- Trung thùc trong viÖc th¶o luËn nhãm vÒ b¶n vÏ chi tiÕt II.. PhÇn chuÈn bÞ:..[r]
Trang 1Ngày soạn: 05/09/2010 Ngày giảng: 06/09/2010
Chơng I: Các bản vẽ các khối hình học
Tiết: 1 Vai trò của bản vẽ kĩ thuật trong sản xuất và đời sống
I Mục tiêu bài dạy
- Biết đợc vai trò của bản vẽ kĩ thuật đối với sản xuất và đời sống
- Có nhận thức đúng với việc học tập môn vẽ kĩ thuật
- HS hào hứng học tập bộ môn
II Phần chuẩn bị:
1 Thầy:
- Các tranh vẽ hình: 11, 12, 13 (SGK-5,6)
2 Trò:
- Tranh ảnh hoặc mô hình các sản phẩm cơ khí, các công trình kiến trúc, xây dựng
I ổn định tổ chức: (1)
II Kiểm tra bài cũ: ( 2 )
GV: Kiểm tra sách vở, đồ dùng học tập của học sinh cho bộ môn.
III Bài mới:
HĐ1:
?
GV
?
GV
?
GV
?
Tổ chức tình huống học tập:
Trong giao tiếp hàng ngày, con ngời
th-ờng dùng các phơng tiện gì
Hình vẽ là phơng tiện dùng trong giao
tiếp
Quan sát H1.1 cho biết các h a, b, c, d có
ý nghĩa gì
Các sản phẩm cơ khí, công trình kiến
trúc, công trình xây dựng…Muốn đợc
chế tạo hoặc thi công đúng nh ý muốn
của ngời thiết kế thì ngời thiết kế phải thể
hiện nó bằng cái gì ?
Ngời công nhân khi chế tạo các sản phẩm
và xây dựng các công trình thì căn cứ vào
cái gì ?
Bản vẽ kĩ thuật là ngôn ngữ dùng trong kĩ
thuật
- Xung quanh chúng ta có biết bao nhiêu
là sản phẩm do bàn tay khối óc của con
ngời sáng tạo ra, từ chiếc đinh vít, đến
chiếc ôtô, con tầu vũ trụ, từ ngôi nhà đến
công trình kiến trúc, xd
- Những sản phẩm đó đợc làm ra nh thế
nào ?
Các hình 1-2 a, b, c liên quan nh thế nào
đến bản vẽ kĩ thuật ?
Quan sát h 1- 3 a – Muốn sử dụng có
hiệu quả và an toàn các đồ dùng và thiết
bị đó thì chúng ta cần phải làm gì?
Để ngời tiêu dùng sử dụng một cách có
5
10
10
I Bản vẽ kĩ thuật đối với sản xuất.
- Trong quá trình sản xuất, muốn làm
ra một sản phẩm, ng ời thiết kế phải diễn tả chính xác hình dạng, kết cấu sản phẩm, nêu đầy đủ thông tin cần thiết Các nội dung này đ ợc trình bày theo các qui tắc thống nhất bằng bản
vẽ kĩ thuật
II Bản vẽ kĩ thuật đối với đời sống.
Trang 2?
?
hiệu quả và an toàn, mỗi chiếc máy hoặc
thiết bị phải kèm theo bản chỉ dẫn bằng
lời và bằng hình vẽ, sơ đồ
Hãy cho biết ý nghĩa của các hình 1 -3a,
b
GV: Yêu cầu học sinh quan sát H1- 4
SGK
Các lĩnh vực kĩ thuật có cần trang thiết bị
không ? Có cần cơ sở hạ tầng không ?
Nêu ví dụ về trang thiết bị và cơ sở hạ
tầng của các lĩnh vực kĩ thuật khác nhau
10
Bản vẽ kĩ thuật là tài liệu cần thiết kèm theo sản phẩm dùng trong trao đổi, sử dụng
III Bản vẽ dùng trong các lĩnh vực
kĩ thuật.
* Cơ khí: Máy công cụ, nhà xởng
* Xây dựng: Máy xây dựng, phơng tiện vận chuyển
* Giao thông: Phơng tiện giao thông,
đờng giao thông, cầu cống
* Nông nghiệp: Máy nông nghiệp, công trình thủy lợi, cơ sở chế biến
IV Luyện tập củng cố ( 5 )
GV: Yêu cầu học sinh đọc phần ghi nhớ
?: Vì sao nói bản vẽ kĩ thuật là “ngôn ngữ’’ chung dùng trong kĩ thuật ?
HS: Những ngời làm công tác kt trao đổi các ý tởng kt bằng bản vẽ kĩ thuật
?: Bản vẽ kĩ thuật có vai trò nh thế nào đối với sản xuất và đời sống
Hs: Bản vẽ kĩ thuật có vai trò rất quan trọng đối với sản xuất và đời sống Muốn chế tạo các sản phẩm, các công trình đó cần phải có các bản vẽ kt của chúng
?: Vì sao chúng ta phải học môn vẽ kĩ thuật ?
HS: Học vẽ kt để vận dụng vào cuộc sống và để học tốt các môn khoa học khác
V Hớng dẫn học ở nhà ( 2 )
- Học phần ghi nhớ sách giáo khoa – tr 7
- Trả lời các câu hỏi 1,2,3 Sgk
- Đọc trớc bài 2./ sgk tr 8
===========================
Tiết: 2 Hình chiếu
I Mục tiêu bài dạy
- Hiểu đợc thế nào là hình chiếu
- Nhận biết đợc các hình chiếu của vật thể trên bản vẽ kỹ thuật
- Có ý thức trao đổi trong thảo luận nhóm
II Phần chuẩn bị:
1 Thầy:
- Mẫu vật (bao thuốc lá), hình vẽ SGK – 8,9
2 Trò:
- học bài cũ và đọc trớc bài mới
I ổn định tổ chức : ( 1 )
II Kiểm tra bài cũ: ( 3 )
1 Câu hỏi:
2
Trang 3Bản vẽ kỹ thuật có vai trò nh thế nào trong sản xuất đời sống?
2 Đáp án:
Bản vẽ kĩ thuật có vai trò rất quan trọng đối với sản xuất và đời sống Muốn chế tạo các sản phẩm, các công trình đó cần phải có các bản vẽ kt của chúng
III Bài mới:
GV: Trên bản vẽ kt thờng nói tới ba hình
chiếu đó là hình chiếu đứng, chiếu
cạnh và chiếu bằng
Vậy đó là hình chiếu nh thế nào trong
bản vẽ ?
GV: Yêu cầu học sinh quan sát H1, 2
SGK tr 8
GV: Điểm A của vật thể có hình
chiếu là điểm A’ trên mặt phẳng
Đoạn thẳng AA’ gọi là tia chiếu và
mặt phẳng chiếu hay mặt phẳng hình
chiếu
GV: Có thể dùng đèn pin chiếu vật
mẫu lên mặt tờng để học sinh thấy
đ-ợc sự liên hệ giữa các tia sáng và
bóng của mẫu vật Con ngời đã mô
phỏng hiện tợng tự nhiên này để diễn
tả hình dáng của vật thể bằng phép
chiếu
GV: Yêu cầu học sinh quan sát các
H2.2.a, b, c / sgk -8
? Nhận xét về đặc điểm của các tia
chiếu đó
HS: - Tia chiếu xuyên tâm a (loe
rộng)
- Tia chiếu song song b-c
- Tia chiếu vuông góc c
GV: Yêu cầu HS quan sát H 2.3 /
SGK để nhận ra 3 mặt phẳng chiếu
GV: Cho học sinh quan sát vật mẫu
( hộp phấn, bao diêm)
? Hãy chỉ 3 mặt phẳng chiếu của vật
thể
GV: Tên gọi các h/c tơng ứng với các
hớng chiếu
2
5
10
12
I
Khái niệm về hình chiếu
II
Các phép chiếu
- Phép chiếu vuông góc( h.c) dùng để vẽ các hình chiếu vuông góc
- Phép chiếu song song (h b) và phép chiếu xuyên tâm (h .a) dùng để vẽ các hình biểu diễn ba chiều bổ xung cho các hình chữ nhật trên bản vẽ kt
III Các hình chiếu vuông góc
1 Các mặt phẳng chiếu
- Mặt chính diện gọi là mặt phẳng chiếu
đứng.
- Mặt phẳng nằm ngang gọi là mặt phẳng
chiếu bằng
- Mặt phẳng bên phải gọi là mặt phẳng
chiếu cạnh.
2 Các hình chiếu
- Hình chiếu đứng có hớng chiếu từ trớc
- Hình chiếu có hớng chiếu từ trên xuống -Hình chiếu có hớng chiếu từ trái sang
Trang 4Quan sát H2.3 và H2.4 cho biết các
hình chiếu đứng chiếu bằng và chiếu
cạnh thuộc các mặt phẳng chiếu nào
và có hớng chiếu nh thế nào ?
Thuộc mặt phẳng chiếu đứng, mặt
phẳng chiếu bằng, mặt phẳng chiếu
cạnh có hớng chiếu từ trớc tới, từ trên
xuống và từ trái sang
- Quan sát h2.5 / SGK – 10
- Quan sát h2.5 / SGK – 10 cho biết
vị trí các hình chiếu đứng ở trên bản
vẽ đợc sắp xếp nh thế nào ?
6
IV Vị trí các hình chiếu
- Mặt phẳng chiếu bằng đợc mở xuống
d-ới cho trùng vd-ới mặt phẳng chiếu đứng
- Mặt phẳng chiếu cạnh đợc mở sang bên phải cho trùng với mặt phẳng chiếu đứng
* Chú ý:
SGK- 10
IV Luyện tập củng cố: ( 5 )
Yêu cầu HS hoạt động nhóm – thảo luận bài tập SGK – 10 4’
Các nhóm đa ra phơng án trả lời
a, A- 2; B- 3; C – 1
b, 1: hình chiếu cạnh
2: hình chiếu đứng
3: hình chiếu bằng
V Hớng dẫn học ở nhà: ( 1 )
- Về nhà học bài
- Đọc phần có thể em cha biết / sgk – 11
===========================
Tiết: 3 Bài tập thực hành :
hình chiếu của vật thể
I Mục tiêu bài dạy
- Biết đợc sự liên quan giữa hớng chiếu và hình chiếu
- Biết đựơc cách bố trí các hình chiếu trên bản vẽ
- Có ý thức chuẩn bị đồ dùng để là bài thực hành
II Phần chuẩn bị:
1 Thầy:
- Mô hình cái nêm
2 Trò:
- 1 tờ giấy khổ A4, bút chì, thớc kẻ
I ổn định tổ chức: (1)
II Kiểm tra bài cũ: ( 3 )
1 Câu hỏi:
Thế nào là hình chiếu của 1 vật thể ? có các phép chiếu nào? mỗi phép chiếu có
đặc điểm gì?
2 Đáp án:
4
Trang 5 Chiếu vật thể lên một mặt phẳng ta đợc một hình gọi là hình chiếu của vật thể
Có 3 phép chiếu:
- Phép chiếu vuông góc: đặc điểm có các tia chiếu đồng qui tai một điểm
- Phép chiếu song song: đặc điểm có tia chiếu song song với nhau
- Phép chiếu xuyên tâm: đặc điểm có các tia chiếu vuông góc với mp chiếu
III Bài mới:
1 Đặt vấn đề: ( 1 )
Nêu rõ mục tiêu của bài
2 Bài mới:
Gv Trình bày nội dung và trình tự tiến
Gv Hớng dẫn hs cách trình bày bài thực
hành trên khổ giấy A4
12 I Cách trình bày báo cáo thực hành
Gv Để đọc đợc bản vẽ ngời ta phải kẻ
khung tên theo qui định sau:
140 10
30 20 20
1 Vật liệu Tỉ lệ Bài số
Ngời vẽ 5 6
9 Kiểm tra 7 8
Chú thích:
1 tên bài tập thực hành
2 tên vật liệu
3 Tỉ lệ bản vẽ
4 kí hiệu bản vẽ
5 họ và tên ngời vẽ (HS)
6 ngày vẽ
7 họ và tên ngời kiểm tra (GV)
8 ngày kiểm tra
9 Tên trờng lớp
Gv Yêu cầu hs đọc nội dung thực hành
SGK – 13 để biết cách làm
20 II Tổ chức thực hành
Thực hiện theo 4 bớc:
B ớc1 : đọc kĩ nội dung BT thực hành B
ớc2 : Làm bài tập trên khổ giấy A4, cần bố trí phần hình và phần khung tên cân đối đúng kích thớc
B ớc3 : Kẻ bản 3.1 – Sgk vào vở và làm các yêu cầu của bài
B
ớc 4 : Vẽ lại 3 hình chiếu 1, 2, 3
đúng vị trí trên bản vẽ
Gv Gọi hs đọc phần chú ý đối với hs
khi vẽ chia làm 2 bớc:
- Bớc vẽ mờ
- Bớc vẽ đậm
=> các kích thớc phải đợc đo theo
Trang 6kích thớc của vật thể, có thể vẽ theo
tỉ lệ
Hs làm bài:
1 – b; 2 – c; 3 – a
IV Luyện tập củng cố: ( 3 )
GV: Tổng kết và đánh giá bài thực hành theo các tiêu trí sau:
- Sự chuẩn bị của hs
- Thực hiện đúng quy trình
- Thái độ học tập
V Hớng dẫn học ở nhà ( 2 )
Cho hs BT về nhà: Các em hãy vẽ 3 hình chiếu của vật thể sau vào khổ giấy A4
===========================
Tiết: 3 bản vẽ các khối đa diện
I Mục tiêu bài dạy
- Nhận dạng đợc các khối đa diện thờng gặp: Hình hộp chữ nhật, hình lăng trụ
đều, hình chóp đều
- Đọc đợc bản vẽ vật thể có dạng hình hộp chữ nhật, hình lăng trụ đều, hình chóp đều
- Có ý thức quan sát tìm hiểu các khối vật thật
II Phần chuẩn bị:
1 Thầy:
- Mô hình mặt phẳng chiếu và các khối đa diện
2 Trò:
- Các vật mẫu : Hộp thuốc lá, bút chì, thớc…
I ổn định tổ chức :( 1 )
II Kiểm tra: ( 2 )
Đồ dùng học tập của học sinh, mẫu vật thể
III Bài mới:
1 Đặt vấn đề: ( 1 )
Hình hộp chữ nhật, hình lăng trụ đều, hình chóp đều là hình nh thế nào? chúng đợc bao bởi hình gì? và cách đọc các bản vẽ đó nh thế nào? thầy trò ta sẽ đi nghiên cứu trong bài hôm nay
2 Bài mới:
Gv Đa ra mô hình hình hộp chữ
nhật, hình lăng trụ đều, hình 5 I Khối đa diện:
6
Trang 7Hs
chóp đều cho hs quan sát
Các khối hình học đợc bao bởi
các hình gì?
- Hình chữ nhật
- Hình tam giác
=> Khối đa diện đợc bao bởi các hình đa giác phẳng
? Hãy kể một số vật thể có dạng
các khối đa diện mà em biết?
Hs Bao diêm, mẩu gỗ, bao thuốc
lá…
Gv Để biết hình hộp chữ nhật là
hình nh thế nào? ta chuyển sang
phần II 11 II Hình hộp chữ nhật:1 Thế nào là hình hộp chữ nhật?
Gv Cho hs quan sát mô hình hình
hộp chữ nhật
? Hình hộp chữ nhật đợc bao bởi
nhật
2 Hình chiếu của hình hộp chữ nhật.
GV Yêu cầu hs quan sát h4.3 sgk –
15 và đọc thông tin phần 2
Hs Thảo luận nhóm trong 3phút
Gv Gọi hs báo cáo kết quả theo
nhóm
Gv Rút ra kết quả cuối cùng:
Hình Hình chiếu Hình dạng Kích thớc
Gv Yêu cầu hs quan sát h4.4 sgk- 16 11 III Hình lăng trụ đều1 Thế nào là hình lăng trụ đều?
? Khối đa diện đợc bao bởi các
hình gì? Hình lăng trụ đều đợc bao bởi 2 mặt đáy làhình đa giác đều bằng nhau Các mặt bên là
các hình chữ nhật bằng nhau
2 hình chiếu của hình lăng trụ đều
? Hãy đọc bản vẽ hình 4.5 để hoàn
thành các câu hỏi phần 2 sgk-17
rồi điền kết quả vào bảng 4.2
Hình Hình chiếu Hình dạng Kích thớc
2 Bằng đều Dài, cao đáy
10 IV hình chóp đều
Gv y/c hs quan sát hình 4.6 sgk - 17 1 Thế nào là hình chóp đều
? Hình đợc bao bởi các hình gì?
hình tam giác cân bằng nhau có chung một
đỉnh
2 Hình chiếu của hình chóp đều
Gv Tơng tự nh cách đọc cảu các
Trang 8hình trớc một ban hãy đọc bản
vẽ hình chiếu của hình chóp đều
Hs Tự ghi kết quả vào bản 4.3
Chú ý:thờng chỉ dùng 2 hình chiếu để biểu diễn hình lăng trụ hoặc hình chóp: một hình chiếu thể hiện mặt bên và chiều cao, một hình chiếu thể hiện hình dạng và kích thớc đáy
IV Luyện tập củng cố ( 3 )
? Hình hộp chữ nhật, lăng trụ đều, chóp đợc bao bởi hình gì?
Hs: đọc phần ghi nhớ
V Hớng dẫn học ở nhà ( 1 )
Học theo câu hỏi Sgk, chuẩn bị giấy A4 tiết sau thực hành
===========================
Tiết: 4 Bài tập thực hành:
Đọc bản vẽ các khối đa diện
I Mục tiêu bài dạy
- Đọc đợc bản vẽ các hình chiếu của vật thể có dạng khối đa diện Giúp các em phát huy đợc trí tởng tợng không gian
- Đọc thành thạo bản vẽ các khối đa diện
- Có ý thức chuẩn bị đồ dùng học tập cần thiết cho tiết học
II Phần chuẩn bị:
1 Thầy:
- Mô hình vật thể hình A, B, C, D (H5.2 – sgk - 21)
2 Trò:
- Giấy A4, thớc, bút chì, tẩy, compa, êke
I ổn định tổ chức : ( 1 )
II Kiểm tra bài cũ: ( 3 )
1 Câu hỏi:
Khối đa diện đợc bao bởi các hình gì? Mỗi hình chiếu thể hiện đợc kích thớc nào của khối đa diện
2 Đáp án:
- Khối đa diện đợc bao bởi các hình đa giác phẳng
- Mỗi hình chiếu thể hiện đợc 2 trong 3 kích thớc: chiều dài, chiều rộng, chiều cao của khối đa diện
III Bài mới:
1 Đặt vấn đề: ( 2 )
GV: Tạo tình huống học tập
?: Làm thế nào để đọc đợc bản vẽ các hình chiếu của vật thể có dạng các khối đa diện ?
2 Bài mới:
Gv Gọi hs đọc phần nội dung 7 I Cách trình bày bài thực hành.
Nội dung SGK - 20
GV Yêu cầu học sinh thực hiện bài tập trên khổ giấy A4 theo: 20 II Tổ chức thực hành.- Bớc 1:
Đọc kĩ nội dung thực hành và kẻ bảng 5.1 vào bài làm Sau đó đánh dấu (x) vào ô thích hợp
- Bớc 2:
8
Trang 9Vẽ các hình chiếu đứng, bằng và cạnh của
1 trong các vật thể A,B, C,D
GV Cách bố trí nh bài 3, chia làm hai
bớc:
Bớc 1: vẽ mờ
Bớc 2: tô đậm
- Các kích thớc có thể vẽ theo tỉ lệ
gấp đôi
8 III. Nhận xét, đánh giá
Bảng 5.1/ sgk
Vật thể Bản vẽ
2 3 4
x
x
x x
Gv Yêu cầu HS vẽ hình chiếu của một
trong bốn vật thể A,B.C.D
* Hình chiếu đứng, bằng và cạnh của vật thể B
IV Luyện tập củng cố: ( 3 )
- Nhận xét giờ thực hành của học sinh
- ý thức chuẩn bị cho tiết thực hành
- ý thức làm bài.
V H ớng dẫn học ở nhà: ( 1 )
- Yêu cầu học sinh đọc phần có thể em cha biết SGK tr 22
- Đọc trớc bài 6 SGK tr 23
===========================
I Mục tiêu bài dạy
- Nhận dạng đợc bản vẽ vật thể có dạng hình trụ, hình nón, hình cầu, thuộc các khối tròn xoay,
- Đọc đợc bản vẽ vật thể có có dạng hình trụ, hình nón, hình cầu
- Có ý thức trong việc thảo luận nhóm
II Phần chuẩn bị:
1 Thầy:
tranh vẽ các hình của bài 6/Sgk, mô hình các khối tròn xoay
2 Trò:Quả bóng, cái nón…
I
ổ n định tổ chức : ( 2 )
-Thu bài thực hành về hoàn thành ở nhà
1 Câu hỏi:
Trang 10-Đứng tại chỗ trả lời câu hỏi sau: vị trí các hình chiếu trên bản vẽ nh thế nào ? Khi nhìn vào 1 cái cốc hình chiếu bằng là hình gì ?
2 Đáp án:
-Hình chiếu bằng ở dới hình chiếu đứng, hình chiếu cạnh ở bên phải hình chiếu đứng
-Nhìn vào 1 cái cốc, hình chiếu bằng có dạng hình tròn
III Bài mới:
1 Đặt vấn đề: ( 1 )
Trong thực tế chúng ta gặp rất nhiều các khối tròn xoay nh cái nón, quả bóng, quả cầu,… vậy hình chiếu của chúng có đặc điểm gì giống và khác nhau ?
2. Bài mới:
9 I Khối tròn xoay
GV Cho học sinh quan sát tranh và mô
hình các khối tròn xoay
HS Quan sát mô hình giáo viên giới
thiệu
? Các khối tròn xoay có tên là gì ?
HS Hình trụ, hình nón, hình cầu,…
GV Yêu cầu học sinh thảo luận nhóm
để tìm cụm từ vào chỗ trống trong
các câu a, b, c
HS Thảo luận nhóm trong 2’ A, hình chữ nhật
B, Hình tam giác cân
C, nửa hình tròn
? Khối tròn xoay đợc tạo thành nh
thế nào? * Khối tròn xoay đợc tạo thành khiquay một hình phẳng quanh 1 đờng
cố định ( trục quay) của hình
? Hãy lấy ví dụ về vật thể có dạng
các khối tròn xoay
HS Cái nón, cái bát, quả bóng, cái bút
25 II Hình chiếu của hình trụ, hình nón, hình cầu
1 Hình trụ.
GV Yêu cầu học sinh điền thông tin
vào bảng 6.1- tr 24 H/ chiếuĐứng h/dạngChữ nhật K/ Thớcd và h
Cạnh Chữ nhật d và h
B ảng 6.1 SGK
HS Thực hiện theo yêu cầu của giáo
viên
2 Hình nón
GV Yêu cầu học sinh quan sát hình 6.4
- sgk
HS Thực hiện theo yêu cầu của giáo
H/ chiếu h/dạng K/ Thớc
3 Hình cầu:
? Hãy điền thông tin và bảng 6.3-sgk
H/ chiếu h/dạng K/ Thớc
10