Bài mới Giới thiệu bài: Hoạt động của thầy và trò MT: Biết đợc nguyên nhân, diễn biến Pháp đánh chiến Bắc kỳ Hoạt động 1: Nguyên nhân: Học sinh đọc mục 2 trong SGK Dùng bản đồ hành chí
Trang 1Tuần 21
Tiết: 38 Ngày soạn:23/01/2011
Bài 25: Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc(1873-1884) I/ Thực dân Pháp đánh Bắc Kỳ lần thứ nhất cuộc kháng chiến ở Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc kỳ
A/ Mục tiêu bài học
+ Kiến thức:
Học sinh cần nắm đợc:
- Âm mu diễn biếnThực dân Pháp tiến đánh Bắc Kỳ lần thứ nhất (1873)
- Cuộc kháng chiến của nhân dân Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc Kỳ (1873-1874)
- Nội dung chủ yếu của hiệp ớc 1874, đây là hiệp ớc thứ 2 nhà Nguyễn ký với thực dân Pháp, từng bớc đầu hàng Pháp chịu mất 6 tỉnh nam Kỳ
+ T tởng: Giáo dục cho học sinh trân trọng và tôn kính những vị anh hùng dân
tộc
- Căm ghét bọn thực dân Pháp tham lam tàn bạo và những hành động nhu nhợc của triều đình Huế
- Có những nhận xét đứng đắn về trách nhiệm của triều đình Huế
+ Kỹ năng: Rèn luyện kỹ năng sử dụng bản đồ tờng thuật những sự kiện lịch sử,
phân tích và khái quát một số vấn đề lịch sử điển hình
B/ Ph ơng tiện dạy học
- Bản đồ hành chính Việt Nam cuối thế kỷ XIX
- Bản đồ thực dân Pháp Bắc Kỳ lần thứ nhất
- Bản đồ chiến sự Hà Nội năm 1873
C/ Tiến trình
1 ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Trình bày tóm lợc cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta ở Nam Kỳ từ
1858 đến 1875
3 Bài mới
Giới thiệu bài:
Hoạt động của thầy và trò
MT: Biết đợc nguyên nhân, diễn biến
Pháp đánh chiến Bắc kỳ
Hoạt động 1: Nguyên nhân:
Học sinh đọc mục 2 trong SGK
Dùng bản đồ hành chính Việt Nam cuối
thế kỷ XIX để minh hoạ quá trình bành
chớng xâm lợc của Thực dân Pháp
? Nguyên nhân sâu xa:=> Thực dân
Pháp xâm lợc Bắc Kỳ?
? Thực dân Pháp kéo quân ra Bắc trong
hoàn cảnh nào? Giáo viên nói thêm Nhà
Nguyễn yêu cầu ….SGK.SGK
Giải thích thêm về vụ Đuy puy
Tháng 10-1872 Đuypuy ( Lái súng ngời
Pháp đi Thợng Hải….SGK
-11-1872: Đuy puy kéo quân ra bắc ….SGK
Nội dung kiến thức chuẩn
1 Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kỳ lần thứ nhất (1873)
a Nguyên nhân
- Nguyên nhân sâu xa….SGKthực dân Pháp muốn bành chớng thế lực, nhảy vào tây Nam Trung quốc
- Nguyên nhân trực tiếp: Pháp đem quân
ra bắc để giải quyết vụ Giăng Đuy Puy
Trang 2-22-12 chúng đến Hà Nội….SGK
.Đuypuy đòi đ
….SGK ợc đóng quân trên bờ
Sông Hồng….SGK
Hoạt động 2:Nêu đợc diễn biến
? Chiến sự ở Bắc Kỳ diễn ra nh thế nào?
- Giáo viên dùng bản đồ thực dân Pháp
Xâm lợc Bắc Kỳ lần thứ I để minh hoạ
- Yêu cầu học sinh theo dõi bản đồ
- Gọi 1 học sinh khá trình bày bản đồ
giáo viên minh hoạ thêm….SGK
? Sau khi chiếm Hà Nội, chiến sự ở các
tỉnh Bắc Kỳ diễn ra nh thế nào?
? Tại sao quân triều đình ở Hà Nội đông
gấp nhiều lần quân địch mà không thắng
chúng
Vì( quân triều đình không chủ động tấn
công địch, trang thiết bị lạc hậu.)
- Gọi học sinh đọc mục 3 SGK
Mục tiêu: Trình bày đợc sự chống trả
quyết liệt của nhân dân Hà Nội và các
tỉnh ở Bắc kỳ
Hoạt động 1: Tại Hà Nội
? Hãy trình bày cuộc kháng chiến của
nhân dân Hà Nội 1873?
Ngay từ khi quân Pháp kéo đến Hà Nội
nhân dân đã anh dũng đứng lên kháng
chiến.( những ngời yêu nớc)
? Trong thời kỳ này, quân dân Hà Nội
lập nên chiến thắng điển hình nào?
- giáo viên minh họa thêm….SGK
Hoạt động 2: Các địa phơng khác
? Em hãy cho biết phong trào kháng
chiến tại các tỉnh Bắc Kỳ trong
(1873-1874)….SGK?
Hoạt động 3: Biết đợc hiệp ớc 1874
? Cho biết nội dung của Hiệp ớc 1874?
Giáo viên giải thích thêm: Điều ớc này,
Pháp phải trả lại Hà Nội ….SGK
? Tại sao nhà Nguyễn lại ký điều ớc
1874?
(Thảo luận nhóm)
Giáo viên kết luận:
- Vì sự nhu nhợc của nhà Nguyễn
- Vì t tởng chủ hoà để bảo vệ quyền lợi
của giai cấp và dòng họ
Giáo viên minh hoạ thêm:Hiệp ớc 1874
ký tại Sài Gòn gồm 22 điều khoản….SGK
(SGK)
b Diễn biến
+ Chiến sự tại Hà Nội
- Sáng 20-11-1873, Pháp nổ súng đánh thành Hà nội
- Tra 20-11-1873 thành Hà Nội thất thủ
- Thực dân Pháp mở rộng xâm lợc Bắc
Kỳ
- Cha đầy 1 tháng chúng đã chiếm đợc Hải Dơng , Hng Yên, Phủ Lý, Ninh Bình, Nam Định
2 Kháng chiến ở Hà Nội và các tỉnh
đồng bằng Bắc Kỳ (1873-1874)
a Tại Hà Nội
- Khi quân Pháp đến Hà Nội nhân dân sẵn sàng chiến đấu
- Ban đêm tập kích địch
- Đốt cháy kho đạn
- Chặn địch ở cửa ô Thành Hà (Ô Quan Chởng)
- Tổ chức nghĩa hội thành lập
- Chiến thắng Cầu Giấy lần I(21-12-1873) Gác - ni- ê bị giết
b Tại các tỉnh Bắc Kỳ
- Quân Pháp đi tới đâu cũng bị đột kích, tập kích điển hình : Phong trào của cha con Nguyễn Mậu Kiến ( Thái Bình) và Phạm Văn Nghị ( Nam Định)
c Hiệp ớc Giáp Tuất 1874
+ Nội dung:
- Quân Pháp rút khỏi Bắc Kỳ
- Nhà Nguyễn cắt 6 tỉnh Nam Kỳ cho Pháp
- Vì điều ớc này, thực tế nớc ta đã trở thành xứ bảo hộ của Pháp….SGK
4 Củng cố:
Trang 3? Tại sao Pháp đánh Bắc Kỳ 1873
? Tại sao quân đội ở triều đình mạnh hơn Pháp nhiều lần mà vẫn bị thua?
? Hãy trình bày phong trào kháng chiến của quần chúng ở Hà Nội và Bắc Kỳ?
5 Hớng dẫn
- Làm bài tập: Lập bảng nội dung chủ yếu của Hiệp ớc 5-6-1862 và Hiệp ớc Giáp Tuất 15-03-1874
DRút kinh nghiệm:….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK
….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK ––––––––––––––––––––––––– –––––––––––
Tuần 22 Tiết39 Ngày soạn: 23/01/2011
Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (tiếp) II/ Thực dân Pháp đánh bắc kỳ lần thứ II, Nhân dân Bắc Kỳ
tiếp tục kháng chiến trong những năm 1882-1884
A/ Mục tiêu
+ Kiến thức: Học sinh nắm đợc
- Tại sao năm 1882 thực dân Pháp lại tiến đánh Bắc Kỳ lần thứ hai
Nội dung của hiệp ớc Hác Măng 1883 và hiệp ớc với Patơ rốt 1884
- Trong quá trình thực dân Pháp xâm lợc Việt Nam, nhân dân kiên quyết kháng chiến tới cùng , triều đình mang nặng t tởng “ chủ hoà”, không vận động tổ chức nhân dân kháng chiến nên nớc ta rơi vào tay thực dân Pháp
+ T tởng:
Giáo dục học sinh lòng yêu nớc, trân trọng những chiến tích đánh giặc của cha
ông, tôn kính những anh hùng dân tộc hy sinh….SGK căm ghét bọn thực dân cớp nớc
và triều định phong kiến đầu hàng
+ Kỹ năng: Sử dụng bản đồ tờng thuật các trận đánh bằng bản đồ.
B/ Ph ơng tiện dạy học
- Bản đồ hành chính Việt Nam và bản đồ thành phố Hà Nội
- Bản đồ thực dân Pháp đánh Bắc Kỳ lần thứ hai
- Bản đồ trận Cầu Giấy lần II
C/ Tiến trình
1 ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ: ? Nêu nguyên nhân, diễn biến Pháp chiếm Bắc kỳ lần thứ nhất
? Nêu nội dung cơ bản của Hiệp ớc Giáp Tuất 1874?
3 Bài mới
Hoạt động của thầy và trò
Mục tiêu: Biết đợc âm mu diễn biến
của Pháp đánh chiếm Bắc kỳ lần 2
- Giáo viên giới thiệu bài:….SGK
Hoạt động 1: Hoàn cảnh
- Yêu cầu học sinh đọc SGK mục 1
? Thực dân Pháp đánh Bắc Kỳ lần II
trong hoàn cảnh nào?
? Tình hình trong nớc lúc này ra sao?
? Em biết gì về tình hình nớc Pháp đầu
thập kỷ 80?
Nội dung kiến thức chuẩn
1 Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kỳ lần thứ II (1882)
a Hoàn cảnh
+ Trong nớc Kinh tế: Suy kiệt
- Giặc cớp nổi khắp nơi
- Triều đình khớc từ mọi cải cách Duy Tân
- Tình hình đất nớc rối loạn + Thực dân Pháp
- Nớc Pháp đang chuyển nhanh sang giai
đoạn chủ nghĩa đế quốc
- Nhu cầu xâm lợc chiếm thuộc địa là thiết
Trang 4? Cho biết nguyên cớ trực tiếp thực
dân Pháp đánh Bắc Kỳ lần II?
- Giáo viên dùng bản đồ thực dân Pháp
đánh Bắc Kỳ lần II để minh hoạ
Hoạt động 2 Diễn biến
? Cho biết tình hình chiến sự tại Hà
Nội? Khi thực dân Pháp đánh Bắc Kỳ
lần II? (1880)
- Gọi 1 học sinh trình bày bằng bản
đồ
? Chúng đã hành động nh thế nào?
? Quân ta đã làm gì?
Đến tra thành Hà Nội thất thủ, Hoàng
Diệu tự tử
? Sau khi thành Hà Nội thất thủ, thái
độ của triều đình Huế nh thế nào?
? Em có nhận xét gì về thái độ và hành
động của triều đình Huế: ( Hèn nhát )
Mục tiêu: Trình bày đợc sự chống trả
quyết liệt củanhan dân ta
? Phong trào kháng chiến của nhân
dân Hà Nội khi thực dân Pháp đánh
Bắc Kỳ lần II nh thế nào?
….SGK Nhân dân tích cực phối hợp với
quân triều đình kháng Pháp
? Nhân dân Hà Nội kháng pháp bằng
những biện pháp gì?
? Phong trào kháng chiến của nhân
dân các tỉnh Bắc Kỳ phối hợp với quân
triều đình đánh pháp nh thế nào?
? RiviE phải làm gì?
Giáo viên dùng bản đồ minh hoạ….SGK
? Trình bày diễn biến trận Cầu Giấy
lần II?( Gọi học sinh khá trình bày
bằng bản đồ)
? Sau chiến thắng Cầu Giấy lần II, tình
hình ta, địch nh thế nào?
? Thực dân Pháp đã hành động ra sao?
Buộc triều đình Huế đầu hàng
? Tại sao thực dân Pháp không nhợng
bộ triều đình Huế sau khi RiviE bị giết
tại trận cầu Giấy lần II?
( Vì tham vọng của Pháp, chúng quyết
tâm chiếm toàn bộ nớc ta)
Triều đình Huế nhu nhợc….SGK
Mục tiêu: Biết đợc nội dung hiệp ớc
yếu => chúng quyết tâm đánh bắc kỳ lần II
+ Nguyên cớ trực tiếp: Thực dân Pháp lấy
cớ nhà Nguyễn vi phạm điều ớc 1874 và còn tiếp tục giao thiệp với nhà Thanh
bDiễn biến:
- 25-4-1882 Rivie gửi tối hậu th đòi tổng
đốc Hoàng Diệu nộp khí giới và nộp thành vô điều kiện Không đợi trả lời, Pháp đánh chiếm Hà Nội.Quân ta chống trả quyết liệt
từ sáng đến tra,Hoàng Diệu thắt cổ tự tử
- Pháp nhanh chóng chiếm Hòn Gai, Nam
Định và một số nơi khác ở Bắc Kỳ
2 Nhân dân Bắc Kỳ tiếp tục kháng chiến.
* Hà nội: Nhân dân thực hiện chiến thuật
“ Vờn không nhà trống” đánh giặc bằng mọi thứ vũ khí có sẵn trong tay
- Tự tay đốt nhà tạo thành bức tờng lửa cản địch
* Các nơi khác : Đào hào, đắp luỹ, đắp
đập, cắm kè trên sông hồng
- Quân dân Bắc Ninh, Sơn Tây kéo về áp sát địch trong thành Hà Nội
- Rivie hoảng sợ phải rút quân từ Nam
Định về Hà Nội
- Chiến thắng Cầu Giấy lần II(19-5-1883) Rivie bị giết tại trận
- Pháp định rút chạy khỏi Hà Nội và một
số nơi khác
- Ta: Triều đình không có quyết tâm dựa vào dân chống giặc, chủ trơng thơng lợng với Pháp hy vọng Pháp sẽ rút quân
3 Hiệp ớc PaTơ Nốt nhà n ớc phong kiến việt nam sụp đổ(1884)
a Thực dân Pháp tấn công Thuận An
- Chiều 18-8-1883 thực dân Pháp tấn công
Trang 5Hoạt động 1: Pháp tấn công Thuận an
- Dùng bản đồ kinh thành Huế giới
thiệu địa danh Thuận An và Huế….SGK
? Hãy trình bày cuộc tấn công của
thực dân Pháp vào Thuận An?
? Thái độ và hành động của triều đình
Huế ra sao?
Hoạt đọng 2: Hiệp ớc Hác măng
Giáo viên giải thích thêm về hiệp ớc
Hác măng
? Nội dung cơ bản của hiệp ớc Hác
Măng?
Hiệp ớc Hác Măng dẫn đến hậu quả
gì?
? Trớc thái độ phản kháng của nhân
dân, thực dân Pháp đối phó nh thế
nào?
Tấn công các căn cứ kháng chiến còn
lại….SGK
Hoạt động 3: Hiệp ớc Patơrốt
? Tại sao hiệp ớc Patơrốt đợc ký kết?
? Cho biết nội dung cơ bản của hiệp
-ớc Patơrốt?
Thuận An
- 20-8-1883 chúng đổ bộ lên khu vực này
- Triều đình xin đình chiến và chấp nhận
ký điều ớc Hác Măng (25/08/1883)
b Hiệp ớc Hác- măng
Nội dung: Triều đình chính thức nhận quyền bảo hộ của Pháp: thu hẹp địa giới
- Quyền ngoại giao của Đại Nam do Pháp nắm
- Triều đình phải rút quân từ Bắc Kỳ với Trung Kỳ
+ Hậu quả:
- Phong trào kháng chiến của nhân dân lên mạnh
- Phe chủ chiến trong triều hình thành ….SGK
e Hiệp ớc Patơrốt(6-6-1884)
- Pháp muốn xoa dịu tình hình
- Chấm dứt vai trò nhà Thanh ở Bắc Kỳ
- Nhà Nguyễn chính thức đầu hàng thực dân Pháp về mặt pháp lý
+ Nội dung:
- Căn bản giống hiệp ớc Hác Măng
- Sửa đổi địa giới trung kỳ
- Nhà Nguyễn chính thức đầu hàng thực dân Pháp….SGK
4 Củng cố
Cho học sinh thảo luận nhóm về nội dung cơ bản của Hiệp ớc Hác Măng và Pa tơ rốt
? Các Hiệp ớc này chứng tỏ điều gì?
5 Hớng dẫn
Học bài, làm bài tập ở nhà
D/Rút kinh nghiệm:….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK
….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK….SGK
