị của lúa
C : KB (1đ)
Nhận xét, đánh giá, suy nghĩ … về cây lúa
Hoạt động 3: Thu bài và kiểm tra số bài đã thu.
IV Củng cố và hướng dẫn hs tự học ở nhà
Về chuẩn bị bài “ Chuyện người con gái Nam Xương ” : Trả lời các câu hỏi đọc hiểu
Trang 22ND : 11.9.2012 Tuần 4 Tiết : 16, 17
CHUYỆN NGƯỜI CON GÁI NAM XƯƠNG
(Trích Truyền kì mạn lục) Nguyễn Dữ
I/ Mục tiêu cần đạt :
- Bước đầu làm quen với thể loại truyền kì
-Cảm nhận được giá trị hiện thực và giá trị nhân đạo và sáng tạo nghệ thuật của Nguyễn Dữ trong tác phẩm
1 Kiến thức :
- Cốt truyện, nhân vật, sự kiện trong một tác phẩm truyện truyền kì
- Hiện thực về số phận người phụ nữ VN dưới chế độ cũ và vẻ đẹp truyền thống của họ
- Sự thành công của tác giả về nghệ thuật kể chuyện
- Mối liên hệ giữa tác phẩm và Vợ chàng Trương
2 Kĩ năng :
- Vận dụng kiến thức đã học để đọc hiểu tác phẩm viết theo thể loại truyền kì
- Cảm nhận được những chi tiết nghệ thuật độc đáo trong tác phẩm có nguồn gốc dân gian
- Kể lại được truyện
3 Thái độ : Cảm thương cho số phận người phụ nữ dưới chế độ cũ
II/ Chuẩn bị của GV và HS :
những cơ hội nào?
*Giới thiệu bài mới
Nêu đại ý của vb
3 phần1.Từ đầu > đẻ mình : cuộc hơn nhân , sự xa cách
vì chiến tranh và phẩm chất của VN
2.TT >qua rồi : Nỗi oan
và cái chết của Vũ Nương3.còn lại : 2 vợ chồng gặp nhau và VN đượn giải oan
I/ Đọc - chú thích
1 Đọc2.Chú thích : sgk / 49, 50, 51 a) Tác giả : sgk / 49b) Trích trong Truyền kì mạn lục
II/ Đọc hiểu văn bản1.Đại ý và bố cụca.Đại ý : Số phận oan nghiệt của người phụ nữ có nhan sắc,đức hạnh trong xh phong kiến.Ước mơ được đền đáp xứng đáng
b.Bố cục : 3 phần
Trang 23?Trong cuộc sống bình thường, Vũ
Nương xử sự ntn trước tính hay
người con dâu ntn ?
?Chi tiết nào thể hiện điều đó ?
?Khi bị chồng nghi oan nàng đã
nói những gì ?
Tác giả thể hiện thái độ gì trước
tính hay ghen của Trương sinh và
nhân phẩm của Vũ Nương ?
?Qua sự phân tích trên, em có
nhận xét gì về phẩm chất của Vũ
Nương?
?Cuộc hôn nhân giưa TS và VN có
môn đăng hổ đối hay không ?
?Chi tiết nào thể hiện điều đó ?
?Tính cch của TS ntn?
?Tính cách hay ghen của TS dâng
cao khi nghe bé Đản nói điều gì ?
?Khi tính đa nghi dâng cao thì TS
Thương yêu và lo lắng chochồng
Nàng dâu hiếu thảo
Nàng hết sức khuyên lơn
Nàng hết lời đẻ mìnhNàng phân trần để chồng hiểu lòng mình
Phê phán sự ghen tuông
mù quáng, ngợi ca phụ nữ tiết hạnh
Đẹp người đẹp nết, hiếu thảo, chung thủy,
Không
TS xin mẹ trăm lạng vàng cưới nàng về
Đa nghi , hay ghenÔng không phải bố tôi " Ơ hay ! thin thít
Bỏ ngoài tai mọi lời phân phân giải của vợ và mọi người, mắng nhiếc và đuổi
vợ đi > vợ chết
Tố co xh uy quyền và xem trọng vai trò của người đànông
Hợp lí, tăng kịch tính, hấp dẫn
Hợp lí, đúng chổ, khắc họatâm lí nhân vật
Phan Rang nằm mộng thả rùa, lạc vào động linh phi, được đi tiệc và gặp VN
2.Phẩm chất của Vũ Nương-Nết na, hiền thục
-Đảm đang , tháo vát
-Thờ kính và rất mực hiếu thảo với mẹ chồng
-Thủy chung son sắt
-Hết lòng vun đắp hạnh phúc gia đình
- Thái độ của tác giả : phê phán sự ghen tuông mù quáng,ngợi ca phụ nữ tiết hạnh
3 Nguyên nhân cái chết của
Vũ Nương -Cuộc hơn nhân không bình đẳng
-Đa nghi , hay ghen -Tình huống bất ngờ : lời nói của đứa con
-Cách cư xử hồ đồ và độc đoán của Trươnng Sinh
> Tố cáo xh uy quyền và xem trọng vai trò của người đàn ông trong xh phong kiến Bày tỏ niềm cảm thương đối vơi người phụ nữ bất hạnh trong xh cũ
4 Nghệ thuật :-Cách dẫn dắt tình tiết hợp lí, làm cho câu chuyện sinh động
-Những lời trần thuật và đối thoại xếp rất đúng chỗ, khắc họa được tâm lí và tính cách nhân vật
Trang 24Truyện đã khai thác đặc điểm của
Dựa vào bài học trả lời
-Sử dụng nhiều yếu tố kì ảo xen với yếu tố thực
- Khai thác vốn văn học dân gian
- Sáng tạo một kết thúc không sáo mòn
5 Ý nghĩa : Với quan niệm cho rằng hạnh phúc khi đã tan
vỡ không thể hàn gắn được, truyện phê phán lối ghen tuông mù quáng và ca ngợi vẻ đẹp của người phụ nữ VN.III Ghi nhớ : sgk / 51
-Soạn " Xưng hô trong hội thoại ” :
+ Đọc và trả lời các câu hỏi phần I
- Hệ thống từ ngữ xưng hô trong tiếng Việt
- Đặc điểm của việc sử dụng từ ngữ xưng hô trong tiếng Việt
2 Kĩ năng :
- Phân tích để thấy rõ mối quan hệ giữa việc sử dụng từ ngữ xưng hô trong văn bản cụ thể
- Sử dụng thích hợp từ ngữ xưng hô trong giao tiếp
3 Thái độ :
-KNS
-Thấy được sử dụng từ xưng hô phù hợp với tình huống giao tiếp là rất quan trọng
II Chuẩn bị của GV và HS
Trang 25Hãy cho biết những trường hợp
không tuân thủ các phương châm
hội thoại Cho ví dụ
*Giới thiệu bài mới
từ ngữ xưng hô nào ?
?Cách xưng hô của chúng ra sao
Gọi hs đọc mục 2
?Xác định từ ngữ xưng hô ?
?Phân tích sự thay đổi cách xưng
hô đó?
?Giải thích sự thay đổi đó ?
?Qua phân tích trên , em có nhận
Ngôi I tôi, tao, chúng tôi, chúng tao,
II.Mày, mi, chúng này,
III.nó, hắn, chúng nó, họ,
Đọca.em-anh; ta-chú màyb.tôi - anh
a.Sự xưng hô không bình đẳng, Choắt ở vị thế thấp nên khiêm nhường
b.Xưng hô bình đẳng
Vì tình huống giao tiếp thay đổi Ở đoạn 2 dế Choắt không còn nhờ vả dế Mèn nửa, nên nói với dế Mèn những lời trăng trối với tư cách 1 người bạn
Từ ngữ xưng hô phong phú, giàu sắc thái biểu cảm Việc
sử dụng phải phù hợp với đối tượng và tình huống giao tiếp
Suy nghĩ trả lời
Đọc Dùng "chúng em" thay cho
"chúng ta" Vì không am hiểu cách dùng từ TV
-Dùng "chúng em" thay cho
"chúng ta"
-Vì không am hiểu cách dùng từ TV
BT 2:
Trang 26Y/c: Giải thích vì sao trong vb
khoa học nhiều khi chỉ có 1
người nhưng lại xưng là chúng
tôi, chứ không xưng là tôi
Cho hs thảo luận nhóm (4n)
Y/c : Phân tích lời xưng hô của
Gióng đối với mẹ và sứ giả
Xưng hô như vậy nhằm thể hiện
Y/c :Phân tích tác động của việc
dùng từ xưng hô trong câu nói
-Xưng hô như vậy cho thấy Gióng là 1 đứa bé khác thường
ĐọcPhân tích cách dùng từ xưng
hô và thái độ của người nói
Đọc-Ngày xưa, vua gọi dân là bầy tôi xưng là trẫm
-Bác Hồ xưng tôi và gọi dân
là đồng bào Thể hiện sự thân mật, gần gũi giữa Bác với dân
Nói như vậy để đảm bảo tính khách quan và còn thể hiện tính khiêm tốn
BT 3 :-Gióng gọi mẹ là cách gọi thông thường Còn với sứ giả thì xưng ta- ông
-Xưng hô như vậy cho thấy Gióng là 1 đứa bé khác thường
BT 4 :-Vị tướng quyền cao chức trọng nhưng khi gặp lại thầy
cũ thì gọi là thầy xưng con.-Thể hiện thái độ kính trọng
và biết ơn đối với thầy
BT 5 :-Ngày xưa, vua gọi dân là bầy tôi xưng là trẫm
-Bác Hồ xưng tôi và gọi dân
là đồng bào Thể hiện sự thân mật, gần gũi giữa Bác với dân
IV Củng cố - hướng dẫn hs tự học ở nhà :
1 Củng cố :
?Nêu nhận xét về từ ngữ xưng hô trong TV ?
?Việc sử dụng từ ngữ xưng hô cần chú ý điều gì ?
2 Hướng dẫn hs tự học ở nhà :
- Tìm vd về việc lựa chọn từ xưng hô thể hiện tính khiêm nhường và tôn trọng người đối thoại.-Về nhà học bài, xem lại vd, BT và làm tiếp BT 6
-Soạn : "Cách dẫn trực gián tiếp"
+Đọc vd và trả lời các câu hỏi của vd I, II
+Làm LT
ND : 14.9.2012 Tuần : 4 Tiết : 19
CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
I/ Mục tiêu cần đạt :
-Nắm được 2 cách dẫn lời nói hoặc ý nghĩ của 1 người hay 1 nhân vật
-Biết cách chuyển từ lời dẫn trực tiếp thành lời dẫn gián tiếp và ngược lại
1 Kiến thức :
Trang 27- Cách dẫn trực tiếp và lời dẫn trực tiếp.
- Cách dẫn gián tiếp và lời dẫn gián tiếp
2 Kĩ năng :
- Nhận ra được cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp
- Sử dung được cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp trong tạo lập văn bản
3 Thái độ : Thấy được sự khác nhau giữa cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp.II/ Chuẩn bị của GV và HS:
GV : Bảng phụ , tài liệu tham khảo,
nói hay ý nghĩ của nhân vật ?
?Nó được ngăn cách với bộ phận
?Nếu được thì 2 bộ phận đó ngăn
cách với nhau bằng dấu gì ?
L ý nghĩDấu : và dấu " "
Được
Ngăn cách bằng dấu : và dấu gạch ngang
ĐọcLời nói
Không có dấu ngăn cách
Trang 28đứng trước nó có từ gì ?
Nhận xét > chốt ghi nhớ
Hoạt động 4 : HD luyện tập
Gọi hs đọc BT 1
Y/c : Tìm lời dẫn trực tiếp, gián
tiếp và cho biết đó là lời nói hay ý
nghĩ ?
Gọi hs đọc BT 2
Y/c : Viết đoạn văn nghị luận có
nội dung liên quan đến (a,b, c)
ý nghĩ
b Cách dẫn trực tiếp ->
ý nghĩĐọc
Tiến hnh thảo luậnĐại diện trình bàyĐại diện nhận xét
2 Ghi nhớ : sgk / 54
II Luyện tập
BT 1 :a.Cách dẫn trực tiếp -> ý nghĩ
b Cách dẫn trực tiếp -> ý nghĩ
BT 2:
-Dẫn trực tiếp : Trong "Báo cáo Đảng" , chủ tịch HCM nêu rằng: " Chúng ta hùng".-Dẫn gián tiếp Trong "Báo cáo Đảng", chủ tịch HCM đã khẳng định rằng chúng ta hùng
- Sửa lỗi trong việc dùng cách dẫn trực tiếp và gián tiếp của bản thân
-Về nh học bài, xem lại vd, BT còn lại
- Biết linh hoạt trình bày văn bản tự sự với các dung lượng khác nhau phù hợp với yêu cầu của mỗi tình huống giao tiếp , học tập
- Củng cố kiến thức về tự sự đã học
1 Kiến thức :
- Các yếu tố của thể loại tự sự (nhân vật, cốt truyện, )
- Yêu cầu cần đạt một một văn bản tóm tắt tác phẩm tự sự
Trang 292 Kĩ năng : Tóm tắt văn bản tự sự theo các mục đích khác nhau.
3 Thái độ : Thấy được sự cần thiết phải tóm tắt văn bản tự sự
II/ Chuẩn bị của GV và HS :
?Trong các tình huống đều
phải tóm tắt Hãy cho biết sự
cần thiết của việc tóm tắt vb tự
sự ?
?Hãy nêu các tình huống khác
trong cuộc sống mà em thấy
?Hãy tóm tắt Chuyện người
con gái Nam Xương khoảng
20 dòng ?
?Nếu tóm tắt truyện ngắn hơn
thì phải tóm tắt ntn ?
?Qua việc tìm hiểu vd ở phần
I, II, em hãy cho biết sự cần
thiết của việc tóm tắt vb tự sự
khi tóm tắt phải đảm bảo điều
gì ?
Hoạt động 4 : HD luyện tập
Làm KT
ĐọcGiúp ta nắm được nd chính của câu chuyện dễ dàng hơn
Nêu các tình huống cần tóm tắt vb
tự sự
ĐọcChưa đầy đủ
Bé Đản chỉ cái bóng của Trương Sinh trên tường và nói đó là người thường tới đêm đêm
Vì sự việc này TS mới biết mình
đã nghi oan cho vợChưa hợp lí Thay sự việc thứ 7 : Một đêm TS ngồi bên ngọn đèn với đứa con đêm nào cũng tới
Sự việc thứ 8 : TS nghe Phan Lang kể bèn lập đàn giải oan
hiện lên
Tóm tắt khoảng 20 dòng
Nêu ngắn gọn, đầy đủ nội dung, sựviệc và nhân vật chính
Dựa vào nội dung bài học trả lời
I/ Sự cần thiết của việc tómtắt vb tự sự
* ví dụ : sgk / 58
II/ Thực hành tóm tắt vb tựsự
*Ví dụ : sgk / 58, 59
* Ghi nhớ : sgk / 59
III/ Luyện tập
BT 2 :
Trang 30BT 2: Y/c : Kể tóm tắt 1 câu
chuyện xảy ra trong cuộc sống
mà em đã được nghe hoặc
chứng kiến
Đúng tại chổ và kể cho cả lớp cùng nghe -Đó là việc gì ?-Xảy ra ở đâu?
-Về nhà học bài, xem lại vd, BT và làm BT1
-Chuẩn bị " Sự phát triển của từ vựng " :
+ Đọc và trả lời các câu hỏi phần I
- Sự biến đổi và phát triển nghĩa của từ ngữ
- Hai phương thức phát triển nghĩa của từ ngữ
2 Kĩ năng :
- Nhận biết ý nghĩa của từ ngữ trong các cụm từ và từ trong văn bản
- Phân biệt các phương thức tạo nghĩa mới của từ ngữ với các phép tu từ ẩn dụ, hoán dụ
3 Thái độ : Thấy được từ vựng của tiếng Việt cũng phát triển không ngừng theo thời gian
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh :
- GV :bảng phụ, giáo án ,
Trang 31- HS : Bài soạn
III Tổ chức các hoạt động dạy - học :
Hoạt động 1 : KT bài cũ
? Như thế nào là cách dẫn trực
tiếp , cách dẫn gián tiếp ?
?Cho vd ?
* Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2 : HD sự biến đổi và
phát triển nghĩa của từ ngữ
Treo bang và gọi hs đọc vd
?Cho biết từ kinh tế trong bài
thơ cĩ nghĩa gì ?
?Ngày nay chúng ta cĩ thể hiểu
nghĩa của từ này như Phan B
?Hãy cho biết nghĩa của từ xuân
và từ tay trong các câu trên và
cho biết nghĩa nào là nghĩa gốc,
nghĩa nào là nghĩa chuyển ?
?Nếu là nghĩa chuyển thì nĩ
chuyển nghĩa theo phương thức
chuyển nghĩa nào ?
Gọi hs nhận xét
Nhận xét > chốt ghi nhớ
Hoạt động 3 : HD luyện tập
Gọi hs đọc BT 1
Y/c: Từ chân nào dùng theo
nghĩa gốc ? Từ chân nào dùng
với nghĩa chuyển theo phương
thức ẩn dụ, từ chân nào dùng với
nghĩa chuyển theo phương thức
ĐọcNghĩa là kinh bang tế thế, trịnước cứu đời
Khơng Mà nĩ được hiểu làtồn bộ hoạt động của conngười trong lao động sảnxuất, trao đổi, phân phối và
sử dụng của cải vật chất làmra
Nghĩa của từ thay đổi theothời gian
Nhận xét
ĐọcXuân1 : mùa xuân > gốcXuân 2: tuổi trẻ > chuyển > ẩn dụ
Tay 1 : chỉ bộ phận của cơthể người, dùng để cầm nắm > gốc
Tay 2 : người chuyên hoạtđơng, giỏi về một mơn, mộtnghề nào đĩ > chuyển >
hốn dụNhận xét
Đọca/Chân nghĩa gốcb/Chân > nghĩa chuyển (hốn dụ)
c/ và d)Chân > ngghĩa chuyển (ẩn dụ)
c/ và d)Chân > ngghĩa chuyển (ẩn dụ)
BT2:Nghĩa của từ trà : sản phẩm từ thực vật, được chế
Trang 32của từ trà trong những cách dùng
như : trà a-ti-sơ, trà hà thủ ơ, trà
tâm sen, trà khổ qua
Cho hs thảo luận cặp đơi trong
nước, đồng hồ xăng hãy nêu
nghĩa chuyển của từ đồng hồ
ĐọcĐồng hồ được dùng lànghĩa chuyển -> phươngthức ẩn dụ
Nhận xét
a) Hội chứng thất nghiệp, hội chứng chiến tranh,
b)Ngân hàng : Ngân hàng nhà nước VN, ngân hàng đề thi,
c) sốt cao, sốt hàng,
d) Nhà vua, vua bĩng đá,
biến thành dạng khơ dùng để pha nước uống Từ trà được dùng theo nghĩa chuyển ẩn dụ
BT 3:Đồng hồ được dùng là nghĩa chuyển -> phương thức ẩn dụ
BT4: Tìm ví dụ a) Hội chứng thất nghiệp, hội chứng phong bì, hội chứng chiến tranh,
b)Ngân hàng : Ngân hàng nhà nước VN, ngân hàng máu ngân hàng đề thi,
-Về nhà học bài, xem lại vd, BT và làm tiếp BT cịn lại
Soạn : " Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh " : Trả lời các câu hỏi đọc hiểu
ND : 20.9 2012 Tuần : 5 Tiết : 22
CHUYỆN CŨ TRONG PHỦ CHÚA TRỊNH
(Trích Vũ trung tùy bút) (Đọc thêm) Phạm Đình Hổ
I Mục tiêu cần đạt :
- Bước đầu làm quen với thể loại tùy bút thời kì trung đại
- Cảm nhận được nội dung phản ánh xã hội của tùy bút Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
- Thấy được đặc điểm nghệ thuật độc đáo của truyện
1 Kiến thức :
- Sơ giản về thể văn tùy bút trung đại
- Cuộc sống xa hoa của vua chúa , sự nhũng nhiễu của bọn quan lại thời Lê - Trịnh
Trang 33- Những đặc điểm nghệ thuật của một văn bản viết theo thể loại tùy bút thời trung đại ở Chuyện
cũ trong phủ chúa Trịnh
2 Kĩ năng :
- Đọc hiểu 1 văn bản tùy bút thời trung đại
- Tìm hiểu một số địa danh, chức sắc, nghi lễ thời Lê - Trịnh
3 Thái độ : Cảm thương cho số phận người dân thời Lê - Trịnh
II/ Chuẩn bị của GV và HS:
-GV: SGK, sách tham khảo,
-HS: SGK, soạn bài
III/ Tổ chức các hoạt động dạy - hoc :
Hoạt động 1 : KT bài cũ
?Phân tích nhân vật Vũ Nương
trong chuyện “Người con gái
Nam Xương”
? Hãy cho biết giá trị hiện thực
và nhân đạo của truyện
* Giới thiệu bài
?Tìm những chi tiết và sự việc
thể hiện thói ăn chơi xa sỉ của
chúa Trịnh và các quan hầu
cận ?
?Em có nhận xét gì về nghệ
thuật miêu tả đó ?
?Cảnh được miêu tả trong đoạn
văn là cảnh thực hay ảo ?
?Vì sao dưới thời chúa Trịnh
bọn quan hầu cận rất được sủng
ái ?
?Bọn chúng đã dùng những thủ
đoạn nào để nhũng nhiễu dân ?
?Tìm chi tiết thể hiẹn điều đó ?
ĐọcDựa vào chú thích trả lời
Diễn ra tháng 3,4 lần rấtđơng người hầu kẻ hạ, bàynhững trò giải trí lố lăng,chim quý , thú lạ,
Miêu tả cụ thể, khách quanCảnh thực
Vì chúng là cánh tay đắt lựctrong việc bày ra các trò ănchơi, hưởng lạc
Vừa ăn cướp vừa la làng
Họ xem nh tai họa
Nhà ta ở cớ ấy
Tăng sức thuyết phụcMiêu tả cụ thể, sinh độngCăm ghét
I Đọc - chú thích1.Đọc
2.Chú thích : sgk / 61, 62
II Đọc hiểu văn bản1.Thói ăn chơi xa xỉ của chúaTrịnh và các quan hầu cận.-Xây nhiều cung điện, đền đài.-Những cuộc dạo chơi ở Tây
Hồ, giải trí lố lăng, tốn kém.-Việc tìm thu vật “phụng thủ”(thực chất l cướp đoạt nhữngcủa quý của thiên hạ)
2 Thủ đoạn của bọn quan lại-Thu lấy
-Bọn hoạn quan thường nhờgió bẻ măng, doạ dẫm, -Vừa ăn cướp vừa la làng
- Miêu tả cảnh ăn chơi sinhđộng cụ thể
- Thái độ xem thường, khinhghét qua giọng điệu cũng nhưmột số từ ngữ mà tác giả đãdùng
Trang 34chơi của bọn chúa Trịnh ntn ?
Qua đó cho thấy thái độ của tác
Sử dụng ngôn ngữ kháchquan
- Sử dụng ngôn ngữ kháchquan nhưng vẫn thể hiện thái
độ bất bình của tác giả trướchiện thực
4 Ý nghĩa : Hiện thực lịch sử
và thái độ của kẻ thức giảtrước những vấ đề của cuộcsống xã hội
- Bước đầu làm quen với thể loại tiểu thuyết chương hồi
- Hiểu được diễn biễn truyện, giá trị nội dung, nghệ thuật của đoạn trích
1 Kiến thức :
- Những hiểu biết chung về nhóm tác giả Ngô Gia Văn Phái, về phong trào Tây Sơn và người anh hùng dân tộc Quang Trung- Nguyễn Huệ
- Nhân vật , sự kiện , cốt truyện trong tác phẩm viết theo thể loại tiểu thuyết chương hồi
Một trang sử oanh liệt của dân tộc ta về : Quang Trung đại phá 20 vạn quân THanh, đánh đuổi giặc xâm lược ra khỏi bờ cõi
2 Kĩ năng :
- Cảm nhận sức trỗi dậy kì diệu của tinh thần dân tộc , cảm quan hiện thực nhạy bén, cảm hứng yêu nước của tác giả trước những sự kiện trọng đại của dân tộc
- Liên hệ những nhân vật, sự kiện trong đoạn trích với những văn bản liên quan
3 Thái độ : Yêu nước và căn thù bọn bán nước
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh :
- GV : sgk, giáo án,
- HS : Đọc và soạn bài
III Tổ chức các hoạt động dạy - học
Trang 35Hoạt động GV Hoạt động HS Nội dung
?Vb có thể chia làm mấy đoạn,
nội dung của mỗi đoạn là gì ?
?Theo em, nguồn cảm hứng
nào đã chi phối ngòi bút của
tác giả khi tạo dựng người anh
Nhận xét
TIẾT 2
Nêu cảm nhận
Nguồn cảm hứng lịch sử, tôn trọng sự thật và ý thức dân tộc ở người anh hùng áo vải
I/ Đọc - chú thích1.Đọc
2.Chú thích : sgk / 70, 71
a Hoàn cảnh lịch sử nửa cuối TK
18 , nửa đầu TK 19, xh VN có
nhiều biến động lịch sử : sự khủng hoảng của chế độ phong kiến, mưu
đồ của kẻ thù xâm lược
b Tác giả : sgk / 70 c.Tác phẩm :
- Thể loại tiểu thuyết chương hồi
- Là cuốn triểu thuyết có quy mô lớn , phản ánh những biến động lịch sử nước nhà cuối thế kỉ 18 và những năm đầu TK 19
II/ Đọc hiểu văn bản
1 Đại ý và bố cục:
a Đại ý : Chiến thắng lừng lẫy của Quang Trung, sự thảm hại của quân tướng nhà Thanh và số phận của bọn phản nước hại dân
b.Bố cục : 3 đoạn-Đ1 : Đầu > Mậu Thân (1788) :quân Thanh chiếm Thăng Long, Ng.Huệ lên ngôi vua và cầm quân dẹp giặc
-Đ2 : TT > vào thành : cuộc hành quân thần tốc và chiến thắng lẫy lừng của Quang Trung
-Đ3 : còn lại : sự thảm bại của quânThanh và số phận của bọn Lê Chiêu Thống
2.Hình tượng người anh hùng Nguyễn Huệ và sức mạnh dân tộc trong cuộc chiến đấu chống quân Thanh qua các sự kiện lịch sử
a Hình tượng người anh hùng Nguyễn Huệ
-Có hành động mạnh mẽ, quyết đoán Trí tuệ sáng suốt nhạy bén.-Ý chí quyết thắng và có tầm nhìn
xa trông rộng.Tài dụng binh như thần
Trang 36Nguyễn Huệ lên ngôi vua vào
thời gian nào ?
Sau khi lên ngôi Nguyễn Huệ
đã có hành động gì ?
Nguyễn Huệ tiến quân ra Bắc
gặp ai ? Và làm những việc gì?
Nêu diễn biến và kết quả của
cuộc đại phá quân Thanh ?
?Sự thất bại của quân Thanh
được miêu tả ntn?
Số phận của bọn bán nước
ntn?
Em có nhận xét gì về cách viết
văn của tác giả ?
?Việc xen giữa miêu tả và kể
có tác dụng gì ?
Tác giả kể câu chuyện theo
trình tự nào ?
Em có nhân xét gì về ngôn
ngữ kể chuyên, miêu tả của tác
giả đối với các nhân vật trong
truyện ?
Cách kể chuyện của tác giả
cho thấy thái độ của tác giả đối
với mỗi người như thế nào ?
Văn bản đã ghi lại sự kiện lịch
Nêu diễn biến và kết quả
Rụng rời chân tay, sợ mấtvía, xin hàng hoặc bỏ chạy tán loạn, thây chất đầy sông
Bỏ xác nơi đất khách quêngười
Kể chuyện xen miêu tảGây ấn tượng mạnh
Diễn biễn các sự kiện lịchsử
Ngôn ngữ kể , tả chân thực, sinh động
Tùy đối tượng mà tác giả
có thái độ khác nhau
Văn bản ghi lại hiện thực lịch sử hào hùng của dân tộc ta và hình ảnh người anh hùng Nguyễn Huệ
-Hình ảnh oai phong, lẫm liệt trongtrận chiến
b Sức mạnh dân tộc trong cuộc chiến đấu chống quân Thanh qua các sự kiện lịch sử :
- Ngày 20,22,24 tháng 11, Nguyễn huệ lên ngôi hoàng đế và xuất quân
ra Bắc ngày 25 tháng chạp năm Mậu Thân (1788)
- Nguyên Huệ tiến quân ra Bắc gặp
"người cống sĩ ở huyện La Sơn" (Nguyễn Thiếp), tuyển mộ quân lính, duyệt binh, phủ dụ tướng sĩ ở Tam Điệp
- Diễn biến trận chiến năm kỉ Dậu(1789) đại phá 20 vạn quân Thanh
3 Sự thảm hại của quân Thanh và
số phận của bọn phản nước
a.Sự thảm hại của quân Thanh-Sợ mất vía, ngựa không kịp đóng yên, người không kịp mặc áo giáp.-Lâm trận ai cũng xin hàng và chạytán loạn
-Xác chết làm tắt nghẽn sông Nhị Hà
b Số phận của bọn phản nước
- Bỏ xác nơi đất khách quê người.-Kể xen tả một cách sinh động , cụ thể gây ấn tượng mạnh
4 Ngòi bút của tác giả
- Kể theo trình tự diễn biễn các sự kiện lịch sử
- Khắc họa nhân vật lịch sử với ngôn ngữ kể , tả chân thực, sinh động
- Giọng điệu trần thuật thể hiện thái
độ của tác giả với vương triều nhà
Lê, với chiến thắng dân tộc và với bọn cướp nước
5 Ý nghĩa : Văn bản ghi lại hiện thực lịch sử hào hùng của dân tộc
ta và hình ảnh người anh hùng Nguyễn Huệ trong chiến thắng mùa
Trang 37?Hình tượng người anh hùng Nguyễn Huệ được tác giả miêu tả ntn ?
?Số phận của bọn xâm lược và bọn bán nước ra sao?
- Việc tạo từ mới
- Việc mượn từ ngữ của tiếng nước ngoài
2 Kĩ ăng :
- Nhận biết từ ngữ mới được tạo ra và những từ mượn của tiếng nước ngoài
- Sử dụng từ ngữ mượn tiếng nước ngoài phù hợp
III/ Tổ chức các hoạt động dạy - học :
Hoạt động 1: KTBC
?Hãy cho biết nghĩa của từ
ngữ biến đổi và phát triển ntn
Cho vd ?
* Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2 : HD tạo từ mới
Gọi hs đọc vd
?Từ các từ đã cho hãy kết hợp
chúng để tạo từ ngữ mới ?
Đóng sách vỡ, lắng nghe và trả lời câu hỏi
Đọc-ĐTDĐ: điện thoại vô tuyến nhỏ mang theo người sử dụng
I/ Tạo từ ngữ mới
1 Ví dụ : sgk / 72, 73
Trang 38?Giải thích nghĩa của các từ
-Đặc khu KT : khu vực dành riêng để thu hút vốn và công nghệ nước ngoài với những chính sách ưu đãi
-Sở hữu trí tuệ : quyền sở hữu đối với các sản phẩm do hoạt động trí tuệ mang lại, được pháp luật bảo hộ như quyền tác giả,
Lâm tặc, tin tặc, không tặc,
hiệu ứng nhà kính, sinh quyển,khí quyển, ô nhiễm nguồn nước,
Để phát triển từ vựng TVNhận xét
Đọca.thanh minh, tiết, lễ, tảo mộ, đạp thanh, yến anh, bộ hành, xuân, tài tử, giai nhân
b.bạc mệnh, duyên, phận, thần, linh, chứng giám, thiếp, đoan trang, tiết, trinh bạch, ngọc,
Từ HV sử dụng nhiều trong vd
Đọc
a AIDS; b Ma-ket-tingMượn từ tiếng nước ngoàiPhải
Từ Hán ViệtNhận xét
Trang 39Y/c : Tìm hai mô hình có khả
năng tạo ra nững từ ngữ mới
như kiểu X + tặc ở vd trên
Gọi hs nhận xét
Nhận xét
Gọ hs đọc BT 2
Y/c : Tìm 5 từ ngữ mới được
dùng phổ biến hiện nay và giải
ĐọcChiến trường, công trường, nông trường,
Nhận xétĐọc
Tiến hành thảo luận
Đại diện trình bàyĐại diện nhận xét
Đọc-HV : mãng xà, biên phong, tham ô, tô thuế, phê bình, phê phán, ca sĩ, nô lệ
-Châu Âu : xà phòng ô tô, đi-ô, ỗi, cà phê, ca nô
ra-III/ Luyện tập
BT1-Chiến trường, công trường, nông trường,
-Ô xi hóa, lão hóa, cơ giới hóa
BT 2-Thương hiệu : nhãn hiệu thương mại
-Cơm bụi : cơm giá rẻ thường bán trong các quán nhỏ, tạm bợ
-Đa dạng sinh học : phong phú, đa dạng về nguồn gen, vềgiống loài sinh vật trong tự nhiên
-Bàn tay buồn : bàn tay tài giỏi, khéo léo hiếm có trong việc thực hiện 1 thao tác lao động hoặc kĩ thuật nhất định.-Công nghệ cao : công nghệ dựa trên KHKT hiện đại, có
độ chính xác và hiệu quả KT cao
BT 3-Từ mượn HV : mãng xà, biênphong, tham ô, tô thuế, phê bình, phê phán, ca sĩ, nô lệ.-Từ mượn của châu Âu : xà phòng ô tô, ra-đi-ô, ỗi, cà phê,
Trang 40I/ Mục tiêu cần đạt :
- Bước đầu làm quen với thể loại truyện thơ Nôm trong văn học trung đại
- Hiểu và lí giải được vị trí của tác phẩm Truyện Kiều và đóng góp của Nguyễn Du cho kho tàng văn học dân tộc
1 Kiến thức :
- Cuộc đời và sự nghiệp sáng tác của Nguyễn Du
- Nhân vật, sự kiện, cốt truyện của truyện Kiều
- Thể thơ lục bát truyền thống của dân tộc trong một tác phẩm văn học dân tộc
- Những giá trị nội dung, nghệ thuật chủ yếu của tác phẩm Truyện Kiều
2 Kĩ năng :
- Đọc hiểu một tác phẩm truyện thơ Nôm trong văn học trung đại
- Nhận ra những đặc điểm nổi bật về cuộc đời và sáng tác của một tác giả văn học trung đại
3 Thái độ : Yêu quý một tác phẩm giàu giá trị của nền văn học dân tộc
II/ Chuẩn bị của giáo viên và học sinh :
Câu 1 : Cho biết sự thất bại
thảm hại của quân Thanh và
đời, con người của ND có ảnh
hưởng đến thời đại của ông ?
( Thời đại, gia đình, con
-Thời đại nhiều biến động-Gia đình đại quý tộc , nhiều đời làm quan
-Có vốn hiểu biết sâu rộng
Nhận xét
Chữ Hán và chữ Nôm
Đóng góp to lớn cho kho tàng văn học dân tộc, nhất là ở thẻ loại truyện thơ
Kim Vân Kiều truyện của Thanh Tâm Tài
II.Tác phẩm Truyện Kiều
1 Nguồn gốc : Truyện Kiều
có dựa vào cốt truyện từ cuốn Kim Vân Kiều truyện của Thanh Tâm Tài Nhân nhưng