Daën doø: Taäp vieát caùc hình noát treân khuoâng nhaïc, TÑN vaø haùt lôøi ca TÑN soá 1, xem tröôùc noäi dung baøi hoïc tieát 5, Lyù laø gì. (2 phuùt).[r]
Trang 1Giới thiệu mơn học âm nhạc ở trường THCS
Tập hát Quốc ca
I MỤC TIÊU:
1/ Ki ến thức :
- HS có khái niệm về nghệ thuật âm nhạc.
- HS biết môn âm nhạc gồm có 3 phân môn: Học hát, TĐN, A6NTT, Nhạc lý.
- Xác định nhiệm vụ học tập đối với học sinh Cách trình bày đối với môn Aâm Nhạc.
2/ K ỹ năng :
- Ôn lại bài Quốc ca.
3/ Thái độ:
- HS có thái độ nghiêm túc , tự tin trong giờ học.
II CHUẨN BỊ :
- Đàn Organ.
- Đĩa nhạc và máy hát bài hát Quốc ca.
- Băng nhạc một số bài hát minh hoạ: Nổi trống lên các bạn ơi! (Nhạc và lời: Phạm Tuyên), Lí chiều chiều (Dân ca Nam Bộ), Tiểu phẩm nhạc không lời Thư gửi Elise (L.W Beethoven).
III TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC :
1 Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số, sắp xếp tư thế ngồi (1 phút)
2 Kiểm tra bài cũ: Ôn lại những kiến thức cơ bản môn âm nhạc đã học ở tiểu học (4 phút)
3 Bài mới:
Ghi bảng
Thực hiện
GV hỏi
GV hỏi
Nhấn mạnh
Ghi bảng
I Nội dung 1: (15 phút)
GIỚI THIỆU MÔN HỌC ÂM NHẠC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
1 Sơ lược về nghệ thuật âm thanh:
- Hát bài hát Nổi trống lên các bạn ơi! (Nhạc và lời: Phạm Tuyên), Lí chiều chiều (Dân ca Nam Bộ), Tiểu phẩm nhạc không lời Thư gửi Elise (L.W Beethoven).
- Vừa rồi các em đã được nghe những loại âm nhạc gì?
(Nhạc hát, nhạc đàn).
- Muốn nghe và hiểu được âm nhạc các em cần phải làm gì? (Học tập và tiếp xúc thường xuyên với âm nhạc).
- Âm nhạc là nghệ thuật của âm thanh có tính truyền cảm trực tiếp, gồm âm thanh của giọng hát và âm thanh của các loại nhạc cụ.
2 Môn Âm nhạc ở trường THCS : Gồm có 3 phân môn:
a Học hát:
b Nhạc lí và Tập đọc nhạc (TĐN):
c Âm nhạc thường thức:
Ghi bài
HS nghe
Trả lời Trả lời Ghi bài Ghi bài
Trang 2Giới thiệu
Ghi bảng
Chỉ huy
Thực hiện
Yêu cầu
- Các lớp 6, 7, 8 học 8 bài hát trong một năm, lớp 9 học 4 bài hát.
- Muốn có hiểu biết sơ giản về âm nhạc cần phải học những kí hiệu ghi chép và một số lí thuyết về âm nhạc.
Muốn thể hiện các lí hiệu ghi chép nhạc thành Âm thanh cần biết cách TĐN.
- Giới thiệu về âm nhạc thường thức, SGK trang 5.
II Nội dung 2: Tập hát Quốc ca (15 phút)
QUỐC CA (Tiến quân ca)
Nhạc và lời: Văn Cao
- Hát Quốc ca theo khả năng các em.
- Mở băng nhạc bài hát Quốc ca để học sinh nghe lại giai
điệu chuẩn của bài hát.
- Hát lại bài hát Quốc ca với tính chất hùng mạnh, đúng
nhịp, chú ý chỉnh sửa những chổ học sinh hát chưa chính xác.
HS nghe
Ghi bài
Trình bày
HS nghe Thực hiện
4 Củng cố:
Từng nhóm nửa lớp đứng lên hát Quốc ca, giáo viên chỉ huy cả lớp hát Quốc ca như trong
nghi thức chào cờ (8 phút)
5 Dặn dò:
Tập trình bày bài hát Quốc ca, xem trước nội dung bài học tiết 2, tập phát biểu nội dung bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ? (2 phút)
Trang 3Học hát: Tiếng chuơng và ngọn cờ Bài đọc thêm: Âm nhạc ở quanh ta
I Mục tiêu:
1 Kiến thức :
- Biết hát 1 bài hát hay của nhạc sĩ Phạm Tuyên, đồng thời giới thiệu một số ca khúc tiêu biểu của ông viết cho thiếu nhi.
2 Kĩ năng :
- Hát đúng giai điệu bài hát.
- Qua bài hát bước đầu cho học sinh nghe và phân biệt được tính chất nhẹ nhàng, mềm mại của giọng thứ và tính chất khoẻ, tươi sáng của giọng trưởng.
3 Thái độ :
- Giáo dục các em yêu hoà bình và tình thân ái, đoàn kết.
II Chuẩn bị:
- Đàn Organ.
- Băng nhạc và máy hát bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ, Cánh én tuổi thơ.
- Ảnh nhạc sĩ Phạm Tuyên.
III Tiến trình dạy – học:
1 Ổn định lớp : Kiểm tra sĩ số, sắp xếp tư thế ngồi (1 phút)
2 Kiểm tra bài cu õ: Nhắc lại sơ lược về nghệ thuật của âm nhạc và môn học âm nhạc ở trường Trung học cơ sơ, hát bài hát Quốc ca như nghi thức lễ chào cờ (4 phút)
3 Bài mới :.
Ghi bảng
Giới thiệu
Điều khiển
Nội dung: Học bài hát (30 phút)
TIẾNG CHUÔNG VÀ NGỌN CỜ
Nhạc và lời: Phạm Tuyên 1- Giới thiệu bài hát và tác giả :
- Hưởng ứng phong trào thiếu nhi quốc tế Ngọn cờ hoà
bình, năm 1928, nhạc sĩ Phạm Tuyên đã sáng tác Tiếng chuông và ngọn cờ Bài hát nói lên ước vọng của tuổi thơ
mong muốn cuộc sống hoà bình, hữu nghị, đoàn kết giữa các dân tộc trên toàn thế giới.
- Nhạc sĩ Phạm Tuyên sinh năm 1930, quê ở xã Lương Ngọc, Bình Giang, Hải Dương cư trú tại Hà Nội Là tác giả của nhiều ca khúc được phổ biến trong quần chúng đặc biệt
là bài Như có Bác trong ngày đại thắng Nhiều ca khúc của
ông viết cho trẻ em đã trở nên quên thuộc với thế hệ thiếu
nhi như: Chiếc đèn ông sao, Tiến lên Đoàn viên.
- Mở băng cho học sinh nghe trích đoạn các bài hát: Như có Bác trong ngày đại thắng, Tiến lên Đoàn viên, Cánh én tuổi thơ, Chiếc gậy Trường Sơn, Đảng cho ta mùa xuân, Nụ cười….
Ghi bài
HS nghe
HS nghe
Trang 4Phân tích
Điều khiển
GV hỏi
Điều khiển
Điều khiển
Gv yêu cầu
2- Tìm hiểu bài hát:
Bài hát được viết ở 2 giọng Đọan 1 có 2 lời viết ở giọng Rê thứ, đoạn 2 được viết ở giọng Rê trưởng.
Trong bài có sử dụng dấu nối, dấu luyến, dấu nhắc lại.
khung thay đổi.
3- Nghe băng hát mẫu hoặc GV tự trình bày.
4- Chia đoạn: Bài hát chia thành 2 đoạn, mỗi đoạn có 4 câu.
Đoạn 1: Trái đất thân yêu… gia đình của ta Thế giới quanh em… có chung niềm tin Đoạn 2: Boong bính boong… cờ của ta.
5- Luyện thanh: Mì i a, mi i á, mí i a, mi i à.
6- Tập hát từng câu ( -1) Theo lối móc xích, mỗi câu giáo
viên hát mẫu rồi đàn lại giai điệu 3 lần, chú ý những chỗ khó và bắt nhịp cho học sinh hát theo đàn 3 lần, sau 2 câu cho học sinh hát nối lại Chú ý chỉnh sửa những chỗ học sinh hát chưa chính xác Tiến hành hướng dẫn tương tự đến hết bài.
7- Hát đầy đủ cả bài: Cả lớp hát bài hát, hát kết hợp vổ tay
theo nhịp, theo phách, hát và thể hiện đúng theo tính chất âm nhạc của bài hát theo sự chỉ huy của giáo viên.
8- Trình bày bài hát ở mức độ hoàn chỉnh :
Cần thể hiện đúng sắc thái tươi sáng, khỏe hơn ở đoạn 2.
Ngân đủ 2 phách ở cuối đoạn 2.
Đoạn 1: Lời 1: nữ hát Lời 2: nam hát Đoạn 2: Cả lớp hát
HS nghe
HS nghe
HS trả lời
Luyện thanh Học hát
Thực hiện
4 Củng cố:
Trình bày bài hát và thể hiện đúng tính chất âm nhạc theo tùng nhóm nửa lớp Hai em lên trình bày lại bài hát, giáo viên nhận xét và cho điểm tốt nếu đạt yêu cầu Giáo viên cùng học sinh cùng tìm hiểu sơ lược về Bài đọc thêm: Âm nhạc ở quanh ta (8 phút)
5.Dặn dò:
Học thuộc bài hát và nội dung của bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ, kể tên một số bài hát
thiếu nhi của nhạc sĩ Phạm Tuyên? Xem trước nội dung bài học tiết 3 (2 phút)
Trang 5Tiết 3: Ơn tập bài hát: Tiếng chuơng và ngọn cờ
Nhạc lí: Những thuộc tính của âm thanh,
các kí hiệu âm nhạc
I Mục tiêu:
1 Kiến thức:
- Biết được 4 thuộc tính của âm thanh, nhận biết tên 7 nốt nhạc trên khuông.
- Biết và viết được khoá Son trên khuông nhạc.
2 Kĩ năng:
- Thuộc bài hát, biết thể hiện sắc thái tình cảm khác nhau giữa 2 đoạn a và b của bài hát.
- Trình bày bài hát bằng cách lĩnh xướng, đối đáp, đồng ca.
3 Thái độ:
- Ngồi học nghiêm túc vì đây là kiến thức quan trọng, nền tảng
II Chuẩn bị:
- Đàn Guitar hoặc đàn Organ.
- Băng nhạc và máy hát bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ.
- Từ bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ, giáo viên dùng để minh hoạ cho học sinh phân biệt 4 thuộc tính của âm thanh.
III Tiến trình dạy học:
1 Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số, sắp xếp tư thế ngồi (1 phút)
2 Kiểm tra bài cũ: Hai em lên trình bài bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ và phát biểu nội
dung bài hát sau khi đã ôn tập xong, giáo viên nhận xét cho điểm (4 phút)
3 Bài mới:
Ghi bảng
Thực hiện
Điều khiển
Yêu cầu
Chỉ định
Ghi bảng
I Nội dung 1: Ôn tập bài hát (10 phút)
TIẾNG CHUÔNG VÀ NGỌN CỜ
Nhạc và lời: Phạm Tuyên
- Mở băng cho học sinh nghe lại bài hát mẫu mẫu.
- Luyện thanh: Mề ê ế ê à a á a à.
- Ôn tập: Hát bài hát với đoạn a: Tính chất nhẹ nhàng, đoạn b: Tươi sáng, khoẻ hơn.
- Hai em lên trình bày bài hát, giáo viên nhận xét cho điểm
II Nội dung 2: Nhạc lí (20 phút) NHỮNG THUỘC TÍNH CỦA ÂM THANH – CÁC KÍ HIỆU
ÂM NHẠC
1 Những thuộc tính của Âm thanh: Âm thanh dùng trong âm nhạc có 4 thuộc tính.
- Cao độ: Độ trầm bổng, cao thấp.
- Trường độ: Độ ngân dài, ngắn.
- Cường độ: Độ mạnh, nhẹ.
Ghi bài
HS nghe Luyện thanh Thực hiện Trình bày Ghi bảng
Trang 6Thực hiện
GV hỏi
GV hỏi
Thực hiện
GV hỏi
Yêu cầu
GV hỏi
Ghi bảng
Giải thích
- Âm sắc: Chỉ sắc thái khác nhau của âm thanh.
Hát đoạn a bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ.
- Âm thanh vang lên cao nhất ở câu 1 là những chữ nào?
(Trái đất), thấp nhất là chữ nào? (Tự) Đó là cao độ.
- Những chữ có âm thanh dài nhất ở đoạn này là những chữ nào? (Hào, sao, tha, xa), ngắn hơn là những chữ nào?
(Những chữ còn lại) Đó là trường độ.
- Hát đoạn b bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ.
- Cách thể hiện đoạn nhạc này có gì khác hơn so với đoạn a? (Nhanh, nhộn nhịp, mạnh mẽ hơn) Đó là cường độ.
- Hai em, mỗi em cùng lần lượt hát đoạn a của bài hát
Tiếng chuông và ngọn cờ.
- Giọng hát 2 em này có giống nhau không? (Khác nhau).
Đó là âm sắc.
2 Các kí hiệu âm nhạc:
a Các kí hiệu ghi cao độ của âm thanh: Để ghi cao độ của âm thanh từ thấp lên cao, người ta dùng 7 tên nốt:
ĐỒ, RÊ, MI, PHA, SON, LA, SI
b Khuông nhạc: Gồm 5 dòng kẻ song song và cách đều nhau 5 dòng kẻ này tạo thành 4 khe Ngoài ra còn có những dòng và khe phụ trên, những dòng và khe phụ dưới.
c Khoá: Là kí hiệu để xác định tên nốt trên khuông Có
3 loại khoá nhạc, đó là: Khoá Son, khoá Pha và khoá Đô.
Trong đó thông dụng nhất là khoá Son Khoá Son được viết bắt đầu từ dòng 2.
- Từ nốt Son, chúng ta có thể tìm được vị trí của các nốt khác theo thứ tự liền bậc ở khe, dòng đi lên hoặc đi xuống.
HS nghe Trả lời Trả lời
HS nghe Trả lời Phân tích Trả lời Ghi bài
Tìm hiểu
4 Củng cố: Trình bày bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ Nêu lên những thuộc tính của âm
thanh, các kí hiệu âm nhạc, khuông nhạc, khoá – khoá Son (8 phút)
5 Dặn dò: Ôn tập bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ, tập viết khoá Son và viết các tên nốt từ
Đồ đến Đố trên khuông nhạc Xem trước nội dung bài học tiết 4, tập viết các nốt từ Đồ đến đố trên khuông nhạc? (2 phút)
Trang 7Nhạc lí: Các kí hiệu ghi trường độ của âm thanh
Tập đọc nhạc: TĐN số 1
I Mục tiêu:
1/ Kiến thức :
- Nhận biết và làm quen với các hình nốt nhạc thường gặp trong bản nhạc.
- Hiểu được quan hệ giữa các hình nốt (thông qua sơ đồ) và cách viết các hình nốt trên khuông.
- Biết được hình dáng 2 dấu lặng thường gặp có giá trị tương ứng với 2 hình nốt nhạc (hình nốt đen tương ứng với dấu lặng đen, hình nốt móc đơn tương ứng với dấu lặng đơn).
- Đọc đúng bài TĐN số 1.
2/ Kĩ năng :
- Thông qua TĐN số 1, học sinh làm quen với các nốt Đồ, rê, mi, pha, son, la trên khuông, tập đọc và tập nghe các âm đó.
3/ Thái độ :
- Nghiêm túc trong giờ học, tham gia phát biểu xây dựng bài.
II Chuẩn bị:
- Đàn Guitar hoặc đàn Organ.
- Chép 2 trích đoạn bản nhạc Tây du kí (Nhạc: Trung Quốc) và Em đi thăm miền Nam (Nhạc
và lời: Hoàng Long – Hoàng Lân) ra bảng phụ để phân tích cho học sinh về các kí hiệu trường độ.
- Ghi quan hệ giữa các hình nốt ra bảng phụ, bảng phụ chép bài TĐN số 1.
III Tiến trình dạy – học:
1 Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số, sắp xếp tư thế ngồi (1 phút)
2 Kiểm tra bài cũ: Hai em lên trình bày bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ sau khi đã ôn ập
xong Nêu những thuộc tính của âm thanh và các kí hiệu âm nhạc (4 phút)
3 Bài mới:
Ghi bảng,
bảng phụ
Thực hiện
Điều khiển
I Nội dung 1: Nhạc lí (20 phút) CÁC KÍ HIỆU GHI TRƯỜNG ĐỘ CỦA ÂM THANH
1 Hình nốt: Là kí hiệu ghi độ ngân dài, ngắn của âm thanh.
- Hình nốt tròn:
- Hình nốt trắng:
- Hình nốt đen:
- Hình nốt móc đơn:
- Hình nốt móc kép:
Đàn cho học sinh nghe 2 lần trích đoạn 2 bài hát: Tây du kí (Nhạc: Trung Quốc) và Em đi thăm miền Nam (Nhạc và lời:
Hoàng Long – Hoàng Lân).
- Dùng thước chỉ nốt nhạc trên bảng phụ, học sinh đọc lên
Ghi bài
Theo dõi Đọc hình nốt
Trang 8Ghi bảng
Yêu cầu
Giải thích
Ghi bảng
Phân tích
Ghi bảng,
bảng phụ
Yêu cầu
Điều khiển
Hướng dẫn
Yêu cầu
Hướng dẫn
tên nốt và hình nốt này (Hình nốt tròn, trắng, đen, móc đơn, móc kép).
2 Cách viết các hình nốt trên khuông:
- Quan sát 2 bài hát đã được nghe và nêu lên nhận xét như sau:
- Các nốt nhạc nằm ở dòng thứ ba đuôi nốt có thể quay lên hoặc quay xuống.
- Các nốt từ khe thứ 3 trở lên đuôi nốt thường quay lên.
- Các nốt nằm ở khe thứ 2 trở xuống đuôi nốt thường quay lên.
- Các nốt móc đứng cạnh nhau có thể nối với nhau bằng 1 vạch hoặc 2 vạch ngang.
3 Dấu lặng: Là kí hiệu chỉ thời gian tạm ngừng nghỉ của âm thanh Mỗi hình nốt có 1 dấu lặng tương ứng.
- Từ ví dụ bài hát Tây du kí (Nhạc: Trung Quốc), giáo viên
thay vào một số dấu lặng (Lặng đen và lặng đơn) vào để minh hoạ tác dụng của dấu lặng.
II Nội dung 2: Tập đọc nhạc: TĐN số 1 (10 phút)
ĐỒ, RÊ, MI, PHA, SON, LA
1- Giới thiệu bài TĐN:
- Đây là bài “ Biết nói gì với mẹ đây” của thần đồng âm nhạc Môda (1756 – 1791) nước Aùo Người ta đã dựa vào giai điệu này để đặt rất nhiều bài hát Riêng tiếng Anh có nhiều lời khác nhau: ABC, Twinkle Twinkle litte star…
2- Tìm hiểu bài TĐN:
+ Có những hình nốt nào? ( nốt đen) + Cao nhất là nốt? ( La), thấp nhất là (Đồø) + Kí hiệu: Lặng đen
3- Chia từng câu:
Chia làm 2 câu ngắn Mỗi câu có 7 nốt nhạc
4- Tập đọc tên nốt nhạc của từng câu: 2-3 lần
Gọi 1-2 hs đọc lại
Ghi bài Nhận xét
Ghi nhớ
Ghi bài
Cảm nhận
Ghi bài
Đọc tên nốt, hình nốt Đọc thang âm
Tập đọc nhạc Thực hiện Tập đọc
Trang 9Điều khiển
Hướng dẫn
Đàn
6- TĐN từng câu :
GV cho HS đọc lại tên nốt nhạc câu 1 tiếp theo đàn mỗi câu 2-3 lần sau đó yêu cầu cả lớp đọc
Tương tự như vậy với những câu còn lại Nối các câu lại thành bài.
Đọc nhạc đầy đủ cả bài khoảng 1-2 lần.
7- Tập hát lời ca
Chia lớp học thành 2 nhóm.Một nhóm TĐN và gõ tiết tấu,nhóm còn lại hát lời và gõ phách.GV sửa chữa những chỗ sai.
8- TĐN và hát lời: (tempo=140)
Trình bài TĐN kết hợp vổ tay theo phách 1 em hát mẫu lời ca SGK trang 14 và bắt nhịp cho cả lớp cùng hát theo
Cuối cùng, cả lớp trình bày đầy đủ bài TĐN số 1 kết hợp vổ tay theo phách.
Đọc nhạc
Thực hiện
Hát
4 Củng cố: Hình nốt là gì? Nêu tên 5 hình nốt? Cách viết các hình nốt trên khuông? Dấu lặng là gì? Cho ví dụ Trình bày TĐN số 1, 2 em lên trình bày TĐN và giáo viên nhận xét và cho điểm tốt nếu đạt yêu cầu (8 phút)
5 Dặn dò: Tập viết các hình nốt trên khuông nhạc, TĐN và hát lời ca TĐN số 1, xem trước nội dung bài học tiết 5, Lý là gì ? (2 phút)
Trang 10Tuần 5
Tiết 5
Học hát: Vui bước trên đường xa
I Mục tiêu:
1 Kiến thức :
- Biết hát 1 điệu lí của đồng bào Nam Bộ.
- Hiểu Lí là những bài dân ca ngắn gọn, giản dị, mộc mạc Mỗi bài Lí thường được xây dựng trên những câu thơ lục bát.
- Nghe để biết thêm một số bài Lí quen thuộc khác của đồng bào Nam Bộ.
- Kiểm tra 15 phút.
2 Kĩ năng :
- Bước đầu biết hát luyến, hát mềm mại khi hát các bài dân ca.
3 Thái độ :
- Qua bài hát, hướng các em có tình cảm yêu mến những làn điệu dân ca và có ý thức, giữ gìn, bảo vệ những làn điệu dân ca đó
II Chuẩn bị:
- Đàn Guitar hoặc đàn Organ.
- Băng nhạc bài hát Vui bước trên đường xa.
- Tập hát và đàn thành thạo giai điệu bài hát, tập hát lời gốc của bài hát.
- Tập hát ba điệu Lí Nam Bộ: Lí cây bông, Lí ngựa ô, Lí chiều chiều để học sinh nghe thêm.
- Đề kiểm tra 15 phút.
III Tiến trình dạy – học:
1 Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số, sắp xếp tư thế ngồi (1 phút)
2 Kiểm tra bài cũ: Các kí hiệu ghi trường độ của âm thanh, cách viết các hình nốt trên khuông Hai em lên trình bày TĐN số 1 sau khi giáo viên cho cả lớp ôn lại bài TĐN số 1 xong, giáo viên nhận xét cho điểm (4 phút)
3 Bài mới:
Ghi bảng
Chỉ định
Giới thiệu
I Nội dung 1: Học bài hát (30 phút)
VUI BƯỚC TRÊN ĐƯỜNG XA Theo điệu Lí con sáo Gò Công (dân ca Nam Bộ)
Đặt lời mới: Hoàng Lân 1- Giới thiệu tác giả, tác phẩm :
- GV cho HS nghe và đoán tên 1 số bài hát :
- Nhân dân Nam Bộ rất yêu thích ca hát và nơi đây đã sản sinh ra hàng loạt những bài ca được lưu truyền rộng rãi bao đời nay, với nhiều thể loại như : Hò, Lí, Hát ru, Nói thơ … rất đậm đà tính Nam Bộ Thiên nhiên Nam Bộ với những cánh đồng thẳng cánh cò bay, những kênh gạch ngang dọc, với cách làm ăn khá thuận lợi do thiên nhiên ưu đãi đã tạo nên tính cách khoáng đạt ở người nông dân Nam Bộ Đó là tính chân thật, mộc mạc, hồn nhiên, dí dõm, lạc quan, yêu đời và
Ghi bài
Đọc SGK
HS nghe