Hóa hữu cơ lớp 12 ôn thi THPTQG 2020 lý thuyết, bài tập, bài kiểm tra lipit chất béo có lời giải chi tiết

Đáp án chất béo T được cấu tạo từ một gốc panmitat, một gốc oleat và một gốc stearat số đồng phân của T là các vị trí tương đối của các gốc trên với gốc hiđrocacbon của glixerol: Tổng c

Trang 1

1.1 Khái niệm

Câu 1 Nhóm chức nào sau đây có trong công thức cấu tạo của một chất béo ?

Câu 2 Công thức cấu tạo thu gọn nào sau đây biểu thị một chất béo

A (C17H35COO)3C3H5 B CH3COOC2H5 C C3H5COOC2H5 D (CH3COO)3C3H5

Câu 3 Hãy chọn công thức cấu tạo đúng để mô tả chất béo:

Câu 4 Chất nào sau đây là chất béo ?

A C17H35COOH B (C17H35COO)3C3H5

C C3H5(OH)3 D (C17H33COO)2C2H4

Câu 5 Chất nào sau đây không thuộc loại chất béo?

A Tripanmitin B Glixerol C Tristearin D Triolein

Câu 6 Chất nào sau đây có thành phần chính là trieste của glixerol với axit béo?

Câu 7 Chất nào sau đây là este?

A CH3COCH2CH2OH B CH3OCH2CH3

C CH3CH2CH2COOH D (C17H35COO)3C3H5

Câu 8 Hãy cho biết hợp chất nào sau đây không có trong lipit?

A Chất béo B Sáp C Glixerol D Photpholipit

Câu 9 Loại dầu, mỡ nào dưới đây không phải là lipit?

A Mỡ động vật B Dầu thực vật C Dầu cá D Dầu mazut

Câu 10 Chất béo có thành phần chính là

A đieste B triglixerit C photpholipit D axit béo

Câu 11 Trieste của glixerol với chất nào sau đây là chất béo

A axit fomic B axit axetic C axit acrylic D axit oleic

Câu 12 Axit nào sau đây có công thức C17H35COOH?

A Axit stearic B Axit axetic C Axit panmitic D Axit oleic

Câu 13 Công thức nào sau đây là công thức của chất béo?

A C15H31COOCH3 B CH3COOCH2C6H5 C (C17H33COO)2C2H4 D (C17H35COO)3C3H5

Câu 14 Công thức nào sau đây không phải là chất béo?

Câu 17 Dầu thực vật hầu hết là lipit ở trạng thái lỏng do

A chứa chủ yếu gốc axit béo no B trong phân tử có chứa gốc glixerol

C chứa chủ yếu gốc axit béo không no D chứa axit béo tự do

Câu 18 Chất nào sau đây có trạng thái lỏng ở điều kiện thường?

A (C17H33COO)3C3H5 B (C17H35COO)3C3H5

C C6H5OH(phenol) D (C15H31COO)3C3H5

Câu 19 Chất nào sau đây là chất lỏng ở điều kiện thường?

A Tristearin B Triolein C Tripanmitin D Saccarozơ

Câu 20 Ở điều kiện thường, hai chất nào sau đây đều tồn tại ở thể rắn?

A Glixerol và etylen glicol B Axit stearic và tristearin

Trang 2

C Etyl axetat và axit axetic D Axit oleic và triolein

Câu 21 Chất béo có công thức nào sau đây là chất rắn ở điều kiện thường?

A (C17H31COOH)3C3H5 B (C17H29COOH)3C3H5

C (C15H31COO)3C3H5 D (C17H33COOH)3C3H5

Câu 22 Triglixerit T có thành phần cấu tạo gồm gốc glixerol liên kết với hai gốc axit béo no và một gốc

axit béo không no (có một nối đôi C=C) Công thức phân tử của T có dạng là

A CnH2nO6 B CnH2n – 6O6 C CnH2n – 4O6 D CnH2n – 2O6

Câu 23 Triglixerit E có thành phần cấu tạo gồm gốc glixerol và hai loại gốc axit béo no Công thức phân

tử của E có dạng là

A CnH2n – 4O6 B CnH2n – 2O6 C CnH2nO6 D CnH2n – 6O6

Trang 3

• tơ tằm: thành phần chính là các amino axit (tơ hữu cơ).

• mỡ bò có thành phần chính là chất béo, chính là trieste của glixerol và axit béo

Dầu mazut là một loại hiđrocacbon (thành phần C, H)

⇒ dầu mazut không phải là lipit.!

còn lại, mỡ động vật, dầu thực vật, dầu cá là chất béo

một thành phân của lipit

Một số axit béo thường gặp đó là:

● C17H35COOH : Axit Stearic

● C17H33COOH : Axit Olein

● C17H31COOH : Axit Linoleic

● C15H31COOH : Axit Panmitic

Chất béo là trieste của glixerol và axit béo

Axit béo là axit đơn chức, có mạch C dài, không phân nhánh

A và D loại vì mạch C của gốc axit quá ngắn

B loại vì là đieste của etilen glicol và axit béo

Trang 4

C là triolein

Câu 17: Chọn đáp án C

chất béo là trieste của glixerol và các axit béo

⇒ trong 4 đáp án chỉ có: (C15H31COO)3C3H5 thỏa mãn

Ở điều kiện thường saccarozo là tinh thể rắn nên loại D

Chất béo nếu có liên kết pi C=C thì là chất lỏng, còn không có liên kết pi C=C là chất rắn

Vậy Triolein là chất lỏng ở điều kiện thường

Câu 22: Chọn đáp án B

Triglixerit T có thành phần cấu tạo gồm gốc glixerol liên kết với hai gốc

axit béo no và một gốc axit béo không no (có một nối đôi C=C)

Trang 5

1.2 Danh pháp

Câu 1 Cho dãy gồm các chất: axit oleic, axit stearic, axit panmitic, axit linoleic Có bao nhiêu chất chứa

số nguyên tử cacbon trong phân tử là số chẵn?

Câu 7 Axit panmitic có công thức là

A C2H5COOH B C17H35COOH C C15H31COOH D C15H29COOH

Câu 8 Công thức cấu tạo của hợp chất (C17H33COO)3C3H5 có tên gọi là

A triolein B trilinolein C tristearin D tripanmitin

Câu 9 Cho sơ đồ chuyển hóa giữa các hợp chất hữu cơ:

Tên gọi của Z là

A metyl panmitat B metyl linoleat C metyl stearat D metyl oleat

Câu 10 Cho sơ đồ chuyển hóa :

Tên gọi của G là

A axit oleic B axit linoleic C axit stearic D axit panmitic

Câu 11 Cho sơ đồ phản ứng sau:

2

H SO , NaOH

t



Tên gọi của Z là

A axit stearic B axit panmitic C axit axetic D axit oleic

Câu 12 Hãy biểu diễn công thức cấu tạo đơn giản nhất của axit linoleic (axit octađeka-9,12,15-trienoic)

Cả 4 chất đều là axit béo nên điểu kiện số nguyên tử cacbon chẵn được thỏa mãn

• axit panmitic: C15H31COOH || • axit linoleic: C17H31COOH

• axit oleic: C17H33COOH || • axit stearic: C17H35COOH

Trang 6

Câu 2 Đáp án

chương trình học chúng ta biết một số chất béo sau:

• tripanmitin: (C15H31COO)3C3H5: chất béo no (rắn)

• trilinoleic: (C17H31COO)3C3H5: chất béo không no (lỏng)

• trioleic: (C17H33COO)3C3H5: chất béo không no (lỏng)

• tristearic: (C17H35COO)3C3H5: chất béo no (rắn)

theo yêu cầu bài tập, ta chọn đáp án thỏa mãn là C

tristearin có 3 gốc stearat (C17H35COO) kết hợp với gốc hiđrocacbon của glixerol là C3H5

||→ công thức của tristearin là (C17H35COO)3C3H5 → CTPT là C57H110O6

Một số axit béo thường gặp đó là:

● C17H35COOH : Axit Stearic || ● C17H33COOH : Axit Olein

● C17H31COOH : Axit Linoleic || ● C15H31COOH : Axit Panmitic

Các phản ứng trong dãy chuyển hóa xảy ra như sau:

• tripanmitin (C15H31COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C15H31COONa + C3H5(OH)3

• C15H31COONa + HCl → C15H31COOH + NaCl

Trang 7

Câu 3 Khi cho glixerin tác dụng với hỗn hợp 2 axit béo đơn chức khác nhau thì thu được bao nhiêu loại

chất béo có cấu tạo phân tử khác nhau:

Câu 4 Đun nóng hỗn hợp hai axit béo R1COOH và R2COOH với glyxerol sẽ thu được bao nhiêu este tác dụng với Na?

Câu 5 Trong thành phần của một số dầu để pha sơn có este của glixerol với các axit không no

C17H33COOH (axit oleic), C17H31COOH (axit linoleic) Có thể tạo ra tối đa bao nhiêu trieste khác nhau của glixerol với các gốc axit trên ?

Câu 6 Thủy phân một triglixerit X bằng dung dịch NaOH, thu được hỗn hợp muối gồm natri oleat, natri

stearat (có tỉ lệ mol tương ứng là 1:2) và glixerol Có bao nhiêu đồng phân cấu tạo của triglixerit X thỏa mãn tính chất trên?

Câu 7 Khi đun nóng glixerol với hỗn hợp ba axit béo RCOOH, R’COOH, R’’COOH có thể thu được tối

đa bao nhiêu chất béo khác nhau ?

Câu 8 Cho glixerol phản ứng với hỗn hợp gồm các axit béo: axit stearic, axit panmitic, axit oleic Trong

điều kiện thích hợp, số triglixerit mà gồm ít nhất 2 gốc axit được tạo ra là

Câu 9 Cho glixerol (glixerin) phản ứng với hỗn hợp axit béo gồm C17H35COOH và C15H31COOH,

C17H33COOH số trieste được tạo ra tối đa là

Câu 10 Cho glixerol tác dụng với hỗn hợp ba axit C17H35COOH, C17H33COOH và C15H31COOH Số loại trieste có thể được tạo thành chứa hai gốc axit trong số ba axit béo trên là

Câu 11 Phân tử chất béo T được cấu tạo từ một gốc panmitat, một gốc oleat và một gốc stearat liên kết

với gốc hiđrocacbon của glixerol Số đồng phân cấu tạo của T thỏa mãn là

Câu 12 Phân tử chất béo E được cấu tạo từ một gốc panmitat và hai gốc stearat liên kết với gốc

hiđrocacbon của glixerol Số đồng phân cấu tạo của E thỏa mãn là

Câu 13 Khi xà phòng hóa triglixerit X bằng dung dịch NaOH dư, đun nóng, thu được sản phẩm gồm

glixerol, natri oleat, natri stearat và natri panmitat Số đồng phân cấu tạo thỏa mãn tính chất trên của X là

Câu 14 Thủy phân trieste của glixerol trong môi trường axit thu được glixerol và hỗn hợp axit béo

C17H35COOH và C15H31COOH Số công thức cấu tạo trieste phù hợp với tính chất trên là

Câu 15 Xà phòng hóa hoàn toàn chất béo X, thu được glixerol và hai muối là natri oleat và natri stearat

Số công thức cấu tạo của X là

Câu 16 Xà phòng hóa chất béo X, thu được glixerol và hỗn hợp hai muối là natriolat, natri panmitat có tỉ

lệ mol 1:2 Hãy cho biết chất X có bao nhiêu công thức cấu tạo ?

Câu 17 Thủy phân trieste X thu được glixerol và hỗn hợp ba muối gồm RCOONa, R’COONa và

R’’COONa Có tối đa bao nhiêu công thức cấu tạo thỏa mãn X ?

Trang 8

Câu 18 Thủy phân trieste X thu được glixerol và hỗn hợp hai axit béo gồm RCOOH và R’COOH Có tối

đa bao nhiêu công thức cấu tạo thỏa mãn X ?

Câu 19 Khi thủy phân a gam một este X thu được 0,92 gam glixerol, 3,02 gam natri linoleat

C17H31COONa và m gam natri oleat C17H33COONa Số đồng phân cấu tạo có thể có của X là:

Câu 20 Một loại dầu thực vật E có chứa q triaxylglixerol đều có khối lượng phân tử bằng 886u và chỉ

chứa các gốc axit: stearat, oleat và linoleat Giá trị lớn nhất của q (không tính đồng phân hình học) là

Câu 21 Đun nóng (có xúc tác) hỗn hợp gồm axit stearic, axit oleic và axit linoleic với glixerol, thu được

p trieste có phân tử khối bằng 884 Giá trị lớn nhất của p (không tính đồng phân hình học) là

Câu 22 Hỗn hợp T chứa m triglixerit và mỗi chất đều chứa hai trong số ba loại gốc axit: stearat, oleat và

panmitat Giá trị lớn nhất của m (không tính đồng phân hình học) là

Câu 23 Trong thành phần của một loại dầu để pha sơn có chứa k trieste của glixerol với axit linoleic

C17H31COOH và axit linolenic C17H29COOH Giá trị lớn nhất của k (không tính đồng phân hình học) là

Có thể tạo ra được HCHC chứa 2 chức este và 3 chức este

- 3 chức este chỉ có 1 công thức duy nhất

- 2 chức có 2 chức este: ( OOCR) (OH) (OOCR);( OOCR) ( OOCR) ( OH)       

Gọi axit oleic kí hiệu là A, axit stearic là B

Số triglixerit tối đa tạo thành là A-A-A,B-B-B, A-B-B, B-A-A, B-A-A, A-B-A

Kí hiệu: R1-1 nghĩa là gốc COOR1 ở vị trí Cacbon số 1 của glyxerol

R2-1 nghia là gốc COOR2 ở vị trí Cacbon số 1 của glyxerol

Trang 9

Với mỗi hai gốc, chẳng hạn S và P thì có 4 cách xếp: SSP; SPS; PPS; PSP

||→ trieste được tạo từ hai gốc axit là 4 × 3 = 12

► Tuy nhiên, yêu cầu là "ít nhất 2 gốc axit" ||→ TH nữa là triglixerit được tạo từ cả 3 gốc

||→ có thêm 3 cách nữa là SPO; SOP và PSO

||→ tổng là 15 thỏa mãn yêu cầu

Số trieste tối đa tạo bởi glixerol và n axit béo là:

2

n (n 1)2



► Áp dụng: n = 3 ⇒ số trieste tối đa được tạo ra là

2

3 (3 1)2



= 18 ⇒ chọn B.

Chọn 2 trong 3 axit có C32 = 3 cách chọn

Có 4 cách sắp xếp trieste tạo bởi axit A,B và glixerol ( A-A-B, A-B-A, B-B-A, B-A-B)

Số loại trieste có thể được tạo thành chứa hai gốc axit trong số ba axit béo trên là : 3 4= 12

chất béo T được cấu tạo từ một gốc panmitat, một gốc oleat và một gốc stearat

số đồng phân của T là các vị trí tương đối của các gốc trên với gốc hiđrocacbon của glixerol:

Tổng có 3 đồng phân thỏa mãn

Chất béo E có 2 đồng phân cấu tạo

tùy thuộc vị trí của các gốc axit liên kết với gốc hiđrocacbon của glixerol:

Trang 10

 = 6.

Số trieste chứa chỉ 1 loại gốc axit béo từ 2 gốc axit béo với glixerol trên là 2

⇒ số trieste thỏa mãn ycđb là 6 - 2 = 4 ⇒ chọn A

Ps: Do thủy phân tạo được 2 loại axit béo ⇒ phải chứa đồng thời cả 2 gốc axit béo

Đề bài yêu cầu tìm các cấu tạo triglixerit X có chứa 1 gốc oleat (O) và 2 gốc panmitat (P)

Các cấu tạo X thỏa mãn là: O-P-P và P-O-P

⇒ 2 cấu tạo thỏa

Nguyễn Đức Anh Minh

Trieste X phải có đủ cả 3 gốc axit RCOO, R'COO và R"COO

➤ p/s: đề chặt chẽ hơn nên cho nói rõ X là một chất béo.!

có nglixerol = 0,92 ÷ 92 = 0,01 mol; nnatri linoleat = 3,02 ÷ 302 = 0,01 mol

⇒ tỉ lệ: nglixerol : nnatri linoleat = 1 : 1 → cho biết X chứa 1 gốc linoleat

⇒ 2 gốc axit còn lại là 2 gốc oleat ⇒ có 2 cấu tạo thỏa mãn X là:

Trang 11

cần biết công thức của các axit béo: axit stearic là C17H35COOH;

axit oleic là C17H33COOH và axit linoleic là C17H31COOH

như đã từng nói, cần nhớ Mtristearin = 890u → Mchất béo = 886u

||→ chứng tỏ trong CTCT của chất béo đó có (890 – 886) ÷ 2 = 2 nối đôi C=C

2 = 0 + 0 + 2 = 0 + 1 + 1 → có 2 trường hợp trieste thỏa mãn là:

• TH1: được tạo từ 2 gốc stearat, 1 gốc linoleat Xét vị trí tương đối

của 3 gốc này với gốc hiđrocacbon của glixerol có 2 đồng phân cấu tạo thỏa mãn

• TH2: được tạo từ 1 gốc stearat và 2 gốc oleat Tương tự xét vị trí tương đối

của 3 gốc này với gốc hiđrocacbon của glixerol cũng chỉ có 2 đồng phân thỏa mãn

Theo đó, tổng có tất cả 4 đồng phân cấu tạo thỏa mãn yêu cầu

cần biết công thức của các axit béo: axit stearic là C17H35COOH;

axit oleic là C17H33COOH và axit linoleic là C17H31COOH

như đã từng nói, cần nhớ Mtristearin = 890 → Mchất béo = 884

||→ chứng tỏ trong CTCT của chất béo đó có (890 – 884) ÷ 2 = 3 nối đôi C=C

3 = 0 + 1 + 2 = 1 + 1 + 1 → có 2 trường hợp trieste thỏa mãn là:

• TH1: được tạo từ 1 gốc stearat, 1 gốc oleat và 1 gốc linoleat

Xét vị trí tương đối của 3 gốc này với gốc hđc của glixerol có 3 đồng phân thỏa mãn

• TH2: được tạo từ 3 gốc oleat → có duy nhất 1 trieste thỏa mãn là triolein thôi

Theo đó, tổng có tất cả 4 đồng phân cấu tạo thỏa mãn yêu cầu

T chứa m triglixerit và mỗi chất đều chứa 2 trong số 3 loại gốc axit: stearat, oleat và panmitat

♦ Bước 1: chọn 2 gốc axit trong 3 axit có 3 cách: (ste, ole); (ste, pan); (pan, ole)

♦ Bước 2: đếm số đồng phân tạo được từ cặp gốc axit, có 4 đồng phân:

Trang 12

Như vậy, giá trị m = 3 × 4 = 12.

||→ giá trị lớn nhất của k là 6

Trang 13

2.1 Phản ứng thủy phân – xà phòng hóa

Câu 1 Khi xà phòng hóa chất béo thu được sản phẩm là

A muối của axit béo và glixerol B axit béo và glixerol

C axit axetic và ancol etylic D Axit béo và ancol etylic

Câu 2 Khi thuỷ phân chất béo trong môi trường kiềm thì thu được muối của axit béo (xà phòng) và:

A ancol đơn chức B phenol C este đơn chức D glixerol

Câu 3 Đặc điểm chung của phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường axit là

A Phản ứng xà phòng hóa B Phản ứng không thuận nghịch

C Phản ứng cho - nhận electron D Phản ứng thuận nghịch

Câu 4 Xà phòng hóa chất nào sau đây thu được glixerol ?

A Benzyl axetat B Metyl axetat C Metyl propionat D Tristearin

Câu 5 Thủy phân chất nào sau đây trong môi trường kiềm thu được glixerol?

A Etyl axetat B Metyl fomat C Metyl axetat D Triolein

Câu 6 Thủy phân chất nào sau đây thu được ancol?

A Vinyl fomat B Tripanmitin C Phenyl axetat D Xenlulozơ

Câu 7 Xà phòng hóa chất nào sau đây không thu được ancol ?

A Phenyl fomat B Metyl axetat C Tristearin D Benzyl axetat

Câu 8 Khi thủy phân chất nào sau đây sẽ thu được glixerol?

A Etyl axetat B Tinh bột C Chất béo D Este đơn chức

Câu 9 Thủy phân chất béo trong môi trường axit thu được glixerol và

A axit béo B ancol đơn chức C muối clorua D xà phòng

Câu 10 Khi thủy phân bất kỳ chất béo nào cũng thu được

A axit oleic B axit panmitic C glixerol D axit stearic

Câu 11 Chất tham gia phản ứng thủy phân tạo glixerol là

A protein B saccarozơ C chất béo D tinh bột

Câu 12 Thủy phân hoàn toàn hợp chất nào sau đây trong dung dịch NaOH dư, đun nóng, thu được ancol

đa chức?

A metyl acrylat B vinyl axetat C phenyl axetat D tripanmitin

Câu 13 Trong phân tử triolein có bao nhiêu liên kết C=O?

A C17H33COONa B C17H35COONa C C17H33COOH D C17H35COOH

Câu 16 Thủy phân hoàn toàn tripanmitin (C15H31COO)3C3H5 trong dung dịch NaOH (vừa đủ), thu được

A glixerol và muối của axit panmitic B etylenglicol và axit panmitic C glixerol và

axit panmitic D etylenglicol và muối của axit panmitic

Câu 17 Thủy phân hoàn toàn một lượng tristearin trong dd NaOH (vừa đủ), thu được 1 mol glixerol và

A 1 mol natri stearat B 3 mol axit stearic C 3 mol natri stearat D 1 mol axit stearic

Câu 18 Khi thủy phân tripanmitin trong môi trường axit ta thu được sản phẩm là

A C17H35COONa và glixerol B C17H31COOH và glixerol

C C15H31COONa và etanol D C15H31COOH và glixerol

Câu 19 Thủy phân hoàn toàn tripanmitin trong dung dịch NaOH đặc, nóng thu được C15H31COONa và

A C3H5OH B C2H5OH C C3H5(OH)3 D C3H6(OH)2

Câu 20 Triolein không tham gia phản ứng nào sau đây?

A Phản ứng cộng H2 B Thủy phân trong môi trường kiềm

C Thủy phân trong môi trường axit D Phản ứng với kim loại Na

Câu 21 Xà phòng hóa hoàn toàn triglyxerit X trong dung dịch NaOH vừa đủ, thu được glyxerol, natri oleat (a mol) và natri panmitat (2a mol) Phân tử khối của X (theo đvC) là

Câu 22 Xà phòng hóa hoàn toàn triglyxerit X trong dung dịch NaOH dư, thu được glyxerol, natri oleat,

natri stearat và natri panmitat Phân tử khối của X là

Trang 14

A 886 B 884 C 862 D 860

Câu 23 Xà phòng hoá hoàn toàn chất béo T, thu được glixerol và hỗn hợp muối của axit oleic và hai axit

béo no Công thức phân tử của T có dạng là

A CnH2nO6 B CnH2n–2O6 C CnH2n–4O6 D CnH2n–6O6

Câu 24 Xà phòng hoá hoàn toàn chất béo X, thu được glixerol và hỗn hợp muối của hai axit béo no

Công thức phân tử của X có dạng là

A CnH2nO6 B CnH2n–2O6 C CnH2n–4O6 D CnH2n–6O6

Câu 25 Muối nào sau đây được dùng làm xà phòng

A C17H35COONa B HOOC-CH2-CH2-CH(NH2) COONa

Câu 26 Xà phòng hóa hoàn toàn a mol triolein trong dung dịch NaOH (vừa đủ), thu được a mol glixerol

và

A 3a mol natri oleat B a mol axit oleic C 3a mol axit oleic D a mol natri oleat

Câu 27 Xà phòng hóa một chất béo thu được 2 muối C17H35COONa và C15H31COONa Biết tỷ lệ 2 loại muối trên theo khối lượng là 2,2 Chất béo đó chứa

A 2 gốc C15H31COO B 2 gốc C17H35COO C 3 gốc C17H35COO D 3 gốc C15H31COO

Câu 28 Xà phòng hóa hoàn toàn triglixerit X, thu được glixerol, 2 muối của axit béo no và 1 muối của

axit béo không no chứa 1 liên kết đôi Công thức phân tử của X có dạng

A CnH2nO6 B CnH2n-2O6 C CnH2n-6O6 D CnH2n-4O6

Câu 29 Thủy phân hoàn toàn 1 mol chất béo X thu được 1 mol natri stearat và 2 mol natri oleat Công

thức phân tử của X là:

A C57H108O6 B C57H106O6 C C54H106O6 D C54H108O6

Câu 30 Thủy phân một triglixerit X bằng dung dịch NaOH, thu được hỗn hợp muối gồm natri panmitat,

natristerat (tỉ lệ mol tương ứng 2:1) và glixerol Có bao nhiêu triglixerit thỏa mãn

Câu 31 Thủy phân một triglixerit X bằng dung dịch NaOH, thu được hỗn hợp muối gồm natri oleat, natri

stearat (có tỉ lệ mol tương ứng là 1 : 2) và glixerol Có bao nhiêu triglixerit X thỏa mãn tính chất trên?

Câu 32 Thủy phân hoàn toàn a mol hỗn hợp triolein và tristearin bằng dung dịch NaOH, thu được

glixerol và b mol hỗn hợp muối Tỉ lệ a : b tương ứng là

A etyl axetat B metyl acrylat C triolein D vinyl axetat

Câu 35 Chất nào sau đây không bị thủy phân trong môi trường kiềm khi đun nóng?

A Tristearin B Xenlulozơ C Metyl axetat D Anbumin

Câu 36 Thủy phân hoàn toàn triaxylglixerol Y (có phân tử khối là 858) trong dung dịch NaOH dư, thu

được dung dịch có chứa natri panmitat và natri oleat Đặc điểm đúng với cấu tạo phân tử Y là

A có 5 liên kết π B có 57 nguyên tử cacbon

C có 100 nguyên tử hiđro D có một gốc oleat

Câu 37 Khi thủy phân chất béo X trong dung dịch NaOH, thu được glixerol và hỗn hợp hai muối

C17H35COONa, C15H31COONa có khối lượng hơn kém nhau 1,817 lần Trong phân tử X có

A 2 gốc C15H31COO B 3 gốc C17H35COO C 2 gốc C17H35COO D 3 gốc C15H31COO

Câu 38 Thủy phân hoàn toàn một lượng chất béo trong dung dịch NaOH (vừa đủ), thu được 1 mol

glixerol và

A 3 mol muối của axit béo B 1 mol natri axetat

C 1 mol muối của axit béo D 3 mol natri axetat

Câu 39 Cho các este: metyl axetat (1), vinyl fomat (2), tristearin (3), metyl acrylat (4), benzyl axetat (5),

phenyl axetat (6) Dãy gồm các este đều phản ứng được với dung dịch NaOH (đun nóng) sinh ra ancol là

A (1), (3), (4), (5) B (3), (4), (6) C (1), (2), (3), (5) D (2), (3), (5)

Trang 15

Câu 40 Khi đun nóng chất béo với dung dịch NaOH, thu được muối natri của axit béo và ancol đa chức

E Tên gọi của E là

A ancol etylic B glucozơ C etylen glicol D glixerol

Câu 41 Cho các este: metyl fomat (1), vinyl axetat (2), metyl acrylat (3), phenyl axetat (4), triolein (5)

Dãy gồm các chất đều phản ứng được với dung dịch NaOH (đun nóng) sinh ra ancol là

A (1), (2), (3) B (1), (3), (5) C (3), (4), (5) D (2), (3), (5)

Câu 42 Triolein không tác dụng với chất (hoặc dung dịch) nào sau đây?

A H2O (xúc tác H2SO4 loãng, đun nóng) B Cu(OH)2 (ở điều kiện thường)

C H2 (xúc tác Ni, đun nóng) D Dung dịch NaOH (đun nóng)

Câu 43 Đun nóng chất béo với dung dịch NaOH, sản phẩm thu được là muối natri của axit béo và

A etylen glicol B phenol C ancol etylic D glixerol

Câu 44 Đun chất béo X với dung dịch NaOH thu được natri oleat và glixerol Công thức của X là

A (C17H33COO)3C3H5 B (C17H35COO)3C3H5

C (C17H33OCO)3C3H5 D (CH3COO)3C3H5

Câu 45 Cho các este: etyl format (1), vinyl axetat (2), triolein(3), metyl acrylat (4) , phenyl axetat (5),

tristearin(6) Dãy gồm các este đều phản ứng được với dung dịch NaOH ( đun nóng) sinh ra ancol là:

A (1)(3)(4)(6) B (1)(2)(3)(4) C (1)(3)(4)(5) D (2)(3)(5)(6)

Câu 46 Để chuyển chất béo lỏng thành chất béo rắn, người ta thường cho chất béo lỏng tác dụng với

Câu 47 Trong các chất sau, chất không bị thuỷ phân trong môi trường kiềm là

A vinyl axetat B triolein C Protein D tinh bột

Câu 48 Khi thuỷ phân chất béo ta luôn thu được

A axit oleic B glixerol C axit stearic D axit panmitic

Câu 49 Khi thuỷ phân chất béo trong môi trường kiềm thì thu được muối của axit béo và

A phenol B glixerol C ancol đơn chức D este đơn chức

Câu 50 Trong công nghiệp, một lượng lớn chất béo được dùng để sản xuất

A glucozơ và glixerol B xà phòng và ancol etylic

C xà phòng và glixerol D glucozơ và ancol etylic

Câu 51 Để điều chế xà phòng, người ta có thể thực hiện phản ứng

C axit béo tác dụng với kim loại D thủy phân mỡ trong dung dịch kiềm

Câu 52 Trong công nghiệp, để sản xuất xà phòng và glixerol thì thủy phân chất nào sau đây ?

A Saccarozơ B Chất béo C Xenlulozơ D Tinh bột.

Trang 16

Đáp án

A Benzyl axetat: CH3COOCH2C6H5 + NaOH → CH3COONa + C6H5CH2OH

B Metyl axetat: CH3COOCH3 + NaOH → CH3COONa + CH3OH

C Metyl propionat: C2H5COOCH3 + NaOH → C2H5COONa + CH3OH

D Tristearin: (C17H35COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C17H35COONa + C3H5(OH)3

Câu 5: Chọn đáp án D

Câu 7: Chọn đáp án A

Nhận thấy phenyl fomat k thỏa mãn vì sinh ra phenol

Mà phenol là 1 axit yếu ⇒ tiếp tục tác dụng với NaOH tạo C6H5ONa ⇒ Chọn A

● Phenyl fomat ⇔ HCOOC6H5

HCOOC6H5 + 2NaOH → HCOONa + C6H5ONa + H2O

● Metyl axetat ⇔ CH3COOCH3

CH3COOCH3 + NaOH → CH3COONa + CH 3 OH

● Tristearin ⇔ (C17H35COO)3C3H5

(C17H35COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C17H35COONa + C 3 H 5 (OH) 3

● Benzyl axetat ⇔ CH3COOCH2C6H5

CH3COOCH2C6H5 + NaOH → CH3COONa + C 6 H 5 CH 2 OH

Chất béo là trieste của axit béo và glixerol có dạng (RCOO) C H3 3 5

⇒ thủy phân bất kỳ chất béo luôn thu được glixerol

Các phản ứng thủy phân xảy ra:

A metyl acrylat: CH2=CHCOOCH3 + NaOH → CH2=CHCOONa + CH3OH

B vinyl axetat: CH3COOCH=CH2 + NaOH → CH3COONa + CH3CHO

C phenyl axetat: CH3COOC6H5 + 2NaOH → CH3COONa + C6H5ONa

D tripanmitin: (C15H31COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C15H31COONa + C3H5(OH)3

⇒ thu được ancol đa chức là TH đáp án D, thu được gilxerol

Trang 17

(C17H33COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C 17 H 33 COONa + C3H5(OH)3 ⇒ Chọn A

B (C17H33COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C17H33COONa + C3H5(OH)3

C (C17H33COO)3C3H5 + 3H2O (H+, to) ⇄ 3C17H33COOH + C3H5(OH)3

Phản ứng: (C17H33COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C17H33COONa + C3H5(OH)3

có nC17H33COONa = 3ntriolein = 3a mol

Đề bài yêu cầu tìm số triglixerit tạo từ 1 gốc oleat (O) và 2 gốc stearat (S)

Các triglixerit thỏa mãn là: O-S-S và S-O-S

Vậy có 2 triglixerit thỏa

Phân tử khối các gốc: MC15H31COO = 255; MC17H33COO = 281

Phân tích: 858 = 41 + 255 + 281 + 281 ⇒ Y có 1 gốc panmitat và 2 gốc oleat

Trang 18

Chất béo là trieste của glyxerol với các axit béo.

⇒ Thực hiện pứ xà phòng hóa thu được muối natri của axit béo và glyxerol

Phản ứng tổng quát: (RCOO)3C3H5 + 3NaOH → 3RCOONa + C3H5OH (glixerol)

→ thủy phân chất béo trong môi trường (phản ứng xà phòng hóa)

được dùng để điều chế xà phòng (muối của axit béo) và glixerol trong công nghiệp

chất béo + kiềm → xà phòng + glixerol

||→ trong CN, lượng lớn chất béo được dùng để sản xuất xà phòng và glixerol

Trang 19

2.2 Phản ứng với cộng hợp

Câu 1 Muốn chuyển chất béo từ thể lỏng sang thể rắn, người ta tiến hành

A đun chất béo với H2 (xúc tác Ni) B đun chất béo với dung dịch HNO3

C đun chất béo với dung dịch NaOH D đun chất béo với dung dịch H2SO4 loãng

Câu 2 Bơ thực vật là một thuật ngữ chỉ chung về các loại bơ có nguồn gốc từ thực vật Từ dầu thực vật,

người ta chế biến bơ thực vật qua quá trình

A thủy phân B xà phòng hóa C đốt cháy D hidro hóa

Câu 3 Phương pháp chuyển hóa triglixerit lỏng thành triglixerit rắn (tạo bơ nhân tạo) là

A Hạ nhiệt độ thật nhanh để hóa rắn triglixerit

B Thủy phân chất béo trong môi trường axit

C Thủy phân chất béo trong môi trường kiềm

D Hidro hóa trglixerit lỏng thành triglixerit rắn

Câu 4 Magarin (margarine) là một loại bơ nhân tạo được sản xuất chủ yếu từ dầu thực vật Để có được

bơ nhân tạo từ dầu thực vật ta đã

A hiđro hóa axit béo lỏng B xà phòng hóa chất béo lỏng

C oxi hóa chất béo lỏng D hiđro hóa chất béo lỏng

Câu 5 Để chuyển hóa triolein thành tristearin người ta thực hiện phản ứng

A hiđro hóa B este hóa C xà phòng hóa D polime hóa

Câu 6 Triolein tác dụng với H2 dư (Ni, t°) thu được chất X Thủy phân triolein thu được ancol Y X và Y lần lượt là

A tripanmitin và etylen glicol B tripanmitin và glixerol

C tristearin và etylen glicol D tristearin và glixerol

Câu 7 Chất nào sau đây không làm mất màu nước brom?

A Triolein B Phenol C Axit panmitic D Vinyl axetat

Câu 8 Triolein không tác dụng với chất (hoặc dung dịch) nào sau đây?

C Khí H2 (xúc tác Ni, đun nóng) D Kim loại Na

Câu 9 Để phân biệt hai chất béo: triolein và tripanmitin Người ta sẽ dùng dung dịch

Câu 10 Cho dãy các chất : metan, etin, eten, etanol, axit etanoic, axit propenoic, benzen, alanin, phenol ,

triolein Số chất trong dãy làm mất màu dung dịch brom là

Câu 11 Cho các chất sau: etilen,anlen, isopren, toluen, stiren, p-crezol, axit ađipic, etyl

fomat,tripanmitin, fructozơ Số chất tác dụng được với nước brom ở điều kiện thường là

Để chuyển chất béo từ lỏng → rắn người ta đun chất béo với H2 (xúc tác Ni)

⇒ Thuận tiện cho việc vận chuyển

Để chuyển hóa chất béo lỏng thành chất béo rắn thì

Ta dùng phản ứng + H2 Phản ứng này mục đích là để hóa rắn chất béo

⇒ Thuận tiện cho việc vận chuyển

Trang 20

Nhận thấy 2 chất khác nhau ở chỗ 1 chất có nối đôi trong mạch C còn chất còn lại không có

Như vậy, khi cho brom tác dụng với 2 chất thì chất nào làm mất màu brom là olein, chất còn lại là panmitin

Các chất thỏa mãn là etin, eten, axit propenoic, phenol , triolein

Số chất tác dụng được với nước brom ở điều kiện thường gồm:

Etilen, anlen(C=C=C), isopren, stiren, p-crezol và etyl fomat

Trang 21

2.3 Phản ứng oxi hóa không hoàn toàn

Câu 1 Khi ăn nhiều chất béo, chất béo chưa sử dụng được

A oxi hóa chậm tạo thành CO2 B máu vận chuyển đến các tế bào.

C tích lũy vào các mô mỡ D thủy phân thành glixerol và axit béo

Câu 2 Dầu mỡ để lâu bị ôi, thiu là do chất béo bị

A cộng hiđro thành chất béo no B khử chậm bởi oxi không khí

C thủy phân với nước trong không khí D oxi hoá chậm thành các chất có mùi khó chịu

Câu 3 Trong cơ thể lipit bị oxi hóa thành

A NH3, CO2, H2O B NH3 và H2O C H2O và CO2 D NH3 và CO2

Câu 4 Trong cơ thể, chất béo bị oxi hóa thành các chất nào sau đây ?

A H2O và CO2 B NH3 và CO2 C NH3 và H2O D NH3, CO2 và H2O

Câu 5 Dầu mỡ (chất béo) để lâu ngày bị ôi thiu là do

A chất béo chảy ra.

B chất béo bị oxi hóa chậm trong không khí tạo ra anđehit có mùi

C chất béo bị thủy phân với nước trong không khí

D chất béo bị oxi và nitơ trong không khí chuyển thành amino axit có mùi khó chịu

Câu 6 Ở ruột non cơ thể người, nhờ tác dụng xúc tác của các enzim như lipaza và dịch mật chất béo bị

thủy phân thành

A CO2 và H2O B NH3, CO2, H2O C axit béo và glixerol D axit cacboxylic và glixerol.

Trang 23

2.4 Tính chất chung

Câu 1 Tính chất khơng phải của triolein C3H5(OOCC17H33)3 là

A tác dụng với H2 (Ni, t0) B tan tốt trong nước

C thủy phân trong mơi trường axit D thủy phân trong mơi trường kiềm

Câu 2 Tristearin tác dụng với chất (hoặc dung dịch) nào sau đây ?

A H2O (xúc tác H2SO4 lỗng, đun nĩng) B Kim loại K

C Cu(OH)2 (ở điều kiện thường) D Brom

Câu 3 Tripanmitin tác dụng với chất (hoặc dung dịch) nào sau đây?

A Cu(OH)2 ( ở điều kiện thường) B Dung dịch KOH (đun nĩng)

C Dung dịch nước brom D H2(xúc tác Ni, đun nĩng)

Câu 4 Chất tác dụng với tripanmitin là

A H2 B Cu(OH)2 C dung dịch NaOH D dung dịch Br2

Câu 5 Tristearin cĩ phản ứng với

A H2 (Ni, to) B dung dịch Br2 C NaOH D Cu(OH)2

Câu 6 Chất béo triolein khơng phản ứng với chất nào sau đây (cĩ đủ điều kiện cần thiết)?

A H2 B NaOH (dung dịch) C Br2 (dung dịch) D Cu(OH)2

Câu 7 Phát biểu nào sau đây sai:

A Thủy phân etyl axetat thu được ancol etylic

B Etyl fomat cĩ phản ứng tráng bạc

C Ở điều kiện thường ,tristearin là chất lỏng

D Tri olein phản ứng được với nước brom

Câu 8 Phương trình hĩa học của phản ứng nào sau đây khơng đúng?

A (C17H33COO)3C3H5 + 3H2O H SO2 4loãng,t 3C

17H33COOH + C3H5(OH)3

B (C17H35COO)3C3H5 + 3KOH dư t 3C17H35COOK + C3H5(OH)3

C (C15H31COO)3C3H5 +3NaOH dư t 3C15H31COONa + C3H5OH

D (C17H33COO)3C3H5 + 3H2 dư Ni,t (C17H35COO)3C3H5

Câu 9 Cho các chất

(1) dung dịch KOH (2) H2/xúc tác Ni,to

(3) dung dịch H2SO4 (lỗng) đun nĩng (4) dung dịch Br2

(5) Cu(OH)2 ở nhiệt độ phịng (6) Na

Hỏi triolein nguyên chất cĩ phản ứng với bao nhiêu chất trong số các chất trên?

Câu 10 Tính chất của lipit được liệt kê như sau: (1) chất lỏng; (2) chất rắn; (3) nhẹ hơn nước; (4) tan

trong nước; (5) tan trong xăng; (6) dễ bị thuỷ phân trong mơi trường kiềm hoặc axit; (7) tác dụng với kim loại kiềm giải phĩng H2; (8) dễ cộng H2 vào gốc axit

Số tính chất đúng với mọi loại lipit là

Trang 24

Chỉ có (5) và (6) không phản ứng

Các tính chất đúng là (3); (5); (6)

(1) sai với chất béo no

(2) sai với chất béo không no

(4) sai với chất béo

(7) sai với chất béo

(8) sai với chất béo no

Trang 25

3 Chất giặt rửa tổng hợp

Câu 1 Nhận định đúng là:

A Chất giặt tẩy trắng có tính chất giặt rửa tương tự như xà phòng

B Chất giặt rửa tổng hợp và xà phòng đều có thể tổng hợp từ dầu mỏ

C Chất giặt rửa có tác dụng làm sạch các chất bẩn nhờ phản ứng oxi hóa khử

D Xà phòng và chất giặt rửa tổng hợp tan tốt trong nước nhờ có hai đầu ưa nước (COO−Na+)

Câu 2 Hãy chọn khái niệm đúng Chất giặt rửa là những chất

A có tác dụng giống như xà phòng nhưng được tổng từ dầu mỏ

B có tác dụng làm sạch các vết bẩn trên bề mặt vật rắn

C khi dùng cùng với nước thì có tác dụng làm sạch các vết bẩn bám trên các vật rắn

D khi dùng cùng với nước thì có tác dụng làm sạch các vết bẩn bám trên các vật rắn mà không gây ra

phản ứng hoá học với các chất đó

Câu 3 Nhận xét nào sau đây là sai?

A Xà phòng hiện nay là sản phẩm của phản ứng xà phòng hóa

B Không nên dùng xà phòng để giặt rửa trong nước cứng

C Chất giặt rửa tổng hợp có thể giặt rửa trong nước cứng

D Có thể dùng xà phòng để giặt rửa đồ bẩn và dầu mỡ bôi trơn máy

Câu 4 Khẳng định nào sau đây là đúng

A Chất giặt rửa luôn gồm hai phần, một đầu ưa nước và một đuôi kị nước

B Chất giặt rửa tổng hợp tương tự với xà phòng ở đuôi kị nước, còn đầu ưa nước là các nhóm khác

nhau

C Chất giặt rửa làm giảm sức căng bề mặt của nước và tăng tính thấm ướt của vật cần giặt rửa

D Cả A, B và C đều đúng

Câu 5 Chất giặt rửa tổng hợp được sản xuất bằng cách

A đun dầu thực vật hoặc mỡ động vật với xút ở nhiệt độ và áp suất cao

B oxi hóa prafin của dầu mỏ nhờ oxi không khí ở nhiệt độ cao, có xúc tác rồi trung hòa axit bằng

kiềm

C oxi hóa prafin thành axit, hiđro hóa axit thành ancol, cho ancol phản ứng với H2SO4 rồi trung hòa

D cả A và B.

Câu 6 Cho các chất sau:

(1) CH3[CH2]14COOCH2CH(OCO[CH2]16CH3)CH2OCO[CH2]14CH3;

C sai, chất giạt rửa làm sạch nhờ khả năng rửa trôi

D, sai chỉ có 1 đầu ưa nước, đầu còn lại kị nước

Trang 26

Về sau, xà phòng được sản xuất từ dầu mỏ Vì thế nó đã khắc phục được nhược điểm trên để có thể giặt được quẩn áo bằng nước cứng

A: đúng, chất giặt rửa gồm gốc R kị nước và gốc SO3- Na+ ưa nước

B: đúng, đầu ưa nước của xà phòng là COO- Na+, còn đầu ưa nước của chất giặt rửa thường là SO3- Na+

Trang 27

Câu 5 Cho các chất: axit oleic; vinyl axetat; triolein; anđehit axetic Ở điều kiện thích hợp, số chất tác

dụng được với H2 là

Câu 6 Thực hiện các phản ứng sau: (a) CH3CHO + H2 (b) CH3COOCH=CH2+ NaOH (c) CH≡CH + H2O (d) (C17H33COO)3C3H5 + NaOH Số phản ứng thu được ancol là

Câu 7 Cho các este: metyl axetat (1), vinyl axetat (2), tristearin (3), benzyl axetat (4), etyl acrylat (5),

iso-amyl axetat (6) Số chất phản ứng với dung dịch NaOH đun nóng thu được ancol là:

Câu 8 Cho các chất sau: etyl axetat, tripanmitin, phenyl axetat, vinyl fomat, Etyl clorua Số chất tác dụng

với dung dịch NaOH sinh ra ancol là

Câu 9 Cho dãy các chất: axit fomic, ancol etylic, glixerol, tristearin và etyl axetat Số chất trong dãy

phản ứng với Cu(OH)2 ở điều kiện thường là

Câu 10 Trong đời sống, chất béo là thức ăn quan trọng của con người, là nguồn cung cấp dinh dưỡng và

năng lượng đáng kể cho cơ thể hoạt động Công thức nào dưới đây biểu diễn một chất béo?

A (C2H5COO)3C3H5 B (C17H33COO)3C3H5

C (C17H33COO)2C3H5(OH) D (C17H33COO)C3H5(OH)2

Câu 11 Cho các triolein lần lượt tác dụng với : Na, CH3OH, dung dịch Br2, dung dịch NaOH Trong điều kiện thích hợp, số trường hợp phản ứng xảy ra là:

Câu 12 Cho các chất: phenol; axit axetic; etyl axetat; ancol etylic; tripanmitin Số chất phản ứng với

NaOH là:

Câu 13 Cho dãy các chất: phenyl axetat, vinyl fomat, trilinolein, etyl fomat Số chất khi tác dụng với

lượng dư dung dịch NaOH (đun nóng), sản phẩm thu được có ancol là

Câu 14 Cho các chất: metyl axetat, vinyl axetat, triolein, tripanmitin Số chất phản ứng được với dung

dịch Br2 là:

Câu 15 Cho các este: etyl fomat, vinyl axetat, triolein, metyl acrylat, phenyl axetat Số este phản ứng

được với dung dịch NaOH (đun nóng) sinh ra ancol là

Câu 16 Cho các chất sau: triolein, tristearin, tripanmitin, vinyl axetat, metyl axetat Số chất tham gia

phản ứng cộng H2 (Ni, to) là

Câu 17 Cho các chất: axit axetic; phenol; ancol etylic; metyl fomat; tristearin; fomanđehit Số chất phản

ứng với dung dịch NaOH đun nóng là:

Câu 18 Cho các đặc điểm, tính chất sau: (1) thể rắn, (2) nhẹ hơn nước, (3) tan trong hexan, (4) bị thuỷ

phân trong môi trường axit, (5) có khả năng cộng hiđro

Số đặc điểm, tính chất đúng với tristearin là

Trang 28

Câu 19 Cho các đặc điểm, tính chất sau: (1) thể lỏng, (2) nhẹ hơn nước, (3) tan trong nước, (4) bị thuỷ

phân trong môi trường kiềm, (5) bị ôi khi để lâu ngoài không khí

Số đặc điểm, tính chất đúng với triolein là

Câu 20 Cho các chất: glixerol, natri panmitat, axit panmitic, tripanmitin Số chất không tan trong nước ở

điều kiện thường là

Câu 21 Cho dãy gồm các chất: (1) vinyl axetat, (2) triolein, (3) metyl acrylat, (4) phenyl axetat Số chất

tác dụng với dung dịch NaOH, đun nóng, thu được ancol là

Câu 22 Cho dãy các chất: propan (1); propilen (2); propin (3); propađien (4); benzen (5); toluen (6);

stiren (7); ancol anlylic (8); axetanđehit (9); xilen (10); axit axetic (11); triolein (12) Số chất làm mất màu dung dịch thuốc tím ở nhiệt độ thường là

Câu 23 Cho triolein lần lượt tác dụng với Na, H2 (Ni, to), dung dịch NaOH (to), Cu(OH)2 Số trường hợp

có phản ứng xảy ra là

Câu 24 Cho glixerin trioleat (hay triolein) lần lượt vào mỗi ống nghiệm chứa riêng biệt: Na, Cu(OH)2,

CH3OH, dung dịch Br2, dung dịch NaOH Trong điều kiện thích hợp, số phản ứng xảy ra là

Câu 25 Cho glixerol phản ứng với hỗn hợp gồm C17H35COOH, C17H33COOH, C17H31COOH và

C15H31COOH; số loại chất béo (chứa đồng thời 3 gốc axit béo khác nhau) tối đa có thể tạo thành là

Câu 26 Cho dãy các chất: propan, toluen, ancol anlylic, xilen, stiren, triolein Số chất trong dãy có khả

năng làm mất màu dung dịch KMnO4 ở nhiệt độ thường là

Câu 27 Khi xà phòng hóa triglixerit X bằng dung dịch NaOH dư, đun nóng, thu được sản phẩm gồm

glixerol, natri oleat, natri stearat và natri panmitat Số công thức cấu tạo phù hợp của X là

Câu 28 Cho các chất sau: triolein, tripanmitin, etyl axetat, axit axetic Số chất tham gia phản ứng xà

phòng hóa là

Câu 29 Xà phòng hóa hoàn toàn triaxylglixerol T trong dung dịch NaOH, thu được sản phẩm gồm

glixerol, natri panmitat, natri oleat và natri stearat Số công thức cấu tạo thỏa mãn tính chất của T là

Câu 30 Thủy phân hoàn toàn chất béo X trong dung dịch NaOH, thu được glixerol và hỗn hợp hai muối

natri của axit panmitic và axit stearic Số công thức cấu tạo thỏa mãn tính chất của X là

Câu 31 Cho các chất: vinyl axetat, phenyl axetat, etyl fomat, tripanmitin Số chất trong các chất khí trên

khi thủy phân trong dung dịch NaOH dư, đun nóng sinh ra ancol là

Câu 32 Cho dãy các chất: phenyl axetat, anlyl axetat, metyl axetat, etyl fomat, tripanmitin, vinyl fomat

Số chất trong dãy khi thủy phân trong dung dịch NaOH loãng (dư), đun nóng sinh ra ancol là

Câu 33 Cho dãy các chất: (1) metyl propionat, (2) triolein, (3) metylamoni axetat, (4) poli(metyl

metacrylat), (5) poli(etylen terephtalat)

Số chất tác dụng với dung dịch NaOH (dư, to) có xảy ra phản ứng thủy phân chức este là

Câu 34 Cho các chất: anlyl axetat, phenyl axetat, etyl fomat, tripanmitin Số chất trong các chất khí trên

khi thủy phân trong dung dịch NaOH dư, đun nóng sinh ra ancol là

Câu 35 Cho dãy các chất: phenyl axetat, metyl axetat, etyl fomat, tripanmitin Số chất trong dãy khi thủy

phân trong dung dịch NaOH (dư), đun nóng sinh ra ancol là

Trang 29

Câu 36 Khi thủy phân hoàn toàn 1 mol triglixerit X trong dung dịch NaOH thu được 1 mol glixerol, 1

mol natri panmitat và 2 mol natri oleat Số liên kết π trong một phân tử X là :

Câu 37 Cho dãy các chất: phenyl axetat, benzyl fomat, vinyl axetat, metyl axetat, etyl fomat, tristearin

Số chất trong dãy khi thủy phân trong dd NaOH (dư), đun nóng sinh ra ancol là

Câu 38 Cho dãy các chất: phenyl axetat, anlyl axetat, etyl fomat, tripanmitin Số chất trong dãy khi thủy

phân trong dung dịch NaOH (dư), đun nóng sinh ra ancol là

Câu 39 Cho dãy các chất: phenyl axetat, metyl axetat, etyl fomat, tripanmitin, vinyl axetat Số chất trong

dãy khi thủy phân trong dung dịch NaOH loãng, đun nóng sinh ra ancol là?

Câu 40 Số trieste khi thủy phân đều thu được sản phẩm gồm glixerol, axit CH3COOH và axit

C2H5COOH là

Câu 41 Cho dãy các chất: phenyl axetat, metyl benzoat, metyl metacrylat, anlyl axetat, metyl axetat, etyl

fomat, triolein, vinyl axetat, tristearin Số chất trong dãy khi thủy phân trong dung dịch NaOH loãng (dư), đun nóng sinh ra ancol là

(1) Dùng dưa xit axetic; (2) liên tục thêm ancol vào bình phản ứng; (3) Thêm chất xúc tác vào;

(4) Thường xuyên tách ester ra khỏi hỗn hợp phản ứng; (5) nhỏ giọt chậm nước vào hỗn hợp; (6) đun hồi lưu hỗn hợp phản ứng

Số biện pháp làm tăng hiệu suất tạo este là:

Trang 30

Đáp án

triolein có 3 gốc oleat (C17H33COO) kết hợp với gốc hiđrocacbon của glixerol (C3H5)

mỗi gốc oleat gồm 1πC=O + 1πC=C nên tổng triolein có 6π

các phương trình hóa học của phản ứng thủy phân etse là:

(1) metyl axetat: CH3COOCH3 + NaOH → CH3COONa + CH 3 OH (ancol metylic)

(2) vinyl axetat: CH3COOCH=CH2 + NaOH → CH3COONa + CH3CHO (anđehit)

(3) tristearin: (C17H35COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C17H35COONa + C 3 H 5 (OH) 3 (gilxerol)

(4) benzyl axetat: CH3COOCH2C6H5 + NaOH → CH3COONa + C 6 H 5 CH 2 OH (ancol benzylic)

(5) etyl acrylat: CH2=CHCOOC2H5 + NaOH → CH2=CHCOONa + C 2 H 5 OH (ancol etylic)

(6) iso-amyl axetat (dầu chuối) + NaOH → CH3COONa + (CH 3 ) 2 CHCH 2 CH 2 OH (ancol isoamylic).

Tổng kết, có 5 phản ứng thỏa mãn yêu cầu

● Phenyl axetat: CH3COOC6H5 + 2NaOH t CH3COONa + C6H5ONa + H2O

● Vinyl fomat: HCOOCH=CH2 + NaOH t HCOONa + CH3CHO

● Trilinolein: (C17H33COO)3C3H5 + 3NaOH t 3C17H33COONa + C3H5(OH)3

● Etyl fomat: HCOOC2H5 + NaOH t HCOONa + C2H5OH

⇒ các chất thỏa là trilinolein, etyl fomat

Các chất phản ứng được với dung dịch Br2 phải chứa πC=C, –CHO hoặc là anilin, phenol

⇒ các chất phản ứng được với dung dịch Br2 là vinyl axetat, triolein

Ta có các phản ứng cụ thể sau

(1) HCOOCH2CH3 + NaOH → HCOONa + CH 3 CH 2 OH

(2) CH3COOCH=CH2 + NaOH → CH3COONa + CH3CHO

(3) (C17H33COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C17H33COONa + C 3 H 5 (OH) 3

(4) CH2=CHCOOCH3 + NaOH → CH2=CHCOONa + CH 3 OH

(5) CH3COOC6H5 + 2NaOH → CH3COONa + C6H5ONa + H2O

trong dãy các este, chỉ có 2 este còn nối đôi C=C

Trang 31

||→ có khả năng phản ứng cộng H2 (Ni, to) gồm:

• triolein: (CH3[CH2]7CH=CH[CH2]7COO)3C3H5

• vinyl axetat: CH3COOCH=CH2

các chất còn lại đều là chất béo no, este no nên không thỏa mãn

Theo đó, đáp án đúng cần chọn là A

Các chất phản ứng được dung dịch NaOH, đun nóng gồm:

• axit axetic: CH3COOH + NaOH → CH3COONa + H2O

• phenol:

• metyl fomat: HCOOCH3 + NaOH → HCOONa + CH3OH

• tristearin: (C17H35COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C17H35COONa + C3H5(OH)3

⇒ có 4 chất trong dãy thỏa mãn yêu cầu

các đặc điểm, tính chất đúng với tristearin: (C17H35COO)3C3H5 là:

(1) thể rắn, (2) nhẹ hơn nước, (3) tan trong hexan, (4) bị thuỷ phân trong môi trường axit

triolein có công thức cấu tạo: (C17H33COO)3H5 → có nối đôi C=C ở gốc hiđrocacbon

⇒ triolein ở thể lỏng ở đk thường, bị ôi thiu khi để ngoài không khí (bị oxi hóa);

còn tính chất nhẹ hơn nước và bị thủy phân trong môi trường kiềm là tính chất chung của este

⇒ có 4 trong 5 phát biểu đúng

• các chất glixerol, natri panmitat tan tốt trong nước

• axit panmitic ít tan còn tripanmitin không tan trong nước

Các phản ứng thủy phân xảy ra:

(1) vinyl axetat: CH3COOCH=CH2 + NaOH → CH3COONa + CH3CHO

(2) triolein: (C17H33COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C17H33COONa + C3H5(OH)3

(3) metyl acrylat: CH2=CHCOOCH3 + NaOH → CH2=CHCOONa + CH3OH

(4) phenyl axetat: CH3COOC6H5 + 2NaOH → CH3COONa + C6H5ONa

||⇒ Phản ứng (1) và (3) thỏa mãn yêu cầu

• Có 2 trường hợp có phản ứng khi cho triolein phản ứng với: H2 (Ni, to) và dung dịch NaOH (to)

(C17H33COO)3C3H5 + 3H2 Ni,t (C17H35COO)3C3H5

(C17H33COO)3C3H5 + 3NaOH t 3C17H33COONa + C3H5(OH)3

Trang 32

Để có phản ứng xà phòng hóa với NaOH ta cần chất đó là este

+ Nhận thấy trong 4 chất thì có 3 chất là este

► traxylglicerol T được tạo từ 3 gốc axit béo panmitat, oleat và stearat

||→ số công thức thỏa mãn T là số đồng phân vị trí tương đối giữa 3 gốc này với gốc hđc của glixerol:

Có 3 đồng phân thỏa mãn thôi

Các chất thỏa mãn là etyl fomat và tripanmitin

CH3COOC6H5 ( phenyl axetat) + 2NaOH → CH3COONa + C6H5ONa + H2O (1)

CH3COOCH2-CH=CH2 (anlyl axetat)+ NaOH → CH3COONa + CH2=CH-CH2OH (2)

CH3COOCH3 (metyl axetat) + NaOH → CH3COONa + CH3OH (3)

HCOOC2H5 (etyl fomat) + NaOH → HCOONa + C2H5OH (4)

C3H5(OOCC15H15)3 ( tripanmitin) + 3NaOH → C3H5(OH)3 + 3C15H31COONa (5)

HCOOCH=CH2 + NaOH → HCOONa + CH3CHO (6)

⇒ các phản ứng (2), (3), (4), (5) sinh ra ancol

Số chất tác dụng với NaOH dư sinh ra ancol gồm:

+ Anlyl axetat, etyl fomat, tripanmitin

Ta có:

● Phenyl axetat ⇔ CH3COOC6H5

CH3COOC6H5 + 2NaOH → CH3COONa + C6H5ONa + H2O (Loại)

● Metyl axetat ⇔ CH3COOCH3

CH3COOCH3 + NaOH → CH3COONa + CH3OH (Chọn).

● Etyl fomat ⇔ HCOOC2H5

HCOOC2H5 + NaOH → HCOONa + C2H5OH (Chọn).

● Tripanmitin ⇔ (C15H31COO)3C3H5

(C15H31COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C15H31CONa + C3H5(OH)3 (Chọn).

CH3COOC6H5 + 2NaOH → CH3COONa + C6H5ONa + H2O

HCOOCH2C6H5 + NaOH → HCOONa + C6H5CH2OH

CH3COOCH=CH2 + NaOH → CH3COONa + CH3CHO

Trang 33

CH3COOCH3 + NaOH → CH3COONa + CH3OH

HCOOC2H5+ NaOH → HCOONa + C2H5OH

(C17H35COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C17H35COONa + C3H5(OH)3

● Phenyl axetat: CH3COOC6H5 + 2NaOH → CH3COONa + C6H5ONa + H2O

● Anlyl axetat: CH3COOCH2CH=CH2 + NaOH → CH3COONa + CH2=CHCH2OH

● Etyl fomat: HCOOC2H5 + NaOH → HCOONa + C2H5OH

● Tripanmitin: (C15H31COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C15H31COONa + C3H5(OH)3

⇒ chỉ có phenyl axetat thủy phân không sinh ra ancol

Các phản ứng thủy phân xảy ra theo các phương trình hóa học sau:

• phenyl axetat: CH3COOC6H5 + 2NaOH → CH3COONa + C6H5ONa + H2O

(đây là trường hợp thủy phân của este phenol, thu được 2 muối)

• metyl axetat: CH3COOCH3 + NaOH → CH3COONa + CH3OH (ancol metylic).

• etyl fomat: HCOOC2H5 + NaOH → HCOONa + C2H5OH (ancol etylic).

• tripanmitin: (C15H31COO)3C3H5 + 3NaOH → 3C15H31COONa + C3H5(OH)3 (glixerol).

• vinyl axetat: CH3COOCH=CH2 + NaOH → CH3COONa + CH3CHO (anđehit axetic)

⇒ có 3 chất thỏa mãn sinh ra ancol là: metyl axetat, etyl fomat, tripanmitin

• Có 4 CTCT thỏa mãn là CH2(OCOCH3)-CH(OCOCH3)-CH2(OCOC2H5),

CH2(OCOCH3)-CH(OCOC2H5)-CH2(OCOCH3),

CH2(OCOC2H5)-CH(OCOCH3)-CH2(OCOCH3),

CH2(OCOC2H5)-CH(OCOCH3)-CH2(OCOC2H5)

Do đó, thấy ngay các biện pháp (1), (2), (4) đúng

Chú ý (6) đun hổi lưu là biện pháp để tăng hiệu suất sản xuất este so với các bình thường

(5) thêm sản phẩm vào nên rõ không thỏa mãn

(3) thêm chất xúc tác ở đây là H2SO4 đặc, hút nước mạnh → làm giảm sản phẩm H2O nên thỏa mãn

Như vậy tổng cộng sẽ có 5 biện pháp

Trang 34

4.2 Dạng câu phát biểu

Câu 1 Hãy chọn nhận định đúng

A Lipit là este của glixerol với các axit béo

B Chất béo là trieste của glixerol và các axit no đơn chức mạch không phân nhánh

C Chất béo là một loại lipit

D Lipit là tên gọi chung cho dầu mỡ động, thực vật

Câu 2 Phát biểu nào sau đây không đúng?

A Chất béo là este của glixerol và axit cacboxylic mạch cacbon dài, không phân nhánh

B Chất béo không tan trong nước

C Dầu ăn và dầu bôi trơn có cùng thành phần nguyên tố

D Chất béo là thức ăn quan trọng của con người

Câu 3 Phát biểu nào sau đây đúng?

A Mỡ động vật chủ yếu cấu thành từ các gốc axit béo chưa no

B Dầu mỡ sau khi rán có thể được dùng để tái chế thành nhiên liệu

C Chất béo tan tốt trong nước và trong dung dịch axit clohidric

D Hidro hóa dầu thực vật lỏng thu được mỡ động vật rắn

Câu 4 Phát biểu nào sau đây là đúng?

A Trong một phân tử triolein có chứa 3 liên kết pi

B Hiđro hóa hoàn toàn chất béo lỏng, thu được chất béo rắn

C Ở nhiệt độ thường, tristearin tồn tại ở thể lỏng

D Chất béo là đieste của glixerol với các axit béo

Câu 5 Phát biểu nào sau đây là sai?

A Chất béo là trieste của glixerol với các axit béo

B Chất béo nhẹ hơn nước và không tan trong nước

C Triolein có phản ứng cộng hiđro (xúc tác Ni, đun nóng)

D Ở điều kiện thường, triolein tồn tại ở thể rắn

Câu 6 Chọn phát biểu đúng ?

A Phản ứng giữa axit cacboxylic và ancol khi có mặt của axit sunfuric đặc là phản ứng một chiều

B Phản ứng thuỷ phân metyl axetat trong môi trường axit là phản ứng thuận nghịch

C Khi thuỷ phân chất béo luôn thu được etilenglicol

D Tất cả các este phản ứng với dung dịch kiềm luôn thu được sản phẩm là muối và ancol

Câu 7 Phát biểu nào dưới đây không đúng

A Mỡ động vật chủ yếu cấu thành từ các este của các axit béo no, tồn tại ở thể rắn

B Dầu thực vật chủ yếu cấu thành từ các este của các axit béo không no, tồn tại ở thể lỏng

C Hiđro hoá dầu thực vật lỏng sẽ tạo thành các mỡ động vật rắn

D Chất béo nhẹ hơn nước và không tan trong nước

A Mỡ động vật chứa chủ yếu các triglixerit của các gốc axit béo no, tồn tại ở trạng thái rắn

B Dầu thực vật chứa chủ yếu các triglixerit của các gốc axit béo không no, tồn tại ở trạng thái lỏng

C Lipit là este của glixerol với các axit béo

D Chất béo nhẹ hơn nước và không tan trong nước

Câu 9 Chọn phát biểu đúng, ở nhiệt độ phòng

A chất béo no thì rắn còn chất béo không no thì lỏng.

B chất béo không no thì rắn còn chất béo no thì lỏng.

C chất béo no thường rắn còn chất béo không no thường lỏng.

D chất béo không no thường rắn còn chất béo no thường lỏng.

ID: 42509

Câu 10 Phát biểu nào sau đây là đúng

A Tripanmitin là chất lỏng ở nhiệt độ thường

B Thuỷ phân este trong môi trường NaOH thu được xà phòng

C Các este đơn chức luôn tác dụng với NaOH theo tỷ lệ mol 1:1

D Chất béo nhẹ hơn nước, không tan trong nước

Câu 11 Phát biểu nào sau đây không đúng về xà phòng và chất tẩy rửa tổng hợp?

A Đều được sản xuất bằng cách đun nóng chất béo với dung dịch kiềm

Trang 35

B Xà phòng là hỗn hợp muối natri (kali) của axit béo, không nên dùng xà phòng trong nước cứng vì

tạo ra muối kết tủa

C Chất tẩy rửa tổng hợp không phải là muối natri của axit cacboxylic, ít bị kết tủa trong nước cứng

D Đều có khả năng hoạt động bề mặt cao, có tác dụng làm giảm sức căng bề mặt chất bẩn

Câu 12 Phát biểu nào sau đây sai?

A Số nguyên tử hidro trong phân tử este đơn và đa chức luôn là một số chẵn

B Sản phẩm của phản ứng xà phòng hóa chất béo là axit béo và glixerol

C Nhiệt độ sôi của este thấp hơn hẳn so với ancol có cùng phân tử khối

D Trong công nghiệp có thể chuyển hóa chất béo lỏng thành chất béo rắn

Câu 13 Phát biểu nào sau đây không đúng về xà phòng và chất giặt rửa tổng hợp?

A Xà phòng và chất giặt rửa tổng hợp có tính hoạt động bề mặt cao, có tác dụng làm giảm sức căng bề

mặt chất bẩn

B Xà phòng và chất giặt rửa tổng hợp được sản xuất bằng cách đun nóng chất béo với dung dịch kiềm

C Không nên dùng xà phòng trong nước cứng vì tạo ra muối kết tủa canxi và magie

D Chất giặt rửa tổng hợp có thể dùng để giặt quần áo trong nước cứng vì không tạo kết tủa với canxi

và magie

Câu 14 Nhận định nào sau đây đúng?

A Số nguyên tử C, H, O trong phân tử chất béo đều là số nguyên, chẵn

B Nhiệt độ nóng chảy của tristearin cao hơn nhiệt độ nóng chảy của triolein

C Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường kiềm là phản ứng thuận nghịch

D Dầu ăn và dầu nhớt động cơ có cùng thành phần nguyên tố

A Chất béo bị thủy phân trong môi trường kiềm thu được muối và ancol

B Một số este no, đơn chức, mạch hở phản ứng với dung dịch NaOH không tạo ra muối và ancol

C Thủy phân este no, đơn chức, mạch hở trong dung dịch H2SO4 loãng thu được axit và ancol

D Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường axit là phản ứng thuận nghịch

Câu 16 Chọn phát biểu đúng

A Thủy phân vinyl axetat trong môi trường kiềm thu được ancol

B Công thức phân tử của tristearin là C57H108O6

C Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường kiềm là phản ứng một chiều

D Ở điều kiện thường triolein là chất rắn không tan trong nước, nhẹ hơn nước

A Chất béo có nhiều ứng dụng trong đời sống

B Phản ứng thủy phân este trong môi trường axit gọi là phản ứng xà phòng hóa

C Chất béo là hợp chất thuộc loại trieste

D Phản ứng thủy phân este trong môi trường kiềm là phản ứng một chiều

Câu 18 Phát biểu nào dưới đây không đúng?

A Hiđro hóa chất béo lỏng thu được chất béo rắn

B Chất béo không tan trong nước và nặng hơn nước

C Thủy phân chất béo trong môi trường bazơ sẽ thu được xà phòng

D Chất béo là trieste của glixerol và axit béo

Câu 19 Phát biểu đúng là

A Phản ứng giữa axit và rượu khi có H2SO4 đặc là phản ứng một chiều

B Tất cả các este phản ứng với dung dịch kiềm luôn thu được sản phẩm cuối cùng là muối và rượu

(ancol)

C Khi thủy phân chất béo luôn thu được C2H4(OH)2

D Phản ứng thủy phân este trong môi trường axit là phản ứng thuận nghịch

A Chất béo là trieste của etylen glicol với các axit béo

B Các chất béo thường không tan trong nước và nhẹ hơn nước

C Triolein có khả năng tham gia phản ứng cộng hiđro khi đun nóng có xúc tác Ni

D Chất béo bị thủy phân khi đun nóng trong dung dịch kiềm

Câu 21 Nhận xét nào sau đây đúng?

A Chất béo là este của glixerol và axit béo

Trang 36

B Chất béo để lâu ngày có mùi khó chịu là do chất béo tham gia phản ứng hiđro hóa

C Muối natri hoặc kali của axit là thành phần chính của xà phòng

D Thủy phân chất béo luôn thu được glixerol

Câu 22 Phát biểu nào sau đây là đúng?

A Chất béo bị thủy phân không hoàn toàn trong môi trường axit

B Xà phòng hóa hoàn toàn tripanmitin thu được etylen glicol

C Đun nóng tristearin với dung dịch H2SO4 loãng thu được axit oleic

D Xà phòng hóa chất béo luôn thu được muối của một axit béo

Câu 23 Phát biểu nào sau đây là sai?

A Thủy phân hoàn toàn chất béo luôn thu được glixerol

B Các este bị thủy phân trong môi trường kiềm đều tạo muối và ancol

C Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường kiềm gọi là phản ứng xà phòng hóa

D Muối natri của các axit béo được dùng để sản xuất xà phòng

Câu 24 Thủy phân hoàn toàn 1 mol trieste X trong dung dịch NaOH dư, thu được 1 mol glixerol, 1 mol

natri propionat và 2 mol natri acrylat Phát biểu nào sau đây đúng?

A Phân tử X có 5 liên kết π

B Có 3 đồng phân cấu tạo thỏa mãn tính chất của X

C Phân tử chất X có chứa 18 nguyên tử hiđro

D 1 mol X làm mất màu tối đa 1 mol Br2 trong dung dịch

Câu 25 Phát biểu nào sau đây không đúng:

A Thủy phân hoàn toàn 1 mol chất béo được 3 mol glixerol

B Chất béo là thành phần chính của dầu mỡ động, thực vật

C Nhiệt độ nóng chảy của tristearin cao hơn của triolein

D Trong phân tử trilinolein có 9 liên kết π

Câu 26 Phát biểu đúng là

A Thủy phân chất béo trong môi trường axit là phản ứng một chiều

B Triolein ở điều kiện thường là chất béo lỏng, không tan trong nước

C Benzyl axetat là este có mùi thơm của chuối chín

D Metyl acrylat là este được sử dụng để điều chế thủy tinh hữu cơ

Câu 27 Phát biểu nào sau đây đúng ?

A Dẩu mỡ bị ôi là do liên kết đôi C=C ở gốc axit không no trong chất béo bị oxi hóa chậm bởi oxi

không khí

B Phản ứng xà phòng hóa xảy ra chậm hơn phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường axit

C Phản ứng este hóa là phản ứng thuận nghịch, cần đun nóng và có mặt dung dịch H2SO4 loãng

D Hiđro hóa triolein ở trạng thái lỏng thu được tripanmitin ở trạng thái rắn

Câu 28 Phát biểu đúng là:

A Phản ứng thủy phân este trong môi trường axit là phản ứng thuận nghịch

B Phản ứng giữa axit và ancol khi có H2SO4 đặc là phản ứng một chiều

C Tất cả các este phản ứng với dung dịch kiềm luôn thu được sản phẩm cuối cùng là muối và ancol

D Khi thủy phân chất béo luôn thu được C2H4(OH)2

A Chất béo chứa chủ yếu các gốc không no của axit thường là chất lỏng ở nhiệt độ phòng và được gọi

là dầu

B Chất béo chứa chủ yếu các gốc no của axit thường là chất rắn ở nhiệt độ phòng

C Chất béo là trieste của glixerol với các axit béo

D Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường kiềm là phản ứng thuận nghịch

Câu 30 Phát biểu nào sau đây là đúng nhất ?

A Lipit là trieste của glixerol với các axit béo

B Axit béo là các axit monocacboxylic mạch cacbon không phân nhánh

C Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường kiềm gọi là phản ứng xà phòng hóa và là phản ứng

thuận nghịch

D Phương pháp thông thường sản xuất xà phòng là đun dầu thực vật hoặc mỡ động vật với dung dịch

NaOH hoặc KOH

Câu 31 Phát biểu không đúng là

Trang 37

A Chất béo là trieste của glixerol và axit béo

B Khi đun nóng chất béo với dung dịch NaOH hoặc KOH sẽ thu được xà phòng

C Triolein có khả năng làm mất màu dung dịch nước brom

D Chất béo (dầu, mỡ ăn) có thể dùng làm chất bôi trơn cho động cơ và ổ trục máy móc

Câu 32 Cho 1 mol triglixerit X tác dụng với dung dịch NaOH dư, thu được 1 mol glixerol, 1 mol natri panmitat và 2 mol natri oleat Phát biểu nào sau đây sai?

B Số công thức cấu tạo phù hợp của X là 2

C Công thức phân tử chất X là C52H96O6

D 1 mol X phản ứng được với tối đa 2 mol Br2 trong dung dịch

Câu 33 Chất hữu cơ Z có công thức phân tử C17H16O4, không làm mất màu dung dịch brom, Z tác dụng với NaOH theo phương trình hóa học: Z + 2NaOH → 2X + Y; trong đó Y hòa tan Cu(OH)2 tạo thành dung dịch màu xanh lam Phát biểu nào sau đây là đúng?

A Không thể tạo ra Y từ hidrocacbon tương ứng bằng một phản ứng

B Thành phần % khối lượng của cacbon trong X là 58,3%

C Z có 2 đồng phân cấu tạo thỏa mãn điều kiện bài toán

D Cho 15,2 gam Y tác dụng với Na dư thu được 2,24 lít H2 (đktc)

Câu 34 Cho 1 mol triglixerit X tác dụng với lượng dư dung dịch NaOH, thu được 1 mol glixerol, 2 mol natri panmitat và 1 mol natri oleat Phát biểu nào sau đây đúng?

B Có 3 đồng phân cấu tạo thỏa mãn tính chất của X.

C Công thức phân tử của X là C55H102O6

D 1 mol X làm mất màu tối đa 1 mol Br2 trong dung dịch

Câu 35 Phân tử chất béo T được cấu tạo từ một gốc panmitat và hai gốc oleat liên kết với gốc hiđrocacbon của glixerol Phát biểu nào sau đây là sai?

A Phân tử T có chứa hai liên kết đôi C=C

B Có 2 đồng phân cấu tạo thỏa mãn tính chất của T

C Phân tử T có chứa 52 nguyên tử cacbon

D 1 mol T làm mất màu tối đa 2 mol Br2 trong dung dịch

Câu 36 Phân tử chất béo E được cấu tạo từ một gốc panmitat, một gốc oleat và một gốc stearat liên kết với gốc hiđrocacbon của glixerol Phát biểu nào sau đây sai?

A Phân tử E có chứa 5 liên kết π B Có 3 đồng phân cấu tạo thỏa mãn tính chất của E.

C Công thức phân tử chất E là C55H104O6 D E cộng H2 (xúc tác Ni, to) theo tỉ lệ mol 1 : 1

Câu 37 Cho các phát biểu sau về chất béo:

(a) Chất béo rắn thường không tan trong nước và nặng hơn nước

(b) Dầu thực vật là một loại chất béo trong đó có chứa chủ yếu các gốc axit béo không no

(c) Dầu thực vật và dầu bôi trơn đều không tan trong nước nhưng tan trong dung dịch axit

(d) Các chất béo đều tan trong dung dịch kiềm đun nóng

Số phát biểu đúng là

Câu 38 Cho các phát biểu sau:

(a) Chất béo là trieste của glixerol với các axit béo

(b) Chất béo là thành phần chính của dầu thực vật và mỡ động vật

(c) Lipit chứa chất béo, sáp, steroit, photpholipit

(d) Chất béo chứa các gốc axit không no thường tồn tại ở thể rắn

Số nhận định đúng là

(a) Phản ứng xà phòng hóa chất béo xảy ra một chiều

(b) Liên kết C=C bị oxi hóa chậm bởi O2 gây hiện tượng mỡ bị ôi

(c) Chất béo là nguyên liệu sản xuất xà phòng và glixerol trong công nghiệp

(d) Số nguyên tử cacbon trong một phân tử chất béo là một số lẻ

Trang 38

(a) Chất béo là trieste của glixerol và axit cacboxylic

(b) Thủy phân chất béo luôn thu được glixerol

(c) Trong phân tử triolein có chứa 3 liên kết pi (π)

(d) Lipit là chất béo

(a) Triolein có khả năng tham gia phản ứng cộng hiđro khi đun nóng có xúc tác Ni

(b) Chất béo nhẹ hơn nước, không tan trong nước nhưng tan nhiều trong dung môi hữu cơ

(c) Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường axit là phản ứng thuận nghịch

(d) Tristearin, triolein có công thức lần lượt là: (C17H33COO)3C3H5, (C17H35COO)3C3H5

Câu 42 Cho các nhận định sau:

(1) Chất béo thuộc loại hợp chất este

(2) Chất béo là thành phần chính của dầu mỡ động vật, thực vật

(3) Khi đun nóng chất béo lỏng với hidro có Ni xúc tác thì thu được chất béo rắn

(4) Chất béo chứa axit không no thường là chất lỏng ở nhiệt độ thường và được gọi là dầu

(5) Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường kiềm là phản ứng thuận nghịch

(4) Chất béo chứa các gốc axit không no thường là chất lỏng ở nhiệt độ thường và được gọi là dầu

(5) Phản ứng thuỷ phân chất béo trong môi trường kiềm là phản ứng thuận nghịch

(6) Chất béo là thành phần chính của dầu mỡ động, thực vật

Số nhận định đúng là

(a) Các este không tan trong nước do chúng nhẹ hơn nước

(b) Chất béo là trieste của glixerol với các axit monocacboxylic cacbon dài, phân nhánh

(c) Chất béo chứa các gốc axit no thường là chất lỏng ở nhiệt độ thường và được gọi là dầu

(d) Các este không tan trong nước và nổi lên trên mặt nước là do chúng không tạo được liên kết hiđro với nước và nhẹ hơn nước

(e) Phản ứng thuỷ phân chất béo trong môi trường kiềm là phản ứng thuận nghịch

(g) Khi đun chất béo lỏng với hiđro có xúc tác niken trong nồi hấp thì chúng chuyển thành chất béo rắn

Số nhận định không đúng là

Câu 45 Tiến hành thí nghiệm xà phòng hóa tristearin theo các bước sau:

Bước 1: Cho vào bát sứ khoảng 1 gam tristearin và 2 – 2,5 ml dung dịch NaOH nồng độ 40%.

Bước 2: Đun sôi nhẹ hỗn hợp khoảng 30 phút và khuấy liên tục bằng đũa thủy tinh, thỉnh thoảng thêm vài

giọt nước cất để giữ cho thể tích của hỗn hợp không đổi

Bước 3: Rót thêm vào hỗn hợp 4 – 5 ml dung dịch NaCl bão hòa nóng, khuấy nhẹ rồi để nguội

Phát biểu nào sau đây đúng?

A Tách hết natri sterat ra khỏi hỗn hợp sau bước 3, thu được chất lỏng có khả năng hòa tan Cu(OH)2

thành dung dịch màu tím

B Sau bước 3, hỗn hợp tách thành hai lớp: phía trên là chất rắn màu trắng, phía dưới là chất lỏng

C Mục đích chính của việc thêm dung dịch NaCl là làm tăng tốc độ cho phản ứng xà phòng hóa

D Sau bước 2, thu được 2 lớp chất lỏng không hòa tan vào nhau

Trang 39

(a) Este của phenol được điều chế bằng phương pháp cho một axit cacboxylic tác dụng với phenol.

(b) Các este đều nhẹ hơn nước, không tan trong nước, tan nhiều trong các dung dịch môi hữu cơ không cực

(c) Chất béo là trieste của glixerol với các axit béo gọi chung là triglixerit hay triaxylglixerol

(d) Xà phòng giảm tác dụng trong môi trường nước cứng do tạo chất kết tủa

(e) Xà phòng hóa chất béo thu được glixerol và axit adipic

(g) Triolein có khả năng tác dụng được với dung dịch brom theo tỉ lệ triolein Br2=1:3

Số phát biểu đúng là:

(1) Thuỷ phân htoàn este no, đơn chức mạch hở trong dd kiềm thu được muối và ancol

(2) Phản ứng este hoá giữa axit cacboxylic với ancol (xt H2SO4 đặc) là p/ứ thuận nghịch

(3) Trong phản ứng este hoá giữa axit axetic và etanol (xt H2SO4 đặc), nguyên tử O của phân tử H2O có nguồn gốc từ axit

(4) Đốt cháy hoàn toàn este no mạch hở luôn thu được CO2 và H2O có số mol bằng nhau

(5) Các axit béo đều là các axit cacboxylic đơn chức và có số ngtử cacbon chẵn

Số phát biểu đúng là:

(1) Dầu, mỡ động thực vật có thành phần chính là chất béo

(2) Dầu mỡ bôi trơn máy và dầu mỡ đồng thực vật có thành phần giống nhau

(3) Có thể rửa sạch các đồ dùng bám dầu mỡ động thực vật bằng nước

(4) Dầu mỡ động thực vật có thể để lâu trong không khí mà không bị ôi thiu

(5) Phản ứng thủy phân este trong môi trường kiềm được gọi là phản ứng xà phòng hóa

(6) Chất béo là thức ăn quan trọng của con người

(7) Ở nhiệt độ thường, triolein tồn tại ở thể rắn

(1) Nguyên nhân làm dầu mỡ bị ôi thiu là do các liên kết pi trong gốc hiđrocacbon của axit béo không no.(2) Các triglixerit chứa chủ yếu các gốc axit béo no thường là chất lỏng ở nhiệt độ thường

(3) Thủy phân este trong môi trường axit luôn là phản ứng thuận nghịch

(4) Các este đều có nhiệt độ sôi cao hơn axit có cùng số nguyên tử cacbon

(5) Các chất béo đều không tan trong nước nhưng tan nhiều trong các dung môi hữu cơ

(6) Cho metyl axetat hoặc tristearin vào dung dịch NaOH đun nóng đều xảy ra phản ứng xà phòng hóa

Số phát biểu đúng là:

Câu 50 Có các nhận định sau:

(1) Lipit là một loại chất béo

(2) Lipit gồm chất béo, sáp, steroit, photpholipit,

(3) Chất béo là các chất lỏng

(4) Chất béo chứa các gốc axit không no thường là chất lỏng ở nhiệt độ thường

(5) Phản ứng thủy phân chất béo trong môi trường kiềm là phản ứng thuận nghịch

(6) Chất béo là thành phần chính của dầu mỡ động vật, thực vật

Các nhận định đúng là

A (1), (2), (4), (6) B (1), (2), (4), (5) C (2), (4), (6) D (3), (4), (5)

(1) Chất béo là một este no, mạch hở, ba chức

(2) Chất béo rắn dễ bị oxi hóa hơn chất béo lỏng

(3) Trong công nghiệp, một lượng lớn chất béo dùng để sản xuất xà phòng và glixerol

(4) Chất béo không tan trong nước, nhẹ hơn nước, tan trong benzen, ete

(5) Tên gọi khác của triolein là trioleoylglyxerol

(6) Chất béo là thức ăn quan trọng của con người

(7) Hiđro hóa hoàn toàn tristearin được tripanmitin

Trang 40

(8) Các axit cacboxylic mạch dài, không phân nhánh là các axit béo

(9) Công thức của este no, mạch hở hai chức là CnH2n–2O4 (với n ≥ 4)

(10) Đốt cháy chất béo luôn thu được nCO2< nH2O

A sai vì chất béo là este của glixerol và axit béo, lipit gồm chất béo, phospholipid, steroit, sáp

B sai vì axit còn phải thỏa mãn có số C chẵn từ 12-24C

C đúng

D sai, chất béo mới là tên gọi chung cho dầu mỡ động, thực vật

+ Dầu ăn là chất béo nên thành phần nguyên tố gồm C, H và O

+ Dầu bôi trơn thành phần gồm các CxHy cao phân tử gồm C và H

+ Mỡ động vật chủ yếu cấu thành từ các gốc axit béo no ⇒ A Sai.

+ Chất béo không tan trong nước ⇒ C sai.

+ Hidro hóa dầu thực vật lỏng → Chất béo rắn ⇒ D sai

• triolein có 3 gốc oleat, mỗi gốc gồm 1πC=O + 1πC=C; 3 gốc là 6π → A sai

• ở điều kiện thường, tristearin (một loại chất béo no) tồn tại ở thể rắn → C sai

• chất béo là trieste của glixerol là các axit béo, không phải đieste → D sai

||→ chỉ có phát biểu B là đúng: ví dụ triolein (lỏng) + 3H2 Ni,t tristearin (rắn)

Ở điều kiện thường, triolein (một loại chất béo không no) tồn tại ở thể lỏng

Thực hiện phản ứng: Triolein + 3H2 Ni,t Tristearin

sẽ chuyển thành loại chất béo no, tồn tại ở thể rắn trong điều kiện thường

Phản ứng giữa axit cacboxylic và ancol khi có mặt của axit sunfuric đặc là phản ứng thuận nghịch ( phản ứng este hóa) → A sai

Khi thuỷ phân chất béo luôn thu được glixerol ( C3H5(OH)3) → C sai

CH3COOCH=CH2 + NaOH → CH3COONa ( muối) + CH3CHO( andehit) → D sai

– Loại B vì thủy phân chất béo

– Loại C vì este của phenol cho tỉ lệ 1 : 2

Định dạng
Số trang	109
Dung lượng	1,28 MB