Giới thiệu bài: Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên của quân dân nhà Trần đã diễn ra trong điều kiện vô cùng gian khó nhưng đã giành thắng lợi vẻ vang, vì sao vậy.. Ý nghĩ[r]
Trang 1Tuần 13: NS: 20/11/2012 Tiết 26: NG: /11/2012
Bài 14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC
MÔNG – NGUYÊN (thế kỉ XIII)- (tiết 4)
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Kiến thức:
- HS hiểu được guyên nhân thắng lợi, ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên
2 Tư tưởng: Bồi dưỡng cho HS:
- Niềm tự hào về truyền thống đánh giặc giữ nước của dân tộc
- Bài học kinh nghiệm lịch sử về tinh thần đoàn kết dân tộc
3 Kỹ năng: HS biết phân tích, so sánh sự kiện và nhân vật lịch sử.
II CHUẨN BỊ:
1 GV: Bản đồ đế quốc Mông – Nguyên thế kỉ XIII.
2 HS: Tư liệu về nhân vật tiêu biểu trong ba lần kháng chiến chống giặc Mông – Nguyên III TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC:
1 Kiểm tra bài cũ:
- Tường thuật trận đánh tại Vân Đồn?
- Trình bày chiến thắng Bạch Đằng năm 1288 bằng lược đồ?
2 Giới thiệu bài: Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên của quân dân nhà
Trần đã diễn ra trong điều kiện vô cùng gian khó nhưng đã giành thắng lợi vẻ vang, vì sao vậy?
Ý nghĩa lịch sử của 3 lần kháng chiến thắng lợi đó như thế nào? Chúng ta cùng tìm hiểu bài học
3 Bài mới:
IV – NGUYÊN NHÂN THẮNG LỢI VÀ Ý NGHĨA LỊCH SỬ CỦA BA LẦN KHÁNG CHIẾN CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN
Hoạt động của GV – HS Nội dung kiến thức cần đạt Hoạt động 1: Tìm hiểu những nguyên nhân thắng
lợi
*GV yêu cầu HS dựa vào thông tin mục 1/66 cho biết:
H: Những nguyên nhân nào làm cho cả ba lần kháng
chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên đều thắng
lợi?
HS: Rút ra và trình bày theo SGK /66 – 67
=>GV cùng HS phân tích cụ thể từng nguyên nhân:
H: Dẫn chứng về tinh thần đoàn kết của dân tộc?
HS: Chủ trương “vườn không nhà trống”, ý chí muôn
dân cùng đánh (hội nghị Diên Hồng), quân sĩ thích vào
tay …
H: Nêu những việc làm của nhà Trần chuẩn bị cho ba
lần kháng chiến?
HS trả lời
HS tham khảo phần in nghiêng SGK/66
H: Theo em, trong cuộc kháng chiến, ai là người có
1 Nguyên nhân thắng lợi:
- Sự tham gia của tất cả các tầng lớp nhân dân
- Nhà Trần chuẩn bị chu đáo về mọi mặt
Trang 2công lớn?
H: Những đóng góp của Trần Quốc Tuấn là gì?
HS trả lời
=>GV hướng dẫn HS quan sát ảnh /67 và giảng: Để
ghi nhớ công lao của Trần Quốc Tuấn, nhân dân ta đã
dựng tượng đài ở Nam Định
*HS trao đổi bàn (2’): Nêu cách đánh sáng tạo của
nhà Trần trong cả ba lần kháng chiến?
=>HS trả lời và bổ sung, GV cùng HS chốt lại: Kế
hoạch “vườn không nhà trống”, chớp thời cơ (tránh chỗ
mạnh, đánh chỗ yếu), biết phát huy lợi thế của quân ta
buộc địch phải theo … và khẳng định: Cuộc chiến
thắng lợi là do những nguyên nhân trên - đó là những
nguyên nhân cơ bản
Hoạt động 2: Tìm hiểu ý nghĩa lịch sử của cuộc
chiến.
*GV yêu cầu HS dựa vào kiến thức đã học và thông tin
mục 3 /67 – 68 cho biết:
H: Nhắc lại lực lượng Mông – Nguyên khi sang Đại
Việt xâm lược ở cả ba lần?
HS: Lần 1 năm 1258 – 3 vạn quân, lần 2 năm 1285 –
50 vạn quân và lần 3 năm 1287 – 1288 là 30 vạn quân.
=>GV khẳng định: Với lực lượng mạnh như vậy
nhưng cả ba lần xâm lược quân Nguyên đều thất bại
H: Những thắng lợi của quân dân ta trong hoàn cảnh
như vậy có ý nghĩa gì?
=>HS trả lời và bổ sung theo SGK /67, GV chuẩn kiến
thức kết hợp giảng: Ta đã đánh bại một kẻ thù hùng
mạnh và tàn bạo nhất thế giới bấy giờ trong khi nhiều
nước đã bị đánh bại và nô dịch
H: So sánh lực lượng giữa ta và địch chênh lệch đã
khẳng định điều gì?
HS: Sức mạnh của dân tộc Việt Nam, nâng cao lòng tự
hào và tự cường dân tộc và củng cố niềm tin nhân dân
…
=>GV bổ sung: Truyền thống của một nước nhỏ luôn
phải chống lại kẻ thù mạnh hơn đến xâm lược
H: Bài học kinh nghiệm nào được rút ra từ cuộc chiến?
HS trả lời
=>GV khẳng định: Không chỉ trong thời chiến mà
sang thời bình lại càng cần đến tinh thần đoàn kết vì
“dễ trăm lần không dân cũng chịu – khó vạn lần dân
liệu cũng xong”
H: Thắng lợi đó còn có ý nghĩa gì?
HS: Ngăn chặn sự xâm lược ở Nhật Bản và phương
Nam, làm thất bại mưu đồ thôn tính miền đất còn lại ở
châu Á của Hốt Tất Liệt
- Tinh thần hi sinh của toàn dân ta, đặc biệt là quân đội
- Đường lối chiến lược, chiến thuật đúng đắn và sáng tạo
2 Ý nghĩa lịch sử:
- Đập tan tham vọng và ý chí xâm lược Đại Việt của đế chế Mông-Nguyên
- Bảo vệ được độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ
- Thể hiện sức mạnh của dân tộc
- Góp phần xây dựng truyền thống quân sự Việt Nam
- Để lại bài học vô cùng quý giá
Trang 34 Củng cố:
*HS trả lời các câu hỏi:
- Nêu những nguyên nhân dẫn đến thắng lợi của ba lần kháng chiến chống Mông – Nguyên?
- Bài học kinh nghiệm nào được rút ra từ cuộc kháng chiến này?
*GV kết luận: Sau khi đánh tan quân xâm lược Mông – Nguyên, nhà Trần đã bắt tay ngay vào việc ổn định đời sống kinh tế - xã hội cho nhân dân (bài sau).
5 Hướng dẫn về nhà:
- Học bài theo nội dung bài học
- Đọc trước bài 15 - mục I
- Chuẩn bị tiết sau kiểm tra 15’
* Rút kinh nghiệm: