GA Dai so chuong 2 Chuan

Hs díi líp lµm theo hai nhãm trªn b¶ng nhãm... Trong c¸c hµm sè sau, hµm sè nµo lµ hµm sè bËc nhÊt?[r]

Trang 1

Chơng II: Hàm số bậc nhấtTiết 21: Nhắc lại, bổ sung các khái niệm về hàm số

1 Cho: y = 2x+3 Tính giá trị của

ĐVĐ: Với mỗi một giá trị x ở trên

ta xác định đợc mấy giá trị của y

Khi đó y đợc gọi là gì của x?

- Hs nhận xét bài của bạn

- Hs: suy nghĩ, tìm câu trả lời

3/ Bài mới:

Hoạt động 1: Khái niệm hàm số

- Gv : cho Hs ôn lại các khái

niệm về hàm số thông qua một

số câu hỏi:

- Khi nào thì đại lợng y đợc gọi

là hàm só của đại lợng thay

của đại lợng thay đổi x khi:

 y phụ thuộc vào x

 Với mỗi giá trị của x ta luôn

xác định đợc chỉ một giá trị

của y+ Khị y là hàm số của x thì ta viết

Trang 2

+ Hàm số có thể đợc co bằng

bảng hoặc bằng công thức

+ Khi x thay đổi mà y luôn nhận

một giá trị không đổi thì y đợc gọi

.1 5

2  2f(2) = 1

.2 5 6

2  f(3) = 1 13

.3 5

2  2f(-2) = 1 2  5 4

2   f(-10) = 1 10  5 0

2   

- Hs: gọi là hàm số của x

Hoạt động 2: Đồ thị của hàm số

- Gv giới thiệu bảng phụ hệ trục

toạ độ , gọi 1 Hs lên bảng biểu

diễn các điểm, Hs dới lớp biểu

Hoạt động 3: Hàm số đồng biến, nghịch biến

- Gv giới thiệu bảng phụ ?3, gọi 2

Trang 3

phần a,b; yêu cầu Hs dới lớp

thực hiện theo hai nhóm

- Gv thu kết quả của hai nhóm

- Gv giới thiệu bảng phụ đề bài,

gọi 1 Hs lên điền các giá tri

3

 + f(0) = 0 + f(1

-Hs nêu nhận xét: với cùng một giá trị của biến số

x, giá trị của hàm số y = f(x) luôn luôn nhỏ hơn giá trị hàm số g(x) là 3 đơn vị

5/ H ớng dẫn về nhà:

- Bài 7(46)

với x1, x2 là các số thực mà x1<x2 Ta có: f(x1) – f(x2) = 3x1 – 3x2 = 3(x1-x2)<0 suy ra f(x1)<f(x2), suy ra hàm só y = 3x đồng biến

- Bài 6(46): tơng tự bài 1(45)

- BTVN: 3->7(SGK- 45+46)

Trang 4

Tiết 22 Luyện tập

Giảng: 3/11/2009

Qua bài học học sinh nắm cách xác định điểm trên mặt phẳng toạ độ ôn lại cách vẽ

đồ thị hàm số y=ax và tính đợc giá trị hàm số tại một điểm

Rèn kĩ năng tính toán và đặc biệt là khả năng xác định, vẽ đồ thị hàm số y=ax đã học ở lớp trớc

Giáo dục tính chăm chỉ sáng tạo yêu thích học tập chăm lao động năng động trong học tập trong công việc

II / Chuẩn bị:

Gv: Thớc thẳng, com pa, bảng phụ, phấn màu

Hs: Thớc thẳng, com pa, bảng nhóm, kiến thức đã học về hàm số

III/ Tiến trình bài dạy:

1/ Tổ chức: 9A: /38

9B: /412/ Kiểm tra:

- Bài 6(45)a) điền vào chỗ trống

y= 0,5x -1,125 -0,75 -0,5 0 0,5 0,75 1,125

y=0,5x+2 0,875 1,25 1,5 2 2,5 2,75 3,125

- Gv gọi 1 Hs lên bảng điền,

yêu cầu Hs dới lớp làm trên bảng nhóm

- Gv thu kết quả của 3 nhóm

- Hs nhận xét bài làm của bạn

- Hs quan sát hình vẽ, tìm câutrả lời

3/ Bài mới:

Hoạt động 1: Giải bài tập 4(SGK-45)

- Gv yêu cầu Hs thảo luận theo nhóm và trình bày lại

các bớc thực hiện

- Gv gọi Hs trình bày lại các bớc thực hiện

- Hs thảo luận theonhóm và trình bày lạicác bớc thực hiện

- Hs trình bày lại các

b-ớc thực hiện:

+ Vẽ hình vuông có độ dàicạnh là 1 đơn vị, một đỉnh

là O, ta đợc đờng chéo OB

= 2

+ Vẽ HCN có một đỉnh là

Trang 5

- Gv gọi Hs nhận xét

- Gv chính xác hoá lại

O, cạnh CD = 1 và cạnhOC=OB= 2, ta đợc đờngchéo OD= 3

+ Vẽ HCN có một đỉnh là

O, một cạnh bằng 1, mộtcạnh có độ dài 3, ta đợc

điểm A(1; 3)+ Vẽ đờng thẳng đi quagốc toạ độ O và điểm A, ta

đợc đồ thị hàm số y = 3x

- Hs nhận xét

- Gv yêu cầu Hs đọc nội dung đề bài

- Gv gọi 1 Hs lên bảng thực hiện phần a, yêu cầu Hs

d-ới lớp vẽ vào vở

- Gv yêu cầu Hs tìm toạ độ các điểm A, B ?

- GV gọi Hs lên bảng tính chu vị và diện tích tam giác

OAB, Hs dới lớp tính vào vở?

- Hs nhận xét

- 1 Hs lên bảng thực hiệnphần a, yêu cầu Hs dớilớp vẽ vào vở

- Hs tìm toạ độ các điểm

A, B+ A(2;4); B(4;4)

- Hs lên bảng tính chu vị

và diện tích tam giácOAB, Hs dới lớp tínhvào vở

- Gv yêu cầu Hs đọc nội dung đề bài

- Gv yêu cầu Hs thực hiện theo nhóm trên bảng nhóm

- Gv gọi 1 Hs lên bảng trình bảy chứng minh

- Hs đọc nội dung đề bài

- Hs thực hiện theonhóm trên bảng nhóm

- 1 Hs lên bảng trình bảychứng minh

Với x1,, x2 bất kỳ thuộc R,

và x1<x2 , ta có:

f(x1)-f(x2)=3x1-3x2

Trang 6

=3x1  x2 0, hay f(x1)<f(x2)

suy ra hàm số y = 3xđồngbiến trên R

- Hs nhận xét

4/ Củng cố:

- Hàm số y = f(x), xác định với mọi giá trị của x thuộc

R, đồng biến khi nào?nghịch biến khi nào?

Hs hiểu và chứng minh đợc hàm số y = -3x+1nghịch biến trên R, hàm số y = 3x+1

đồng biến trên R Từ đó thừa nhận trờng hợp tổng quát, hàm số y = ax+b đồng biến khia>0, nghịch biến khi a<0

Hs thấy đợc Toán học là một môn khoa học trừu tợng, nhng thờng đợc xuất phát từviệc nghiên cứu các bài toán thực tế

Trang 7

dạng ntn? Nó đồng biến khi nào?

nghịch biến khi nào?

- 1 Hs lên bảng chứng minh, yêu cầu Hsdới lớp chứng minh trên bảng nhómtheo nhóm

- Hs: Với x1,x2 bất kỳ thuộc R, ta có:

y1-y2 = (2 1

5

3x  )-( 2

2 5

3x  )=  1 2

2

0

3 x  x Vậy hàm số đã cho đồng biến trên R

- Hs nhận xét

- Hs suy nghĩ tìm câu trả lời

3/ Bài mới:

Hoạt động 1: Khái niệm về hàm số bậc nhất

- Gv giới thiệu bảng phụ bài toán mở

đầu(có vẽ sơ đồ đờng đi của Ô tô),

yêu cầu Hs quan sát và thực hiện ?1

điền giá trị tơng ứng, Hs dới lớp

thảo luận theo nhóm giải thích tại

khi nào?, nghịch biến khi nào?

- Hs quan sát và thực hiện ?1 theo nhóm(3’)

- Hs lên bảng điền vào chỗ trống

? Sau 1 giờ Ô tô đi đợc: 50 (km)

Sau t giờ Ô tô đi đợc: 50t (km )

Sau t giờ Ô tô cách trung tâm Hà Nội là

- Hs giải thích:

+ S phụ thuộc t+ ứng với mỗi giá trị của t có một giá trị t-

ơng ứng của S

- Hs đọc Đ/n : SGK-47

Hoạt động 2: Tính chất

Trang 8

- Gv nêu Ví dụ SGK Trang 47 xét hàm số

- Gv chính xác hoá lại và cho điểm

- Gv Vậy Khi nào thì hàm số bậc nhất

đồng biến? Nghịch biến?

- Gv giới thiệu nội dung tổng quát nh

trong sgk trên bảng phụ

- Gv cho Hs thi ?4 theo nhóm (3’),

nhóm nào tìm đợc nhiều ví dụ đúng

- Hs:

với x1,x2, bất kỳ thuộc R và x1<x2

Nghĩa là x2-x1>0 vậy khi đó f(x1)=3x1+1

f(x2)=3x2+1

=>f(x2)-f(x1)=3(x2-x1)>0Vậy hàm số y = f(x)= 3x+1 đồng biến trên R

- Hs nêu tổng quát SGk Trang 47

- Gv gọi 2 Hs đại diện lên bảng trình

bày lời giải, yêu cầu Hs dới lớp làm

b y = 2x  1 3 là hàm số bậc nhất; có :a= 2; b= 3  2, là hàm số đồng biếntrên R

- Hs 2:

c y= -0,5x là hàm số bậc nhất; có : a=-0,5;b=0, là hàm số nghịch biến trên R

m-2<0 hay m<2

- Hs nhận xét

5/ H ớng dẫn về nhà:

- Bài 12(sgk-48): Thay x=1, y= 2,5 vào hàm số ta đợc: 2,5 = a.1+3, từ đó suy ra a?

- Bài 13(sgk-48): giải điều kiện a  0, để hàm số đã cho là hàm số bậc nhất

Trang 9

- BTVN: 10->14(sgk-48); 10(58-SBT)

Tiết 24 Luyện tập

Giảng : 9/11/2009

I/ Mục tiêu:

HS đợc củng cố, khắc sâu về: Đ/n hàm số bậc nhất; tính chất của hàm số bậc nhất

Hs có kỹ năng kiểm tra một hàm số là hàm số bậc nhất; Kiểm tra tính đồng biến, nghịch biến của hàm số bậc nhất; Kỹ năng biểu diễn các điểm trên mặt phẳng toạ độ; Kỹ năng tính toán

1 Trong các hàm số sau, hàm số nào là hàm

- Gv gọi 2 Hs lên bảng khoanh tròn vào chữ

cái mà em chon, Hs dới lớp viết đáp án

đúng vào bảng nhóm theo hai nhóm: nhóm

- Bài 1:

Chọn: A, B, D, E, F

- Bài 2:

a) Chọn: Cb) Chọn: D

- Hs nhận xét

- Hs suy nghĩ, tìm câu trả lời

3/ Bài mới:

- Gv giới thiệu nội dung đề bài, và

bảng phụ hệ trục toạ độ đã chuẩn bị

trớc, gọi Hs lên bảng biểu diễn, HS

d-ới lớp biểu diễn vào vở

- 1Hs lên bảng biểu diễn, Hs dới lớpbiểu diễn vào vở

- Hs:

Trang 10

- Hs suy nghĩ tìm câu trả lời

- Gv nêu nội dung đề bài

- Gv : Tìm hệ số a ntn?

- GV có thể hớng dẫn: thay x, y vào CT

của hàm số, tìm a

- Gv gọi 1 Hs lên bảng thực hiện, yêu

cầu Hs dới lớp thi giữa các nhóm (2’)

- Gv thu kết quả của nhóm

- Hs: Thay x = 1, y = 2,5 vào ta có:2,5 = a.1+3, suy ra: a = 3-2,5=0,5

- Hs nhận xét

- Hs trả lới: khi đó hàm số đã cho códạng: y = 0,5x+3

-Hs suy nghĩ tìm câu trả lời

- Gv yêu cầu Hs nghiên cứu đề bài tìm

- Hs 1: a)Hàm số đã cho là hàm số bậc nhất khi:

5  m  0 5  m  0 m 5

- HS 2:b)Hàm số đã cho là hàm số bậc nhất khi:

1 0 1

m m

- Gv có thể hớng dẫn Hs thực hiện

phần a: Ta có hàm số bậc nhất y =

ax+b đồng biến khi nào?, nghịch biến

- Hs nghiên cứu đề bài tìm phơng phápthực hiện

- Hs làm phần a: Ta có a = 1  5<0,

Trang 11

khi nào? Ta thấy hàm số trên có hệ số

a = 1  5 ntn với 0, từ đó suy ra kết

luận

- Gv gọi 2 Hs lên bảng thực hiện phần

b,c, yêu cầu Hs dới lớp làm trên bảng

nhóm theo hai nhóm trong (2’): nhóm

- 2 Hs lên bảng thực hiện phần b,c, Hsdới lớp làm trên bảng nhóm theo hainhóm trong (2’)

- HS1: bKhi x = 1+ 5, ta có:

y = 1  5 1   5 1  1 5 1  5

- Hs 2: cKhi y = 5, ta có:

- Gv: Qua bài học ngày hôm nay các em cần

nắm vững cách nhận biết, cách kiểm tra một

hàm số là hàm số bậc nhất, tìm ĐK của

tham số để hàm số bậc nhất đồng biến hay

nghịch biến, tính giá trị của hàm số, tìm giá

trị của biến số khi cho trớc một số ĐK, về

 TH1: a>0: G/s x1,x2 là hai giá trị bất kỳ của x thuộc R và x1<x2 Khi đó ta có:

y1-y2=(ax1+b)- (ax2+b)= a(x1-x2)

Từ giả thiết: x1<x2, suy ra: x1-x2<0 Từ đó suy ra: y1-y2= a(x1-x2)<0

Vậy: với a>0, hàm số y = ax+b đồng biến

Hs hiểu đợc đồ thị hàm số y = ax+b (a 0) là một đờng thẳng luôn cắt trục tung tại

điểm có tung độ là b, song song với đờng thẳng y = ax nếu b 0, hoặc trùng với đờng thẳng y = ax nếu b = 0

Hs biết vẽ đồ thị hàm số y = ax+b (a 0) bằng cách xác định hai điểm thuộc đồ thị.Giáo dục óc quan sát, t duy suy luận, tính cẩn thận chính xác

1 Biểu diễn các điểm sau trên

cùng một mặt phẳng toạ độ: - 2Hs lên bảng thực hiện, yêu cầu Hs d-ới lớp làm theo hai nhóm ra giấy nháp:

Trang 12

A(1;2); B(2;4); C(3;6);

A’(1;2+3); B’(2;4+3);

C’(3;6+3)?

2 Vẽ đồ thị hàm số y = 2x?

- Gv gọi 2 Hs lên bảng thực hiện, yêu

cầu Hs dới lớp làm theo hai nhóm ra

Hoạt động 1: Đồ thị của hàm số y = ax+b (a 0)

- Gv yêu cầu Hs quan sát bảng phụ

H6-sgk

- Gv: Trên mặt phẳng toạ độ Oxy, với

cùng hoành độ thì tung độ của mỗi

điểm A’,B’,C’, nh thế nào với tung độ

của mỗi điểm A,B,C?

- Gv : ta có A’B’ nh thế nào với AB?

B’C’ nh thế nào với BC? vì sao?

- Gv 3 điểm A,B,C nh thế nào với nhau?

- Gv thu kết quả của 3 nhóm nhanh nhất

- Gv giới thiệu bảng phụ đáp án, cho Hs

thẳng và đờng thẳng này song song với

đ-ờng thẳng y = 2x và cắt trục tung tại điểm

có tung độ bằng 3”

- Hs quan sát bảng phụ H6-sgk và trảlời các câu hỏi của Gv:

- Trên mặt phẳng toạ độ Oxy, với cùnghoành độ thì tung độ của mỗi điểmA’,B’,C’, đều lớn hơn tung độ củamỗi điểm A,B,C là 3 đơn vị

- A’B’ //AB; B’C’ //BC; vì : Các tứgiác AA’B’B và BB’C’C đều là hìnhbình hành

- 3 điểm A,B,C thẳng hàng (cùng nằmtrên một đờng thẳng): y = 2x

- 3 điểm A’,B’,C’ thẳng hàng (cùngnằm trên một đờng thẳng):

y = 2x+3

- nếu A,B,C cùng nằm trên một đờngthẳng (d) thì A’,B’,C’ cũng nằm trênmột đờng thẳng(d’) và (d’) songsong với (d)

- Hs quan sát bảng phụ ?2 và nêu nhậnxét:

+Với bất kỳ hoành độ x nào thì tung độ

y của đồ thị hàm số y = 2x+3 cũng lớn

hơn tung độ y của đồ thị hàm số y = 2x

là 3 đơn vị+Đồ thị hàm số y = 2x là một đờngthẳng nên đồ thị hàm số y = 2x+3 cũng

là một đờng thẳng và đờng thẳng nàysong song với đờng thẳng y = 2x và cắttrục tung tại điểm có tung độ bằng 3”

Trang 13

ax+b (a 0) là một đờng thẳng, vậy

muốn vẽ đờng thẳng y = ax+b (a 0)

- Gv thu kết quả của hai nhóm

- Gv giới thiệu bảng phụ lời giải ?3 yêu

cầu Hs đối chiếu để nhận xét kết quả

mà ta có thể cho x,y các giá trị tuỳ ý sao

cho chúng là các số nguyên để dễ biểu

>6 phần b(3’)

- Hs1: Vẽ y = 2x-3+ Cho x = 0 suy ra y= -3, suy ra P(0;-3)+ Cho y = 0 suy ra x= 3/2, suy raQ(0;3/2)

+ Vẽ đờng thẳng PQ ta đợc đồ thị hàm

số y = 2x-3

- Hs2: Vẽ y = -2x+3+ Cho x = 0 suy ra y= 3, suy ra P(0;3)+ Cho y = 0 suy ra x= 3/2, suy raQ(0;3/2)

+ Vẽ đờng thẳng PQ ta đợc đồ thị hàm

số y = -2x+3

- Hàm số: y = 2x-3 đồng biến vì a= 2>0

- Hàm số: y = -2x+3 nghịch biến vìa=-2<0

thẳng luôn cắt trục tung tại điểm có tung độ

là b, song song với đờng thẳng y = ax nếu b

Trang 14

thể cho x,y các giá trị tuỳ ý sao cho chúng

là các số nguyên để dễ biểu diễn và dễ vẽ đồ

thị

- Bài 16(sgk-51)

- GV gọi Hs đọc đề bài

- Gv gọi 1 Hs lên bảng làm phần a, yêu

cầu Hs dới lớp làm vào vở

- Gv yêu cầu Hs thảo luận theo nhóm

 Cho x = 1 thì y = 1 suy ra M(1;1)

 Vẽ đờng thẳng OM ta đợc đồ thịhàm số y = x

=2 nên x = 2 Vậy C(2;2)+ Tính diện tích: SABC = 1 2

Trang 15

- 1Hs lên bảng thực hiện, yêu cầu Hs dới lớp

làm ra nhápHoạt động của Thầy

Trang 16

y = -x+3 cắt nhau tại C và cắt truch Ox theo thứ tự

tại A và B Tìm toạ độ của các điểm A,B,C ta làm

ntn?

Hoạt động 1: Giải bài tập 17(sgk-51)

- Gv yêu cầu Hs đọc đề bài

- Gv yêu cầu Hs nêu phơng pháp thực hiện

phần b+c

- Gv có thể hớng dẫn:

C là giao điểm của y = x+1 và y = -x+3

nên PT hoành độ giao điểm sẽ là:

Để tính đợc chu vi của tam giác cần tính đợc các

cạnh: AC,CB,AB (áp dụng định lý Pitago)

+ A là giao điểm của y = x+1 với Ox suy ra y = 0, suy

ra x =- 1 suy ra A(-1;0)+ B là giao điểm của y = -x+3 với Ox suy ra y = 0, suy

Trang 17

- Hs nhận xét

- 5/ Hớng dẫn về nhà:Hs quan sát hình vẽ chọn kết quả đúng và giải thích4/ Củng cố: Gv : nêu bài toán trênbảng phụ Hs đọc đề bàiGv yêu cầu Hs đọc đề bài- Gv yêu cầu Hs đọc đề bài

- Xem lại các bài đã chữa, làm các bài tập tơng tự trong SBT

Trang 18

- + Dựng HCN có 1 cạnh bằng 1, một cạnh bằng 2, sau đó dùng compa dựng điểm 5

- Gv gọi 1 Hs lên bảng vẽ, yêu cầu Hs dới lớp vẽ vào vở

- Gv yêu cầu Hs nêu phơng pháp thực hiện

- Gv có thể hớng dẫn:

a) Thay x = 4, y = 11 vào CT của hàm số y = 3x+b, suy ra b, vẽ đồ thị hàm số với giá trị b vừa tìm đ

b) Thay x = -1, y = 3 vào CT của hàm số y = ax+5, suy ra a, vẽ đồ thị hàm số với giá trị vừa tìm đ

- Gv gọi 2 Hs lên bảng thực hiện, yêu cầu Hs dới lớp làm vào bảng nhóm theo hai nhóm: nhóm 1->3 phầna; nhóm 4->6 phần b

Trang 19

Tiết 25: Đờng thẳng song song và đờng thẳng cắt nhau

Rèn kỹ năng giải hệ phơng trình; kỹ năng giải bài toán bằng cách lập hệ phơng trình.Giáo dục ý thức độc lập, tự chủ, sáng tạo trong khi làm bài kiểm tra

I/ Trắc nghiệm khách quan: 2,5 điểm

Khoanh tròn chỉ duy nhất một chữ cái A,B.C, hoặc D đứng trớc câu trả lời đúng

Trang 20

Câu 1: Trong các hệ phơng trình sau, hệ phơng trình nào không t ơng đ ơng với hệ phơng

II/ Tự luận: 7,5 điểm

Câu 6 (4 điểm):Giải các hệ phơng trình sau:

Câu 7 (2,5 điểm): Một mảnh vờn hình chữ nhật có chu vi 34m; Nếu tăng chiều dài thêm

3m và tăng chiều rộng thêm 2m thì diện tích tăng thêm 45m2 Hãy tính chiều dài, chiều rộng của mảnh vờn

Câu 8 (1 điểm): Cho các số a,b,c,m,n,p thoả mãn các điều kiện sau:

- Mỗi câu chọn đúng cho : 0,5 điểm

II/ Tự luận: 7,5 điểm

Định dạng
Số trang	21
Dung lượng	2,99 MB