Cơ thể người và động vật thủy phân chất béo nhờ sự xúc tác của men lipaza, khác với sự thủy phân và xà phòng hóa trong công nghiệp nhờ xúc tác của axit H 2 SO 4 hoặc kiềm..[r]
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Viết sơ đồ mối liên hệ giữa etilen, r
ợu etylic, axit axetic và etylaxetat.
C2H4 C 2 H5OH CH 3 COOH
CH 3 COOC 2 H5
Trang 3Bài 47 - TiÕt 58 CHẤT BÉO
I.CHẤT BÉO CÓ Ở ĐÂU ?
Chất béo có nhiều trong mô
mỡ của động vật, trong một
số loại hạt và quả
II CHẤT BÉO CÓ NHỮNG TÍNH CHẤT
VẬT LÍ QUAN TRỌNG NÀO?
Hình 5.6 Thực phẩm chứa chất béo
Thí nghiệm: Cho vài giọt dầu ăn lần
lượt vào hai ống nghiệm đựng nước
và benzen, lắc nhẹ và quan sát.
HÌNH 5.7 Thử tính tan của chất béo trong các dung môi: a) Nước; b) Benzen
Chất béo nhẹ hơn nước,
không tan trong nước, tan
được trong benzen, xăng,
dầu hỏa………
Trang 4Bài tập trắc nghiệm
Hãy chọn những ph ơng pháp có thể làm sạch vết dầu ăn dính vào quần áo
A Giặt bằng n ớc
B Giặt bằng xà phòng
C Tẩy bằng cồn 960
D Tẩy bằng giấm;
E Tẩy bằng xăng
Giải thích sự lựa chọn đó.
Trang 5III CHẤT BẫO Cể THÀNH PHẦN VÀ CẤU TẠO NHƯ THẾ NÀO?
Đun núng chất bộo với nước ở nhiệt độ và ỏp suất cao, người
ta thu được glixerol (glixerin) và cỏc axit bộo.
Viết gọn: C 3 H 5 (OH) 3
- Cỏc axit bộo là axit hữu cơ cú cụng thức chung là R- COOH, trong đú R- cú thể là C17H35- ; C17H33- ; C15H31- v.v….
- Chất bộo là hỗn hợp nhiều este của glixerol với cỏc axit bộo
CH2 CH CH2
CH2 CH
CH2
HO HO HO
R-COOH R-COOH + R-COOH
- Cụng thức chung là (R-COO) 3 C 3 H 5 .
?
- Glixerol cú cụng thức cấu tạo:
(rượuưđaưchức)
Trang 6IV CHẤT BÉO CÓ TÍNH CHẤT HÓA HỌC QUAN TRỌNG NÀO?
1 Phản ứng thủy phân
(RCOO)3C3H5 + to
Axit
C3H5(OH)3 + Glixerol
RCOOH Axit béo
2 Phản ứng xà phòng hóa
(RCOO)3C3H5 +
t o
C3H5(OH)3 + RCOONa
H2O
3
3
3
3 NaOH
C¸c muèi cña axit bÐo
Trang 7V CHẤT BÉO CÓ ỨNG DỤNG GÌ?
Chất béo là thành phần cơ bản trong thức ăn của người và động vật.
Hình 5.8 So sánh năng lượng tỏa ra khi oxi hóa thức ăn Bảo quản chất béo ở nhiệt độ thấp hoặc cho vào chất béo 1 ít chất chống oxi hóa, hay đun chất béo (mỡ) với 1 ít muối ăn.
Trang 8Bài 47 - TiÕt 58 CHẤT BÉO
I.CHẤT BÉO CÓ Ở ĐÂU ?
II CHẤT BÉO CÓ NHỮNG TÍNH CHẤT VẬT LÍ QUAN TRỌNG NÀO?
III CHẤT BÉO CÓ THÀNH PHẦN VÀ CẤU TẠO NHƯ THẾ NÀO?
IV CHẤT BÉO CÓ TÍNH CHẤT HÓA HỌC QUAN TRỌNG NÀO?
- Chất béo có nhiều trong mô mỡ của động vật, trong một số loại hạt và quả
- Chất béo nhẹ hơn nước, không tan trong nước, tan
được trong benzen, xăng, dầu hỏa………
- Chất béo là hỗn hợp nhiều este của glixerol với các axit béo
- Công thức chung là (R-COO) 3 C 3 H 5 .
1 Phản ứng thủy phân
2 Phản ứng xà phòng hóa
V CHẤT BÉO CÓ ỨNG DỤNG GÌ?
Trang 9Bài 1: Chọn câu đúng nhất trong các câu sau:
A Dầu ăn là este
B Dầu ăn là este của glixerol
C Dầu ăn là một este của glixerol và các axit béo
D Dầu ăn là một hỗn hợp nhiều etse của glixerol và các axit béo
Trang 10a, ChÊt bÐo …… tan trong n íc nh ng … trong benzen, dÇu háa
b, Ph¶n øng xµ phßng hãa lµ ph¶n øng ………… este trong m«i tr êng …… t¹o ra ………… vµ
…………
c, Ph¶n øng cña chÊt bÐo víi n íc trong m«i tr êng axit lµ ph¶n øng ……… nh ng kh«ng ph¶i lµ ph¶n øng ………
Bµi 2: Hoµn thµnh c¸c c©u sau ®©y b»ng c¸ch ®iÒn nh÷ng tõ thÝch hîp vµo chç trèng :
kh«ng
tan thñyph©n c¸cmuèicñaaxitbÐo
xµphßnghãa
thñyph©n
Trang 11Hướng dẫn về nhà:
-Làm bài tập: 1,2,3.4 SGK trang 147
-Bài sau: Thựcưhành:ưTínhưchấtưcủaưrượuưưvàưaxit
- Ôn lại tính chất hóa học của r ợu và axit
- Kẻ bảng t ờng trình thực hành theo mẫu
Trang 12Chúc các thầy cô giáo và các
em mạnh khoẻ
Xin trân trọng cảm ơn
Rất mọng nhận đ ợc sự góp ý của các đồng nghiệp …
Trang 13Đôi điều cần biết:
1.Chất béo đôi khi gọi là lipit, nhưng thực chất lipit bao gồm nhiều loại chất khác trong đó có chất béo: ví dụ trong thành phần của lipit có sáp là este của rượu đơn chức với axit béo cao( Sáp ong: C30H61-OOCC15H31 là este của
rượu mirixiic với lượng phân tử lớn như sterol hoặc coletsterol… Trong lipit còn có các loại photphatit (chứa P và có thể là N)
2 Cơ thể người và động vật thủy phân chất béo nhờ sự xúc tác của men
lipaza, khác với sự thủy phân và xà phòng hóa trong công nghiệp nhờ xúc tác của axit H2SO4 hoặc kiềm